I ZSK 42/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła sędziego Sądu Rejonowego w T., X.Y., który został obwiniony o naruszenie art. 178 ust. 3 Konstytucji RP oraz przepisów ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Zarzucono mu podjęcie aktywności w sferze publicznej poprzez zajęcie czynnej postawy w bieżącym sporze politycznym, formułowanie własnego poglądu przeciwko konkretnym rozwiązaniom jednej z partii politycznych w związku z procesem legislacyjnym dotyczącym wyborów prezydenckich w 2020 roku. Dodatkowo, zarzucono mu uchybienie godności urzędu poprzez wskazanie, że rozpoznanie protestów wyborczych ma się toczyć przed Izbą Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN, której sędziowie zostali powołani w wadliwym prawnie procesie, publicznie kwestionując ich niezależność. Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, po rozpoznaniu sprawy, uznał obwinionego sędziego za winnego popełnienia zarzucanych mu przewinień dyscyplinarnych. Jednakże, biorąc pod uwagę, że czyn ten stanowił przewinienie dyscyplinarne mniejszej wagi, Sąd Najwyższy na podstawie art. 109 § 5 u.s.p. odstąpił od wymierzenia kary dyscyplinarnej. Kosztami postępowania dyscyplinarnego obciążono Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja granic dopuszczalnej aktywności publicznej sędziów, zasady niezależności sądów i niezawisłości sędziów, a także stosowanie przepisów o odpowiedzialności dyscyplinarnej.
Orzeczenie dotyczy specyficznego kontekstu prawnego i politycznego związanego z wyborami w 2020 roku i reformami sądownictwa, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych sytuacjach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zajęcie przez sędziego aktywnej postawy w debacie politycznej dotyczącej procesu legislacyjnego i kwestionowanie niezależności organu sądowego stanowi przewinienie dyscyplinarne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi przewinienie dyscyplinarne, jeśli narusza zakaz działalności publicznej i godność urzędu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że aktywność sędziego w sferze publicznej, polegająca na zajęciu stanowiska w sporze politycznym i kwestionowaniu niezależności sądu, narusza zasady niezależności sądów i niezawisłości sędziów oraz godność urzędu, co jest przewinieniem dyscyplinarnym.
Czy czyn sędziego, polegający na naruszeniu zakazu działalności publicznej i godności urzędu, może być uznany za przewinienie dyscyplinarne mniejszej wagi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd może odstąpić od wymierzenia kary dyscyplinarnej, jeśli uzna czyn za przewinienie mniejszej wagi.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy, oceniając całokształt okoliczności, uznał, że czyn obwinionego sędziego, mimo że stanowił przewinienie dyscyplinarne, był przewinieniem mniejszej wagi, co pozwoliło na odstąpienie od wymierzenia kary.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| X.Y. | osoba_fizyczna | obwiniony sędzia |
| Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w P. | organ_państwowy | oskarżyciel |
| P. C. | osoba_fizyczna | obrońca |
| R. S. | osoba_fizyczna | obrońca (z substytucji) |
Przepisy (9)
Główne
Konstytucja RP art. 178 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Sędzia nie może prowadzić działalności publicznej, która nie daje pogodzić się z zasadami niezależności sądów i niezawisłości sędziów.
u.s.p. art. 107 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa katalog przewinień dyscyplinarnych sędziów, w tym uchybienie godności urzędu.
u.s.p. art. 107 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa katalog przewinień dyscyplinarnych sędziów, w tym podejmowanie działalności publicznej nie dającej się pogodzić z niezawisłością sędziów.
u.s.p. art. 107 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa katalog przewinień dyscyplinarnych sędziów, w tym podważanie zaufania do niezawisłości, niezależności i bezstronności sędziego.
u.s.p. art. 109 § 5
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Pozwala na odstąpienie od wymierzenia kary dyscyplinarnej, jeśli czyn stanowi przewinienie mniejszej wagi.
u.s.p. art. 133
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Reguluje kwestię kosztów postępowania dyscyplinarnego.
Pomocnicze
u.s.p. art. 11 § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Odpowiedzialność dyscyplinarna obejmuje także czyny polegające na naruszeniu przepisów o postępowaniu w sprawach dyscyplinarnych.
u.s.p. art. 128
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa zasady odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów.
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
Dotyczy odpowiedzialności za czyny popełnione w stanie niepoczytalności lub pod wpływem silnego wzburzenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Czyn obwinionego sędziego stanowi przewinienie dyscyplinarne mniejszej wagi.
Godne uwagi sformułowania
aktywność w sferze publicznej poprzez zajęcie czynnej postawy w bieżącym sporze politycznym • uchybił godności urzędu • publicznie kwestionując skuteczność powołania sędziów • czyn ten stanowi przewinienie dyscyplinarne mniejszej wagi
Skład orzekający
Marek Dobrowolski
przewodniczący-sprawozdawca
Maria Szczepaniec
członek
Marek Molczyk
ławnik
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja granic dopuszczalnej aktywności publicznej sędziów, zasady niezależności sądów i niezawisłości sędziów, a także stosowanie przepisów o odpowiedzialności dyscyplinarnej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego kontekstu prawnego i politycznego związanego z wyborami w 2020 roku i reformami sądownictwa, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych sytuacjach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z niezależnością sądownictwa, wolnością słowa sędziów i ich rolą w społeczeństwie, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie.
“Sędzia zabrał głos w debacie politycznej – czy to przewinienie dyscyplinarne?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.