I UZ 6/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy było ustalenie, czy przychody z umów cywilnoprawnych o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne (dyżury medyczne), zawartych przez Wojewódzki Szpital z lekarzami zatrudnionymi na umowę o pracę, stanowią podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Sąd Okręgowy w K. stwierdził brak podstaw do ustalenia tych składek, uznając, że rozszerzająca wykładnia art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jest niezasadna, a umowy te, jako nazwane umowy pozakodeksowe, nie podlegają oskładkowaniu. Sąd Apelacyjny w [...] uchylił ten wyrok, wskazując na konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy umowy te nie były realizowane w warunkach stosunku pracy (art. 22 § 1 k.p.) oraz czy zostały zawarte zgodnie z przepisami ustawy o działalności leczniczej. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie szpitala, uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego. Uznał, że Sąd Apelacyjny błędnie zastosował art. 386 § 4 k.p.c., uchylając wyrok i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy podkreślił, że ocena charakteru prawnego umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i ich zgodności z przepisami ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej (w tym art. 132 i 133) należała do merytorycznej jurysdykcji Sądu Apelacyjnego i nie wymagała ponownego postępowania dowodowego w całości. W związku z tym sprawę przekazano Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaProceduralne aspekty kontroli orzeczeń przez Sąd Najwyższy w postępowaniu zażaleniowym oraz zakres merytorycznej jurysdykcji sądów drugiej instancji przy uchylaniu wyroków.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej umów o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne i ich oskładkowania, z uwzględnieniem przepisów ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy umowy o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne (dyżury medyczne) zawarte przez szpital z lekarzami zatrudnionymi na umowę o pracę stanowią podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne na podstawie art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął merytorycznie kwestii oskładkowania, ale uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego, wskazując, że ocena charakteru prawnego tych umów i ich zgodności z przepisami ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej należała do jurysdykcji Sądu Apelacyjnego i nie wymagała ponownego postępowania dowodowego w całości.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny błędnie zastosował art. 386 § 4 k.p.c., uchylając wyrok i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Ocena prawna charakteru umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i ich zgodności z przepisami ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej należała do merytorycznej jurysdykcji Sądu Apelacyjnego i nie wymagała przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości.
Czy umowa o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne jest umową nazwaną, do której nie ma zastosowania art. 750 k.c. i tym samym art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych?
Odpowiedź sądu
Sąd Apelacyjny uznał, że jest to umowa nazwana, do której nie znajduje zastosowania art. 750 k.c., a w konsekwencji art. 8 ust. 2a ustawy systemowej, co wymagało dalszych ustaleń dowodowych.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podkreślił, że umowa o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne jest wyodrębnioną, pozakodeksową umową nazwaną, a w związku z tym nie może zostać przyporządkowana do art. 750 k.c. Nie wykluczył jednak możliwości zakwalifikowania jej jako umowy o pracę na podstawie art. 22 § 1 k.p. w konkretnych okolicznościach faktycznych.
Czy sąd drugiej instancji, uchylając wyrok sądu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, może opierać się na konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości, gdy ocena prawna żądania jest możliwa na podstawie istniejącego materiału?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd drugiej instancji nie może uchylić wyroku i przekazać sprawy do ponownego rozpoznania z powodu konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości, jeśli ocena prawna żądania jest możliwa bez takiego postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że ocena prawna dochodzonego żądania i skonfrontowanie jej z zaskarżonym orzeczeniem należy do merytorycznej jurysdykcji sądu drugiej instancji, a nie wymaga ponownego postępowania dowodowego w całości, jeśli możliwe jest rozstrzygnięcie na podstawie istniejącego materiału i przepisów prawa.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Wojewódzki Szpital […] | instytucja | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych | instytucja | organ rentowy |
| zainteresowani: […] | inne | zainteresowany |
Przepisy (11)
Główne
ustawa systemowa art. 8 § ust. 2a
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Rozszerzająca wykładnia tego przepisu, według której umowa o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne zawarta w określonych okolicznościach stanowi podstawę do objęcia ubezpieczeniem społecznym lub ustalenia podstawy wymiaru składek, była kwestionowana.
Pomocnicze
k.c. art. 750
Kodeks cywilny
Przepis ten dotyczy umów o świadczenie usług, do których stosuje się odpowiednio przepisy o umowie zlecenia. Sąd Apelacyjny uznał, że umowa o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne nie jest umową, do której stosuje się art. 750 k.c.
Ustawa o zakładach opieki zdrowotnej art. 35
Przepis ten regulował umowy o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne.
Ustawa o działalności leczniczej art. 26
Przepis ten reguluje umowy o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Określa, że przedmiotem dowodu są fakty mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji może uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania w razie nierozpoznania przez sąd pierwszej instancji istoty sprawy albo gdy wydanie wyroku wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości.
k.p.c. art. 394 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przypadki, w których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego.
k.p.c. art. 398 § 15
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje orzekanie Sądu Najwyższego w przedmiocie kasacji.
k.p. art. 22 § § 1
Kodeks pracy
Definiuje stosunek pracy.
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 132
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Reguluje zasady udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, w tym zakaz zawierania umów z osobami udzielającymi świadczeń u świadczeniodawcy, który zawarł umowę z NFZ.
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 133
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Zakazuje świadczeniodawcy zlecania podwykonawstwa osobom udzielającym świadczeń opieki zdrowotnej w ramach umowy z NFZ.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Apelacyjny błędnie uznał, że konieczne jest przeprowadzenie postępowania dowodowego w całości, co uzasadnia uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. • Ocena prawna charakteru umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i ich zgodności z przepisami ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej należała do merytorycznej jurysdykcji Sądu Apelacyjnego.
Odrzucone argumenty
Zarzuty płatnika składek dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 8 ust. 2a ustawy systemowej, art. 27 ustawy o działalności leczniczej, art. 35 i 35a ustawy o zakładach opieki zdrowotnej, art. 750 k.c., art. 22 § 1 k.p.) nie podlegały ocenie Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym.
Godne uwagi sformułowania
kontrola dokonywana w ramach tego środka powinna mieć charakter formalny, skupiający się na przesłankach uchylenia orzeczenia sądu pierwszej instancji. • Sąd Najwyższy sprawdza jedynie, czy rzeczywiście doszło do nierozpoznania przez sąd pierwszej instancji istoty sprawy albo czy wydanie wyroku wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości, bądź czy w rachubę wchodziła podstawa nieważności postępowania. • Uszło uwadze Sądu drugiej instancji, że zagadnienie, czy zakresem podmiotowo-przedmiotowym umów o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne może być pełnienie dyżurów medycznych przez personel medyczny zatrudniony u świadczeniodawcy świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych, regulują przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący
Jolanta Frańczak
członek
Małgorzata Wrębiakowska-Marzec
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty kontroli orzeczeń przez Sąd Najwyższy w postępowaniu zażaleniowym oraz zakres merytorycznej jurysdykcji sądów drugiej instancji przy uchylaniu wyroków."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej umów o udzielenie zamówienia na świadczenia zdrowotne i ich oskładkowania, z uwzględnieniem przepisów ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia oskładkowania umów cywilnoprawnych lekarzy, co jest częstym problemem w praktyce. Sąd Najwyższy wyjaśnia tu istotne kwestie proceduralne dotyczące zakresu kontroli sądowej.
“Sąd Najwyższy: Kiedy sąd apelacyjny może uchylić wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania?”
Sektor
medycyna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.