I ZPI 57/22

Sąd Najwyższy2023-02-23

SNKarneodpowiedzialność karnaŚrednianajwyższy

prokuratorodpowiedzialność karnazniesławienieoskarżenie prywatneSąd Najwyższylegitymacja procesowaakt oskarżenia

Podsumowanie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o zezwolenie na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej z powodu braku legitymacji wnioskodawcy, który nie wniósł jeszcze prywatnego aktu oskarżenia.

Do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej prokuratora A. K. z artykułu 212 k.k. (zniesławienie). Wnioskodawczyni, adwokat M. G., domagała się zgody na złożenie prywatnego aktu oskarżenia. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku, wskazując na brak legitymacji wnioskodawcy do jego złożenia, ponieważ nie wniesiono jeszcze prywatnego aktu oskarżenia, co jest warunkiem koniecznym do uzyskania zezwolenia na ściganie prokuratora w sprawach z oskarżenia prywatnego.

Sąd Najwyższy, Izba Dyscyplinarna, rozpoznał wniosek o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej prokuratora A. K. z Prokuratury Regionalnej w G. Wniosek złożyła adwokat M. G., domagając się zgody na wniesienie prywatnego aktu oskarżenia z artykułu 212 Kodeksu karnego (zniesławienie). Sąd Najwyższy, na podstawie artykułu 13 Kodeksu postępowania karnego w związku z artykułem 135 ustęp 4 ustawy Prawo o prokuraturze, odmówił przyjęcia wniosku. Podstawą odmowy był brak legitymacji wnioskodawcy do wystąpienia z takim wnioskiem. Zgodnie z przepisami, ściganie przestępstwa zniesławienia odbywa się z oskarżenia prywatnego. Prokurator może być pociągnięty do odpowiedzialności karnej bez zezwolenia sądu dyscyplinarnego, a uzyskanie takiego zezwolenia, od którego ustawa uzależnia ściganie, należy do oskarżyciela. W sprawach z oskarżenia prywatnego o zezwolenie na ściganie występuje oskarżyciel prywatny. Aby uzyskać zezwolenie sądu dyscyplinarnego na ściganie prokuratora, wnioskodawca musi najpierw wnieść do sądu prywatny akt oskarżenia. Ponieważ z akt sprawy i treści wniosku nie wynikało, aby wnioskodawczyni wniósł już prywatny akt oskarżenia, sąd uznał ten brak za zasadniczą przeszkodę procesową, która uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism

Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek taki nie może być przyjęty do merytorycznego rozpoznania z powodu braku legitymacji procesowej wnioskodawcy.

Uzasadnienie

Ściganie z artykułu 212 k.k. odbywa się z oskarżenia prywatnego. Uzyskanie zezwolenia na ściganie prokuratora jest warunkiem koniecznym, a prawo do wystąpienia o takie zezwolenie przysługuje oskarżycielowi prywatnemu, który musi najpierw wnieść prywatny akt oskarżenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia wniosku

Strony

Nazwa	Typ	Rola
A. K.	osoba_fizyczna	prokurator
adw. M. G.	osoba_fizyczna	wnioskodawca

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 13

Kodeks postępowania karnego

Uzyskanie zezwolenia władzy, od którego ustawa uzależnia ściganie, należy do oskarżyciela.

Prawo o prokuraturze art. 135 § ust. 4

Ustawa Prawo o prokuraturze

Odmówić przyjęcia wniosku o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej.

Pomocnicze

Prawo o prokuraturze art. 135 § ust. 1

Ustawa Prawo o prokuraturze

Prokurator nie może być pociągnięty do odpowiedzialności karnej bez zezwolenia sądu dyscyplinarnego.

k.k. art. 212

Kodeks karny

Przestępstwo zniesławienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wniesienia prywatnego aktu oskarżenia przez wnioskodawcę.

Godne uwagi sformułowania

uzyskanie zezwolenia władzy, od którego ustawa uzależnia ściganie, należy do oskarżyciela w sprawach z oskarżenia prywatnego o zezwolenie na ściganie występuje zatem oskarżyciel prywatny zasadnicza przeszkoda procesowa

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi dotyczące wniosków o zezwolenie na ściganie prokuratora w sprawach z oskarżenia prywatnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wniesienia aktu oskarżenia przed złożeniem wniosku o zezwolenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię proceduralną dotyczącą legitymacji procesowej w sprawach karnych, co jest istotne dla praktyków prawa.

“Prokurator poza zasięgiem? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowy warunek do ścigania.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów

Drafting pism i dokumentów

Odpowiedzi na pytania prawne

Pogłębiona analiza z doktryny

Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

prokurator odpowiedzialność karna zniesławienie oskarżenie prywatne Sąd Najwyższy legitymacja procesowa akt oskarżenia

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony

SN
Sygn. akt I ZPI 57/22
ZARZĄDZENIE
Dnia 23 lutego 2023 r.
Na podstawie 13 k.p.k. w zw. z art. 135 ust. 4 ustawy z 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze odmówić przyjęcia wniosku o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej A. K. - prokurator Prokuratury Regionalnej w G., złożonego przez adw. M. G., z uwagi na brak legitymacji do wystąpienia z wnioskiem.
UZASADNIENIE
W dniu 11 lipca 2022 r. do Sądu Najwyższego Izby Dyscyplinarnej wpłynął wniosek o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej
A. K. - prokurator Prokuratury Regionalnej w G., złożony przez
adw. M. G..
W treści wniosku adw. M. G. wskazała, że wyrażenie zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej prokurator A. K. umożliwi wnioskującej złożenie do Sądu Rejonowego w Gdańsku prywatnego aktu oskarżenia w związku z popełnieniem przez prokurator A. K. przestępstwa z art. 212 k.k.
Wniosek o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej prokurator A. K., złożony przez adw. M. G. nie spełnia warunków do merytorycznego rozpoznania.
Ściganie przestępstwa określonego w art. 212 k.k. odbywa się z oskarżenia prywatnego.
Prokurator nie może być pociągnięty do odpowiedzialności karnej bez zezwolenia sądu dyscyplinarnego (art. 135 ust. 1 ustawy z 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze).
Prowadzi to do art. 13 k.p.k., który stanowi, że uzyskanie zezwolenia władzy, od którego ustawa uzależnia ściganie, należy do oskarżyciela.
W sprawach z oskarżenia prywatnego o zezwolenie na ściganie występuje zatem oskarżyciel prywatny.
Oznacza to, że oskarżyciel prywatny, aby uzyskać zezwolenie sądu dyscyplinarnego na ściganie prokuratora musi być „oskarżycielem”, czyli musi wpierw wnieść do sądu prywatny akt oskarżenia.
Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, jak również z samej treści wniosku nie wynika, iżby wnioskodawczyni wniosła prywatny akt oskarżenia.
Wskazany brak stanowi zatem zasadniczą przeszkodę procesową, która uzasadnia odmówienie przyjęcia wniosku o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI