I ZB 96/24

Sąd Najwyższy2025-04-17
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
sąd najwyższyzażaleniezarządzenieniedopuszczalnośćśrodek odwoławczykodeks postępowania karnegoustawa o Sądzie Najwyższym

Sąd Najwyższy pozostawił w aktach sprawy zażalenie prokuratora na zarządzenie o uznaniu pisma za bezskuteczne, uznając je za niedopuszczalne.

Prokurator złożył pismo nazwane "zażalenie na zarządzenie Sądu Najwyższego" dotyczące wcześniejszego zarządzenia o pozostawieniu w aktach sprawy innego pisma. Sąd Najwyższy uznał, że na wydane zarządzenie nie przysługuje zażalenie, powołując się na przepisy Kodeksu postępowania karnego oraz ustawy o Sądzie Najwyższym, które wyłączają zaskarżalność zarządzeń Sądu Najwyższego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W związku z tym, pismo prokuratora zostało pozostawione w aktach sprawy bez podejmowania czynności procesowych.

Przedmiotem sprawy było pismo prokuratora Prokuratury Rejonowej w O., nazwane "zażalenie na zarządzenie Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 2025 r., sygn. akt I ZB 96/24". Zarządzenie to dotyczyło wcześniejszego pisma prokuratora, nazwanego "zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2025 r.", które zostało uznane za bezskuteczne i pozostawione w aktach sprawy. Sąd Najwyższy, rozpatrując nowe pismo prokuratora, stwierdził, że wbrew jego poglądowi, nie przysługuje zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego I Wydziału Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sąd Najwyższego o uznaniu pisma za bezskuteczne i pozostawieniu go w aktach. Choć odmowa przyjęcia środka odwoławczego jest zazwyczaj zaskarżalna w postępowaniu karnym, Sąd Najwyższy podkreślił, że ustawa wyłącza co do zasady możliwość wniesienia zażalenia na postanowienia i zarządzenia wydane przez Sąd Najwyższy, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ani art. 429 § 2 k.p.k., ani przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym nie przewidują możliwości złożenia zażalenia na tego rodzaju zarządzenie. Sąd Najwyższy powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym wniesienie środka odwoławczego od orzeczenia niezaskarżalnego z mocy ustawy nie wywołuje skutków prawnych. W takiej sytuacji pismo określone jako "zażalenie" pozostawia się w aktach sprawy w trybie administracyjno-porządkowym, bez nadawania mu biegu procesowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Sądu Najwyższego o uznaniu pisma za bezskuteczne i pozostawieniu go w aktach sprawy nie przysługuje zażalenie, chyba że przepis szczególny wyraźnie to przewiduje.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na przepisy k.p.k. i ustawy o Sądzie Najwyższym, które wyłączają zaskarżalność zarządzeń Sądu Najwyższego. Wniesienie środka odwoławczego od orzeczenia niezaskarżalnego nie wywołuje skutków prawnych i takie pismo pozostawia się w aktach sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie w aktach sprawy bez podejmowania czynności procesowych

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
X.Y.organ_państwowyprokurator Prokuratury Rejonowej w O.

Przepisy (4)

Pomocnicze

k.p.k. art. 429 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Odmowa przyjęcia środka odwoławczego jest w postępowaniu karnym zaskarżalna, jednakże w przypadku zarządzeń Sądu Najwyższego, możliwość ta jest wyłączona przez przepisy szczególne.

k.p.k. art. 426 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wyłącza co do zasady możliwość wniesienia zażalenia na postanowienia i zarządzenia wydane przez Sąd Najwyższy.

k.p.k. art. 466 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wskazuje na wyłączenie zaskarżalności niektórych orzeczeń Sądu Najwyższego.

u.SN art. 29 § § 24

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Wyłącza możliwość wniesienia zażalenia na zarządzenia wydane w Sądzie Najwyższym, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Na zarządzenia Sądu Najwyższego co do zasady nie przysługuje zażalenie. Przepisy k.p.k. i ustawy o Sądzie Najwyższym wyłączają zaskarżalność zarządzeń Sądu Najwyższego. Wniesienie środka odwoławczego od orzeczenia niezaskarżalnego nie wywołuje skutków prawnych.

Odrzucone argumenty

Zażalenie na zarządzenie Sądu Najwyższego jest dopuszczalne na podstawie art. 429 § 2 k.p.k. w zw. z art. 29 § 24 u.SN.

Godne uwagi sformułowania

Wbrew poglądowi Autora pisma nie przysługuje zażalenie ustawa wyłącza co do zasady możliwość wniesienia zażalenia na postanowienia i zarządzenia wydane przez Sąd Najwyższy wniesienie środka odwoławczego od orzeczenia, które jest z mocy ustawy niezaskarżalne nie może wywoływać skutków prawnych pismo określone przez stronę jako ,,zażalenie” należy pozostawić w aktach sprawy w trybie administracyjno – porządkowym, bez nadawania mu biegu procesowego

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady niedopuszczalności zażalenia na zarządzenia Sądu Najwyższego, gdy ustawa nie stanowi inaczej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku podstawy prawnej do zaskarżenia zarządzenia Sądu Najwyższego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Jest to orzeczenie proceduralne dotyczące dopuszczalności środka zaskarżenia, które nie zawiera nowych interpretacji prawa ani nietypowych faktów.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I ZB 96/24
ZARZĄDZENIE
Dnia 17 kwietnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Pismo z dnia 3 kwietnia 2025 r. X.Y. – prokuratora Prokuratury Rejonowej w O., które wpłynęło do Sądu Najwyższego w dniu 7 kwietnia 2025 r. nazwane ,,zażalenie na zarządzenie Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 2025 r., sygn. akt I ZB 96/24” pozostawić w aktach sprawy o sygnaturze I ZB 96/24, bez podejmowania czynności procesowych.
UZASADNIENIE
Przewodniczący I Wydziału Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sąd Najwyższego zarządzeniem z dnia 25 marca 2025 r. sygn. akt I ZB 96/24,   pismo z dnia 20 marca 2025 r. X.Y. – prokuratora Prokuratury Rejonowej w O., które wpłynęło do Sądu Najwyższego w dniu 24 marca 2025 r. nazwane ,,zażalenie  na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia  20 lutego 2025 r., sygn. akt I ZB 96/24”  uznał za bezskuteczne i pozostawił w aktach sprawy o sygn. akt IZB 96/24, bez podejmowania czynności procesowych (k. 21).
W dniu 7 kwietnia 2015 r. r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo z dnia 3 kwietnia 2025 r. X.Y. – prokuratora Prokuratury Rejonowej w O., nazwane ,,zażalenie  na zarządzenie  Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 2025 r., sygn. akt I ZB 96/24.”
Wbrew poglądowi Autora pisma nie przysługuje zażalenie na wydane przez Przewodniczącego I Wydziału Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sąd Najwyższego zarządzenie o  uznaniu za bezskuteczne i pozostawieniu w aktach sprawy o sygn. akt I ZB 96/24,  pisma z dnia 20 marca 2025 r., które wpłynęło do Sądu Najwyższego w dniu 24 marca 2025 r. nazwane ,,zażalenie  na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia  20 lutego 2025 r., sygn. akt I ZB 96/24.” Wprawdzie, odmowa przyjęcia środka odwoławczego jest w postępowaniu karnym zaskarżalna (art. 429 § 2 k.p.k.), a skoro do rozpoznania wniosku stosuje się przepisy o zażaleniu z procedury, w której wniosek taki został złożony, czyli w niniejszym wypadku procedury karnej, to można wywodzić, że  na  takie zarządzenie  przysługuje  środek zaskarżenia (stosowany odpowiednio art. 429 § 2 k.p.k. w zw. z art. 29 § 24 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym – dalej powoływana jako u.SN). Takiej koncepcji  nie można jednak podzielić, gdyż ustawa wyłącza co do zasady możliwość wniesienia zażalenia na postanowienia i zarządzenia wydane przez Sąd Najwyższy (art. 426 § 1 k.p.k. także w związku z treścią art. 466 § 1 k.p.k. i art. 29 § 24 u.SN), chyba że przepis szczególny wyraźnie przewiduje możliwość wniesienia zażalenia od zarządzenia czy postanowienia wydanego w najwyższej instancji sądowej. Ani  przepis art. 429 § 2 k.p.k., ani przepisy u.SN,  nie dają prawa stronie do złożenia zażalenia na tego rodzaju  zarządzenie, jak wydane w niniejszej sprawie w dniu  25 marca 2025 r., jak również na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2025 r., sygn. akt I ZB 96/24.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego, od wielu już lat,  jednolicie,  przyjmuje się, że wniesienie środka odwoławczego od orzeczenia, które jest z mocy ustawy niezaskarżalne nie może wywoływać skutków prawnych i inicjować postępowania o charakterze dwuinstancyjnym, zmierzającym do zbadania dopuszczalności wniesienia takiego środka przez pryzmat przepisów art. 429 k.p.k. i art. 430 k.p.k.. Wypaczałoby to bowiem istotę postępowania odwoławczego (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia  19 lipca  1994 r., sygn. akt II KO 52/94, OSNKW 1994, z. 9 – 10, poz. 62, z dnia 22 marca 2000 r., sygn. akt V KZ 23/2000, z dnia  13 czerwca 2000 r., sygn. akt III KZ 61/2000,  z dnia 18 lipca 2000,r., sygn. akt IV KZ 52/2000,  z dnia 31 marca 20005 r., sygn. akt IV KZ 9/05, OSNKW 2005, z. 4, poz. 38, z dnia 9 sierpnia 2007 r., sygn. akt WZ 27/07). W takiej sytuacji  pismo określone przez stronę jako ,,zażalenie” należy pozostawić w aktach sprawy w trybie administracyjno – porządkowym, bez nadawania mu biegu procesowego (por. np. zarządzenia: przewodniczącego Wydziału VI z dnia 5 listopada 2009 r., sygn. akt  VI KZ 3/09  oraz sygn. akt VI KZ 4/09,  przewodniczącego Wydziału I  z dnia 6 grudnia 2010 r., sygn. akt WZ 55/10, upoważnionych sędziów  Sądu Najwyższego z dnia 8 listopada 2010 r., sygn. akt WZ 51/10  i z dnia 19 stycznia 2022 r., sygn. akt IV KZ 53/2).
[M. T.]
[a.ł.]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI