I UZ 9/18

Sąd Najwyższy2018-05-17
SNubezpieczenia społecznezasiłki choroboweWysokanajwyższy
zasiłek chorobowyubezpieczenie choroboweZUSskarga kasacyjnawartość przedmiotu zaskarżenianieprzerwany okres zasiłkowypostanowienieSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu okręgowego odrzucające skargę kasacyjną, uznając, że w sprawie o jeden nieprzerwany zasiłek chorobowy należy zsumować wartości świadczeń, a łączna wartość przekraczała próg dopuszczalności skargi.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie ubezpieczonego na postanowienie sądu okręgowego, który odrzucił skargę kasacyjną z powodu niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia w poszczególnych sprawach. Ubezpieczony odwołał się od trzech decyzji ZUS odmawiających zasiłku chorobowego za nieprzerwany okres. Sąd okręgowy, traktując każdą sprawę odrębnie, ustalił niskie wartości przedmiotu zaskarżenia, co skutkowało odrzuceniem skargi. Sąd Najwyższy uznał to za błąd, stwierdzając, że w przypadku jednego nieprzerwanego zasiłku chorobowego należy zsumować wartości świadczeń, a łączna kwota przekraczała próg dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Sprawa dotyczyła zażalenia ubezpieczonego T. W. na postanowienie Sądu Okręgowego w K., który odrzucił jego skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w przedmiocie zasiłku chorobowego. Ubezpieczony odwołał się od trzech decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiających mu prawa do zasiłku chorobowego za nieprzerwany okres od października 2016 r. do lutego 2017 r. Sąd Rejonowy połączył te odwołania i przyznał prawo do zasiłku. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację ZUS, zmienił wyrok i oddalił odwołanie. W skardze kasacyjnej ubezpieczony określił łączną wartość przedmiotu zaskarżenia na 20.000 zł, a następnie sprecyzował wartości dla poszczególnych decyzji. Sąd Okręgowy zweryfikował te wartości na niższe kwoty (7.952 zł i 3.136 zł) i odrzucił skargę kasacyjną, uznając, że każda sprawa powinna być traktowana odrębnie, a ich indywidualne wartości nie przekraczały progu 10.000 zł wymaganego dla dopuszczalności skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu okręgowego, stwierdzając, że w przypadku jednego nieprzerwanego zasiłku chorobowego należy zsumować wartości świadczeń, a łączna wartość przekraczała próg dopuszczalności skargi kasacyjnej. Sąd wskazał, że połączenie spraw było istotnie niezbędne, a odrębne traktowanie wartości przedmiotu zaskarżenia ograniczałoby prawo do kasacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, w sprawie o jeden nieprzerwany zasiłek chorobowy należy zsumować wartości świadczeń, a łączna wartość przekracza próg dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że dochodzenie jednego nieprzerwanego zasiłku chorobowego stanowi jedną sprawę, nawet jeśli organ rentowy wydał kilka decyzji. Wartość przedmiotu zaskarżenia powinna być ustalona łącznie, a nie dla każdej decyzji oddzielnie, aby nie ograniczać prawa do kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

T. W.

Strony

NazwaTypRola
T. W.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy ustalania wartości przedmiotu sporu, w tym sumowania wartości świadczeń.

Pomocnicze

k.p.c. art. 219

Kodeks postępowania cywilnego

Połączenie kilku oddzielnych spraw w celu ich łącznego rozpoznania jest zabiegiem technicznym, który nie prowadzi do wykreowania nowej sprawy i nie pozbawia połączonych spraw ich odrębności.

k.p.c. art. 368 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

§ 3

k.p.c. art. 398 § 15

Kodeks postępowania cywilnego

zdanie pierwsze

k.p.c. art. 25 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

W sprawie o jeden nieprzerwany zasiłek chorobowy należy zsumować wartości poszczególnych świadczeń przy ustalaniu wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym. Łączna wartość przedmiotu zaskarżenia przekraczała próg dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Odrzucone argumenty

Każda sprawa wynikająca z odrębnych decyzji ZUS powinna być traktowana indywidualnie przy ustalaniu wartości przedmiotu zaskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

w przedmiotowej sprawie należało określić wartość przedmiotu zaskarżenia w każdej z połączonych spraw, gdyż połączenie [...] jest zabiegiem technicznym, który nie prowadzi do wykreowania nowej sprawy, przeto nie pozbawia połączonych spraw ich odrębności w sprawie o jeden nieprzerwany zasiłek chorobowy należy zsumować wartości świadczeń zasiłkowych połączenie do jednego rozpoznania trzech, rzekomo oddzielnych spraw o ten sam nieprzerwany zasiłek chorobowy nie tyle było konieczne w rozumieniu art. 219 k.p.c., ile istotowo niezbędne w sprawie o prawo do jednego nieprzerwanego zasiłku chorobowego.

Skład orzekający

Krzysztof Staryk

przewodniczący

Zbigniew Korzeniowski

członek

Zbigniew Myszka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o świadczenia okresowe, zwłaszcza w kontekście dopuszczalności skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji jednego nieprzerwanego świadczenia okresowego, mimo wydania kilku odrębnych decyzji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego, jakim jest ustalanie wartości przedmiotu zaskarżenia, co ma bezpośredni wpływ na możliwość skorzystania z prawa do skargi kasacyjnej. Jest to istotne dla prawników zajmujących się sprawami ubezpieczeniowymi.

Czy jedna choroba to jedna sprawa? Sąd Najwyższy wyjaśnia, jak liczyć wartość zaskarżenia, by nie stracić prawa do kasacji.

Dane finansowe

WPS: 20 000 PLN

zasiłek chorobowy: 7952 PLN

zasiłek chorobowy: 3136 PLN

zasiłek chorobowy: 3136 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I UZ 9/18
POSTANOWIENIE
Dnia 17 maja 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Staryk (przewodniczący)
‎
SSN Zbigniew Korzeniowski
‎
SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca)
w sprawie z odwołania T. W.
‎
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w Z.
‎
o zasiłek chorobowy z ubezpieczenia chorobowego,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 17 maja 2018 r.,
‎
zażalenia ubezpieczonego na postanowienie Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K.
‎
z dnia 3 stycznia 2018 r., sygn. akt X 1Ua […],
uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania zażaleniowego.
UZASADNIENIE
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił T. W. prawa do wypłaty zasiłku chorobowego z ubezpieczenia chorobowego trzema decyzjami: z dnia 19 grudnia 2016 r. za okres od 12
października do 21 grudnia 2015 r.; z dnia 20 stycznia 2017 r. za okres od 22 grudnia 2016 r. do 18 stycznia 2017 r. oraz z dnia 13 lutego 2017 r. za okres od 19 stycznia do 15 lutego 2017 r. Od każdej z tych decyzji ubezpieczony złożył oddzielne odwołania. Sąd Rejonowy w C. V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych połączył te odwołania do łącznego rozpoznania i wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2017 r. zmienił zaskarżone decyzje i przyznał odwołującemu się prawo do zasiłku chorobowego za jeden nieprzerwany okres zasiłkowy od 12 października 2016 r. do 15 lutego 2017 r. Natomiast Sąd Okręgowy w K. X Wydział Ubezpieczeń Społecznych, po rozpoznaniu apelacji organu rentowego, wyrokiem z dnia 13 lipca 2017 r. zmienił zaskarżony wyrok i „odwołanie” oddalił.
W skardze kasacyjnej z dnia 3 października 2017 r. odwołujący się określił łączną wartość przedmiotu zaskarżenia w kwocie
20.000 zł, a w piśmie procesowym z dnia 11 grudnia 2017 r. podał, że wartość przedmiotu zaskarżenia w każdej z połączonych do wspólnego rozpoznania spraw wynosi: z odwołania od decyzji z 19 grudnia 2016 r. - 11.600 zł, a z odwołań od decyzji z 20 stycznia 2017 r. oraz od decyzji z 13 lutego 2017 r. po 4.200 zł.
Sąd drugiej instancji postanowieniem z dnia 3 stycznia 2018 r. zweryfikował tak określoną wartość przedmiotu kasacyjnego zaskarżenia w sprawie
z odwołania od decyzji z 19 grudnia 2016 r.
na kwotę 7.952 zł, a w sprawach z
odwołań od decyzji z 20 stycznia 2017 r. i decyzji z 13 lutego 2017 r. na kwoty po
3.136 zł. Następnie odrzucił skargę kasacyjną, uznając, że
w
przedmiotowej sprawie należało określić wartość przedmiotu zaskarżenia w każdej z połączonych spraw, gdyż połączenie - na podstawie art. 219 k.p.c. - kilku oddzielnych spraw w celu ich łącznego rozpoznania lub rozstrzygnięcia jest zabiegiem technicznym, który nie prowadzi do wykreowania nowej sprawy, przeto nie pozbawia połączonych spraw ich odrębności (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 2014 r., II UZ 69/13,
LEX nr 1424854
). Wobec
„samodzielnego” charakteru każdej z połączonych spraw Sąd drugiej instancji ustalił odrębne wartości przedmiotów kasacyjnego zaskarżenia w kwotach niższych od 10.000 zł, co według tego Sądu wymagało odrzucenia przedmiotowo niedopuszczalnej „
skargi kasacyjnej”.
W zażaleniu na takie postanowienie ubezpieczony zarzucił naruszenie
art.  25 § 1 w związku z art. 368 § 2 i w związku z art. 398
2
§ 1 k.p.c. przez nieprawidłowe zastosowanie i ustalenie wartości przedmiotów zaskarżenia kontestowanych oddzielnie decyzji ZUS, zamiast łącznego określenia jednej wartości przedmiotu kasacyjnego zaskarżenia, co doprowadziło do bezzasadnego odrzucenia skargi kasacyjnej, bo suma wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym przewyższa kwotę 10.000 zł. Ponadto zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na wadliwym ustaleniu wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym w kwocie poniżej 10.000 zł, co wynikło z całkowicie bezpodstawnego podzielenia wartości przedmiotu zaskarżenia na trzy oddzielne przedmioty wynikające z trzech zaskarżonych decyzji organu rentowego.
W
niósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i
przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od organu rentowego kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie jest uzasadnione, ponieważ ubezpieczony odwołał się od trzech decyzji odmawiających przyznania mu prawa do zasiłku chorobowego za nieprzerwany okres niezdolności do pracy wskutek choroby od 12 października 2016 r. do 15 lutego 2017 r. Nawet gdy ubezpieczony odwołał się od trzech wydanych decyzji zasiłkowych, to dochodził ustalenia jednego w istocie rzeczy zasiłku chorobowego za cały okres niezdolności do pracy, który był nieprzerwanym okresem zasiłkowym, a zatem przy określeniu wartości przedmiotu kasacyjnego zaskarżenia w sprawie o jeden nieprzerwany zasiłek chorobowy należy zsumować wartości świadczeń zasiłkowych, których ustalenia odmówił mu organ rentowy (art.  21 k.p.c.). Tak prawidłowo uznał Sąd pierwszej instancji, który wyrokiem zmienił zaskarżone przez ubezpieczonego trzy negatywne decyzje zasiłkowe w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu prawo do jednego zasiłku chorobowego za cały okres niezdolności do pracy spowodowany nieprzerwanie trwającą chorobą, która rozpoczęła się przed upływem 14 dni od ustania ubezpieczenia chorobowego i trwała co najmniej 30 dni.
Uwzględniając wyrok Sądu pierwszej instancji wydany w jednej sprawie o nieprzerwany zasiłek chorobowy z ubezpieczenia chorobowego również organ rentowy w złożonej apelacji określił wartość przedmiotu apelacyjnego zaskarżenia w łącznej kwocie przewyższającej dziesięć tysięcy złotych (12.274,55 zł). Wprawdzie ubezpieczony w skardze kasacyjnej określił wartość kasacyjnego zaskarżenia w kwocie 20.000 zł, którą poddał weryfikacji Sąd drugiej instancji, tyle że Sąd ten błędnie ocenił, iż w sprawie o jeden nieprzerwany zasiłek chorobowy przysługujący w „trzech” bezpośrednio następujących po sobie okresach zasiłkowych wartości rzekomo odrębnych (liczonych oddzielnie) przedmiotów kasacyjnego zaskarżenia nie sięgały kwoty 10.000 zł, co doprowadziło do wadliwego odrzucenia „skargi kasacyjnej”.
Tymczasem w sprawie o zasiłek chorobowy, w której ubezpieczony nie dochodził rożnych ani odrębnych świadczeń chorobowych, ale przyznania mu jednego nieprzerwanego zasiłku chorobowego, występuje jedna wartość kasacyjnego zaskarżenia, choćby wymagała zsumowania kilku kolejno następujących bezpośrednio po sobie wartości zasiłków chorobowych z tego samego ubezpieczenia chorobowego (w przedmiotowej sprawie z tytułu niezdolności do pracy trwającej nieprzerwanie co najmniej 30 dni, która rozpoczęła się przed upływem 14 dni od ustania trwającego co najmniej 30 dni ubezpieczenia chorobowego). Połączenie do jednego rozpoznania trzech, rzekomo oddzielnych spraw o ten sam nieprzerwany zasiłek chorobowy nie tyle było konieczne w rozumieniu art. 219 k.p.c., ile istotowo niezbędne w sprawie o prawo do jednego nieprzerwanego zasiłku chorobowego. W prawidłowo zaskarżonym zażaleniem zakresie należało uwzględnić trafne krytyczne stanowisko żalącego się, że akceptowanie wydania kilku odrębnych decyzji w jednej sprawie zasiłkowej dotyczącej tego samego spornego nieprzerwanego okresu zasiłkowego z oddzielnymi wartościami przedmiotów sporu i apelacyjnego, a zwłaszcza kasacyjnego zaskarżenia w odniesieniu do każdej z tych niepodzielnych spraw oddzielnie (odrębnie), bezpodstawnie ograniczałaby prawo kasacyjnego zaskarżenia wyroku wydanego w sprawie o nieprzerwany zasiłek chorobowy (z  tytułu jednego ryzyka niezdolności do pracy spowodowanej nieprzerwaną chorobą), którego łączna wartość przekracza kwotę 10.000 zł.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji na podstawie art. 394
1
§ 3 w związku z art. 398
15
§ 1 zdanie pierwsze k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI