Orzeczenie · 2025-10-08

I ZPU 2/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-10-08
SNPracyprawo pracyWysokanajwyższy
Sąd NajwyższyTrybunał Konstytucyjnywłaściwość sąduprawo pracysędziowiewynagrodzenieKonstytucja RPpostępowanie prejudycjalne

Sąd Najwyższy, w składzie sędziowskim z SSN Markiem Dobrowolskim, postanowił zawiesić postępowanie w sprawie z powództwa SSN X. Y. przeciwko Sądowi Najwyższemu, dotyczącej zapłaty wynagrodzenia. Zawieszenie nastąpiło na podstawie art. 177 § 1 pkt 3¹ k.p.c., który umożliwia sądowi zawieszenie postępowania, gdy jego rozstrzygnięcie zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W tej konkretnej sprawie, Sąd Najwyższy sam skierował do Trybunału Konstytucyjnego pytanie prawne (sygn. akt I ZPU 4/23, zarejestrowane w TK jako P 12/24) dotyczące zgodności przepisów art. 27a § 1 pkt 3 i art. 27a § 4 pkt 3 ustawy o Sądzie Najwyższym z Konstytucją RP. Wątpliwości Sądu Najwyższego dotyczą właściwości Izby Odpowiedzialności Zawodowej do rozpoznawania spraw pracowniczych sędziów SN, podczas gdy inne sądy powszechne rozpoznają podobne sprawy innych sędziów. Sąd Najwyższy wskazał na naruszenie zasady prawidłowej legislacji, zasady równości (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP) oraz zasady dwuinstancyjności (art. 176 ust. 1 Konstytucji RP). Rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego ma kluczowe znaczenie dla ustalenia właściwego sądu rzeczowego do rozpoznania sprawy o wynagrodzenie, stąd decyzja o zawieszeniu postępowania do czasu jego wydania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie zawieszenia postępowania w sytuacji toczącego się postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, szczególnie w sprawach dotyczących ustroju sądów i konstytucyjności przepisów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z właściwością Sądu Najwyższego w sprawach sędziów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przepisy art. 27a § 1 pkt 3 i art. 27a § 4 pkt 3 ustawy o Sądzie Najwyższym, określające właściwość Izby Odpowiedzialności Zawodowej SN do rozpoznawania spraw z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych sędziów SN, są zgodne z art. 2, art. 32 ust. 1, art. 176 i art. 177 Konstytucji RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy skierował pytanie prawne do Trybunału Konstytucyjnego w tej sprawie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powziął wątpliwość co do zgodności przepisów o właściwości Izby Odpowiedzialności Zawodowej SN w sprawach pracowniczych sędziów SN z Konstytucją RP, wskazując na naruszenie zasady prawidłowej legislacji, zasady równości i zasady dwuinstancyjności.

Czy w sprawie o zapłatę wynagrodzenia, której rozstrzygnięcie zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, należy zawiesić postępowanie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, należy zawiesić postępowanie.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 177 § 1 pkt 3¹ k.p.c., sąd może zawiesić postępowanie, gdy jego rozstrzygnięcie zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. W tej sprawie rozstrzygnięcie TK ma wpływ na ustalenie właściwości rzeczowej sądu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zawieszenie postępowania

Strony

NazwaTypRola
SSN X. Y.osoba_fizycznapowód
Sąd Najwyższyinstytucjapozwany

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 3¹

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym albo Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

u.SN

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r., której przepisy dotyczące właściwości SN są kwestionowane.

Pomocnicze

u.SN art. 27a § § 1 pkt 3

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Przepis określający właściwość Izby Odpowiedzialności Zawodowej SN do rozpoznawania spraw z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych sędziów SN, którego zgodność z Konstytucją RP jest przedmiotem pytania prawnego.

u.SN art. 27a § § 4 pkt 3

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Przepis dotyczący tzw. instancji poziomej w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych sędziów SN, którego zgodność z Konstytucją RP jest przedmiotem pytania prawnego.

u.SN art. 27 § § 1 pkt 2

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Poprzednie brzmienie przepisu dotyczące właściwości Izby Dyscyplinarnej SN w sprawach pracowniczych sędziów SN.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równości wobec prawa.

Konstytucja RP art. 176 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada dwuinstancyjności postępowania sądowego.

Konstytucja RP art. 177

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada niezawisłości sędziowskiej i niezależności sądów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Konieczność oczekiwania na prejudykat z Trybunału Konstytucyjnego. • Rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. • Potencjalne naruszenie zasad konstytucyjnych (prawidłowej legislacji, równości, dwuinstancyjności) przez przepisy o właściwości SN.

Godne uwagi sformułowania

„w polskim ustawodawstwie, które przewiduje, iż w sprawach o roszczenia ze stosunku służbowego sędziemu przysługuje droga sądowa, sądami właściwymi do rozpoznawania spraw z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych sędziów są sądy powszechne.” • „wskazanymi przepisami Konstytucji RP” • „nie można wskazać sensownych racji, które spowodowały, iż ustawodawca w art. 27a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., o Sądzie Najwyższym, inaczej potraktował spory z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych sędziów Sądu Najwyższego, niż spory z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych sędziów Trybunału Konstytucyjnego…” • „nie przedstawił argumentów przemawiających za wzruszeniem ustrojowej zasady domniemania kompetencyjnego sądów powszechnych co do ich właściwości również w sprawach sędziów Sądu Najwyższego z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych” • „nie przedstawił jakichkolwiek racji pozwalających na odstąpienie od wynikającej z art. 176 ust. 1 Konstytucji RP zasady, iż sprawy w drugiej instancji – właśnie co do zasady – rozpoznaje sąd wyższego szczebla”

Skład orzekający

Marek Dobrowolski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie zawieszenia postępowania w sytuacji toczącego się postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, szczególnie w sprawach dotyczących ustroju sądów i konstytucyjności przepisów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z właściwością Sądu Najwyższego w sprawach sędziów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy wewnętrznych sporów w Sądzie Najwyższym i kwestionuje konstytucyjność przepisów dotyczących jego własnej organizacji, co jest tematem o dużym znaczeniu dla wymiaru sprawiedliwości i opinii publicznej.

Sąd Najwyższy zawiesza własną sprawę o wynagrodzenie, czekając na werdykt Trybunału Konstytucyjnego w sprawie swojej 'konstytucyjności'.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst