Orzeczenie · 2024-05-13

I ZO 42/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-05-13
SNinneprawo o ustroju sądów i samorządu sędziowskiegoWysokanajwyższy
wyłączenie sędziegobezstronnośćSąd NajwyższyIzba Odpowiedzialności Zawodowejpostępowanie karnekpkautorytet wymiaru sprawiedliwości

Wniosek o wyłączenie sędziego Zbigniewa Korzeniowskiego od udziału w sprawie o sygn. akt I ZO 34/24 został złożony w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego. Sędzia Korzeniowski argumentował, że jego wieloletnia współpraca z obwinioną (sędzią X. Y.) w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych SN, a także fakt zgłoszenia przez niego zdania odrębnego do uchwały mającej związek ze sprawą, mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności, zarówno w jego własnej ocenie, jak i w odbiorze zewnętrznym. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek, odwołał się do utrwalonego orzecznictwa, zgodnie z którym oświadczenie sędziego o istnieniu okoliczności mogących wpłynąć na jego bezstronność obliguje do wnikliwego rozważenia przesłanek i, w przypadku ich potwierdzenia, powinno prowadzić do uwzględnienia wniosku. Podkreślono, że kluczowe jest zapewnienie realnej bezstronności oraz eliminowanie nawet pozorów jej braku, co potwierdził Trybunał Konstytucyjny. W ocenie Sądu Najwyższego, bliskie relacje zawodowe sędziego Korzeniowskiego z obwinioną mogłyby podświadomie wpłynąć na jego ocenę, a także wzbudzić zastrzeżenia co do obiektywizmu w odbiorze społecznym. W związku z tym, Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Zbigniewa Korzeniowskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego w Sądzie Najwyższym, zwłaszcza w kontekście wniosków składanych przez samych sędziów i znaczenia odbioru zewnętrznego bezstronności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej SN, ale zasady ogólne dotyczące bezstronności są uniwersalne.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wieloletnie relacje zawodowe sędziego z obwinioną mogą stanowić podstawę do jego wyłączenia od udziału w sprawie, ze względu na uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli te relacje mogą wpływać na obiektywizm orzekania lub wywoływać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności w odbiorze zewnętrznym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że bliskie relacje zawodowe sędziego z obwinioną, nawet jeśli miałyby charakter pozorny, mogą wpływać na jego ocenę i wzbudzać wątpliwości co do bezstronności, co uzasadnia wyłączenie sędziego od udziału w sprawie.

Jakie znaczenie ma subiektywna ocena sędziego dotycząca jego własnej bezstronności przy składaniu wniosku o wyłączenie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Subiektywna ocena sędziego, pod warunkiem wystąpienia obiektywnych czynników, może prowadzić do potrzeby wyłączenia, gdyż odzwierciedla jego wewnętrzne przekonanie o zagrożeniu dla bezstronności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że wniosek o wyłączenie składany przez samego sędziego opiera się na jego własnej ocenie relacji z przedmiotem rozstrzygania i potencjalnego zagrożenia dla bezstronności, co w połączeniu z obiektywnymi okolicznościami sprawy może uzasadniać wyłączenie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Wyłączenie sędziego
Strona wygrywająca
SSN Zbigniew Korzeniowski

Strony

NazwaTypRola
Zbigniew Korzeniowskiosoba_fizycznawnioskodawca
X. Y.osoba_fizycznaobwiniona
Tomasz Demendeckiosoba_fizycznasędzia, którego dotyczy wniosek o wyłączenie

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 41 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa przesłanki wyłączenia sędziego z powodu uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności.

k.p.k. art. 42 § § 1 i 4

Kodeks postępowania karnego

Reguluje procedurę wyłączenia sędziego, w tym możliwość złożenia wniosku przez samego sędziego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wieloletnie, wspólne wykonywanie obowiązków z obwinioną. • Możliwość wywołania uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności w odbiorze zewnętrznym. • Zgłoszenie zdania odrębnego do uchwały mającej związek ze sprawą.

Godne uwagi sformułowania

usuwanie choćby pozorów braku bezstronności • w odbiorze zewnętrznym może powstać wątpliwość co do istnienia kierunkowego nastawienia sędziego do stron procesowych lub uczestników postępowania • własna, subiektywna, wewnętrzna sfera przekonania samego sędziego

Skład orzekający

Marek Motuk

przewodniczący

Zbigniew Korzeniowski

wnioskodawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego w Sądzie Najwyższym, zwłaszcza w kontekście wniosków składanych przez samych sędziów i znaczenia odbioru zewnętrznego bezstronności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej SN, ale zasady ogólne dotyczące bezstronności są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy wewnętrznych mechanizmów zapewniających bezstronność w Sądzie Najwyższym, co jest istotne dla zaufania do wymiaru sprawiedliwości. Pokazuje, jak sami sędziowie dbają o standardy etyczne.

Sędzia SN sam prosi o wyłączenie. Dlaczego?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst