IC 550)16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód M. O. wniósł pozew przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Okręgowego w Częstochowie, domagając się zasądzenia kwoty 46.420,81 zł z ustawowymi odsetkami, tytułem odszkodowania za szkodę wyrządzoną wydaniem prawomocnego wyroku, który następnie został uznany za niezgodny z prawem przez Sąd Najwyższy. Szkodę powód upatrywał w konieczności zapłaty kwoty 37.927,79 zł na rzecz A. O. (poprzez potrącenie własnej wierzytelności i dopłatę) oraz w utraconych odsetkach i kosztach zastępstwa procesowego. Pozwany Skarb Państwa wniósł o oddalenie powództwa, kwestionując istnienie szkody w adekwatnym związku przyczynowym z wadliwym orzeczeniem, zwłaszcza w zakresie kwoty potrąconej. Sąd Okręgowy w Częstochowie, po analizie stanu faktycznego i prawnego, zasądził od Skarbu Państwa na rzecz powoda kwotę 37.927,79 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 2 listopada 2016 r., uznając tę kwotę za szkodę rzeczywistą poniesioną przez powoda. Oddalono natomiast żądanie dotyczące odsetek za wcześniejszy okres oraz kosztów zastępstwa procesowego, uznając je za niezasadne w świetle przepisów o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez wydanie niezgodnego z prawem orzeczenia. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na zasadzie wzajemnego zniesienia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną wydaniem niezgodnego z prawem orzeczenia, w tym charakteru szkody (rzeczywista vs. utracone korzyści) oraz zasad naliczania odsetek i kosztów.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z potrąceniem wierzytelności i stwierdzoną niezgodnością z prawem orzeczenia sądu okręgowego.
Zagadnienia prawne (4)
Czy Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą za szkodę wyrządzoną przez wydanie prawomocnego orzeczenia sądowego, które następnie zostało uznane za niezgodne z prawem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność, jeśli spełnione są przesłanki bezprawności, szkody i związku przyczynowego.
Uzasadnienie
Odpowiedzialność Skarbu Państwa oparta jest na art. 417[1] § 2 k.c. Konieczne jest stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem we właściwym postępowaniu oraz wykazanie szkody i normalnego związku przyczynowego. Sąd Najwyższy stwierdził niezgodność orzeczenia z prawem, a sąd rozpoznający sprawę o odszkodowanie ocenia pozostałe przesłanki.
Czy kwota wierzytelności, która została potrącona przez powoda z wierzytelnością A. O. na podstawie wyroku, który następnie został uznany za niezgodny z prawem, stanowi szkodę rzeczywistą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, utrata możliwości egzekwowania należności wynikającej z prawomocnego wyroku, która została umorzona przez potrącenie, stanowi szkodę.
Uzasadnienie
Szkoda powoda polega na utracie możliwości egzekwowania należności z wyroku, który został następnie uznany za niezgodny z prawem. Potrącenie wzajemnych wierzytelności, choć stanowi rozliczenie bezgotówkowe, w kontekście wadliwego orzeczenia prowadzi do szkody, gdy pierwotna wierzytelność powoda nie mogła być skutecznie wyegzekwowana.
Czy koszty zastępstwa procesowego poniesione przez stronę w postępowaniu, w którym wydano orzeczenie niezgodne z prawem, stanowią szkodę podlegającą naprawieniu od Skarbu Państwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, koszty zastępstwa procesowego poniesione przed wydaniem wadliwego orzeczenia nie stanowią szkody w rozumieniu przepisów o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez wydanie niezgodnego z prawem orzeczenia.
Uzasadnienie
Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Sądu Najwyższego, koszty postępowania, nawet jeśli zostały poniesione, nie stanowią szkody wyrządzonej przez wydanie orzeczenia niezgodnego z prawem.
Od kiedy należą się odsetki za opóźnienie w zapłacie odszkodowania zasądzonego na podstawie art. 417[1] § 2 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odsetki należą się od dnia wezwania do zapłaty, jeśli dłużnik opóźnił się ze spełnieniem świadczenia.
Uzasadnienie
Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej wydaniem niezgodnego z prawem orzeczenia jest roszczeniem z czynu niedozwolonego, o charakterze bezterminowym. Termin spełnienia świadczenia nadchodzi z momentem wezwania, a odsetki za opóźnienie należą się od dnia, w którym dłużnik popadł w opóźnienie, czyli po upływie terminu wyznaczonego w wezwaniu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. O. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa – Prezes Sądu Okręgowego w C. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 417 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 417 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 361 § 1
Kodeks cywilny
Pomocnicze
k.c. art. 417 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 125 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 124 § 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 123
Kodeks cywilny
k.c. art. 498 § 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
k.c. art. 481 § 1
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 424 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 424 § 5
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wydanie prawomocnego wyroku, który następnie został uznany za niezgodny z prawem, stanowi podstawę odpowiedzialności Skarbu Państwa na podstawie art. 417[1] § 2 k.c. • Utrata możliwości egzekwowania należności wynikającej z wyroku, która została umorzona przez potrącenie, stanowi szkodę rzeczywistą. • Zapłata kwoty 9.967,37 zł na rzecz A. O. stanowi szkodę rzeczywistą.
Odrzucone argumenty
Kwota potrącona przez powoda z wierzytelnością A. O. nie stanowi szkody, gdyż zależy od wypłacalności dłużniczki. • Szkoda powoda ma charakter utraconych korzyści, a nie szkody rzeczywistej. • Koszty zastępstwa procesowego poniesione w postępowaniu, w którym wydano wadliwe orzeczenie, nie stanowią szkody podlegającej naprawieniu. • Odsetki ustawowe powinny być naliczane od dnia wezwania do zapłaty, a nie od wcześniejszego terminu.
Godne uwagi sformułowania
Szkoda w znikomym lub symbolicznym rozmiarze nie uzasadnia prawa do wniesienia skargi • Sama fakt pojawienia się w majątku powoda pasywów w postaci długu wynikającego z wyroku nie może być uznany za równoznaczny z poniesieniem szkody. • Szkoda powoda stanowi bowiem utrata możliwości egzekwowania należności wynikającej z wyroku w sprawie XII C (...) . • Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej wydaniem orzeczenia niezgodnego z prawem jest roszczeniem ex delicto, w związku z czym ma charakter bezterminowy.
Skład orzekający
Krystyna Mieszkowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną wydaniem niezgodnego z prawem orzeczenia, w tym charakteru szkody (rzeczywista vs. utracone korzyści) oraz zasad naliczania odsetek i kosztów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z potrąceniem wierzytelności i stwierdzoną niezgodnością z prawem orzeczenia sądu okręgowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności państwa za błędy sądów, co jest tematem budzącym zainteresowanie. Pokazuje, jak można dochodzić odszkodowania za wadliwe orzeczenia.
“Skarb Państwa zapłaci odszkodowanie za błąd sądu – jak dochodzić swoich praw?”
Dane finansowe
WPS: 46 420,81 PLN
odszkodowanie: 37 927,79 PLN
zwrot kosztów procesu: 4192,54 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.