IC 307/17

Sygn. akt IC 307/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 grudnia 2017 roku Sąd Okręgowy w Częstochowie Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Lidia Dudek Protokolant: Ewelina Lamik po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2017 roku w Częstochowie na rozprawie sprawy z powództwa (...) S.A. w K. przeciwko Z. P. oraz T. P. o zapłatę 1. zasądza in solidum od pozwanych Z. P. oraz T. P. na rzecz powódki (...) S.A. w K. kwotę 152.867,56 zł (sto pięćdziesiąt dwa tysiące osiemset sześćdziesiąt siedem złotych pięćdziesiąt sześć groszy) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwoty 144.153,56 złotych w wysokości 7% (tj. wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych) w stosunku rocznym od dnia 13 marca 2017 roku oraz dalszymi odsetkami ustawowymi w razie zmiany ich wysokości do dnia zapłaty, z ograniczeniem odpowiedzialności pozwanej Z. P. do stanowiącej jej współwłasność w części 1/2 nieruchomości gruntowej, na której położony jest dom jednorodzinny, dla której Sąd Rejonowy w M. , V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr (...) ; 2. zasądza solidarnie od pozwanych Z. P. oraz T. P. na rzecz powódki (...) Banku (...) S.A. w K. kwotę 13.061 zł (trzynaście tysięcy sześćdziesiąt jeden złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt IC 307/17 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 5 kwietnia 2017 roku powódka (...) Spółka Akcyjna w K. wniosła o zasądzenie in solidum od T. P. i Z. P. , na jej rzecz kwoty 152.867,56 zł. odsetkami w wysokości ustawowej za opóźnienie od kwoty 144.153,26 złotych od dnia 13 marca 2017 roku do dnia zapłaty, z ograniczeniem odpowiedzialności Z. P. do egzekwowania tej należności ze stanowiącej jej współwłasność w części ½ nieruchomości gruntowej, na której położony jest dom jednorodzinny, dla której Sąd Rejonowy w M. V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW (...) oraz zasądzenie solidarnie od pozwanych na rzecz powódki kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że dnia 1 kwietnia 2011 r. pozwany T. P. zawarł z powódką umowę o pożyczkę nr (...) . Na podstawie zawartej umowy powódka udzieliła pozwanemu pożyczki w kwocie 250.000 złotych. Umowa została zawarta na czas określony na okres od 1 kwietnia 2011 r. Do 31 marca 2021 r. Na mocy zawartej umowy pozwany zobowiązał się do spłaty całości zadłużenia w formie 120 rat kapitałowo-odsetkowych płatnych miesięcznie do ostatniego dnia każdego miesiąca począwszy od 30 kwietnia 2011 r. Pozwany w chwili zaciągnięcia zobowiązania wobec powódki prowadził działalność gospodarczą pod firmą (...) . W związku z niedotrzymaniem przez pozwanego warunków umowy, a to w związku z występującym zadłużeniem przeterminowanym i nieregulowaniem zobowiązań, powódka pismami z dnia 12 sierpnia 2016 roku wezwała pozwanych do zapłaty zaległości pieniężnych z tytułu zawartej umowy. Należność nie została uregulowana. Pozwani ustalili prawne zabezpieczenie spłaty wierzytelności powódki wynikających z przedmiotowej umowy w formie hipoteki na nieruchomości do kwoty 350.000, 00 złotych zlokalizowanej pod adresem A. 4, (...)-(...) M. , dla której Sąd Rejonowy V Wydział ksiąg Wieczystych prowadzi KW (...) wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej. Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 25 maja 2017 roku w sprawie o sygn. akt I Nc (...) Sąd Okręgowy w C. nakazał pozwanym T. P. i Z. P. aby zapłacili powódce (...) S.A. w K. in solidum kwotę 152.867,56 zł (sto pięćdziesiąt dwa tysiące osiemset sześćdziesiąt siedem złotych pięćdziesiąt sześć groszy) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwoty 144.153,56 złotych w wysokości 7% (tj. wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych) w stosunku rocznym od dnia 13 marca 2017 roku oraz dalszymi odsetkami ustawowymi w razie zmiany ich wysokości do dnia zapłaty z ograniczeniem odpowiedzialności pozwanej Z. P. do stanowiącej jej współwłasność w części 1/2 nieruchomości gruntowej, na której położony jest dom jednorodzinny, dla której Sąd Rejonowy w M. , V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr (...) ; wraz z kwotą 5.528 zł (pięć tysięcy pięćset dwadzieścia osiem złotych) płatną solidarnie, tytułem zwrotu kosztów procesu w terminie dwóch tygodni od doręczenia nakazu, albo wnieśli w tymże terminie sprzeciw. W ustawowym terminie pozwani T. P. i Z. P. wnieśli sprzeciw od nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym i zaskarżyli nakaz zapłaty w całości. Przyznali, że zawarli kredyt bankowy w pozwanym Banku oraz, że nie spłacili istniejącego zadłużenia. Jednakże nie wypełnił obowiązków wynikających z art. 75 c ustawy Prawo bankowe (t. jedn. Dz.U. z 2016 r. Poz. 1988) w szczególności stosownie do dyspozycji ust. 2 nie pouczył o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację kredytu. Nie udzielił odpowiedzi na wniosek o restrukturyzację złożoną z własnej inicjatywy przez pozwanego a na kolejną prośbę o ugodowe załatwienie sprawy, złożył propozycję mniej korzystną niż to wynikało z pierwotnej umowy tj. skrócił (zamiast wydłużyć) okres spłaty, tym samym zwiększył wysokość miesięcznej raty, której spłata w trudnej sytuacji finansowej pozwanych, nie była możliwa przez nich do przyjęcia. Bank tym samym naruszył dyspozycje ust. 4 art. 75c ustawy Prawo bankowe . Pozwani na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23.06.2016 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i Rzeczniku Finansowym (t. jedn. Dz.U. z 2016 r. 892) zwrócili się do Rzecznika Finansowego o podjęcie czynności w tej sprawie. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 1 kwietnia 2011 roku pozwany T. P. prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą (...) w M. zawarł z powódką umowę o pożyczkę nr (...) . Bank udzielił pozwanemu pożyczki gotówkowej w wysokości 250.000 złotych, z okresem kredytowania od dnia 1 kwietnia 2011 roku do dnia 31 marca 2021 roku. Na podstawie pkt 5 umowy pozwany zobowiązał się spłacić zadłużenie w formie 120 rat kapitałowo-odsetkowych płatnych miesięcznie do ostatniego dnia każdego miesiąca począwszy od dnia 30 kwietnia 2011 roku. Ostatnia rata miała być płatna do dnia 31 marca 2021 roku. W okresie od dnia uruchomienia pożyczki do dnia wymagalności raty kapitałowo-odsetkowej w miesiącu, w którym następuje aktualizacja oprocentowania, wysokość miesięcznej raty kapitałowo-odsetkowej wynosiła 3.081,98 zł. Wysokość kolejnych rat kapitałowo-odsetkowych miała ulegać zmianie w dniu spłaty raty w miesiącu następującym bezpośrednio po miesiącu, w którym nastąpiła aktualizacja oprocentowania zgodnie z zasadami określonymi w umowie i miała obowiązywać do dnia wymagalności raty kapitałowo-odsetkowej przypadającej w miesiącu kolejnej aktualizacji oprocentowania. Według pkt 8 od niespłaconego w terminie zadłużenia wynikającego zawartej umowy naliczane i pobierane miały być odsetki podwyższone w wysokości równej czterokrotności wysokośco stopy kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego (NBP). Zgodnie z pkt 10 umowy strony ustaliły, że prawnym zabezpieczeniem spłaty wierzytelności Banku będzie hipoteka na nieruchomości do kwoty 375.000 zł. zlokalizowanej pod adresem: A. 4, (...)-(...) M. , numer księgi wieczystej (...) , prowadzonej przez Sąd Rejonowy w M. wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej nr (...) zawartej z (...) S.A. Tego samego dnia pozwana Z. P. podpisała oświadczenie o wyrażeniu zgody na zawarcie przez jej męża przedmiotowej umowy. Jednocześnie pozwany podpisał oświadczenia o poddaniu się egzekucji w trybie art. 97 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Prawo Bankowe , które pozwana Z. P. opatrzyła swoim podpisem, wyrażając na nie zgodę. Dowód: umowa pożyczki (k. 22-25 akt), oświadczenia (k. 26-29 akt), ogólne warunki (k. 30-35 akt), wydruk z CEIDG (k. 3639 akt), potwierdzenie uruchomienia kredytu (k. 39 akt), wydruk z księgi wieczystej nr (...) k. 64-71 akt), ustanowienie hipoteki (k. 72-73 akt), zeznania pozwanego T. L. (protokół rozprawy z dnia 29.11.2017r., nagranie czas: 00:06:44-00:17:26 adnotacje). W okresie od 30 kwietnia 2011 roku do 31 maja 2016 roku pozwany dokonał spłaty kwoty 181.901,65 złotych. W tym okresie w dniu 1 września 2011 roku pozwany T. L. został wezwany do przedłożenia polisy ubezpieczeniowej wraz z potwierdzeniem cesji dla nieruchomości stanowiącej przedmiot zabezpieczenia oraz spłaty zadłużenia przeterminowanego w wysokości 2.907,19 złotych. Dowód: wykaz wpłat (k. 74-93 akt), monit (k. 123 akt), Z dniem 5 maja 2016 roku Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym dla W. we W. zawiadomił pozwanych o wszczęciu postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego w postaci: postanowienia Sądu Rejonowego w M. z dnia 28 stycznia 2015 roku sygn. akt I Co (...) zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 3 lutego 2015 roku oraz na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego z dnia 22 stycznia 2015 roku, sygn. akt (...) na wniosek wierzyciela (...) w K. . Dowód: pismo (k. 121-122 akt) W dniu 20 lipca 2016 roku pozwany T. L. złożył wniosek o restrukturyzację pożyczki wynikającej z umowy nr (...) . W odpowiedzi pismem z dnia 21 lipca 2016 roku Bank wskazał, że pozwany posiada inne zaangażowanie w Banku na etapie egzekucji z tego względu wniosek o restrukturyzację nie mógł zostać rozpoznany pozytywnie. Natomiast Bank podkreślił, że pozwany powinien dokonać w pierwszej kolejności spłaty zaległości z tytułu kredytu mieszkaniowego w wysokości 17.703,80 zł. oraz zaległości z tytułu pożyczki firmowej (...) w wysokości 5.567,66 zł. Pismo zostało odebrane w dniu 25 sierpnia 2016 roku. Pozwany na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23.06.2016 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i Rzeczniku Finansowym (t. jedn. Dz.U. z 2016 r. 892) pozwany zwrócił się do Rzecznika Finansowego w W. celem zbadania postępowania powódki w jego sprawie. Dowód: wniosek o restrukturyzację (k. 124-125 akt), pisma z załącznikami (k. 126-169 akt), potwierdzenie doręczenia (k. 127-128 akt).. Pozwany T. P. zaprzestał regulowania zobowiązanych wynikających z umowy o pożyczkę nr (...) . W związku z tym powódka wezwała pozwanych w dniu 12 sierpnia 2016 roku do uregulowania kwoty 8.388,52 zł. w terminie 14 dni, informując, że w ciągu 14 dni roboczych od otrzymania niniejszego wezwania mogą złożyć wniosek o restrukturyzację zadłużenia. Dowód: ostateczne wezwania do zapłaty (k. 40-51 akt), sposób naliczania odsetek (k. 92-93 akt). W związku z brakiem spłaty zadłużenia powódka wypowiedziała z dniem 6 października 2016 roku umowę pożyczki nr (...) W dniu 17 listopada 2016 roku pozwani skierowali do powódki pismo z prośbą o rozważenie możliwości zawarcia ugody i cofnięcia wypowiedzenia. W odpowiedzi powódka pismem z dnia 9 grudnia 2016 roku zaproponowała spłatę zadłużenia w 19 ratach w minimalnej wysokości 7.500 złotych płatnych do ostatniego dnia każdego miesiąca, pierwsza wpłata do 31 grudnia 2016 roku oraz 1 rata wyrównująca płatna do 31 lipca 2018 roku w kwocie uzgodnionej z Bankiem w dniu wpłaty. Dowód: wypowiedzenie umowy (k. 52-63 akt), sposób naliczania odsetek (k. 92-93 akt), pismo (k. 94 akt), pismo (k. 95-97 akt). Z dniem 2 stycznia 2017 roku pozwany T. L. zwrócił do Centrali (...) S.A. w K. celem udzielenia mu pomocy w rozwiązaniu niniejszej sprawy. Pismo tej treści skierował również do Kancelarii Rady Ministrów w W. . Z dniem 3 lutego 2017 roku powódka podtrzymała swoje stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 9 grudnia 2016 roku. W dniu 21 marca 2017 roku pozwany skierował do powódki kolejne pismo, w którym poinformował, że w dalszym ciągu nie otrzymał odpowiedzi na temat złożonego wniosku o restrukturyzację pożyczki numer umowy (...) . Dowód: pismo (k. 144-145, k. 152-153, k. 169 akt) Sąd Okręgowy zważył co następuje: W przedmiotowej sprawie powódka (...) Spółka Akcyjna w K. wniosła o zasądzenie in solidum od T. P. i Z. P. , na jej rzecz kwoty 152.867,56 zł. odsetkami w wysokości ustawowej za opóźnienie od kwoty 144.153,26 złotych od dnia 13 marca 2017 roku do dnia zapłaty, z ograniczeniem odpowiedzialności Z. P. do egzekwowania tej należności ze stanowiącej jej współwłasność w części ½ nieruchomości gruntowej, na której położony jest dom jednorodzinny, dla której Sąd Rejonowy w M. , V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW (...) . W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż strony łączyła umowa o pożyczkę nr (...) . Bank udzielił pozwanemu pożyczki gotówkowej w wysokości 250.000 złotych, z okresem kredytowania od dnia 1 kwietnia 2011 roku do dnia 31 marca 2021 roku. W sprawie nie ulega również wątpliwości, że pozwany na skutek zaprzestania regulowania zadłużenia z tytułu zawarcia umowy pożyczki posiada zadłużenie wobec powódki, która w dniu 6 października 2016 roku wypowiedziała powyższą umowę. Spłata kredytu została zabezpieczona hipoteką na nieruchomości do kwoty 375.000 zł. zlokalizowanej pod adresem: A. 4, (...)-(...) M. , numer księgi wieczystej (...) , prowadzonej przez Sąd Rejonowy w M. wraz z cesją praw z polisy ubezpieczeniowej nr (...) zawartej z (...) S.A.. należącą do T. L. i Z. P. . W ocenie Sądu dokumenty te nie budzą żadnych wątpliwości. Również pozwani nie kwestionowali tych ustaleń. W toku postępowania przyznali, że podpisali umowę pożyczki o nr (...) oraz, że z uwagi na sytuację finansową zaprzestali spłacania zadłużenia a Bank wypowiedział im umowę. W związku z tym stan faktyczny pomiędzy stronami niniejszego postępowania był bezsporny. Odnosząc się natomiast do zarzutu pozwanych a mianowicie naruszenia przez powódkę treści przepisu art. 75c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Prawa Bankowego . Zgodnie z tym przepisem, jeżeli kredytobiorca opóźnia się ze spłatą zobowiązania z tytułu udzielonego kredytu lub pożyczki, kredytodawca wzywa go do dokonania spłaty, wyznaczając termin nie krótszy niż 14 dni roboczych. W wezwaniu tym kredytodawca winien poinformować o możliwości złożenia, w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania, wniosku o restrukturyzację zadłużenia. W przypadku złożenia takiego wniosku, kredytodawca powinien, umożliwić restrukturyzację zadłużenia poprzez zmianę określonych w umowie warunków lub terminów spłaty zobowiązania, jeżeli jest ona uzasadniona dokonaną przez kredytodawcę oceną sytuacji finansowej i gospodarczej kredytobiorcy. Restrukturyzacja taka dokonywana jest na warunkach uzgodnionych przez obie strony umowy o charakterze kredytowym. Jak wynika z analizy akt sprawy niniejszej w dniu 20 lipca 2016 roku pozwany T. L. złożył wniosek o restrukturyzację pożyczki wynikającej z umowy nr (...) W odpowiedzi pismem z dnia 21 lipca 2016 roku Bank wskazał, że pozwany posiada inne zaangażowanie w Banku na etapie egzekucji z tego względu wniosek o restrukturyzację nie mógł zostać rozpoznany pozytywnie. Natomiast Bank podkreślił, że pozwany powinien dokonać w pierwszej kolejności spłaty zaległości z tytułu kredytu mieszkaniowego w wysokości 17.703,80 zł. oraz zaległości z tytułu pożyczki firmowej (...) w wysokości 5.567,66 zł. Pismo zostało odebrane w dniu 25 sierpnia 2016 roku. Następnie powódka wezwała pozwanych w dniu 12 sierpnia 2016 roku do uregulowania kwoty 8.388,52 zł. w terminie 14 dni, informując, że w ciągu 14 dni roboczych od otrzymania niniejszego wezwania mogą złożyć wniosek o restrukturyzację zadłużenia. W związku z tym Bank dopełnił wymogów stawianych mu w przepisie art. 75c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Prawa Bankowego w zakresie poinformowania pozwanych o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację a nadto udzielił odpowiedzi na wniosek pozwanych złożony w tym przedmiocie. Natomiast pismo powódki zostało odebrane w placówce pocztowej w dniu 25 sierpnia 2016 roku więc pozwani zaznajomili się z jego treścią, wbrew twierdzeniom przeciwnym, na poparcie, których nie przedstawili żadnych dowodów. Na marginesie należało jedynie zauważyć, że pozwany na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23.06.2016 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i Rzeczniku Finansowym (t. jedn. Dz.U. z 2016 r. 892) zwrócił się do Rzecznika Finansowego w W. celem zbadania postępowania powódki w przedmiocie rozpoznania złożonego przez niego wniosku o restrukturyzację. W tej sprawie toczy się obecnie postępowanie prowadzone przez Rzecznika Finansowego, który posiada szereg uprawnień w zakresie działań podejmowanych w celu ochrony klientów podmiotów rynku finansowego, których interesy reprezentuje, określonych w przepisach art. 25 i następnych ustawy z dnia 23.06.2016 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i Rzeczniku Finansowym. Mając na uwadze powyższe ustalenia należało uznać, że w przedmiotowej sprawie zasadność roszczenia powódki była oczywista, więc powództwo zasługiwało na uwzględnienie na podstawie art. 353 k.c. oraz postanowienia umowy pożyczki nr (...) Podstawą zasądzenie odsetek od zasądzonej kwoty był przepis art. 481 § 1 k.c. Z uwagi na uwzględnienie powództwa w całości na pozwanego został nałożony obowiązek zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez powódkę na podstawie art. 98 k.p.c. Koszty w sprawie obejmowały: opłatę od pozwu w wysokości 7.644 zł, wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 5.400 zł oraz opłatę od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł., w sumie kwotę 13.061 zł.