I ZI 57/22

Sąd Najwyższy2024-03-13
SNKarneodpowiedzialność karna sędziówŚrednianajwyższy
sąd najwyższyodpowiedzialność karnasędziaimmunitetpołączenie sprawkodeks postępowania karnegoinstytut pamięci narodowej

Sąd Najwyższy połączył dwie sprawy dotyczące zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego w stanie spoczynku M. B. do wspólnego rozpoznania pod sygnaturą sprawy wszczętej wcześniej.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o połączenie dwóch spraw dotyczących zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego SN w stanie spoczynku M. B. Sprawy te, zarejestrowane pod sygnaturami I ZI 57/22 i I ZI 28/22, wpłynęły do sądu w różnym czasie. Sąd uznał, że istnieje łączność podmiotowa i przedmiotowa między sprawami, a ich połączenie jest uzasadnione względami ekonomiki procesowej i celowości. W konsekwencji, postanowiono połączyć sprawy i rozpoznać je łącznie pod sygnaturą I ZI 28/22.

Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej rozpoznał kwestię połączenia do wspólnego rozpoznania dwóch spraw dotyczących zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Najwyższego w stanie spoczynku M. B. Pierwsza sprawa, zarejestrowana pod sygnaturą I ZI 28/22, wpłynęła 30 marca 2022 r. i dotyczyła wniosku Instytutu Pamięci Narodowej o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej. Druga sprawa, pod sygnaturą I ZI 57/22, wpłynęła 27 grudnia 2022 r. i również dotyczyła wniosku IPN o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej tego samego sędziego. Sąd Najwyższy, opierając się na przepisach Kodeksu postępowania karnego (art. 33 § 1 k.p.k. i art. 34 § 2 k.p.k.) oraz ustawy o Sądzie Najwyższym, stwierdził istnienie łączności podmiotowej, ponieważ obie sprawy dotyczą tej samej osoby. Dodatkowo, zauważono łączność przedmiotową wynikającą z merytorycznej zbieżności obu postępowań, które dotyczą czynów kwalifikowanych z ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej. Sąd uznał, że połączenie spraw jest uzasadnione względami ekonomiki procesowej, celowości oraz potrzebą rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym terminie. Zgodnie z regułą wyprzedzania, połączone sprawy zostały przekazane do rozpoznania pod sygnaturą akt postępowania wszczętego wcześniej, czyli I ZI 28/22.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, w przypadku łączności podmiotowej i przedmiotowej spraw, połączenie jest uzasadnione.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że obie sprawy dotyczą tej samej osoby (sędziego w stanie spoczynku M. B.), co stanowi łączność podmiotową. Dodatkowo, sprawy dotyczą czynów kwalifikowanych z ustawy o IPN, co stanowi łączność przedmiotową. Połączenie jest również zgodne z zasadami ekonomiki procesowej i celowości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

połączono sprawy

Strony

NazwaTypRola
SSN w stanie spoczynku X. Y.osoba_fizycznasędzia
SSN w stanie spoczynku M. B.osoba_fizycznasędzia
Instytut Pamięci Narodowej Oddziałowa Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Ł.instytucjawnioskodawca
Instytut Pamięci Narodowej Oddziałowa Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w B.instytucjawnioskodawca

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 33 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wskazuje na właściwość sądu, w którego okręgu najpierw wszczęto postępowanie przygotowawcze, w przypadku gdy tę samą osobę oskarżono o kilka przestępstw, a sprawy należą do właściwości różnych sądów tego samego rzędu. Dotyczy również postępowania immunitetowego.

u.s.n. art. 55 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Dotyczy postępowania przed Izbą Odpowiedzialności Zawodowej, w tym wniosków o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 34 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Stanowi, że sprawy osób oskarżonych o czyny pozostające w związku z przestępstwem sprawcy, jeżeli postępowanie przeciwko nim toczy się jednocześnie, powinny być rozpoznane w jednym postępowaniu.

u.s.n. art. 10 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Reguluje ogólne zasady postępowania w Sądzie Najwyższym.

u.s.p. art. 128

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Prawdopodobnie odnosi się do kwestii proceduralnych lub organizacyjnych związanych z postępowaniem w Sądzie Najwyższym.

u.IPN art. 2 § ust. 1

Ustawa o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu

Określa czyny, które kwalifikują się jako zbrodnie przeciwko narodowi polskiemu.

u.IPN art. 3

Ustawa o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu

Dotyczy odpowiedzialności za czyny określone w ustawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

łączność podmiotowa spraw (ta sama osoba) łączność przedmiotowa spraw (merytoryczna zbieżność czynów) ekonomika procesowa celowość postępowania

Godne uwagi sformułowania

zasadnym jest połączenie sprawy zachodzi łączność podmiotowa właściwość z łączności podmiotowej spraw zasadą jest rozpoznanie w jednym postępowaniu względy celowości wymogi ekonomiki procesowej

Skład orzekający

Tomasz Demendecki

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie połączenia spraw w Sądzie Najwyższym ze względu na łączność podmiotową i przedmiotową, a także stosowanie zasady pierwszeństwa sygnatury sprawy wszczętej wcześniej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury immunitetowej w Sądzie Najwyższym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z połączeniem spraw, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I ZI 57/22
POSTANOWIENIE
Dnia 13 marca 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Demendecki
w sprawie SSN w stanie spoczynku X. Y., po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej w dniu 13 marca 2024 r. z urzędu kwestii połączenia do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt I ZI 57/22 ze sprawą o sygn. akt I ZI 28/22
na podstawie art. 33 § 1 k.p.k. i art. 34 § 2 k.p.k. w zw. z art. 55 § 1 w zw. z art. 10 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym w zw. z art. 128 u.s.p.
postanowił:
sprawę o sygnaturze akt I ZI 57/22 połączyć ze sprawą o sygnaturze akt I ZI 28/22 i tak połączone sprawy rozpoznać łącznie pod sygnaturą akt I ZI 28/22.
UZASADNIENIE
W dniu 30 marca 2022 r. do Sądu Najwyższego wpłynął
wniosek Instytutu Pamięci Narodowej Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Ł. z dnia 30 marca 2022 r., sygn. akt […], o wydanie uchwały zezwalającej na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Najwyższego w stanie spoczynku X. Y. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt I ZI 28/22.
Następnie,
w dniu 27 grudnia 2022 r., do Sądu Najwyższego wpłynął
wniosek Instytutu Pamięci Narodowej Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w B. z dnia 20 grudnia 2022 r., sygn. akt […], o wydanie uchwały zezwalającej na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Najwyższego w stanie spoczynku M. B. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt I ZI 57/22.
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
W ocenie Sądu Najwyższego w zaistniałej sytuacji procesowej zasadnym jest połączenie sprawy o sygn. akt I ZI 57/22 ze sprawą o sygn. akt I ZI 28/22. Wskazać bowiem należy, iż pomiędzy powyższymi postępowaniami z
achodzi łączność podmiotowa, gdyż
dotyczą one tej samej osoby, to jest
SSN w stanie spoczynku M. B.
Zgodnie z treścią art. 33 § 1 k.p.k. jeżeli tę samą osobę oskarżono o kilka przestępstw, a sprawy należą do właściwości różnych sądów tego samego rzędu, właściwy jest sąd, w którego okręgu najpierw wszczęto postępowanie przygotowawcze. Wskazana w powyższym przepisie
właściwość z łączności podmiotowej spraw, występuje wtedy, gdy elementem łączącym poszczególne postępowania jest podmiot odpowiadający za więcej niż jedno przestępstwo (zob. Dariusz Świecki (red.), Kodeks postępowania karnego. Tom I. Komentarz aktualizowany, opublikowano: LEX/el. 2020).
Powyższa właściwość z łączności podmiotowej, znajdująca zastosowanie również w postępowaniu przygotowawczym (a tym samym w postępowaniu immunitetowym), ma miejsce w niniejszej sprawie. Zarówno bowiem w sprawie
‎
o sygn. akt
I ZI 57/22, jak i w sprawie zarejestrowanej pod sygn. akt I ZI 28/22, osobą objętą wnioskiem o wyrażenie zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej jest
SSN w stanie spoczynku M. B.
Połączenie wskazanych uprzednio spraw podyktowane jest również ekonomiką procesową, wyrażoną w art. 34 § 1 i 2 k.p.k. Zgodnie bowiem z powołaną regulacją, sprawy osób oskarżonych o czyny pozostające w związku z przestępstwem sprawcy, jeżeli postępowanie przeciwko nim toczy się jednocześnie (§ 1), powinny być rozpoznane w jednym postępowaniu (§ 2). Powyższe jest tym bardziej zasadne w zaistniałej sytuacji procesowej, gdyż prowadzone postępowania dotyczą tej samej osoby.
Potrzeba łącznego rozpoznania spraw dotyczących kilku przestępstw popełnionych przez tę samą osobę uzasadniona jest także względami celowości (postanowienie Sądu Najwyższego z 12 lutego 1986 r.,
‎
IV KZ 39/86, LEX nr 22029), a nadto uwzględnia dyrektywę rozstrzygnięcia sprawy
‎
w rozsądnym terminie, ograniczając jednocześnie koszty postępowania
‎
(zob. Ryszard A. Stefański (red.), Stanisław Zabłocki (red.), Kodeks postępowania karnego. Tom I. Komentarz do art. 1-166, opublikowano: WKP 2017).
Jednocześnie podkreślić należy występującą nadto pomiędzy wymienionymi sprawami łączność przedmiotową, wynikającą z merytorycznej zbieżności obu postępowań. Dotyczą one bowiem czynów kwalifikowanych z art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu.
Mając zatem na uwadze podmiotową i przedmiotową łączność spraw prowadzonych pod sygn. akt I ZI 57/22 i I ZI 28/22 – zważając na wspomniane uprzednio względy celowości oraz wymogi ekonomiki procesowej – uzasadnione jest połączenie tych spraw do wspólnego rozpoznania.
Kierując się natomiast na wyrażoną w art. 33 § 1 k.p.k. regułą wyprzedzania, tak połączone sprawy należy
rozpoznać łącznie pod sygnaturą akt postępowania wszczętego wcześniej, tj. prowadzonego aktualnie pod sygn. akt I ZI 28/22.
Z powyższych przyczyn Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.
[M. T.]
[ms]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI