I ZW 7/24

Sąd Najwyższy2024-07-09
SNinneodpowiedzialność dyscyplinarna sędziówŚrednianajwyższy
sąd najwyższyodpowiedzialność dyscyplinarnasędziaprawo o ustroju sądów powszechnychTSUEwłaściwość sądunowelizacja

Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania wniosek o wyznaczenie sądu dyscyplinarnego dla sędziego sądu rejonowego, uznając go za bezprzedmiotowy z uwagi na zmianę przepisów i określenie właściwości sądu z mocy ustawy.

Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego zwrócił się do Sądu Najwyższego o wyznaczenie sądu dyscyplinarnego właściwego do rozpoznania sprawy sędziego Sądu Rejonowego w T. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Prawo o ustroju sądów powszechnych po nowelizacji z 2022 roku, stwierdził, że właściwość sądu dyscyplinarnego dla sędziego sądu rejonowego wynika wprost z ustawy i jest nim sąd dyscyplinarny w okręgu, w którym sędzia pełni służbę. W związku z tym wniosek o wyznaczenie sądu został uznany za bezprzedmiotowy i pozostawiony bez rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpatrzył wniosek Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w T. o wyznaczenie sądu dyscyplinarnego właściwego do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej sędziego Sądu Rejonowego w T. Uzasadnienie postanowienia odwołuje się do przepisów ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych (u.s.p.) oraz orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE). Sąd wskazał, że zgodnie z art. 110 § 3 u.s.p. w pierwotnym brzmieniu, właściwy sąd dyscyplinarny wyznaczał Prezes Sądu Najwyższego. Jednakże TSUE w wyroku z dnia 15 lipca 2021 r. w sprawie C 791/19 uznał, że przepisy te, powierzające Prezesowi SN dyskrecjonalne prawo wyznaczenia sądu, nie spełniają wymogu ustanowienia sądu na mocy ustawy, zgodnie z art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE. Po nowelizacji z dnia 9 czerwca 2022 r., która weszła w życie 15 lipca 2022 r., przepis art. 110 § 3 u.s.p. stanowi, że dla sędziów sądów rejonowych właściwy miejscowo jest sąd dyscyplinarny w okręgu, w którym sędzia pełni służbę. Tylko w przypadku sędziów sądów apelacyjnych lub okręgowych, właściwy sąd wyznacza Sąd Najwyższy – Izba Odpowiedzialności Zawodowej. Sąd Najwyższy podkreślił, że w tym incydentalnym postępowaniu nie rozpoznaje sprawy dyscyplinarnej, a jedynie wskazuje właściwy sąd. W niniejszej sprawie, wniosek dotyczył sędziego sądu rejonowego, dla którego z mocy ustawy właściwy jest Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w G. W związku z tym, wniosek Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego został uznany za bezprzedmiotowy i pozostawiony bez rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Po nowelizacji z 2022 roku, dla sędziów sądów rejonowych właściwy miejscowo jest sąd dyscyplinarny w okręgu, w którym sędzia pełni służbę. Wniosek o wyznaczenie sądu dyscyplinarnego w takiej sytuacji jest bezprzedmiotowy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odwołał się do art. 110 § 3 u.s.p. po nowelizacji, który jednoznacznie określa właściwość sądu dyscyplinarnego dla sędziów sądów rejonowych. Wskazał również na orzeczenie TSUE dotyczące poprzedniego stanu prawnego, które wpłynęło na zmiany legislacyjne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawić wniosek bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w T.organ_państwowywnioskodawca
T. Ł. – sędzia Sądu Rejonowego w T.osoba_fizycznasędzia objęty postępowaniem dyscyplinarnym

Przepisy (3)

Główne

u.s.p. art. 110 § § 3

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Po nowelizacji z 2022 r. dla sędziów sądów rejonowych właściwy jest sąd dyscyplinarny w okręgu ich służby. Dla sędziów sądów apelacyjnych lub okręgowych właściwy sąd wyznacza SN – Izba Odpowiedzialności Zawodowej.

Pomocnicze

Ustawa o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw art. 4 § ust. 5 lit. d i ust. 10

Nowelizacja wprowadzająca zmiany w zakresie właściwości sądów dyscyplinarnych.

k.p.k. art. 30 § § 1

Kodeks postępowania karnego

W zw. z art. 128 u.s.p. – dotyczy orzekania jednoosobowo lub w składzie trzech sędziów przez SN w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej w sprawach o wyznaczenie sądu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana przepisów ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych po nowelizacji z 2022 r. jednoznacznie określa właściwość sądu dyscyplinarnego dla sędziów sądów rejonowych. Wniosek o wyznaczenie sądu dyscyplinarnego jest bezprzedmiotowy, gdy właściwość sądu wynika wprost z ustawy.

Godne uwagi sformułowania

wniosek pozostawić bez rozpoznania sąd dyscyplinarny wyznaczał, na wniosek rzecznika dyscyplinarnego, Prezes Sądu Najwyższego nie spełniają wymogu wynikającego z art. 19 ust.1 akapit drugi TUE, zgodnie z którym sprawy te powinny być rozpoznawane przez sąd ,,ustanowiony na mocy ustawy.” właściwy miejscowo jest sąd dyscyplinarny, w okręgu którego pełni służbę sędzia objęty tym postępowaniem w tym incydentalnym postępowaniu, wszczętym wnioskiem rzecznika dyscyplinarnego, Sąd Najwyższy, działający w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, nie rozpoznaje sprawy dyscyplinarnej, gdyż jedynie wskazuje sąd dyscyplinarny, który będzie właściwy dla rozpoznania sprawy dyscyplinarnej

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących właściwości sądów dyscyplinarnych dla sędziów sądów rejonowych po nowelizacji z 2022 r. oraz znaczenie orzecznictwa TSUE dla polskiego prawa ustrojowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyznaczenie sądu, a nie merytorycznego rozpoznania sprawy dyscyplinarnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem ustrojowym sądów i odpowiedzialnością dyscyplinarną sędziów, ze względu na analizę zmian legislacyjnych i wpływu prawa UE.

Sąd Najwyższy wyjaśnia: Kto naprawdę rozstrzyga sprawy dyscyplinarne sędziów?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I ZW 7/24
POSTANOWIENIE
Dnia 9 lipca 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Wiesław Kozielewicz
na posiedzeniu w dniu 9 lipca 2024 r., w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej,
w kwestii wniosku Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w T. z dnia 3 lipca 2024 r., SD – 1/24, który wpłynął do Sądu Najwyższego
‎
w dniu 9 lipca 2024 r., o wyznaczenie sądu dyscyplinarnego właściwego do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej T. Ł. – sędziego Sądu Rejonowego w T.
postanowił:
wniosek pozostawić bez rozpoznania
UZASADNIENIE
Unormowanie art. 110 § 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych – dalej powoływana jako u.s.p., przewidywało, że
‎
w sprawach dyscyplinarnych sędziów sądów powszechnych, wymienionych w art. 110 § 1 pkt 1 lit. a u.s.p., właściwy sąd dyscyplinarny wyznaczał, na wniosek rzecznika dyscyplinarnego, Prezes Sądu Najwyższego kierujący pracą Izby Dyscyplinarnej.
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej – dalej powoływany jako TSUE,
‎
w wyroku z dnia 15 lipca 2021 r. w sprawie C 791/19, uznał że przepisy art. 110 § 3 u.s.p. i art. 114 § 7 u.s.p., w zakresie w jakim powierzają Prezesowi Sądu Najwyższego kierującemu pracą Izby Dyscyplinarnej, prawo do dyskrecjonalnego wyznaczenia sądu dyscyplinarnego właściwego miejscowo do prowadzenia postępowań przeciwko sędziom sądów powszechnych nie spełniają wymogu wynikającego z art. 19 ust.1 akapit drugi TUE, zgodnie z którym sprawy te powinny być rozpoznawane przez sąd ,,ustanowiony na mocy ustawy.”
Przepisy, o których mowa w powołanym wyroku TSUE zostały zmienione art. 4 ust. 5 lit. d i ust. 10 ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy
‎
o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw, zam. Dz. U. z dnia 14 czerwca 2022 r., poz. 1259, która weszła w życie w dniu 15 lipca 2022 r.
Przepis art. 110 § 3 u.s.p., po tej nowelizacji, jako zasadę wprowadza, że do rozpoznania spraw, o jakich mowa w art. 110 § 1 pkt 1 lit. a u.s.p., sędziów sądów rejonowych, właściwy miejscowo jest sąd dyscyplinarny, w okręgu którego pełni służbę sędzia objęty tym postępowaniem. Tylko w przypadku gdy taka sprawa dotyczy sędziego sądu apelacyjnego albo sędziego sądu okręgowego, właściwy jest inny sąd dyscyplinarny wyznaczony na wniosek rzecznika dyscyplinarnego, przez Sąd Najwyższy - Izbę Odpowiedzialności Zawodowej, spośród sądów dyscyplinarnych właściwych dla obszarów apelacji sąsiadujących z obszarem apelacji, w którym znajduje się sąd w którym pełni służbę sędzia objęty postępowaniem (por. art. 110 § 3 zdanie drugie u.s.p.). Sąd Najwyższy – Izba Odpowiedzialności Zawodowej wyznacza ten sąd w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wniosku (por. art. 114 § 7 u.s.p.). Należy przy tym zwrócić uwagę, że
‎
w tym incydentalnym postępowaniu, wszczętym wnioskiem rzecznika dyscyplinarnego, Sąd Najwyższy, działający w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, nie rozpoznaje sprawy dyscyplinarnej, gdyż jedynie wskazuje sąd dyscyplinarny, który będzie właściwy dla rozpoznania sprawy dyscyplinarnej, jeżeli rzecznik dyscyplinarny złoży wniosek o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej, jak też właściwym do rozpoznania np. zażalenia na postanowienie rzecznika dyscyplinarnego o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego. Sąd Najwyższy – Izba Odpowiedzialności Zawodowej, w sprawach o jakich mowa w art. 110 § 3 zdanie drugie u.s.p., orzeka jednoosobowo, chyba, że ze względu na szczególną zawiłość lub jej wagę Prezes Sądu Najwyższego kierujący pracą Izby Odpowiedzialności Zawodowej zarządzi jej rozpoznanie w składzie trzech sędziów (por. art. 30 §1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p.).
W niniejszej sprawie wniosek Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w T o wyzn.aczenie sądu dyscyplinarnego dotyczy Sędziego Sądu Rejonowego w T., zaś, jak to wyżej wskazano, z mocy ustawy, właściwym sądem dyscyplinarnym w tej sprawie jest Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w G.
W tej sytuacji wniosek Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w T. z dnia 3 lipca 2024 r. o wyznaczenie właściwego sądu dyscyplinarnego jest bezprzedmiotowy i jako taki należało pozostawić go. bez rozpoznania.
[M. T.]
(r.g.)
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI