I ZO 41/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uwzględnił wniosek sędziego o wyłączenie go od rozpoznania sprawy dotyczącej oceny bezstronności innego sędziego, uznając jego obawy za uzasadnione.
Sędzia Sądu Najwyższego złożył wniosek o wyłączenie go od udziału w sprawie dotyczącej oceny niezawisłości i bezstronności innego sędziego. Jako powody podał negatywne wypowiedzi tego sędziego na jego temat, uwagi personalne oraz sugestie dotyczące złożenia urzędu. Sędzia argumentował, że takie okoliczności budzą wątpliwości co do jego własnej bezstronności. Sąd Najwyższy uznał te argumenty za wystarczające do uwzględnienia wniosku o wyłączenie.
Sędzia Sądu Najwyższego, SSN Jacek Widło, złożył wniosek o wyłączenie go od udziału w rozpoznaniu sprawy dotyczącej oceny wymogów niezawisłości i bezstronności sędzi Marii Szczepaniec. W uzasadnieniu wskazał na wielokrotne, negatywne wypowiedzi SSN Marii Szczepaniec na jego temat, zarówno w kontekście jego kompetencji, jak i personalnie, a także sugestie dotyczące złożenia przez niego urzędu. Sędzia Widło argumentował, że takie działania podważają jego obiektywność i bezstronność w ocenie sytuacji. Dodatkowo, powołał się na kwestie związane z powołaniem obu sędziów przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną w nowym trybie oraz na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczące sądów ustanowionych na podstawie ustawy. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek, uznał wskazane przez SSN Jacka Widło okoliczności za wystarczające do uwzględnienia wniosku o wyłączenie, podkreślając, że wewnętrzne odczucie sędziego co do jego bezstronności, jak i potencjalna ocena przez rozsądnego obserwatora, przemawiają za wyłączeniem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wskazane okoliczności są wystarczające do uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że wewnętrzne odczucie sędziego co do jego bezstronności, wynikające z negatywnych uwag i ocen ze strony innego sędziego, a także potencjalna ocena przez rozsądnego obserwatora, uzasadniają wyłączenie sędziego od udziału w sprawie oceniającej bezstronność tego drugiego sędziego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uwzględniono wniosek
Strona wygrywająca
SSN Jacek Widło
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| SSN Jacek Widło | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| SSN Maria Szczepaniec | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania (w sprawie, od której wnioskodawca chce być wyłączony) |
Przepisy (2)
Główne
u.SN art. 29 § § 4 – 25
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Określa postępowanie w przedmiocie badania wymogów niezawisłości lub bezstronności sędziego Sądu Najwyższego i dopuszcza wyłączenie sędziego.
Pomocnicze
u.zm. KRS
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Wspomniana w kontekście sposobu powołania sędziów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Negatywne wypowiedzi SSN Marii Szczepaniec na temat SSN Jacka Widło i jego kompetencji. Uwagi personalne i sugestie złożenia urzędu przez SSN Marię Szczepaniec wobec SSN Jacka Widło. Wątpliwości co do własnej bezstronności SSN Jacka Widło w ocenie sytuacji. Potencjalna ocena braku bezstronności przez hipotetycznego rozsądnego obserwatora.
Godne uwagi sformułowania
okoliczności, które wywołują u jego autora uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności forma jak i sposób wyrażania poglądów na temat innego sędziego są dla niego nie do przyjęcia niewybredne uwagi personalne i rady na temat kompetencji sędziowskich nie może być uznany jako dokonany w warunkach bezstronności w odbiorze obiektywnym i subiektywnym sąd w którego składzie zasiada autor wniosku może nie być uznany za sąd ustanowiony na postawie ustawy hipotetyczny rozsądny obserwator, świadomy stanu psycho–emocjonalno–duchowego danego sędziego, byłby gotowy uznać jego niezdolność do orzekania w tej sprawie
Skład orzekający
Paweł Wojciechowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wyłączenia sędziego w Sądzie Najwyższym, zwłaszcza w sprawach dotyczących oceny bezstronności innych sędziów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji w Sądzie Najwyższym i relacji między sędziami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje wewnętrzne mechanizmy funkcjonowania Sądu Najwyższego i procedury wyłączania sędziów, co jest interesujące dla prawników śledzących orzecznictwo dotyczące wymiaru sprawiedliwości.
“Sędzia SN sam prosi o wyłączenie z rozpoznania sprawy. Powód? Kolega po fachu miał go obrażać.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I ZO 41/24 POSTANOWIENIE Dnia 20 czerwca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wojciechowski po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 20 czerwca 2024 r. wniosku SSN Jacka Widło z dnia 5 marca 2023 r. o jego wyłączenie od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZB 47/23 postanowił: uwzględnić wniosek i wyłączyć SSN Jacka Widło od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZB 47/23. UZASADNIENIE Pismem z dnia 5 marca 2023 r. SSN Jacek Widło złożył wniosek o wyłączenie go od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZB 47/23 w przedmiocie wniosku o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez SSN Marię Szczepaniec. W uzasadnieniu wniosku podniósł okoliczności, które wywołują u jego autora uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Wskazał, że SSN Maria Szczepaniec wielokrotnie w bardzo negatywny sposób wyrażała się na jego temat i na temat jego kompetencji, publicznie pisząc to w uzasadnieniach postanowień pozostawiających bez rozpoznania jego wnioski o „samowyłączenie” sędziego. W ocenie SSN Jacka Widło zarówna forma jak i sposób wyrażania poglądów na temat innego sędziego są dla niego nie do przyjęcia. Ponadto, SSN Jacek Widło wskazał, że SSN Maria Szczepaniec czyniła w stosunku do niego „niewybredne uwagi personalne i rady na temat kompetencji sędziowskich” oraz sugestie złożenie przeze niego urzędu (np. I NWW 445/23). Jak wskazał, skoro SSN Maria Szczepaniec stoi na stanowisku, że SSN Jacek Widło nie spełnia kompetencji do bycia sędzią, jego udział w sprawie o zbadanie wymogów jej bezstronności i niezawisłości nie może być uznany jako dokonany w warunkach bezstronności w odbiorze obiektywnym i subiektywnym. Dodatkowo autor wniosku zwrócił też uwagę na fakt powołania zarówno jego, jak i SSN Maria Szczepaniec, na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3). Ponadto wskazał, że sąd w którego składzie zasiada autor wniosku może nie być uznany za sąd ustanowiony na postawie ustawy w rozumieniu art. 19 ust. 1 akapit 2 TUE w zw. z art. 47 Karty Praw Podstawowych (wyrok TSUE z 21 grudnia 2023 r., C-718). Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W postępowaniu w przedmiocie badania spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości lub bezstronności, określonym w art. 29 § 4 – 25 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, możliwe jest wyłączenie wylosowanego sędziego od udziału w rozpoznaniu takiej sprawy, lecz może to nastąpić gdy: 1) zachodzą okoliczności skutkujące wyłączeniem sędziego z mocy prawa (iudex inhabilis), lub 2) gdy żądanie wyłączenia (wniosek o wyłączenie) go od udziału w sprawie zgłosi wylosowany sędzia, albo 3) w wyniku wszczętego z urzędu postępowania o wyłączenie w sytuacji gdy nie dojdzie do ,,samowyłączenia” się wylosowanego sędziego (por. np. E. Skrętowicz, Iudex inhabilis i iudex suspectus w polskim procesie karnym, Lublin 1994, s. 70, R. Kmiecik, Tryb wyłączenia sędziego i prokuratora w kodeksie postępowania karnego, Prokuratura i Prawo, 1999, nr 11 – 12, s. 23, K. Papke – Olszauskas, Wyłączenie uczestników procesu karnego, Gdańsk 2007, s. 147 – 155 i s. 180 – 181). W realiach niniejszej sprawy ma miejsce sytuacja ujęta w pkt. 2. Wskazane w piśmie SSN Jacka Widło z dnia 5 marca 2023 r. okoliczności związane z postrzeganiem przez tego sędziego krytycznych uwag i ocen jego postępowania na płaszczyźnie zawodowej czynionych przez SSN Marię Szczepaniec, które w sposób niewątpliwy w mniemaniu tego Sędziego skutkują wystąpieniem po jego stronie niemożności obiektywnego rozpoznania sprawy, w przedmiocie wniosku o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez SSN Maria Szczepaniec są wystarczające dla uwzględnienia wniosku. W tym stanie rzeczy nie sposób polemizować z wewnętrznym odczuciem SSN Jacka Widło co do jego bezstronności w tejże sprawie. Powody te uprawniają też do wniosku, iż w realiach sprawy I ZB 47/23, także hipotetyczny rozsądny obserwator, świadomy stanu psycho–emocjonalno–duchowego danego sędziego, byłby gotowy uznać jego niezdolność do orzekania w tej sprawie (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 28 maja 2021 r., sygn. akt IV KO 63/21; z dnia 20 marca 2023 r., sygn. akt I ZO 2/23; z dnia 6 czerwca 2023 r., sygn. akt I ZO 28/23; z dnia 6 lutego 2024 r., sygn. akt I ZO 10/24). Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji. [M. T.] [ms]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI