I ZO 132/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy pozostawił w aktach sprawy pismo nazwane 'zażaleniem' bez podejmowania czynności procesowych, uznając je za niedopuszczalne.
Sąd Najwyższy rozpoznał pismo nazwane 'zażaleniem', które wpłynęło od obrońcy sędziego P. J. w związku z wcześniejszym zarządzeniem o odrzuceniu wniosku o zbadanie niezawisłości sędziego. Pomimo błędnego pouczenia przez sekretariat sądu o możliwości złożenia wniosku, Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie na wydane zarządzenie jest niedopuszczalne, powołując się na przepisy Kodeksu postępowania karnego i ustawy o Sądzie Najwyższym, które wyłączają zaskarżalność tego typu zarządzeń. W związku z tym pismo zostało pozostawione w aktach bez podejmowania dalszych czynności procesowych.
Sąd Najwyższy w zarządzeniu z dnia 31 października 2023 r. postanowił pozostawić w aktach spraw o sygnaturach I ZB 71/22 i I ZO 132/23 pismo nazwane 'zażaleniem', które wpłynęło od adwokata P. M., działającego z substytucji adwokata M. P., obrońcy sędziego P. J. Pismo to było skierowane przeciwko zarządzeniu z dnia 11 października 2023 r. (sygn. akt I ZB 71/23), którym odrzucono wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Marka Motuka. Autor zażalenia zarzucał obrazę przepisów dotyczących niezawisłości sędziowskiej, argumentując, że błędne pouczenie przez Sąd Najwyższy o możliwości złożenia wniosku nie powinno skutkować negatywnymi konsekwencjami procesowymi. Sąd Najwyższy uznał jednak, że zażalenie na wydane zarządzenie jest niedopuszczalne. Podkreślono, że chociaż odmowa przyjęcia środka odwoławczego jest zazwyczaj zaskarżalna, to w przypadku zarządzeń i postanowień Sądu Najwyższego, ustawa wyłącza możliwość wniesienia zażalenia, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ani przepisy k.p.k., ani ustawy o Sądzie Najwyższym nie przewidują możliwości złożenia zażalenia na tego rodzaju zarządzenia. Sąd Najwyższy powołał się na ugruntowane orzecznictwo, zgodnie z którym wniesienie środka odwoławczego od orzeczenia niezaskarżalnego z mocy ustawy nie wywołuje skutków prawnych i nie inicjuje postępowania odwoławczego. W związku z tym pismo zostało pozostawione w aktach sprawy w trybie administracyjno-porządkowym, bez nadawania mu biegu procesowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zażalenie na takie zarządzenie jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
Ustawa wyłącza zaskarżalność zarządzeń Sądu Najwyższego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ani przepisy k.p.k., ani ustawy o Sądzie Najwyższym nie przewidują możliwości złożenia zażalenia na zarządzenie o odrzuceniu wniosku o zbadanie niezawisłości sędziego. Wniesienie środka odwoławczego od orzeczenia niezaskarżalnego nie wywołuje skutków prawnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
pozostawienie pisma w aktach bez podejmowania czynności procesowych
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. J. | osoba_fizyczna | sędzia |
| P. M. | osoba_fizyczna | obrońca |
| M. P. | osoba_fizyczna | obrońca (z substytucji) |
Przepisy (7)
Główne
k.p.k. art. 426 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Wyłącza zaskarżalność postanowień i zarządzeń wydanych przez Sąd Najwyższy.
Pomocnicze
k.p.k. art. 429 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 466 § § 1
Kodeks postępowania karnego
u.SN art. 29 § § 9
Ustawa o Sądzie Najwyższym
u.SN art. 29 § § 10
Ustawa o Sądzie Najwyższym
u.SN art. 29 § § 6
Ustawa o Sądzie Najwyższym
u.SN art. 29 § § 24
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zażalenie na zarządzenie Sądu Najwyższego o odrzuceniu wniosku o zbadanie niezawisłości sędziego jest niedopuszczalne z mocy ustawy. Przepisy k.p.k. i ustawy o Sądzie Najwyższym wyłączają możliwość wniesienia zażalenia na tego typu zarządzenia. Błędne pouczenie przez sekretariat sądu nie może prowadzić do obejścia przepisów prawa procesowego.
Odrzucone argumenty
Zażalenie na zarządzenie o odrzuceniu wniosku o zbadanie niezawisłości sędziego jest dopuszczalne na podstawie art. 429 § 2 k.p.k. w zw. z art. 29 § 24 u.SN. Błędne pouczenie przez Sąd Najwyższy o możliwości złożenia wniosku powinno skutkować dopuszczeniem środka zaskarżenia.
Godne uwagi sformułowania
pismo nazwane ,,zażalenie,” pozostawić w aktach spraw [...] bez podejmowania czynności procesowych nie przysługuje na nie zażalenie To błędne pouczenie nie może skutkować uruchomieniem postępowania wbrew treści art. 29 § 6 u.SN. ustawa wyłącza co do zasady możliwość wniesienia zażalenia na postanowienia i zarządzenia wydane przez Sąd Najwyższy wniesienie środka odwoławczego od orzeczenia, które jest z mocy ustawy niezaskarżalne nie może wywoływać skutków prawnych i inicjować postępowania o charakterze dwuinstancyjnym
Skład orzekający
[M. T.]
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Niedopuszczalność zażaleń na zarządzenia Sądu Najwyższego, skutki błędnego pouczenia procesowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury w Sądzie Najwyższym związanej z badaniem niezawisłości sędziów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych w Sądzie Najwyższym, w tym dopuszczalności środków zaskarżenia i skutków błędnych pouczeń, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego.
“Sąd Najwyższy: Błędne pouczenie nie otworzy drogi do zaskarżenia, którego nie przewiduje prawo.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I ZO 132/23 ZARZĄDZENIE Dnia 31 października 2023 r. Pismo z dnia 23 października 2023 r., adwokata P. M., które wpłynęło do Sądu Najwyższego w dniu 26 października 2023 r., nazwane ,,zażalenie,” pozostawić w aktach spraw o sygnaturach: I ZB 71/22 i I ZO 132/23, bez podejmowania czynności procesowych. UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 11 października 2023 r. sygn. akt I ZB 71/23, odrzucono wniosek adwokata P. M., działającego substytucji adwokata M. P., obrońcy P. J. - sędziego Sądu Rejonowego w O., z dnia 2 października 2023 r., który wpłynął do Sądu Najwyższego w dniu 5 października 2023 r., o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu przez SSN Marka Motuka wyznaczonego do rozpoznania sprawy o sygnaturze akt I ZO 93/23 w przedmiocie wniosku o wyłączenie SSN Beaty Janiszewskiej i SSN Ryszarda Witkowskiego od udziału w sprawie o sygnaturze akt I ZB 14/23, której przedmiotem jest zbadanie spełnienia przez SSN Tomasza Demendeckiego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu w sprawie o sygnaturze akt II ZSG 4/22. W zarządzeniu zawarto pouczenie, iż nie przysługuje na nie zażalenie. W dniu 26 października 2023 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo z dnia 23 września 2023 r. adw. P. M. działającego z substytucji adwokata M. P. – obrońcy P. J. - sędziego Sądu Rejonowego w O. , nazwane ,,zażaleniem”, którym zaskarża w/w zarządzenie zarzucając obrazę przepisów art. 16 § 1 k.p.k. w zw. art. 29 § 9 i § 10 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym – dalej u.SN, poprzez przyjęcie, że wniosek z dnia 2 października 2023 r. jest niedopuszczalny, jako że nie dotyczy sędziego wyznaczonego do składu rozpoznającego, sprawę mieszczącą się w katalogu spraw z art. 29 § 6 u.SN, podczas gdy w zawiadomieniu z dnia 21 września 2023 r. Sąd Najwyższy pouczył obrońcę o możliwości złożenia wniosku o zbadanie spełnienia przez Sędziego Marka Motuka wymogów niezawisłości i bezstronności, tj. wniosku w trybie art. 29 § 6 u.SN, zaś takie pouczenie nie może skutkować ujemnymi skutkami procesowymi dla stron postępowania, co w konsekwencji doprowadziło do niezasadnego odrzucenia wniosku. Podnosząc ten zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia. Wbrew poglądowi Autora pisma nie przysługuje zażalenie na wydane w dniu 11 października 2023 r. zarządzenie o sygn. akt I ZB 71/23, którym odrzucono wniosek adwokata P. M., działającego substytucji adwokata M. P., obrońcy P. J. - sędziego Sądu Rejonowego w O., z dnia 2 października 2023 r., który wpłynął do Sądu Najwyższego w dniu 5 października 2023 r., o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu przez SSN Marka Motuka wyznaczonego do rozpoznania sprawy o sygnaturze akt I ZO 93/23 w przedmiocie wniosku o wyłączenie SSN Beaty Janiszewskiej i SSN Ryszarda Witkowskiego od udziału w sprawie o sygnaturze akt I ZB 14/23, której przedmiotem jest zbadanie spełnienia przez SSN Tomasza Demendeckiego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu w sprawie o sygnaturze akt II ZSG 4/22. Zgodzić się należy, iż w piśmie informującym o składzie w sprawie sygn. akt I ZO 93/23, wysłanym przez Sekretariat I Wydziału IOZ, błędnie poinformowano o możliwości złożenia wniosku o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu przez SSN Marka Motuka wyznaczonego do rozpoznania sprawy o sygnaturze akt I ZO 93/23. To błędne pouczenie nie może skutkować uruchomieniem postępowania wbrew treści art. 29 § 6 u.SN. Wprawdzie odmowa przyjęcia środka odwoławczego jest w postępowaniu karnym zaskarżalna (art. 429 § 2 k.p.k.), a skoro do rozpoznania wniosku stosuje się przepisy o zażaleniu z procedury, w której wniosek taki został złożony, czyli w niniejszym wypadku procedury karnej, to można wywodzić, że na takie zarządzenie przysługuje środek zaskarżenia (stosowany odpowiednio art. 429 § 2 k.p.k. w zw. z art. 29 § 24 u.SN). Takiej koncepcji nie można jednak podzielić, gdyż ustawa wyłącza co do zasady możliwość wniesienia zażalenia na postanowienia i zarządzenia wydane przez Sąd Najwyższy (art. 426 § 1 k.p.k. także w związku z treścią art. 466 § 1 k.p.k. i art. 29 § 24 u.SN), chyba że przepis szczególny wyraźnie przewiduje możliwość wniesienia zażalenia od zarządzenia czy postanowienia wydanego w najwyższej instancji sądowej. Ani przepis art. 429 § 2 k.p.k., ani przepisy u.SN, nie dają prawa stronie do złożenia zażalenia na tego rodzaju zarządzenia, jak wydane w niniejszej sprawie w dniu 11 października 2023 r. W orzecznictwie Sądu Najwyższego, od wielu już lat, jednolicie, przyjmuje się, że wniesienie środka odwoławczego od orzeczenia, które jest z mocy ustawy niezaskarżalne nie może wywoływać skutków prawnych i inicjować postępowania o charakterze dwuinstancyjnym, zmierzającym do zbadania dopuszczalności wniesienia takiego środka przez pryzmat przepisów art. 429 k.p.k. i art. 430 k.p.k. Wypaczałoby to bowiem istotę postępowania odwoławczego (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 19 lipca 1994 r., sygn. akt II KO 52/94, OSNKW 1994, z. 9 – 10, poz. 62, z dnia 22 marca 2000 r., sygn. akt V KZ 23/2000, z dnia 13 czerwca 2000 r., sygn. akt III KZ 61/2000, z dnia 18 lipca 2000,r., sygn. akt IV KZ 52/2000, z dnia 31 marca 20005 r., sygn. akt IV KZ 9/05, OSNKW 2005, z. 4, poz. 38, z dnia 9 sierpnia 2007 r., sygn. akt WZ 27/07). W takiej sytuacji pismo określone przez stronę jako ,,zażalenie” należy pozostawić w aktach sprawy w trybie administracyjno – porządkowym, bez nadawania mu biegu procesowego (por. np. zarządzenia: przewodniczącego Wydziału VI z dnia 5 listopada 2009 r., sygn. akt VI KZ 3/09 oraz sygn. akt VI KZ 4/09, przewodniczącego Wydziału I z dnia 6 grudnia 2010 r., sygn. akt WZ 55/10, upoważnionych sędziów Sądu Najwyższego z dnia 8 listopada 2010 r., sygn. akt WZ 51/10 i z dnia 19 stycznia 2022 r., sygn. akt IV KZ 53/2). [M. T.] [ms]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI