I ZO 23/22

SN
Sygn. akt I ZO 23/22
POSTANOWIENIE
Dnia 30 listopada 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Prezes SN Wiesław Kozielewicz
w sprawie J. H. - sędziego Sądu Rejonowego w S., w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu w dniu 30 listopada 2022 r., w kwestii wniosku adw. M.G. - obrońcy SSR J. H. z dnia 3 października 2022 r., w przedmiocie wyłączenia SSN Marka Dobrowolskiego od rozpoznania wniosku o wyłączenie zarejestrowanego pod sygn. akt I ZO 17/22, oraz osób powołanych do Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3)
na podstawie art. 42 § 1 k.p.k. i art. 41 § 1 k.p.k. a contrario w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 roku Prawo o ustroju sądów powszechnych - dalej powoływana jako u.s.p.
postanowił:
1) wniosek o wyłączenie SSN Marka Dobrowolskiego od rozpoznania wniosku o wyłączenie w sprawie o sygn. akt I ZO 17/22 pozostawić bez rozpoznania;
2) wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego, tj. Małgorzaty Bednarek, Leszka Bieleckiego, Antoniego Bojańczyka, Leszka Boska, Pawła Czubika, Tomasza Demendeckiego, Jacka Greli, Beaty Janiszewskiej, Józefa Kapińskiego, Elżbiety Karskiej, Pawła Kołodziejskiego, Macieja Kowalskiego, Marcina Krajewskiego, Pawła Księżaka, Joanny Lemańskiej, Marcina Łochowskiego, Mariusza Lodki, Małgorzaty Manowskiej, Joanny Misztal-Koneckiej, Marka Motuka, Janusza Niczyporuka, Tomasza Przesławskiego, Adama Redzika, Adama Rocha, Mirosława Sadowskiego, Marka Siwka, Jarosława Sobutki, Ewy Stefańskiej, Aleksandra Stępkowskiego, Tomasza Szanciły, Marii Szczepaniec, Krzysztofa Wesołowskiego, Krzysztofa Wiaka, Jacka Widły, Ryszarda Witkowskiego, Pawła Wojciechowskiego, Mariusza Załuckiego, Kamila Zaradkiewicza, Igora Zgolińskiego oraz Grzegorza Żmija, pozostawić bez rozpoznania;
3) wnioski sformułowane w pkt II, III, IV i V pozostawić bez rozpoznania.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z 16 września 2022 r., Przewodniczący Wydziału I Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego, działający w zastępstwie Prezesa Sądu Najwyższego, zarejestrował pod sygn. akt I ZO 17/22, wniosek adw. M. G. -  obrońcy SSR J. H. z dnia 13 września 2022 r. o wyłączenie SSN Janusza Niczyporuka od rozpoznania wniosku o stwierdzenie zachowania przesłanek z art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym. Jako sędziego sprawozdawcę wyznaczono SSN Marka Dobrowolskiego.
Pismem z dnia 3 października 2022 r. obrońca SSR J. H., wniósł o wyłączenie od udziału w rozpoznaniu wniosku zarejestrowanego pod sygn. akt I ZO 17/22, wyznaczonego do składu orzekającego SSN Marka Dobrowolskiego, dotyczącego wniosku o wyłączenie SSN Janusza Niczyporuka od udziału w rozpoznaniu wniosku zarejestrowanego pod sygn. akt I ZB 4/22 dotyczącego zbadania spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez SSN Krzysztofa Wiaka, wyznaczonego do rozpoznania sprawy o sygn. akt I ZZ 10/22. Wniosek ten został zarejestrowany pod sygnaturą I ZO 23/22. Zarządzeniem z dnia 3 października 2022 r., w sprawie o sygn. akt I ZB 4/22, wniosek adw. M. G.  – obrońcy SSR J. H. o stwierdzenie występowania
przesłanek, o których mowa w art. 29 § 5 ustawy z dnia 8 grudnia 20017 r. o Sądzie Najwyższym, wobec SSN Krzysztofa Wiaka, został pozostawiony bez rozpoznania jako bezprzedmiotowy, z uwagi na okoliczność, że SSN Krzysztof Wiak przestał być członkiem składu orzekającego w sprawie o sygnaturze I ZZ 10/22.
W treści wniosku złożonego w sprawie o sygn. akt I ZO 23/22, adw. M. G. - obrońca SSR J. H.  wskazał, że wnosi o wyłączenie:
,,I.1. Marka Dobrowolskiego, przydzielonego do rozpoznania w postępowaniu pod sygnaturą I ZO 17/22 wniosku obwinionej o wyłączenie - od rozpoznania tego wniosku;
I.2. Małgorzaty Bednarek, Leszka Bieleckiego, Antoniego Bojańczyka, Leszka Boska, Pawła Czubika, Tomasza Demendeckiego, Jacka Greli, Beaty Janiszewskiej, Józefa Kapińskiego, Elżbiety Karskiej, Pawła Kołodziejskiego, Macieja Kowalskiego, Marcina Krajewskiego, Pawła Księżaka, Joanny Lemańskiej, Marcina Łochowskiego, Mariusza Lodki, Małgorzaty Manowskiej, Joanny Misztal-Koneckiej, Marka Motuka, Janusza Niczyporuka, Tomasza Przesławskiego, Adama Redzika, Adama Rocha, Mirosława Sadowskiego, Marka Siwka, Jarosława Sobutki, Ewy Stefańskiej, Aleksandra Stępkowskiego, Tomasza Szanciły, Marii Szczepaniec, Krzysztofa Wesołowskiego, Krzysztofa Wiaka, Jacka Widły, Ryszarda Witkowskiego, Pawła Wojciechowskiego, Mariusza Załuckiego, Kamila Zaradkiewicza, Igora Zgolińskiego oraz Grzegorza Żmija, to jest osób powołanych do Sądu Najwyższego na wniosek nowej Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3), której pozycja ustrojowa, sposób ukonstytuowania, skład oraz funkcjonowanie przesądzają o tym, że nie jest to organ niezależny od władzy ustawodawczej i wykonawczej przy wykonywaniu zadań powierzonych Krajowej Radzie Sądownictwa na mocy art. 186 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i polegających na staniu na straży niezależności sądownictwa i niezawisłości sędziów, co skutkuje wadliwością powołania na sędziego SN w myśl art. 179 Konstytucji i w konsekwencji brakiem statusu sędziego SN - od rozpoznania wniosku, o którym mowa w pkt 1 powyżej. W przypadku uwzględnienia wniosku o wyłączenie z pkt I.1 - od rozpoznania wskazanego tam wniosku o wyłączenie zarejestrowanego pod sygnaturą IZO 17/22.”
Jednocześnie obrońca SSR J. H. wniósł o: ,,I nieprzekazywanie niniejszego wniosku o wyłączenie Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego (na podstawie art. 26 § 2 ustawy o Sądzie Najwyższym) z uwagi na postanowienie wiceprezesa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-204/21 R (Komisja Europejska przeciwko Polsce) z dnia 14 lipca 2021 r. o zastosowaniu środków tymczasowych, wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 8 listopada 2021 r. w sprawie Dolińska- Ficek i Ozimek przeciwko Polsce (skargi nr 49868/19 i 57511/19); II nieprzekazywanie niniejszego wniosku do rozpoznania składowi sędziowskiemu z udziałem innych osób powołanych przez Prezydenta RP na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek NeoKRS mając na względzie pkt 5 uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego Izby Karnej z dnia 2 czerwca 2022 r., sygn. akt I KZP 2/22; IIIprzekazanie niniejszego wniosku do rozpoznania przez właściwy sąd tj. przez skład Sądu Najwyższego w którym nie będą orzekały osoby, co do których istnieją uzasadnione wątpliwości dotyczące ich obiektywizmu w sprawie tj. stosunku do osób niebędących, a mieniących się sędziami Sądu Najwyższego ani też osoby, co do których istnieją uzasadnione wątpliwości co do ich statusu jako sędziów Sądu Najwyższego, to jest do rozpoznania przez skład orzekający wyłącznie z udziałem prawidłowo powołanych sędziów Sądu Najwyższego, którzy zostali powołani na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego przez Prezydenta RP na wniosek prawidłowo ukonstytuowanej Krajowej Rady Sądownictwa (a nie przez NeoKRS);IV niezwłoczne poinformowanie o imionach i nazwiskach członków składu wyznaczonego do rozpoznania niniejszego wniosku, w celu umożliwienia złożenia ewentualnego wniosku o wyłączenie, tj. realizacji jednego z podstawowych praw procesowych.”
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek adw. M. G. - obrońcy SSR J. H.  należało pozostawić bez rozpoznania.
Powyższe wynika z przytoczonej już przez Sąd Najwyższy w części wstępnej  niniejszego uzasadnienia okoliczności, że w sprawie o sygn. akt I ZZ 10/22, SSN Krzysztof Wiak przestał być członkiem składu orzekającego.
Sprawa ta została przydzielona SSN Pawłowi Grzegorczykowi. Tym samym wniosek adw. M. G. – obrońcy SSR J. H. o stwierdzenie występowania
przesłanek o których mowa w art. 29 § 5 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, wobec SSN Krzysztofa Wiaka (sygn. akt I ZB 4/22), zarządzeniem z dnia 3 października 2022 roku, został pozostawiony bez rozpoznania jako bezprzedmiotowy.
Z uwagi na powyższe za bezprzedmiotowy uznać należało również wniosek o wyłączenie SSN Marka Dobrowolskiego (I ZO 23/22) od rozpoznania wniosku o wyłącznie SSN Janusza Niczyporuka (I ZO 17/22), wyznaczonego do składu orzekającego w przedmiocie zbadania spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez SSN Krzysztofa Wiaka (I ZB 4/22) w sprawie o sygn. akt I ZZ 10/22. Innymi słowy sędzia, co do którego złożony został wniosek o wyłączenie nie rozpozna wniosku o wyłączenie sędziego, który miał przeprowadzić badanie spełnienia przez sędziego wymogów o których mowa w art. 29 § 5 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, gdyż ten ostatni nie jest już członkiem składu orzekającego w sprawie. Z tego względu wniosek o wyłączenie SSN Marka Dobrowolskiego (sprawa o sygnaturze I ZO 17/22) uznać należało za bezprzedmiotowy.
Jedynie na marginesie wskazać należy, że przepisy k.p.k., stosowane odpowiednio w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów,  nie dopuszczają możliwości wyłączenia sędziego
in abstracto
. Instytucja wyłączenia sędziego dopuszczalna jest w odniesieniu do konkretnej osoby, która została wyznaczona do składu orzekającego w danej sprawie, a nie sędziego mogącego jedynie teoretycznie, w przyszłości zostać wyznaczonym do jej rozpoznania (zob. aktualne na gruncie postępowania dyscyplinarnego sędziów rozważania zawarte w postanowieniach Sądu Najwyższego: z dnia  25 stycznia 2012 r., sygn. akt  SNO 49/11, Lex 1215806, z dnia 10 października 2014 r., sygn. akt  SNO 51/14, Lex 1511819, z dnia 14 grudnia 2016 r., sygn. akt III KO 99/16). Ponadto "sprawą," w rozumieniu art. 40 i art. 41 k.p.k., jest „postępowanie zmierzające do rozstrzygnięcia o przedmiocie postępowania” (por. np.  postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt III KO 34/12, Lex nr 1212385), a zatem przedmiotem postępowania jest rozpoznanie sprawy o sygn. akt I ZZ 10/22.
Trafność powyższego założenia wspiera nadto rozwiązanie przyjęte w art. 29 § 8 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, ustanawiające obowiązek zawiadomienia uprawnionego o składzie rozpoznającym sprawę, a zatem jedynie w przypadku wyznaczenia obsady orzeczniczej w postępowaniu rozstrzygającym o przedmiocie postępowania, a nie do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego, mającej charakter „wpadkowy” ( por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 października 2022 r., sygn. akt II ZO 55/22).
Odnosząc się do stanowiska z pisma, adw. R. S. -  obrońcy
SSR J. H.,
o nieprzekazywanie przedmiotowego wniosku Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, należy wskazać, że przekazanie takie byłoby niemożliwe z uwagi na podstawę wniosku o wyłączenie, opartą na zarzucie braku bezstronności, a nie niezawisłości, o której mowa w art. 29 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym.
Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej rozstrzygnięcia.
l.n
ał