Orzeczenie · 2023-05-17

I ZSK 45/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2023-05-17
SNinneodpowiedzialność zawodowaWysokanajwyższy
postępowanie dyscyplinarneprokuratorSąd NajwyższyIPNprawo o prokuraturzezawieszenie postępowaniapostępowanie karnedelikt dyscyplinarnyprzestępstwo

Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej rozpoznał wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego przeciwko prokuratorowi X. X., obwinionemu o popełnienie deliktów dyscyplinarnych z ustawy Prawo o prokuraturze, które jednocześnie wyczerpują znamiona przestępstw. Sąd, działając na podstawie przepisów k.p.k. i ustawy o IPN, postanowił wyłączyć do odrębnego rozpoznania sprawę w zakresie zarzutów z pkt. LXXV i LXXVI wniosku i przekazać ją Sądowi Dyscyplinarnemu w Instytucie Pamięci Narodowej, uznając się za niewłaściwego rzeczowo. W zakresie zarzutów z pkt. I - LXXIV, które stanowią jednocześnie przestępstwa, Sąd Najwyższy postanowił zawiesić postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego prowadzonego przez Prokuraturę Krajową. Uzasadnienie wskazuje na zasadę efektywności i ekonomiki procesowej, możliwość wykorzystania dowodów z postępowania karnego oraz kwestie przedawnienia karalności jako przesłanki do zawieszenia. Podkreślono, że choć postępowanie dyscyplinarne jest niezależne, jego zawieszenie jest celowe, gdy przedmiotem są te same czyny, które są jednocześnie przestępstwami.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie zawieszenia postępowania dyscyplinarnego w przypadku równoległego postępowania karnego dotyczącego tych samych czynów oraz właściwość rzeczowa sądów w sprawach dyscyplinarnych prokuratorów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prokuratorów IPN i ich odpowiedzialności dyscyplinarnej w kontekście przestępstw.

Zagadnienia prawne (2)

Czy w przypadku, gdy delikt dyscyplinarny prokuratora jednocześnie wyczerpuje znamiona przestępstwa, postępowanie dyscyplinarne powinno zostać zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w sytuacji gdy przedmiotem postępowania karnego są te same czyny, które stanowią delikt dyscyplinarny, a postępowanie karne znajduje się w fazie in rem, celowe jest zawieszenie postępowania dyscyplinarnego ze względu na efektywność procesową, ekonomikę procesową oraz możliwość wykorzystania dowodów z postępowania karnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zawieszenie postępowania dyscyplinarnego jest uzasadnione, gdy toczy się równolegle postępowanie karne dotyczące tych samych czynów. Pozwala to uniknąć powielania czynności dowodowych, wykorzystać szersze możliwości dowodowe organu postępowania karnego oraz uwzględnić kwestie przedawnienia karalności. Sąd karny jest właściwy do stwierdzenia, czy czyn stanowi przestępstwo.

Czy Sąd Najwyższy jest właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej prokuratora, która nie stanowi jednocześnie przestępstwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Najwyższy nie jest właściwy rzeczowo do rozpoznania spraw dyscyplinarnych prokuratorów Instytutu Pamięci Narodowej, które nie stanowią jednocześnie przestępstw. Właściwy jest Sąd Dyscyplinarny w Instytucie Pamięci Narodowej.

Uzasadnienie

Zgodnie z ustawą o IPN, sądem właściwym w pierwszej instancji w sprawach dyscyplinarnych prokuratorów IPN jest Sąd Dyscyplinarny w Instytucie Pamięci Narodowej. Sąd Najwyższy nie jest zatem właściwy do rozpoznania zarzutów, które nie są jednocześnie przestępstwami.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Postanowienie

Strony

NazwaTypRola
X. X.osoba_fizycznaobwiniony
Prokuratura Krajowaorgan_państwowyorgan prowadzący postępowanie karne
Rzecznik dyscyplinarny dla prokuratorów Oddziałowej Komisji i Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemuorgan_państwowywnioskodawca

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 35 § 1

Kodeks postępowania karnego

Ma zastosowanie w postępowaniu dyscyplinarnym prokuratorów.

ustawa o Instytucie Pamięci art. 51 § 1

Ustawa o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu

Wskazuje Sąd Dyscyplinarny w Instytucie Pamięci jako właściwy w pierwszej instancji.

k.p.k. art. 22 § 1

Kodeks postępowania karnego

Reguluje zawieszenie postępowania w przypadku długotrwałej przeszkody.

Prawo o prokuraturze art. 145 § 1

Ustawa Prawo o prokuraturze

Wskazuje właściwość sądu dyscyplinarnego.

Pomocnicze

ustawa o Instytucie Pamięci art. 47 § 6

Ustawa o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu

Wskazuje na zastosowanie przepisów Prawa o prokuraturze.

Prawo o prokuraturze art. 171 § 1

Ustawa Prawo o prokuraturze

Prawo o prokuraturze art. 143 § 1

Ustawa Prawo o prokuraturze

Postępowanie dyscyplinarne jest prowadzone niezależnie od postępowania karnego.

Prawo o prokuraturze art. 141 § 3

Ustawa Prawo o prokuraturze

Przedawnienie karalności dyscyplinarnej nie może nastąpić wcześniej niż przedawnienie przewidziane w Kodeksie karnym, jeśli delikt jest jednocześnie przestępstwem.

Prawo o prokuraturze art. 143 § 2

Ustawa Prawo o prokuraturze

O prawomocnym zakończeniu postępowania karnego przeciwko prokuratorowi sąd lub prokurator przesyła akta właściwemu sądowi dyscyplinarnemu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Celowość zawieszenia postępowania dyscyplinarnego do czasu zakończenia postępowania karnego ze względu na efektywność procesową i ekonomikę. • Możliwość wykorzystania dowodów zgromadzonych w postępowaniu karnym w postępowaniu dyscyplinarnym. • Konieczność uwzględnienia przepisów o przedawnieniu karalności, gdzie sąd karny jest właściwy do stwierdzenia popełnienia przestępstwa. • Niewłaściwość rzeczowa Sądu Najwyższego do rozpoznania spraw dyscyplinarnych prokuratorów IPN, które nie stanowią jednocześnie przestępstw.

Godne uwagi sformułowania

powielanie czynności dowodowych [...] nie jest celowe • znacznie większe możliwości procesowe, jakimi dysponuje organ prowadzący postępowanie karne w stosunku do organu prowadzącego postępowanie dyscyplinarne • przedawnienie karalności dyscyplinarnej nie może nastąpić wcześniej niż przedawnienie przewidziane w odpowiednich przepisach Kodeksu karnego • sąd karny [...] jest umocowany do wydania orzeczenia podważającego zasadę domniemania niewinności

Skład orzekający

Marek Siwek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie zawieszenia postępowania dyscyplinarnego w przypadku równoległego postępowania karnego dotyczącego tych samych czynów oraz właściwość rzeczowa sądów w sprawach dyscyplinarnych prokuratorów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prokuratorów IPN i ich odpowiedzialności dyscyplinarnej w kontekście przestępstw.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności dyscyplinarnej prokuratora, co jest tematem budzącym zainteresowanie ze względu na rolę prokuratury w systemie prawnym. Pokazuje złożoność relacji między postępowaniem karnym a dyscyplinarnym.

Prokurator pod lupą: kiedy postępowanie karne wstrzymuje dyscyplinarkę?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst