Orzeczenie · 2023-10-19

I ZO 64/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2023-10-19
SNinneorganizacja wymiaru sprawiedliwościŚrednianajwyższy
sąd najwyższyizba odpowiedzialności zawodowejwyłączenie sędziegobezstronnośćprocedura powołaniakodeks postępowania karnegoorzecznictwo

Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, SSN Pawła Księżaka, od rozpoznania sprawy o sygn. akt I ZB 51/23, dotyczył sytuacji, w której zarzuty strony w innej sprawie (sygn. akt I ZB 61/22) miały odnosić się do procedury powołania sędziego na urząd. Wnioskodawca argumentował, że sędzia powołany w tej samej procedurze nie powinien orzekać w sprawie dotyczącej zarzutów wobec tej procedury. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek, odwołał się do art. 41 § 1 k.p.k. i art. 42 § 1 k.p.k., podkreślając, że wyłączenie sędziego następuje, gdy istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Sąd zaznaczył, że wątpliwość ta musi być obiektywna i poddająca się zewnętrznej weryfikacji, a nie jedynie subiektywnym przekonaniem. Analizując przedstawione przez wnioskodawcę okoliczności, Sąd Najwyższy stwierdził, że sama procedura powołania sędziego na urząd nie stanowi podstawy do jego wyłączenia, jeśli nie towarzyszą jej inne fakty wskazujące na brak obiektywnej bezstronności lub możliwość wywołania uzasadnionych wątpliwości w odbiorze zewnętrznym. W związku z tym, wniosek o wyłączenie został uznany za niezasadny i nie został uwzględniony.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego w kontekście procedury powołania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku sędziego o wyłączenie w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej SN.

Zagadnienia prawne (1)

Czy okoliczności związane z procedurą powołania sędziego na urząd mogą stanowić podstawę do jego wyłączenia od rozpoznania sprawy, w której podnoszone są zarzuty dotyczące tej procedury?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sama procedura powołania sędziego na urząd nie stanowi podstawy do jego wyłączenia, jeśli nie istnieją obiektywne wątpliwości co do jego bezstronności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wątpliwość co do bezstronności musi być obiektywna i realna, a nie subiektywna. Sama procedura powołania sędziego nie rodzi automatycznie uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności w rozpatrywaniu sprawy dotyczącej tej procedury.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Nie uwzględnić żądania
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
SSN Paweł Księżakosoba_fizycznawnioskodawca

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 41 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.

k.p.k. art. 42 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wyłączenie następuje na żądanie sędziego, z urzędu albo na wniosek strony.

Pomocnicze

k.p.k. art. 40

Kodeks postępowania karnego

Okoliczności wyłączające sędziego z mocy prawa.

k.p.k. art. 42 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Procedura składania oświadczenia o wyłączeniu przez sędziego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Procedura powołania sędziego nie stanowi samoistnej podstawy do jego wyłączenia. • Wątpliwość co do bezstronności musi być obiektywna i realna. • Sędzia nie przedstawił realnych okoliczności mogących skutkować obawą co do jego bezstronności.

Odrzucone argumenty

Sędzia powinien zostać wyłączony z uwagi na procedurę jego powołania na urząd.

Godne uwagi sformułowania

wątpliwość, o której traktuje przepis art. 41 § 1 k.p.k., nie może stanowić jedynie subiektywnego przekonania określonej osoby, lecz winna być konkretna, realna, obiektywna i poddająca się zewnętrznej weryfikacji • wymóg bezstronności sędziego należy rozumieć zarówno w aspekcie „braku przejawów subiektywnej stronniczości sędziego lub jego osobistych uprzedzeń”, jak i „konieczności obiektywnej bezstronności sądu, który winien dawać wystarczające gwarancje, by wykluczyć wszelkie uprawnione wątpliwości w tej mierze”

Skład orzekający

Maria Szczepaniec

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego w kontekście procedury powołania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku sędziego o wyłączenie w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej SN.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych zasad proceduralnych związanych z bezstronnością sędziów, co jest istotne dla prawników, choć sam stan faktyczny jest dość specyficzny.

Czy procedura powołania sędziego może być powodem jego wyłączenia? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst