IC 2878/16

Sąd Rejonowy w CzęstochowieCzęstochowa2018-02-02
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniarejonowy
umowa sprzedażywady fizyczneodstąpienie od umowyprawo zatrzymaniazwrot świadczeniawydanie rzeczykoszty postępowania

Sąd nakazał pozwanemu wydanie drzwi, uznając, że utracił on prawo do ich zatrzymania po tym, jak powód zaoferował zwrot pozostałej części ceny.

Powód domagał się wydania drzwi, które były przedmiotem umowy z 2012 roku. Wcześniejszy wyrok nakazał powodowi zwrot ceny za wadliwe drzwi, ale pozwany odmówił ich wydania, powołując się na prawo zatrzymania. Sąd uznał, że pozwany utracił prawo do zatrzymania drzwi, gdy powód zaoferował zwrot pozostałej części ceny, i nakazał wydanie przedmiotu umowy.

Sprawa dotyczyła żądania wydania drzwi zewnętrznych, które były przedmiotem umowy z 30 kwietnia 2012 roku zawartej między (...) Spółką z o.o. a R. L. Wcześniejszy wyrok Sądu Rejonowego w Częstochowie (IC 981/13) zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 6300 zł tytułem zwrotu ceny za wadliwe drzwi, uznając skuteczne odstąpienie od umowy. Pozwany jednak odmówił wydania drzwi, powołując się na prawo zatrzymania (art. 496 k.c.) do czasu otrzymania pełnej zapłaty. Powód w toku postępowania egzekucyjnego (KM 2136/15) wpłacił część należności, a następnie zaoferował zwrot pozostałej kwoty wraz z demontażem drzwi. Sąd uznał, że odmowa wydania drzwi przez pozwanego w dniu 30 września 2016 roku, mimo oferty powoda, spowodowała utratę przez pozwanego prawa do zatrzymania. Zgodnie z art. 494 § 1 k.c., po odstąpieniu od umowy strony powinny zwrócić sobie wzajemne świadczenia. Sąd nakazał pozwanemu wydanie drzwi, uznając, że powód skutecznie zaoferował zwrot pozostałej części ceny, a pozwany nie mógł uzależniać zwrotu drzwi od zakupu i montażu nowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, pozwany utracił prawo do zatrzymania drzwi, gdy powód zaoferował zwrot pozostałej części ceny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że odmowa wydania drzwi przez pozwanego w dniu 30.09.2016r., mimo oferty powoda zwrotu pozostałej części ceny, spowodowała utratę przez pozwanego prawa do zatrzymania. Zgodnie z art. 496 k.c., prawo zatrzymania służy do momentu zaoferowania przez stronę przeciwną zwrotu otrzymanego świadczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nakaz wydania rzeczy

Strona wygrywająca

(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w C.

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w C.spółkapowód
R. L.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.c. art. 494 § 1

Kodeks cywilny

Po odstąpieniu od umowy strony winny zwrócić sobie wzajemnie otrzymane świadczenia. Strona odstępująca od umowy winna być gotowa do zwrotu tego, co otrzymała od drugiej strony umowy.

k.c. art. 496

Kodeks cywilny

Każdej ze stron przysługuje prawo zatrzymania dopóki druga strona nie zaoferuje zwrotu otrzymanego świadczenia albo nie zabezpieczy roszczenia o zwrot. Prawo zatrzymania służy do momentu zaoferowania przez stronę przeciwną zwrotu otrzymanego świadczenia.

Pomocnicze

k.c. art. 494 § 2

Kodeks cywilny

Nie ma zastosowania, gdyż strona pozwana zawierała umowę nie będąc konsumentem.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania w szczególnie uzasadnionym wypadku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powód skutecznie zaoferował zwrot pozostałej części ceny wraz z demontażem drzwi. Pozwany utracił prawo do zatrzymania drzwi w momencie zaoferowania przez powoda zwrotu świadczenia. Zobowiązanie do wydania drzwi wynika z art. 494 § 1 k.c.

Odrzucone argumenty

Pozwany twierdził, że nie uchyla się od wydania drzwi pod warunkiem zapłaty należności wynikającej z wyroku. Pozwany podnosił, że strona powodowa powinna najpierw zwrócić mu cenę za drzwi, za którą on kupi i zamontuje nowe drzwi, a dopiero wtedy wyda stronie powodowej drzwi będące przedmiotem umowy. Pozwany twierdził, że postępuje zgodnie ze wskazaniami komornika.

Godne uwagi sformułowania

Skutkiem odmowy wydania drzwi przez stronę pozwaną 30.09.2016r. jest to, że utraciła ona prawo do zatrzymania uzyskanego świadczenia. W sytuacji, gdy dłużnik czyli strona powodowa oferuje zwrot świadczenia, wierzyciel traci prawo zatrzymania. Strona pozwana nie może uzależnić zwrotu powodowi drzwi od zwrotu ceny i zakupu za nią nowych drzwi.

Skład orzekający

Mariola Basińska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja prawa zatrzymania w kontekście odstąpienia od umowy wzajemnej i jednoczesnego zwrotu świadczeń."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie obie strony początkowo korzystały z prawa zatrzymania, a następnie jedna strona zaoferowała zwrot świadczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o odstąpieniu od umowy i prawie zatrzymania, co jest częstym problemem w obrocie gospodarczym.

Czy możesz zatrzymać towar, jeśli sąd nakazał Ci zwrócić pieniądze za wadliwy produkt?

Dane finansowe

WPS: 6300 PLN

zwrot ceny: 6300 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IC 2878/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 lutego 2018 roku Sąd Rejonowy w Częstochowie Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Mariola Basińska Protokolant: Jolanta Grygiel po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2018 roku w Częstochowie na rozprawie sprawy z powództwa (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w C. przeciwko R. L. o wydanie 1. Nakazuje pozwanemu R. L. , aby wydał powodowi (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w C. zewnętrzne dwuskrzydłowe drzwi, wykonane z profili aluminiowych systemu TM 62 2.1. firmy (...) , będące przedmiotem umowy zawartej między powodem, a pozwanym w dniu 30 kwietnia 2012 roku. 2. Nie obciąża pozwanego R. L. kosztami postępowania. IC 2878/16 UZASADNIENIE Powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. wniósł przeciwko R. L. o wydania powodowi zewnętrznych dwuskrzydłowych drzwi wykonanych i profili aluminiowych systemu TM 62 2.1. firmy (...) będących przedmiotem umowy zawartej pomiędzy powodem a pozwanym w dniu 30 kwietnia 2012r., a znajdujących się w posiadaniu pozwanego z zasądzeniem kosztów procesu. W uzasadnieniu żądania strona powodowa wskazała, że 30.04.2012r. strony zawarły umowę o wykonanie i montaż przedmiotowych drzwi w biurze pozwanego za cenę 6300 zł netto. Pismem z 14.02.2013r. pozwany złożył oświadczenie o odstąpieniu od umowy z uwagi na wady fizyczne sprzedanych drzwi oraz zażądał zwrotu zapłaconej ceny. Sąd Rejonowy w Częstochowie wyrokiem z 19.02.2015 zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 6300 zł wraz z ustawowymi odsetkami tytułem zwrotu ceny za przedmiotowe drzwi uznając, że pozwany skutecznie odstąpił od umowy, a strony powinny sobie nawzajem zwrócić otrzymane świadczenia według przepisów o odstąpieniu od umowy wzajemnej. Pozwany w oparciu o przedmiotowy wyrok złożył wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego do Komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w Częstochowie A. B. , a postępowanie toczy się pod sygn. KM 2136/15. W toku postępowania egzekucyjnego została wyegzekwowana kwota 4100 zł. Strona powodowa wstrzymała się z zapłatą pozostałej części kwoty do czasu zwrócenia przedmiotowych drzwi przez dłużnika. Strona powodowa twierdziła, że deklarowała u komornika spłatę całości zadłużenia, na którą opiewa wyrok Sądu Rejonowego przy równoczesnym demontażu drzwi mając na względzie treść art. 496 k.c. Pozwany poinformował komornika, iż nie wyda drzwi twierdząc, że wyrok Sądu Rejonowego w Częstochowie w sprawie I C 981/13 nie zobowiązywał go do zwrotu przedmiotowych drzwi. Wówczas strona powodowa w sierpniu i wrześniu zwróciła się pisemnie do pozwanego o wydanie drzwi. Strona powodowa poinformowała pozwanego, że 30.09.2016r. dokona demontażu drzwi, ale pozwany nie odpowiedział na wezwania do wydania drzwi ani nie zajął jakiegokolwiek stanowiska w sprawie i nie zaoferował zwrotu świadczenia. W wyznaczonym dniu strona powodowa przybyła do pozwanego po odbiór drzwi, zamierzając zapłacić pozwanemu brakującą część należności w wysokości 5140,22 zł wraz z należnymi odsetkami, ale pozwany odmówił wydania drzwi. Wobec odmowy zwrotu świadczenia przez pozwanego, strona powodowa, mając na uwadze treść art. 496 k.c. , wstrzymała się ze spełnieniem świadczenia i nie uiściła należności pozostałej do zapłaty. Strona powodowa uważa, że pozwanemu nie przysługuje prawo zatrzymania przedmiotowych drzwi, gdyż roszczenie o zwrot świadczenia pieniężnego od strony powodowej jest zabezpieczone prawomocnym wyrokiem w sprawie I C 981/13, a nadto powód oferował zwrot świadczenia. Pozwany R. L. wniósł o oddalenie powództwa z zasądzeniem kosztów procesu. Twierdził, że nie uchyla się od wydania spornych drzwi pod warunkiem, że strona powodowa zapłaci należność wynikającą z wyroku. Pozwany podniósł, że nie może umówić się ze stroną powodową na konkretny termin wydania drzwi, bo stracił do niej zaufanie, gdyż strona powodowa nie dotrzymuje terminów i nie wywiązuje się ze swych zobowiązań. Dodał, że nie widzi możliwości zsynchronizowania prac związanych z demontażem spornych drzwi i montażem nowych. Pozwany podniósł, że strona powodowa winna najpierw zwrócić mu cenę za drzwi, za którą on kupi i zamontuje nowe drzwi, a dopiero wyda stronie powodowej drzwi będące przedmiotem umowy. Nowe drzwi jest w stanie zakupić i zamontować w ciągu 2 miesięcy. Sąd ustalił, co następuje: Prawomocnym wyrokiem z 19.02.2015r. wydanym w sprawie IC 981/13 Sąd Rejonowy w Częstochowie zasądził od (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialności z siedzibą w C. na rzecz R. L. kwotę 6.300zł z ustawowymi odsetkami od dnia 18.04.2013r. i kosztami procesu, a w pozostałej części powództwo oddalił. W sprawie tej R. L. domagał się zwrotu uiszczonej Spółce ceny za zamówione u niej i zamontowane przez nią drzwi zewnętrzne dwuskrzydłowe wykonane i profili aluminiowych systemu TM 62 2.1. firmy (...) , które były przedmiotem umowy zawartej między stronami w dniu 30.04.2012r. Umowę tę pozwany zawarł jako przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą pod firmą (...) . Na podstawie tej umowy Spółka wystawiła fakturę na kwotę 6300 zł netto i 7749 zł brutto. Z uwagi na wady fizyczne drzwi pismem z 14.02.2013r. R. L. odstąpił od mowy, domagając się min. zwrotu uiszczonej ceny. dowód: akta tut. Sądu IC 981/13 (w załączeniu): kopia umowy z 30.04.2012r. k 27, kopia faktury Vat z 30.04.2012r. k 4, pismo R. L. z 14.02.2013r. k 6. Tytuł wykonawczy wydany w sprawie IC 981/13 powód skierował do egzekucji, którą prowadzi Komornik sądowy przy Sądzie Rejonowym w Częstochowie A. B. w sprawie Km 2136/15. W oświadczeniu z 2.02.2016r. złożonym do komornika strona powodowa zobowiązała się spłacać dług po 100 zł miesięcznie począwszy od lutego 2016r. 29.02.2016r. B. K. (1) , która złożyła pełnomocnictwo udzielone przez powoda, zobowiązała się wobec komornika do spłaty długu: 3000 zł w marcu 2016r., 1000 zł w kwietniu i resztę w maju podczas demontażu drzwi po ustaleniu z pozwanym terminu. Pozwany poinformował komornika, że wyznaczy stosowny termin demontażu drzwi, o którym poinformuje Spółkę. 16.09.2016r. pozwany domagał się prowadzenia egzekucji i stwierdził, że zwrot stolarki nie był przedmiotem postępowania sądowego. dowód: akta komornicze Km 2136/16 (w załączeniu): oświadczenie z 2.02.2016r. k 32 (oraz k 10 niniejszych akt), zapisek urzędowy z 29.02.2016r. k 39, protokół z 7.06.2016r. k 42, zapisek urzędowy z 16.09.2016r. k 44. W sierpniu 2016r. B. K. (2) poinformowała powodów, że nie będzie domagała się wydania drzwi na drodze sądowej pod warunkiem, że storna pozwana zrezygnuje z egzekucji. Wskazała, że zwróciła już ponad połowę ceny, w przypadku braku zgody wyznaczyła termin na 30.09.2016r., kiedy to stawi się u strony pozwanej, aby wymontować i zabrać drzwi płacąc pozostałą część należności wymienionych w tytule wykonawczym w sprawie IC 981/13. Datę demontażu i odbioru drzwi oraz datę zapłaty długu strona powodowa potwierdziła w piśmie z 21.09.2016r. Na oba pisma strona pozwana nie odpowiedziała. D owód: pismo B. K. (2) z k 11, kopia pisma powoda z 21.09.2016r. K 12-13, zeznania świadka B. K. (2) k 91 i 92. 30.09.2016r. świadek B. K. (2) , działająca z upoważnienia prezesa powoda K. K. – syna świadka, stawiła się w miejscu u pozwanego wraz z pracownikami mającymi dokonać demontażu drzwi i z pieniędzmi w wysokości wynikającej z tytułu wykonawczego. Strona pozwana odmówiła wydania drzwi, w związku z tym nie doszło do zwrotu reszty ceny, ani pozostałych kwot objętych tytułem wykonawczym. Później strona pozwana wyznaczyła termin na 18.05.2016r., ale strona powodowa tego terminu nie potwierdziła. Po tej dacie strony prowadziły korespondencję e-mailową celem ustalenia terminu wydania drzwi, ale do ustalenia terminu nie doszło. Następnie strona pozwana drogą elektroniczną wyznaczyła termin odbioru drzwi na 21.03.2017r., lecz strona powodowa nie odebrała drzwi. W piśmie z 12.12.2016r, skierowanym do pełnomocnika powoda strona pozwana twierdziła, że nie uchyla się od wydania drzwi, ale domaga się zapłaty należności objętej tytułem wykonawczym na konto komornika, a dopiero wtedy wyda drzwi po ustaleniu dogodnego dla obu stron terminu. Twierdziła też postępuje zgodnie ze wskazaniami komornika. Dowód zeznania świadka B. K. (3) k 91-93 , e-mail k 72, 73, 74, 75, 76,77, pismo pozwanego z 12.12.2016r. k 46. Do października 2017r. nie doszło do zapłaty należności objętej tytułem wykonawczym. Z kwot wpłaconych komornikowi przez stronę powodową kwotę 3475,82 zł komornik przekazał stronie pozwanej na poczet zaspokojenia jej należności wynikającej z tytułu wykonawczego. Dowód: pismo komornika z 19.10.2017r. K 70, zeznania świadka B. K. (2) k 93. Powód rozpoczął działalność gospodarczą w 2003r. Wówczas prezesem powoda był świadek B. K. (2) . Spółka nosiła nazwę A. . W 2013r. świadek nie był już prezesem zarządu powoda ani członkiem zarządu, nie był prokurentem. Dowód: odpisy KRS k 14 i 18-19v akt IC 981/13, zeznania świadka B. K. (2) k 91. Ustalając stan faktyczny Sąd dał wiarę zgromadzonym w sprawie dowodom z dokumentów. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, iż dokumenty sporządzone zostały przez osoby, których podpisy znajdują się pod ich treścią lub też że pochodzą one od organów w ich treści wskazanych. Forma i treść tych pism są właściwe dla dokonania wskazanych w nich czynności. Sąd nie dał wiary zeznaniom świadka B. K. (2) co to tego, aby przesłała pozwanemu porozumienie z 25.03.2015r., pozwany bowiem zaprzeczył, aby taką propozycję otrzymał (protokół rozprawy z 26.01.2018r. k 92). W pozostałym zakresie zeznania tego świadka są wiarygodne, nie budzą wątpliwości, są logiczne, znalazły też odzwierciedlenie w pozostałym materiale dowodowym. Sąd zważył, co następuje: Wyrok w sprawie IC 981/13 potwierdził skuteczność odstąpienia pozwanego od umowy sprzedażny drzwi. Zgodnie z art. 494 § 1 k.c. po odstąpieniu od umowy strony winny zwrócić sobie wzajemnie otrzymane świadczenia. W myśl tego przepisu strona odstępująca od umowy winna już w momencie składania oświadczenie o odstąpieniu od umowy być gotowa do zwrotu tego, co otrzymała od drugiej strony umowy (wyrok Sądu Najwyższego z 12.02.2016r., II CSK 226/15). Oczywiście ma też prawo domagać się zwrotu tego, co sama świadczyła. Zgodnie z art. 496 k.c. każdej ze stron przysługuje prawo zatrzymania dopóki druga strona nie zaoferuje zwrotu otrzymanego świadczenia albo nie zabezpieczy roszczenia o zwrot. Mimo odstąpienia od umowy sprzedaży żadna ze stron nie była gotowa do zwrotu otrzymanego świadczenia i przez czas trwania postępowania w sprawie IC 981/13 żadna ze stron nie oferowała zwrotu otrzymanego świadczenia. Zatem strony korzystały z prawa zatrzymania przewidzianego w art. 496 k.c. Skutkiem odmowy wydania drzwi przez stronę pozwaną 30.09.2016r. jest to, że utraciła ona prawo do zatrzymania uzyskanego świadczenia. W sytuacji, gdy dłużnik czyli strona powodowa oferuje zwrot świadczenia, wierzyciel traci prawo zatrzymania. Strona powodowa 30.09.2016r. zaoferowała zwrot reszty ceny, miała przy sobie pieniądze. Zaoferowanie świadczenia było więc rzeczywiste i należyte. Nie ma znaczenia, że strona pozwana skierowała tytuł wykonawczy do egzekucji i że tytuł ten nie zobowiązywał jej do wydania drzwi. Zobowiązanie do wydania drzwi wynika z art. 494 § 1 k.c. Strona powodowa może spełnić świadczenie wręczając pozwanemu pieniądze z pominięciem komornika. Strona pozwana nie może uzależnić zwrotu powodowi drzwi od zwrotu ceny i zakupu za nią nowych drzwi. Przy odstąpieniu od umowy zwrot świadczenia winien nastąpić jednocześnie, co wynika z art. 496 k.c. , a więc bez żadnych warunków, bez uzależnienia wydania drzwi od zakupu innych i wstawienia ich w miejsce zwracanych drzwi. Pozostaje bez wpływu na obowiązki strony pozwanej fakt, że wydając drzwi strona pozwana pozostanie w lokalu bez drzwi. Prawo zatrzymania bowiem, zgodnie z art. 496 k.c. , służy do momentu zaoferowania przez stronę przeciwną zwrotu otrzymanego świadczenia. Wobec powyższego strona powodowa może skutecznie żądać wydania drzwi w oparciu o art. 494 § 1 k.c. , który to przepis był podstawą rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie nie ma zastosowania art. 494 § 2 k.c. , gdyż strona pozwana zawierała umowę nie będąc konsumentem. Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach procesu jest art. 102 k.p.c. W niniejszej sprawie Sąd nie obciążył pozwanego kosztami postępowania przyjmując, że zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek, mając na uwadze postawę strony powodowej w trakcie niniejszego procesu, kiedy to strona pozwana oferowała wydanie drzwi, a strona powodowa nie była zainteresowana ich odbiorem i nie czyniła starań, aby je odebrać, mimo składanych na rozprawie deklaracji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI