IC 395/20
Podsumowanie
Sąd Okręgowy w Sieradzu stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i przekazał sprawę o odszkodowanie za ograniczenie korzystania z nieruchomości w związku z utworzeniem obszaru ograniczonego użytkowania wokół lotniska wojskowego do Sądu Okręgowego w Bydgoszczy.
Powód dochodził od Skarbu Państwa odszkodowania za obniżenie wartości nieruchomości i konieczność rewitalizacji akustycznej budynku szpitala, spowodowane wprowadzeniem obszaru ograniczonego użytkowania wokół lotniska wojskowego. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zarzut niewłaściwości miejscowej sądu. Sąd Okręgowy w Sieradzu uznał się za niewłaściwy, wskazując, że właściwym sądem jest Sąd Okręgowy w Bydgoszczy, ze względu na siedzibę jednostki organizacyjnej Skarbu Państwa odpowiedzialnej za gospodarowanie mieniem, z którym wiąże się roszczenie.
Sprawa dotyczyła powództwa (...) Sp. z o.o. przeciwko Skarbowi Państwa – (...) Zarządowi (...) w B. o zapłatę 696.384 zł tytułem odszkodowania. Powód domagał się zasądzenia tej kwoty wraz z odsetkami, wskazując, że stanowi ona rekompensatę za ograniczenie sposobu korzystania i zmniejszenie wartości jego nieruchomości położonej w Z., spowodowane wprowadzeniem obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska Ł. uchwałą Sejmiku Województwa. Powód argumentował, że jego nieruchomość znalazła się w strefie B, co obniżyło jej wartość i wymusiło konieczność przeprowadzenia rewitalizacji akustycznej budynku szpitala. Pozwany Skarb Państwa wniósł o oddalenie powództwa oraz podniósł zarzut niewłaściwości miejscowej Sądu Okręgowego w Sieradzu, domagając się przekazania sprawy do Sądu Okręgowego w Bydgoszczy. Sąd Okręgowy w Sieradzu, opierając się na art. 29 k.p.c., stwierdził swoją niewłaściwość miejscową. Uzasadnił to tym, że powództwo przeciwko Skarbowi Państwa wytacza się według siedziby państwowej jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie. Wskazał, że jednostką tą jest (...) Zarząd (...) w B., odpowiedzialny za gospodarowanie mieniem państwowym, w tym nieruchomościami lotniska wojskowego w Ł. Sąd podkreślił, że roszczenie nie wynika bezpośrednio z emisji immisji przez jednostkę wojskową, lecz z obniżenia wartości nieruchomości w związku z utworzeniem obszaru ograniczonego użytkowania, co jest konsekwencją decyzji Skarbu Państwa o sposobie gospodarowania mieniem. W związku z tym, właściwym do rozpoznania sprawy jest Sąd Okręgowy w Bydgoszczy. Sąd odrzucił argument, że właściwość sądu powinna być określona przez miejsce położenia nieruchomości, wskazując na zmiany w art. 38 § 1 k.p.c., które nie obejmują tego typu roszczeń.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Właściwym miejscowo jest sąd, w okręgu którego znajduje się siedziba państwowej jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 29 k.p.c., zgodnie z którym powództwo przeciwko Skarbowi Państwa wytacza się według siedziby jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się roszczenie. W tym przypadku była to jednostka odpowiedzialna za gospodarowanie mieniem państwowym, a nie jednostka wojskowa emitująca hałas.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
przekazanie sprawy do innego sądu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Sp. z o.o. | spółka | powód |
| Skarb Państwa – (...) Zarząd (...) w B. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
k.p.c. art. 29
Kodeks postępowania cywilnego
Powództwo przeciwko S. P. wytacza się według siedziby państwowej jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie.
p.o.ś. art. 136 § ust. 3
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Obowiązek wypłaty odszkodowania przez podmiot, którego działalność spowodowała wprowadzenie ograniczeń w związku z ustanowieniem obszaru ograniczonego użytkowania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 17 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 200 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd, który uznał się za niewłaściwy, przekaże sprawę innemu sądowi.
k.p.c. art. 27 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd przekazuje sprawę innemu sądowi, jeżeli stwierdzi swą niewłaściwość.
u.f.p. art. 11
Ustawa o finansach publicznych
Definicja jednostki budżetowej.
u.p.o. RP art. 3 § ust. 5
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej
Definicja jednostki wojskowej.
u.z.z.m.p. art. 5
Ustawa o zasadach zarządzania mieniem państwowym
Gospodarowanie nieruchomościami będącymi w trwałym zarządzie MON.
u.z.z.m.p. art. 16
Ustawa o zasadach zarządzania mieniem państwowym
Uprawnienie do reprezentowania Skarbu Państwa w odniesieniu do mienia.
p.o.ś. art. 135
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Podstawa prawna do utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania.
u.i.ś.o.
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Wymóg oceny oddziaływania na środowisko.
k.p.c. art. 38 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Enumeratywne określenie rodzajów powództw związanych z nieruchomością, które mogą być dochodzone przed sądem miejsca jej położenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwość miejscowa Sądu Okręgowego w Sieradzu ze względu na siedzibę jednostki organizacyjnej Skarbu Państwa odpowiedzialnej za gospodarowanie mieniem, z którym wiąże się roszczenie.
Odrzucone argumenty
Właściwość miejscowa Sądu Okręgowego w Sieradzu ze względu na miejsce położenia nieruchomości powoda.
Godne uwagi sformułowania
powództwo przeciwko S. P. wytacza się według siedziby państwowej jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie nie wynika ono bezpośrednio z bezprawnego emitowania przez jednostkę wojskową (...) szkodliwych immisji (...) lecz z obniżenia wartości nieruchomości powoda w związku z objęciem jej ograniczeniami wynikającymi z utworzenia wokół lotniska obszaru ograniczonego użytkowania nie zalicza się do żadnej z w/w kategorii powództw
Skład orzekający
Robert Pabin
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Określenie właściwości miejscowej sądu w sprawach przeciwko Skarbowi Państwa, gdy roszczenie dotyczy gospodarowania mieniem państwowym, a nie bezpośredniej działalności jednostki organizacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z mieniem państwowym i obszarem ograniczonego użytkowania wokół lotniska. Interpretacja art. 29 k.p.c. w kontekście zarządzania mieniem państwowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na precyzyjne rozstrzygnięcie kwestii właściwości miejscowej sądu w skomplikowanej sytuacji prawnej związanej z mieniem państwowym i ochroną środowiska.
“Gdzie pozwać Skarb Państwa? Sąd wyjaśnia kluczową kwestię właściwości miejscowej w sprawach o odszkodowanie.”
Dane finansowe
WPS: 696 384 PLN
Sektor
nieruchomości
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IC 395/20 POSTANOWIENIE Dnia 22 lutego 2021 r. Sąd Okręgowy w Sieradzu Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: Sędzia Robert Pabin po rozpoznaniu dnia 22 lutego 2021r. w S. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) Sp. z o.o. w Z. W. przeciwko Skarbowi Państwa – (...) Zarządowi (...) w B. o ochronę naturalnego środowiska człowieka p o s t a n a w i a stwierdzić swą niewłaściwość miejscową i sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Bydgoszczy. Sygn. akt IC 395/20 UZASADNIENIE do postanowienia Sądu Okręgowego w Sieradzu z dnia 22 lutego 2021 roku W pozwie z dnia 7 grudnia 2020r. (...) Sp. z o.o. z siedzibą w Z. wniósł o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa – (...) Zarządu (...) w B. 696.384 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 10 grudnia 2018roku wraz z kosztami postępowania według norm przepisanych. Uzasadniając swoje żądanie strona powodowa wskazała, że dochodzona kwota stanowi odszkodowanie za ograniczenie sposobu korzystania i zmniejszenie wartości jego nieruchomości położonej w Z. przy ul. (...) w związku z wprowadzeniem obszaru ograniczonego użytkowania ( (...) ) dla lotniska Ł. uchwałą Sejmiku Województwa (...) z dnia 25 października 2016r. nr (...) opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa (...) z dnia 22 listopada 2016r. poz. 4929. Zdaniem powoda jego nieruchomość znalazła się w strefie B obszaru wyznaczonego uchwałą w wyniku czego jej wartość uległa obniżeniu. Ponadto, w związku z wprowadzeniem mocą uchwały, wyższych dopuszczalnych norm hałasu w środowisku, posadowiony na działce budynek szpitala wymaga przeprowadzenia prac budowalnych – rewitalizacji akustycznej w celu zapewnienia jego użytkownikom właściwego klimatu akustycznego. Powstała w ten sposób szkoda podlega naprawnieniu na podstawie art. 129 ust. 2 i art. 136 ust. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska . W odpowiedzi na pozew pozwany reprezentowany przez r.pr. M. K. wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na jego rzecz od przeciwnika zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych. Ponadto pozwany poniósł zarzut niewłaściwości miejscowej Sądu Okręgowego w Sieradzu i wniósł o przekazanie sprawy do Sądu Okręgowego w Bydgoszczy. Sąd zważył co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 29 k.p.c. powództwo przeciwko S. P. wytacza się według siedziby państwowej jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie. W sprawie niesporne pozostaje, iż jednostką organizacyjną S. P. zajmującą się z mocy art. 5 ustawy z dnia 16 grudnia 2016r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym gospodarowaniem nieruchomościami będącymi w trwałym zarządzenie Ministerstwa Obrony Narodowej położonymi na terenie województwa (...) jest (...) Zarząd (...) w B. . Zarząd ten jest jednostką budżetową w rozumieniu art. 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych oraz jednostką wojskową w rozumieniu art. art. 3 ust. 5 ustawy z dnia 21 listopada 1967 roku o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej . Kierownikiem w/w jednostki budżetowej i dowódcą jednostki wojskowej jest S. Z. uprawniony do reprezentowania S. P. w odniesieniu do nabytego i powierzonego Z. mienia S. P. , zgodnie z ustawą z dnia 16 grudnia 2016r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym (k.60-65). W konsekwencji, z mocy art. 5 ust. 1 pkt. 5 ustawy z dnia 16 grudnia 2016r. jest on również uprawniony do podejmowania czynności w postępowaniach sądowych. Zgodnie z art. 136 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska obowiązany do wypłaty odszkodowania jest ten, którego działalność spowodowała wprowadzenie ograniczeń w związku z ustanowieniem obszaru ograniczonego użytkowania. Dochodzone pozwem odszkodowanie związane jest z funkcjonowaniem lotniska wojskowego w Ł. , tym nie mniej nie wynika ono bezpośrednio z bezprawnego emitowania przez jednostkę wojskową (...) (...) w Ł. z terenu nieruchomości S. P. na nieruchomość powoda szkodliwych immisji (hałasu) lecz z obniżenia wartości nieruchomości powoda w związku z objęciem jej ograniczeniami wynikającymi z utworzenia wokół lotniska obszaru ograniczonego użytkowania ( (...) ) na podstawie art. 135 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska . Przyczyną utworzenia obszaru było natomiast to, że z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaganej przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska wynikało, że mimo zastosowania dostępnych rozwiązań technicznych, technologicznych i organizacyjnych nie mogły zostać dotrzymane standardy jakości środowiska poza terenem lotniska. Tak więc bezpośrednią przyczyną powstania potencjalnej szkody związanej z utworzeniem (...) była decyzja S. P. co do określonego sposobu gospodarowania nieruchomościami położonymi w Ł. tj. wybudowania (rozbudowy) lotniska, które mimo zastosowania dostępnych rozwiązań technicznych, technologicznych i organizacyjnych nie gwarantuje dotrzymania standardów jakości środowiska poza jego terenem. Potencjalna szkoda strony powodowej nie wiąże się zatem bezpośrednio z działalnością jednostki wojskowej – hałasem emitowanym przez samoloty korzystające z lotniska (...) w Ł. , lecz z działalnością S. P. polegającą na określonym sposobie gospodarowania mieniem, w tym przypadku – wybudowaniem (rozbudową) lotniska o parametrach powodujących konieczność utworzenia (...) . W tym stanie rzeczy, ponieważ dochodzone roszczenie dotyczy szkody wynikłej z legalnego działania S. P. polegającego na określonym sposobie gospodarowania mieniem państwowym, adresatem roszczeń strony powodowej powinna być jednostka organizacyjna S. P. powołania do zarządzania i gospodarowania tym mieniem. Podmiotem tym jest (...) Zarząd (...) w B. powołany do gospodarowania nieruchomościami na których zlokalizowane zostało lotnisko wojskowe w Ł. . W tym stanie rzeczy z mocy art. 29 k.p.c. w zw. z art. 17 pkt 4 k.p.c. sądem właściwym do rozpoznania sprawy jest Sąd Okręgowy w Bydgoszczy na obszarze którego znajduje się siedziba (...) Zarządu (...) z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie. Warto podkreślić, że uzasadnieniem właściwości Sądu Okręgowego w Sieradzu nie może być miejsce położenia nieruchomości powoda. Po nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego która weszła w życie w dniu 7 listopada 2019r. ustawodawca w treści art. 38 § 1 k.p.c. enumeratywnie określił rodzaje powództw związane z nieruchomością które mogą być dochodzone przed sądem miejsca jej położenia. Dochodzone pozwem roszczenie nie zalicza się do żadnej z w/w kategorii powództw. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 200 § 1 1 k.p.c. w zw. z art. 27 § 1 k.p.c. orzekł jak w sentencji.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę