I ZSK 13/22

Sąd Najwyższy2023-05-24
SNinneodpowiedzialność zawodowa sędziówŚrednianajwyższy
sędziaodpowiedzialność dyscyplinarnapostępowanie karnezawieszenie postępowaniaPrawo o ustroju sądów powszechnychSąd Najwyższynietrzeźwość

Sąd Najwyższy zawiesił postępowanie dyscyplinarne wobec sędziego R. F. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego dotyczącego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej wobec sędziego R. F., obwinionego o prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości. Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym uznał się za niewłaściwy i przekazał sprawę do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy k.p.k. i u.s.p. oraz orzecznictwo, postanowił zawiesić postępowanie dyscyplinarne do czasu prawomocnego zakończenia toczącego się postępowania karnego w tej samej sprawie.

Sąd Najwyższy, w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, rozpoznał sprawę dyscyplinarną przeciwko sędziemu R. F., który został obwiniony o popełnienie deliktu dyscyplinarnego polegającego na prowadzeniu pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego złożył wniosek o rozpoznanie sprawy, wskazując, że czyn obwinionego wypełnia znamiona przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym uznał się za niewłaściwy i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Najwyższemu. Sąd Najwyższy, stosując art. 22 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p., postanowił zawiesić postępowanie dyscyplinarne. Uzasadniono to koniecznością oczekiwania na prawomocne zakończenie postępowania karnego, gdyż to sąd karny jest organem umocowanym do rozstrzygnięcia, czy dany czyn stanowi przestępstwo. Podkreślono, że takie rozwiązanie jest zgodne z zasadami efektywności i ekonomiki procesowej, a także z orzecznictwem Sądu Najwyższego. Zawieszenie postępowania nie stanowi zagrożenia z punktu widzenia upływu okresu przedawnienia, zgodnie z art. 108 § 5 u.s.p.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, postępowanie dyscyplinarne powinno zostać zawieszone.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na art. 22 § 1 k.p.k. i art. 120 § 1 u.s.p. wskazał, że sąd karny jest jedynym organem umocowanym do rozstrzygnięcia, czy czyn stanowi przestępstwo. Oczekiwanie na rozstrzygnięcie sądu karnego jest uzasadnione z punktu widzenia efektywności procesowej i ekonomiki, a także z uwagi na doniosłość tej okoliczności dla rozstrzygnięcia o delikcie dyscyplinarnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zawieszenie postępowania dyscyplinarnego

Strony

NazwaTypRola
R. F.osoba_fizycznasędzia (obwiniony)
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w [...]organ_państwowywnioskodawca

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 22 § 1

Kodeks postępowania karnego

Ma zastosowanie w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów sądów powszechnych; uzasadnia zawieszenie postępowania w przypadku długotrwałej przeszkody uniemożliwiającej jego prowadzenie.

u.s.p. art. 107 § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Określa delikt dyscyplinarny, którego popełnienie zarzucono obwinionemu sędziemu (prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości).

u.s.p. art. 128

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Umożliwia stosowanie przepisów k.p.k. w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów.

k.k. art. 178a § 1

Kodeks karny

Przepis określający przestępstwo prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, stanowiący podstawę postępowania karnego.

Pomocnicze

u.s.p. art. 108 § 5

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Stanowi, że przedawnienie dyscyplinarne nie biegnie w czasie postępowania dyscyplinarnego, co wyklucza ryzyko przedawnienia w przypadku zawieszenia postępowania.

u.s.p. art. 120 § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Nakłada obowiązek przesłania akt sprawy karnej po jej prawomocnym zakończeniu właściwemu rzecznikowi dyscyplinarnemu, co sugeruje priorytetowe traktowanie postępowania karnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Konieczność oczekiwania na prawomocne zakończenie postępowania karnego, gdyż tylko sąd karny jest umocowany do rozstrzygnięcia o przestępstwie. Efektywność i ekonomika procesowa przemawiają za zawieszeniem postępowania dyscyplinarnego. Przepis art. 108 § 5 u.s.p. wyłącza ryzyko przedawnienia w przypadku zawieszenia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

organem właściwym do stwierdzenia tego, czy dany czyn stanowi przestępstwo czy też nie, jest sąd karny, gdyż tylko ten sąd jest umocowany do wydania orzeczenia podważającego zasadę domniemania niewinności.

Skład orzekający

Marek Siwek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie zawieszenia postępowania dyscyplinarnego wobec sędziego do czasu zakończenia postępowania karnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sędziów sądów powszechnych i odpowiedzialności dyscyplinarnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziego, co jest tematem interesującym dla prawników, ale niekoniecznie dla szerokiej publiczności. Pokazuje mechanizmy prawne łączące postępowanie karne z dyscyplinarnym.

Sędzia prowadził auto po alkoholu. Sąd Najwyższy zawiesza postępowanie dyscyplinarne.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I ZSK 13/22
POSTANOWIENIE
Dnia 24 maja 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marek Siwek
w sprawie R. F. – sędziego Sądu Okręgowego w R.
obwinionego o popełnienie deliktu dyscyplinarnego z art. 107 § 1 pkt 5 ustawy z 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 217) dalej: u.s.p.
po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej
na posiedzeniu w dniu 24 maja 2023 r.
na podstawie art. 22 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p.
postanowił
zawiesić postępowanie dyscyplinarne do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego prowadzonego wobec sędziego R. F. o przestępstwo z art. 178a
§
1 k.k.
UZASADNIENIE
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w […] złożył wniosek o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej wobec R. F. – sędziego Sądu Okręgowego w R., obwinionego o to, że w dniu 13 października 2020 r. w R., znajdując się w stanie nietrzeźwości wynoszącym 0,63 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, prowadził w ruchu lądowym ul. […] pojazd mechaniczny marki S., nr rej. […], tj. o czyn z art. 107 § 1 pkt 5 u.s.p.
Sąd Dyscyplinarny – przy Sądzie Apelacyjnym […] postanowieniem z dnia 13 grudnia 2021 r., sygn. akt ASD 2/21 stwierdził swą niewłaściwość i sprawę przekazał do rozpoznania Sądowi Najwyższemu, wskazując, iż z treści zarzutu wynika, że czyn obwinionego wypełnia równocześnie znamiona przestępstwa z art. 178a § 1 k.k.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Postępowanie dyscyplinarne należało zawiesić
Zgodnie z treścią art. 22 § 1 k.p.k., mającego zastosowanie w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów sądów powszechnych, jeżeli zachodzi długotrwała przeszkoda uniemożliwiająca prowadzenie postępowania, postępowanie to zawiesza się na czas trwania tej przeszkody. Z powołanego przepisu wynika, że katalog okoliczności, które uzasadniają zawieszenie postępowania nie jest zamknięty, skutkiem czego każdorazowo podlegają one ocenie w kontekście tego, czy rzeczywiście stanowią przeszkodę do rozpoznania sprawy oraz czy jest ona długotrwała.
Według art. 120 § 1 u.s.p., po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego przeciwko sędziemu, sąd lub prokurator przesyła akta sprawy właściwemu rzecznikowi dyscyplinarnemu. Jeżeli postępowanie dyscyplinarne nie było wszczęte, rzecznik dyscyplinarny podejmuje czynności dyscyplinarne, choćby w postępowaniu karnym został wydany wyrok uniewinniający.
Z przepisu można zatem wnosić, że właściwym rozwiązaniem procesowym jest rozstrzygnięcie w pierwszej kolejności sprawy o przestępstwo, a następnie sprawy o delikt dyscyplinarny.
Wskazuje on bowiem jasno na obowiązek przesłania akt sprawy karnej po jej prawomocnym zakończeniu, a oczywiste jest, że przesłanie takie ma służyć ich wykorzystaniu.
Nadto, w orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że w takiej sytuacji postępowanie dyscyplinarne powinno zostać zawieszone do momentu zakończenia postępowania karnego, jeśli istnieje uzasadnienie wynikające z efektywności i ekonomiki procesowej, chyba że wystarczające jest zarządzenie przerwy lub odroczenie rozprawy (por. uchwałę Sądu Najwyższego (7)
z 28 września 2006 r., I KZP 8/06
). Należy jednocześnie podkreślić, że słusznie w uzasadnieniu tej uchwały zaznaczono, że
organem właściwym do stwierdzenia tego, czy dany czyn stanowi przestępstwo czy też nie, jest sąd karny, gdyż tylko ten sąd jest umocowany do wydania orzeczenia podważającego zasadę domniemania niewinności.
W tym kontekście należy stwierdzić, że skoro do stwierdzenia, że czyn stanowi przestępstwo umocowany jest wyłącznie sąd karny, tym bardziej oczekiwanie na jego rozstrzygnięcie jest uzasadnione. Oczywiste jest bowiem, że taka okoliczność jest doniosła z punktu widzenia rozstrzygnięcia o delikcie dyscyplinarnym, zarówno w płaszczyźnie winy, jak i kary.
Jak natomiast wynika z akt niniejszej sprawy, postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte na podstawie materiałów postępowania przygotowawczego. Poza tym, z pisma obrońcy z dnia 9 maja 2023 r. wynika, że sprawa karna sędziego R. F. znajduje się na etapie postępowania sądowego.
Ubocznie należy zaznaczyć, że
zawieszenie postępowania w sprawie o delikt dyscyplinarny sędziego z powodu na oczekiwanie na prawomocne zakończenie sprawy karnej nie stanowi zagrożenia z punktu widzenia upływu okresu przedawnienia, ze względu na treść art. 108
§
5 u.s.p.
Zgodnie z tym przepisem
przedawnienie dyscyplinarne nie biegnie w czasie postępowania dyscyplinarnego, począwszy od dnia złożenia wniosku do sądu dyscyplinarnego do dnia prawomocnego zakończenia postępowania dyscyplinarnego.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
[M. T.]
[ł.n]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI