I1 C 767/16 upr.

Sąd Rejonowy w GdyniGdynia2016-09-16
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniarejonowy
dofinansowaniepfronprawo jazdyumowaratysytuacja materialnakoszty postępowania

Sąd rozłożył na raty zasądzoną kwotę długu za dofinansowanie kursu prawa jazdy, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną i zdrowotną pozwanej.

Powódka Gmina M. G. domagała się zapłaty 1237 zł od pozwanej E. B. z tytułu niedopłaty dofinansowania na kurs prawa jazdy. Pozwana przyznała dług, ale wniosła o rozłożenie go na raty ze względu na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Sąd uwzględnił powództwo co do zasady, zasądził kwotę wraz z odsetkami, ale rozłożył ją na 12 rat, nie obciążając pozwanej kosztami postępowania z uwagi na szczególnie uzasadniony przypadek.

Powódka Gmina M. G. wniosła pozew o zapłatę kwoty 1237 zł wraz z odsetkami od pozwanej E. B., tytułem niedopłaty dofinansowania ze środków PFRON na kurs prawa jazdy. Pozwana zawarła umowę dofinansowania w 2014 roku, otrzymując 1447 zł. Zgodnie z umową, niewykorzystana część środków podlegała zwrotowi. Pozwana nie spłaciła należności w terminie, mimo wcześniejszych ustaleń o rozłożeniu na raty. Sąd ustalił, że strony łączyła umowa dofinansowania, która została rozwiązana z powodu nieterminowego wykonywania zobowiązania przez pozwaną. Sąd uznał roszczenie powódki za zasadne co do kwoty 1237 zł wraz z odsetkami podatkowymi, powołując się na treść umowy oraz przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące zobowiązań i odsetek za opóźnienie. Jednakże, biorąc pod uwagę szczególnie uzasadniony przypadek, jakim jest trudna sytuacja materialna i zdrowotna pozwanej (brak pracy, dochód męża-rencisty, choroba własna i męża, dziecko na utrzymaniu), sąd na podstawie art. 320 KPC rozłożył zasądzoną kwotę na 12 miesięcznych rat. Dodatkowo, na podstawie art. 102 KPC, sąd nie obciążył pozwanej kosztami postępowania, uznając, że jej sytuacja życiowa stanowi podstawę do zwolnienia z ich ponoszenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli umowa przewiduje takie rozwiązanie i zostały spełnione warunki jej rozwiązania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że umowa dofinansowania przewidywała możliwość rozwiązania umowy i żądania zwrotu całej kwoty w przypadku nieterminowego wykonywania zobowiązania przez pozwaną, co miało miejsce.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie i rozłożenie na raty

Strona wygrywająca

Gmina M. G.

Strony

NazwaTypRola
Gmina M. G.instytucjapowód
E. B.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (8)

Główne

Kpc art. 320

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.c. art. 353

Kodeks cywilny

k.c. art. 354

Kodeks cywilny

k.c. art. 481 § 1 i 2

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 2 § 1

Ustawa z dnia 5 lutego 2005r o kosztach sądowych w sprawach cywilnych art. 102

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez pozwaną warunków umowy dofinansowania poprzez nieterminową spłatę. Możliwość żądania zwrotu całej kwoty dofinansowania na podstawie postanowień umowy. Zasada odpowiedzialności za wynik procesu (w odniesieniu do zasądzenia kwoty).

Odrzucone argumenty

Wniosek pozwanej o oddalenie powództwa w całości (sąd uwzględnił powództwo co do zasady). Argumenty przeciwko rozłożeniu na raty (sąd uznał sytuację pozwanej za szczególnie uzasadnioną).

Godne uwagi sformułowania

w szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może w wyroku rozłożyć na raty zasądzone świadczenie jest to szczególna zasada wyrokowania, określana jako "moratorium sędziego" W niniejszej sprawie jest to uzasadnione, albowiem pozwana zdając sobie sprawę z zadłużenia przez cały czas próbowała nieudolnie rozwiązać swój problem Zdaniem Sadu realniejsze jest, że pozwana będzie spłacać po 100 zł miesięcznie, niż to, że zapłaci jednorazowo 1237 zł z odsetkami Art. 102.kpc stanowi:” W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.” Jej sytuacja majątkowa i życiowa nie jest dobra, bo nie ma pracy, jedyne źródło dochodu to renta męża-2200 zł, małoletnie dziecko na utrzymaniu, oboje dorośli schorowani, ale pozwana poczuwa się do uregulowania należności, tyle, że w ratach dogodnych ze względu na stan majątkowy.

Skład orzekający

Ewa Kokowska-Kuternoga

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Możliwość rozłożenia na raty zasądzonego świadczenia w szczególnie uzasadnionych przypadkach (art. 320 KPC) oraz możliwość zwolnienia strony przegrywającej z kosztów postępowania (art. 102 KPC) ze względu na trudną sytuację życiową i materialną."

Ograniczenia: Zastosowanie art. 320 i 102 KPC zależy od indywidualnej oceny sądu i konkretnych okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może zastosować przepisy prawa cywilnego i procesowego w sposób humanitarny, uwzględniając trudną sytuację życiową strony, co jest interesujące z perspektywy praktycznej i społecznej.

Dług rozłożony na raty: Sąd stanął po stronie dłużniczki w trudnej sytuacji życiowej.

Dane finansowe

WPS: 1237 PLN

zapłata: 1237 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: I1 C 767/16 upr. WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 września 2016 r. Sąd Rejonowy w Gdyni I1 Wydział Cywilny Sekcja d/s rozpoznawanych w postępowaniu uproszczonym w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Ewa Kokowska-Kuternoga Protokolant: st. sekr. sądowy Marta Bona po rozpoznaniu w dniu 16 września 2016 r. w Gdyni sprawy z powództwa Gminy M. G. przeciwko E. B. o zapłatę I zasądza od pozwanej E. B. na rzecz powoda Gminy M. G. kwotę 1.237,00zł (jeden tysiąc dwieście trzydzieści siedem złotych) z odsetkami za opóźnienie w wysokości odsetek od zaległości podatkowych od dnia 16.6.2014r. do dnia zapłaty; II zasądzoną w punkcie pierwszym kwotę rozkłada na 12 rat, jedenaście po 100,00zł i ostatnią w kwocie 137,00zł, płatnych do 20dnia każdego miesiąca poczynając od uprawomocnienia się wyroku z ustawowymi odsetkami w razie zwłoki płatności każdej z rat; III nie obciąża pozwanej E. B. kosztami postępowania; UZASADNIENIE Powód Gmina M. G. z siedzibą w G. wniósł pozew przeciwko E. B. o zapłatę kwoty 1237 zł wraz z ustawowymi odsetkami i kosztami procesu. (pozew – k. 8-12) Pozwana na rozprawie przyznała fakty przytoczone w pozwie i wniosła o rozłożenie należności na raty . (protokół – k. 69-70) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 9.6.2014 r. E. B. zawarła z Gmina M. G. z siedzibą w G. umowę dofinansowania ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych / PFRON/ kosztów uzyskania prawa jazdy kategorii B/ kursu, egzaminów, jazd doszkalających/ na okres do 31.12.2017r. W wyniku zawarcia tej umowy otrzymała dofinansowanie w wysokości 1447 zł na pokrycie kosztów kursu i egzaminów . Z umowy wynika, że w przypadku wykorzystania tylko części środków , niewykorzystana część podlega zwrotowi w terminie 30-u dni od dnia ustalenia, że zaliczka została wykorzystana tylko w części oraz to, że realizator ma prawo rozwiązać umowę , z zachowaniem 14-o dniowego wypowiedzenia, m. in. jeśli nieterminowo wykonywana jest umowa , a wtedy wnioskodawca zobowiązuje się zwrócić w terminie 3 miesięcy pełną kwotę otrzymanego dofinansowania. Łączny koszt uzyskania prawa jazdy wyniósł E. B. 1370 zł, do zwrotu pozostało 419, 50 zł, przy uwzględnieniu udziału własnego 25 %; okoliczność bezsporna, a nadto umowa - k. 33-38, zaświadczenie o ukończeniu kursu k. 40, dowód wpłaty za kurs k. 41, dowód wpłaty za egzamin, k 32, rozliczenie k. 43, wezwanie do zapłaty k.46, dowód doręczenia k.47 W dniu 29.1.2015r E. B. zwróciła się o rozłożenie na dwie raty kwoty 419, 50 zł, otrzymała na to zgodę; wyznaczono dwie raty : I-219, 50 zł płatna do 20.2.2015r, II-200 zł płatna do 20.3.2015r okoliczność bezsporna, a nadto pismo pozwanej k.48 i odpowiedź powoda k. 49, dowód doręczenia k. 50, E. B. nie dokonała wpłat w/w rat w wskazanych terminach, mimo wezwania z pouczeniem, że , jeśli nie dokona wpłaty nadpłaty dofinansowania w terminach, stanie się wymagalny zwrot całego dofinansowania, dopiero w dniu 26.3.2015r wpłaciła kwotę 210 zł okoliczność bezsporna, a nadto pismo powoda z dnia 24.3.2015r k.51, dowód doręczenia k. 52, dowód wpłaty k.55, pismo powoda z dnia 27.4.2015r i 10.7.2015r k. 56,58, dowód doręczenia k.57,59, W dniu 9.9.2015r Gmina M. G. rozwiązała umowę dofinansowania ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych / PFRON/ kosztów uzyskania prawa jazdy kategorii B/ kursu, egzaminów, jazd doszkalających/ na okres do 31.12.2017r z dnia 9.6.2014r i wezwała E. B. do zapłaty kwoty 1237 zł wraz z odsetkami jak za zaległości podatkowe od dnia 16.6.2014r do dnia zapłaty okoliczność bezsporna, a nadto pismo powoda z dnia 9.9.2015r k. 60, dowód doręczenia k. 61 Na wymagalne zadłużenie składa się kwota: Niespłacony kapitał –1237 zł, okoliczności bezsporne, a nadto pismo powoda z dnia 9.9.2015r k. 60, przyznanie pozwanego k 69-70 na nośniku, Pozwana legitymuje się niepełnosprawnością w umiarkowanym stopniu, choruje, nie pracuje od maja 2016r , ma rodzinę: męża –rencistę schorowanego z III grupą inwalidzką o dochodach 2200 zł , córkę 12 lat zdrową, ; miesięczne wydatki to ok. 800 zł na opłaty stałe , 150 zł na leki, co powoduje, że nie jest w stanie jednorazowo spłacić długów /dowód: oświadczenie pozwanego-k.18-19,orzeczenie o niepełnosprawności k. 24,oświadczenie o wysokości dochodów k.26,69-70 na nośniku/ Sąd zważył, co następuje: Przy ustalaniu stanu faktycznego Sąd oparł się na w/w dowodach z dokumentów przedłożonych przez strony w toku postępowania. Dokumenty uznane zostały za wiarygodne w całości, albowiem nie budziły one zastrzeżeń Sądu co do autentyczności i prawdziwości twierdzeń w nich zawartych, jak również nie były kwestionowane przez strony. W niniejszej sprawie bezsporne było, że strony łączyła umowa dofinansowania ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych / PFRON/ kosztów uzyskania prawa jazdy kategorii B/ kursu, egzaminów, jazd doszkalających/ na okres do 31.12.2017r zawarta w dniu 9.6. 2014 r. i ostatecznie zakończona wypowiedzeniem z dnia 9.9.2015r oraz że pozwana nie zapłaciła w terminie powstałego zadłużenia. Spornym w tej sprawie jest, , czy roszczenie powoda można zaspokoić częściami – w ratach. W ocenie Sądu powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości. Zgodnie z § 1 umowy z dnia 9.6. 2014 r gmina zobowiązała się do udostępnienia pozwanemu środków w kwocie 1447 zł na okres do 31.12.2017r celem opłacenia kursu i egzaminu na prawo jazdy kategorii B. Klient zaś, na podstawie §2.9 umowy, zobowiązał się do zwrotu niewykorzystanej kwoty dofinansowania w terminie 30-u dni od chwili ustalenia, że istnieje niewykorzystana kwota pod rygorem rozwiązania umowy i zwrotu całej przyznanej kwoty . Odsetki ustalono w par. 4 pkt 2 i 6 pkt 2 na podatkowe . Zgodnie z § 6 pkt 1 umowy w przypadku nieterminowego wykonywania umowy, realizator może wypowiedzieć umowę z zachowaniem 14-o dniowego terminu wypowiedzenia i postawić całą przyznaną kwotę w stan wymagalności. Należy wskazać, że najpierw powód określił niewykorzystaną kwotę dofinansowania, powiadomił pozwaną o tym i pouczył, jakie są konsekwencje niezwrócenia nadwyżki. Pozwana wniosła wtedy o rozłożenie na dwie raty pozostałej do zwrotu kwoty 419, 50 zł , na co otrzymała pozytywną decyzję powoda, mimo tego nie dokonała wpłaty w terminach wskazanych tj. do 20.2.2015r -219,50 zł i do 20.3.2015r – 200 zł . Dokonała wpłaty kwoty 210 zł w dniu 26.3.2015r , po drugim terminie wskazanym do uiszczania rat. W związku z tym realizator był uprawniony, aby na podstawie § 6 pkt 1 umowy rozwiązać ją przed terminem za 14-o dniowym okresem wypowiedzenia. W związku z tym, że do rozwiązania umowy doszło, pozwany miał obowiązek spłacić całość otrzymanej kwoty, ale tego nie zrobił mimo wezwania. Ze zwrotem niewykorzystanej części dofinansowania, na podstawie w/w postanowień umowy, uprawniony był do żądania spłaty całej kwoty dofinasowania wraz z odsetkami podatkowymi. Art. 353 kc stanowi, że :”Zobowiązanie polega na tym, że wierzyciel może żądać od dłużnika świadczenia, a dłużnik powinien świadczenie spełnić”, a 354 kc , że: § 1 . Dłużnik powinien wykonać zobowiązanie zgodnie z jego treścią i w sposób odpowiadający jego celowi społeczno-gospodarczemu oraz zasadom współżycia społecznego, a jeżeli istnieją w tym zakresie ustalone zwyczaje - także w sposób odpowiadający tym zwyczajom. § 2. W taki sam sposób powinien współdziałać przy wykonaniu zobowiązania wierzyciel.” Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że roszczenie powoda jest zasadne w całości, tj. co do kwoty 1237 zł. Wobec treści art. 481 § 1 i 2 k.c. stanowiącego, że jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi, natomiast jeżeli stopa odsetek nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe, przy czym gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej niż stopa ustawowa, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy. Również w zakresie żądanych odsetek podatkowych, które nie przewyższają maksymalnych odsetek ustawowych liczonych za okres od dnia następującego po dniu ich wymagalności do dnia zapłaty, powództwo jest w pełni uzasadnione. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie §1 - umowy i art. 353 kc. , 354 kc oraz art. 481§ 1 i 2 k.p.c. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Art. 320. Kpc stanowi, że :” W szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może w wyroku rozłożyć na raty zasądzone świadczenie, a w sprawach o wydanie nieruchomości lub o opróżnienie pomieszczenia - wyznaczyć odpowiedni termin do spełnienia tego świadczenia.”, wynika, że jest to szczególna zasada wyrokowania, określana jako "moratorium sędziego"; obok charakteru procesowego ma on także cechy normy materialnoprawnej (m.in. K. P. , M. P. ). Podstawą zastosowania przepisu jest wyłącznie uznanie sądu, że zachodzą szczególnie uzasadnione wypadki. Ustanowiona w art. 320 k.p.c. norma ma charakter wyjątkowy i może być tym zastosowana jedynie w szczególnie uzasadnionych wypadkach. Wynika to z faktu, iż dopuszcza ona znaczną ingerencję Sądu w stosunek cywilnoprawny stron procesu. W niniejszej sprawie jest to uzasadnione, albowiem pozwana zdając sobie sprawę z zadłużenia przez cały czas próbowała nieudolnie rozwiązać swój problem, już raz prosząc o rozłożenie na raty powoda, jednakże mając inne problemy, w tym zdrowotne swoje i męża miała to utrudnione i trochę zaniedbała swoje sprawy ,a po wytoczeniu sprawy wniosła o rozłożenie na raty przyznając wszystkie fakty przytoczone w pozwie i broniąc się jedynie sytuacją majątkową. Zdaniem Sadu realniejsze jest, że pozwana będzie spłacać po 100 zł miesięcznie, niż to, że zapłaci jednorazowo 1237 zł z odsetkami, zaś ewentualna egzekucja komornicza i tam spowodowałaby sciąganie należności w transzach i dodatkowo naraziła na koszty pozwaną, która nie jest majętna i ma uzasadnione wydatki na leczenie swoje i męża, edukacje dziecka zamiast na koszty komornika. O kosztach procesu Sąd orzekł w pkt II i III wyroku zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, na podstawie art.102 i 108 § 1 k.p.c. , § 6 pkt 2 i § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349),ale na podstawie art. 102 ustawy z dnia 5 lutego 2005r o kosztach sądowych w sprawach cywilnych zwolnił pozwanego od ich ponoszenia . Na ustaloną kwotę składają się: kwota 360,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego , 17 zł opłaty od pełnomocnictwa oraz kwota 30,00 zł tytułem opłaty sądowej od pozwu. Art. 102.kpc stanowi:” W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.” Zdaniem sądu w niniejszej sprawie zachodzi właśnie taka szczególna okoliczność po stronie pozwanej, albowiem sytuacja życiowa pozwanej stanowi podstawę do nie obciążania jej kosztami procesu. Jej sytuacja majątkowa i życiowa nie jest dobra, bo nie ma pracy, jedyne źródło dochodu to renta męża-2200 zł, małoletnie dziecko na utrzymaniu, oboje dorośli schorowani, ale pozwana poczuwa się do uregulowania należności, tyle, że w ratach dogodnych ze względu na stan majątkowy. W tej sytuacji obciążanie jej jeszcze kosztami procesu byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i prowadziłoby tylko do nadmiernego zadłużenia w i tak już trudnej sytuacji będącej pozwanej. W tym stanie sprawy orzeczono jak w sentencji. ZARZĄDZENIE 1. odnotować w kontrolce uzasadnień, 2. odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć wnioskodawcy, 3. akta przedłożyć z wpływem lub za 21 dni.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI