I ZW 20/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy wyznaczył Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym [...] jako właściwy do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej sędziego W. Ż., zgodnie z aktualnym brzmieniem przepisów i wytycznymi TSUE.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o wyznaczenie sądu dyscyplinarnego właściwego do rozpoznania sprawy sędziego W. Ż. z Sądu Okręgowego w K. Analizując przepisy dotyczące właściwości sądów dyscyplinarnych, w tym zmiany wynikające z wyroku TSUE w sprawie C-791/19 oraz nowelizacji ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, Sąd Najwyższy stwierdził, że dotychczasowe wyznaczenie Prezesa Sądu Najwyższego nie spełniało wymogów prawa UE. W związku z tym, na podstawie aktualnego brzmienia art. 110 § 3 u.s.p., wyznaczono Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym [...] jako właściwy miejscowo.
Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej rozpoznał wniosek o wyznaczenie sądu dyscyplinarnego właściwego do rozpoznania w pierwszej instancji sprawy dyscyplinarnej sędziego Sądu Okręgowego w K., W. Ż. Analiza prawna dotyczyła przepisów art. 110 § 3 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych (u.s.p.) w brzmieniu obowiązującym przed i po zmianach wprowadzonych ustawą z dnia 9 czerwca 2022 r. oraz wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 15 lipca 2021 r. w sprawie C-791/19. Sąd Najwyższy wskazał, że wyrok TSUE zakwestionował zgodność z prawem UE przepisów powierzających Prezesowi Sądu Najwyższego kierującemu pracą Izby Dyscyplinarnej dyskrecjonalne prawo do wyznaczania sądu dyscyplinarnego, co naruszało prawo do sądu ustanowionego ustawą. Po zniesieniu Izby Dyscyplinarnej i utworzeniu Izby Odpowiedzialności Zawodowej, zmieniono brzmienie art. 110 § 3 u.s.p. Obecnie, jako zasadę, właściwy miejscowo jest sąd dyscyplinarny w okręgu, w którym sędzia pełni służbę, z wyjątkiem spraw dotyczących sędziów sądów apelacyjnych lub okręgowych, gdzie właściwy jest inny sąd wyznaczony przez Sąd Najwyższy. Sąd Najwyższy, stosując aktualne przepisy i uwzględniając brak przepisów przejściowych, wyznaczył Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym [...] jako właściwy miejscowo do rozpoznania sprawy sędziego W. Ż., uznając to za zgodne z wymogami prawa UE.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym [...] został wyznaczony jako właściwy miejscowo do rozpoznania sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy, opierając się na aktualnym brzmieniu art. 110 § 3 u.s.p. i uwzględniając wyrok TSUE C-791/19, wyznaczył sąd dyscyplinarny spośród sądów właściwych dla sąsiadujących obszarów apelacji, zapewniając zgodność z prawem UE i prawem sędziego do sądu ustanowionego ustawą.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
wyznaczenie sądu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. Ż. | osoba_fizyczna | sędzia Sądu Okręgowego w K. objęty postępowaniem dyscyplinarnym |
| Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym [...] | instytucja | sąd dyscyplinarny |
| Sąd Najwyższy - Izba Odpowiedzialności Zawodowej | instytucja | organ wyznaczający |
Przepisy (6)
Główne
u.s.p. art. 110 § § 3
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
W brzmieniu obowiązującym do 15 lipca 2022 r. przewidywało wyznaczenie sądu przez Prezesa SN. Obecnie, dla sędziów sądów apelacyjnych i okręgowych, właściwy jest inny sąd wyznaczony przez Sąd Najwyższy - Izbę Odpowiedzialności Zawodowej.
Pomocnicze
u.s.p. art. 110 § § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa sprawy, do których stosuje się art. 110 § 3.
u.s.p. art. 107 § § 1 pkt 5
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Definiuje czyn polegający na uchybieniu godności urzędu.
u.s.p. art. 128
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Obliguje do badania z urzędu właściwości sądu.
k.p.k. art. 35 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy badania właściwości sądu.
Ustawa o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw art. 4 § ust. 5 lit. d i ust. 10
Przepisy wprowadzające zmiany w Sądzie Najwyższym, w tym zniesienie Izby Dyscyplinarnej i utworzenie Izby Odpowiedzialności Zawodowej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Konieczność dostosowania się do orzecznictwa TSUE i aktualnego brzmienia przepisów u.s.p. Zapewnienie sędziemu prawa do sądu ustanowionego ustawą.
Godne uwagi sformułowania
nie spełniają wymogu wynikającego z art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, prawa strony do rozpoznawania sprawy przez sąd ,,ustanowiony na mocy ustawy” Dokonane wskazanie czyni zadość wskazaniom TSUE leżącym u podstaw wyroku z dnia 15 lipca 2021 r., sygn. C-791/19, w zakresie respektowania prawa sędziego do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej przez sąd „ustanowiony ustawą”.
Skład orzekający
Barbara Skoczkowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących właściwości sądów dyscyplinarnych w kontekście prawa UE i zmian legislacyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wyznaczenia sądu dyscyplinarnego dla sędziego sądu okręgowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii praworządności i niezależności sądownictwa, a także wpływu orzecznictwa TSUE na polski system prawny.
“Sąd Najwyższy reaguje na wyrok TSUE: Jak zmienia się odpowiedzialność dyscyplinarna sędziów?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I ZW 20/23 POSTANOWIENIE Dnia 28 września 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Skoczkowska po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, na posiedzeniu w dniu 28 września 2023 r., w związku z postanowieniem Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym […] z dnia 28 lipca 2023 r., sygn. akt ASD -[…], o wyznaczenie sądu dyscyplinarnego właściwego do rozpoznania w pierwszej instancji sprawy sędziego Sądu Okręgowego w K. W. Ż. , na podstawie art. 110 § 3 zdanie drugie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U.2023, poz. 217, dalej jako u.s.p.) postanowił wyznaczyć Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym […] jako właściwy miejscowo do rozpoznania w pierwszej instancji sprawy dyscyplinarnej sędziego Sądu Okręgowego w K. W. Ż. UZASADNIENIE Unormowanie z art. 110 § 3 u.s.p w brzmieniu obowiązującym do dnia 15 lipca 2022 r. przewidywało, że od rozpoznania spraw wymienionych w art. 110 § 1 pkt 1 lit. a jest wyłączony sąd dyscyplinarny, w okręgu którego pełni służbę sędzia objęty postępowaniem dyscyplinarnym. Sąd dyscyplinarny właściwy do rozpoznania sprawy wyznaczał Prezes Sądu Najwyższego kierujący pracą Izby Dyscyplinarnej na wniosek rzecznika dyscyplinarnego (por. art. 110 § 3 zdanie drugie u.s.p. sprzed 15.07.2022 r.). Z uwagi na powyższe, w niniejszej sprawie zarządzeniem Sędziego Sądu Najwyższego wykonującego obowiązki Prezesa Sądu Najwyższego kierującego pracą Izby Dyscyplinarnej z 7 grudnia 2018 r., sygn. akt DO 51/18, na wniosek Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych z dnia 22 listopada 2018r., do rozpoznania w pierwszej instancji sprawy dyscyplinarnej Sędziego Sądu Okręgowego w K. W. Ż. o czyn polegający na uchybieniu godności urzędu w rozumieniu art. 107 § 1 pkt 5 u.s.p., został wyznaczony na mocy art. 110 § 3 u.s.p., Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym […]. Jednakże, wyrokiem z dnia 15 lipca 2021 r. w sprawie C-791/19, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej powoływany jako TSUE) uznał że przepisy art. 110 § 3 u.s.p i art. 114 § 7 u.s.p., w zakresie w jakim powierzają Prezesowi Sądu Najwyższego kierującemu pracą Izby Dyscyplinarnej, prawo do dyskrecjonalnego wyznaczenia sądu dyscyplinarnego właściwego miejscowo do prowadzenia postępowań przeciwko sędziom sądów powszechnych, nie spełniają wymogu wynikającego z art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, prawa strony do rozpoznawania sprawy przez sąd ,,ustanowiony na mocy ustawy”. Przepisy, o których mowa w powołanym wyroku TSUE, zostały zmienione art. 4 ust. 5 lit. d i ust. 10 ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1259). Z dniem wejścia w życie tej ustawy w dniu 15 lipca 2022 r., zniesiono Izbę Dyscyplinarną Sądu Najwyższego, a utworzono Izbę Odpowiedzialności Zawodowej. Przepis art. 110 § 3 u.s.p., w obecnym brzmieniu, jako zasadę wprowadza, że do rozpoznania spraw, o jakich mowa w art. 110 § 1 pkt 1 lit. a u.s.p., sędziów sądów rejonowych, właściwy miejscowo jest sąd dyscyplinarny, w okręgu którego pełni służbę sędzia objęty tym postępowaniem. Tylko w przypadku, gdy taka sprawa dotyczy sędziego sądu apelacyjnego albo sędziego sądu okręgowego, właściwy jest inny sąd dyscyplinarny wyznaczony na wniosek rzecznika dyscyplinarnego, przez Sąd Najwyższy - Izbę Odpowiedzialności Zawodowej, spośród sądów dyscyplinarnych właściwych dla obszarów apelacji sąsiadujących z obszarem apelacji, w którym znajduje się sąd, w którym pełni służbę sędzia objęty postępowaniem (por. art. 110 § 3 zdanie drugie u.s.p.). Trafnie Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym […] w uzasadnieniu postanowienia zauważył, że wskazana ustawa z dnia 9 czerwca 2022 r., nie zawiera przepisu przejściowego dotyczącego właściwości sądów dyscyplinarnych oraz, iż w toczącym się postępowaniu dyscyplinarnym odpowiednie zastosowanie ma unormowanie z art. 35 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p., które obliguje do badania z urzędu przez sąd dyscyplinarny swojej właściwości. W tej sytuacji Sąd Najwyższy – Izba Odpowiedzialności Zawodowej, na podstawie aktualnie obowiązującego art. 110 § 3 u.s.p., wyznaczył Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym […], jako właściwy miejscowo do rozpoznania w pierwszej instancji sprawy dyscyplinarnej sędziego W. Ż. Wyznaczony sąd dyscyplinarny jest jednym z sądów dyscyplinarnych właściwych dla obszarów apelacji sąsiadujących z obszarem apelacji k., w której znajduje się Sąd Okręgowy w K., gdzie służbę pełni sędzia, którego wniosek dotyczy. Dokonane wskazanie czyni zadość wskazaniom TSUE leżącym u podstaw wyroku z dnia 15 lipca 2021 r., sygn. C-791/19, w zakresie respektowania prawa sędziego do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej przez sąd „ustanowiony ustawą”. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [M. T.] [ms]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI