Orzeczenie · 2005-12-15

I UZ 33/05

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2005-12-15
SNubezpieczenia społecznerenty z tytułu niezdolności do pracyŚrednianajwyższy
kasacjaterminpełnomocnik z urzęduubezpieczenia społecznerentaSąd Najwyższypostanowieniezażalenie

Sprawa dotyczyła zażalenia ubezpieczonego Krystiana F. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach, który odrzucił jego kasację od wyroku dotyczącego renty z tytułu niezdolności do pracy. Sąd Apelacyjny uznał, że kasacja została wniesiona z przekroczeniem miesięcznego terminu, ponieważ pierwszy pełnomocnik z urzędu otrzymał wyrok z uzasadnieniem 2 marca 2005 r., a kasacja wniesiona przez drugiego pełnomocnika wpłynęła 7 kwietnia 2005 r. Ubezpieczony argumentował, że termin powinien być liczony od daty wyznaczenia nowego pełnomocnika z urzędu (14 marca 2005 r.). Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że termin do wniesienia kasacji jest terminem zawitym i nie ulega zawieszeniu ani przerwaniu z powodu odmowy sporządzenia kasacji przez pełnomocnika z urzędu. Podkreślono, że niemożność dotrzymania terminu z przyczyn niezawinionych przez pełnomocnika może być podstawą jedynie do żądania przywrócenia terminu, czego w tej sprawie nie uczyniono. Sąd Najwyższy wskazał, że nie ma podstaw prawnych do liczenia terminu na nowo od daty wyznaczenia kolejnych pełnomocników z urzędu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja biegu terminu do wniesienia kasacji w przypadku zmiany pełnomocnika z urzędu oraz brak możliwości przywrócenia terminu bez wniosku.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany pełnomocnika z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.

Zagadnienia prawne (1)

Czy termin do wniesienia kasacji biegnie na nowo od daty wyznaczenia kolejnych pełnomocników z urzędu, w sytuacji gdy poprzedni pełnomocnik odmówił sporządzenia kasacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, termin do wniesienia kasacji nie biegnie na nowo od daty wyznaczenia kolejnych pełnomocników z urzędu.

Uzasadnienie

Termin do wniesienia kasacji jest terminem zawitym i nie ulega zawieszeniu ani przerwaniu z powodu odmowy sporządzenia kasacji przez pełnomocnika z urzędu. Niemożność dotrzymania terminu z przyczyn niezawinionych przez pełnomocnika może być podstawą jedynie do żądania przywrócenia terminu, a wniosek taki nie został złożony.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono zażalenie
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R.

Strony

NazwaTypRola
Krystian F.osoba_fizycznaubezpieczony
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R.instytucjapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 393⁴ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Kasację wnosi się w terminie miesięcznym od dnia doręczenia orzeczenia stronie skarżącej. Termin ten jest terminem zawitym.

Pomocnicze

k.p.c. art. 168 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przywrócenia terminu.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 393¹⁸ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Termin do wniesienia kasacji jest terminem zawitym i nie ulega zawieszeniu ani przerwaniu z powodu odmowy sporządzenia kasacji przez pełnomocnika z urzędu. • Niemożność dotrzymania terminu z przyczyn niezawinionych przez pełnomocnika może być podstawą jedynie do żądania przywrócenia terminu. • Brak wniosku o przywrócenie terminu uniemożliwia jego przywrócenie.

Odrzucone argumenty

Termin do wniesienia kasacji należy liczyć od dnia doręczenia go kolejnemu pełnomocnikowi z urzędu.

Godne uwagi sformułowania

Brak jest podstaw, aby termin do wniesienia kasacji liczyć na nowo od daty wyznaczania stronie kolejnych pełnomocników z urzędu. • Termin ten jest terminem zawitym. • Odmowa sporządzenia kasacji przez adwokata z urzędu nie wpływa bezpośrednio na bieg terminu do jej wniesienia, ponieważ terminy te mają ciągły charakter i wobec braku przepisów szczególnych nie ma podstaw do przyjęcia zawieszenia lub przerwania ich biegu ze względu na postawę pełnomocnika. • Dla takich właśnie sytuacji przewidziana jest instytucja przywrócenia terminu uregulowana w art. 168 § 1 k.p.c.

Skład orzekający

Zbigniew Myszka

przewodniczący-sprawozdawca

Katarzyna Gonera

członek

Beata Gudowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja biegu terminu do wniesienia kasacji w przypadku zmiany pełnomocnika z urzędu oraz brak możliwości przywrócenia terminu bez wniosku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany pełnomocnika z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą terminów w postępowaniu kasacyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych wniosków.

Kiedy pełnomocnik z urzędu zawodzi: Sąd Najwyższy o terminach w kasacji.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 15 grudnia 2005 r. 
I UZ 33/05 
 
Brak jest podstaw, aby termin do wniesienia kasacji liczyć na nowo od 
daty wyznaczania stronie kolejnych pełnomocników z urzędu. 
 
Przewodniczący SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca), Sędziowie SN: 
Katarzyna Gonera, Beata Gudowska. 
 
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 grudnia 
2005 r. sprawy z odwołania Krystiana F. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecz-
nych-Oddziałowi w R. o rentę z tytułu niezdolności do pracy, na skutek zażalenia 
ubezpieczonego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 18 maja 
2005 r. [...] 
 
o d d a l i ł   zażalenie. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
Postanowieniem z dnia 18 maja 2005 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach odrzucił 
kasację ubezpieczonego Krystiana F. od wyroku tego Sądu z dnia 13 stycznia 2005 
r. w sprawie z odwołania ubezpieczonego przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Spo-
łecznych-Oddziałowi w R. o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Sąd Apelacyjny 
wskazał, że kasacja została wniesiona z przekroczeniem ustawowego miesięcznego 
terminu, ponieważ wyrok z dnia 13 stycznia 2005 r. wraz z uzasadnieniem doręczono 
pierwszemu z wyznaczonych w niniejszej sprawie przez Okręgową Radę Adwokacką 
w K. pełnomocnikowi z urzędu (adwokatowi Jakubowi B.) w dniu 2 marca 2005 r., a 
kasacja wniesiona przez kolejnego pełnomocnika z urzędu, adwokata Pawła K., zo-
stała wniesiona 7 kwietnia 2005 r.  
W zażaleniu na to postanowienie podniesiono, że w przypadku wyznaczenia 
przez Okręgową Radę Adwokacką pełnomocnika ustanowionego z urzędu, termin do 
złożenia kasacji należy liczyć od dnia doręczenia temu kolejnemu pełnomocnikowi 
orzeczenia z uzasadnieniem, co w przedmiotowej sprawie nastąpiło w dniu 14 marca 

 
2
2005 r. Autor zażalenia utrzymywał, że nie wnosił o doręczenie odpisu wyroku z uza-
sadnieniem, lecz zapoznał się z jego treścią przeglądając akta sprawy w Sądzie 
Apelacyjnym. W związku z tym, jego zdaniem, uznać należy, iż termin do wniesienia 
przez niego kasacji powinien być liczony od dnia otrzymania zawiadomienia o wy-
znaczeniu go do roli pełnomocnika z urzędu tj. od dnia 14 marca 2005 r.  
Strona pozwana w odpowiedzi na zażalenie wniosła o oddalenie zażalenia 
ubezpieczonego. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Zażalenie jest bezzasadne. Nie ulega wątpliwości, iż skarżący wniósł kasację 
z uchybieniem terminu z art. 393 4 § 1 k.p.c., który stanowił, że kasację wnosi się w 
terminie miesięcznym od dnia doręczenia orzeczenia stronie skarżącej. Termin ten 
jest terminem zawitym. W rozpoznawanej sprawie, ustanowiony postanowieniem 
Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 9 lutego 2005 r. i wyznaczony przez Okrę-
gową Radę Adwokacką w K. pełnomocnikiem ubezpieczonego z urzędu, adwokat 
Jakub B., otrzymał odpis wyroku wraz z uzasadnieniem w dniu 2 marca 2005 r. [...]. 
Od tego dnia rozpoczął się bieg miesięcznego terminu do wniesienia kasacji. Wobec 
poinformowania Sądu pismem z dnia 7 marca 2005 r. o odmowie sporządzenia ka-
sacji wobec braku podstaw do jej wniesienia [...], Okręgowa Rada Adwokacka w dniu 
11 marca 2005 r. wyznaczyła ubezpieczonemu nowego pełnomocnika - adwokata 
Pawła K., który o fakcie tym dowiedział się 14 marca 2005 r. Adwokat ustanowiony 
dla strony przez sąd może odmówić sporządzenia kasacji, jeżeli byłaby ona niedo-
puszczalna lub oczywiście bezzasadna (uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Naj-
wyższego z dnia 21 września 2000 r., III CZP 14/00, OSNC 2001 nr 2, poz. 21). Jed-
nakże odmowa sporządzenia kasacji przez adwokata z urzędu nie wpływa bezpo-
średnio na bieg terminu do jej wniesienia, ponieważ terminy te mają ciągły charakter i 
wobec braku przepisów szczególnych nie ma podstaw do przyjęcia zawieszenia lub 
przerwania ich biegu ze względu na postawę pełnomocnika (por. postanowienie 
Sądu Najwyższego z 16 października 2002 r., IV CKN 424/01, OSNC 2004 nr 3, poz. 
39). Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 27 września 2001 r., II UZ 51/01 (OSNP 
2003 nr 13, poz. 324) wskazał, iż nawet złożenie przez stronę wniosku o ustanowie-
nie adwokata z urzędu nie ma wpływu na określony w art. 3934 § 1 k.p.c. termin do 
wniesienia kasacji. Niemożność terminowego wniesienia kasacji z przyczyn niezawi-

 
3
nionych przez pełnomocnika wyznaczonego z urzędu może być jedynie podstawą do 
żądania przywrócenia terminu. Dla takich właśnie sytuacji przewidziana jest instytu-
cja przywrócenia terminu uregulowana w art. 168 § 1 k.p.c. Wszelkie indywidualne 
okoliczności powodujące niemożność dotrzymania terminu kasacyjnego zaskarżenia 
przez wyznaczonego z urzędu adwokata, de facto powodujące skrócenie miesięcz-
nego terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia, mogą być oceniane jedynie 
przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu. Wniosek taki w rozpoznawanej 
sprawie nie był zawarty w kasacji sporządzonej przez adwokata Pawła K. Tymcza-
sem, dokonując czynności z możliwością przekroczenia lub z uchybieniem ustawo-
wego terminu do wniesienia kasacji, ustanowiony z urzędu profesjonalny pełnomoc-
nik procesowy powinien mieć świadomość biegu lub upływu tego terminu, a w razie 
niezawinionej niemożności jego dotrzymania powinien, równocześnie z kasacją, zło-
żyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia. Usta-
wowy miesięczny termin kasacyjnego zaskarżenia był określony w art. 3934 § 1 k.p.c. 
i nie było podstaw prawnych do tego, aby termin ten liczyć na nowo, w tym od daty 
każdorazowego wyznaczenia kolejnych pełnomocników z urzędu. 
Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy na podstawie art. 385 k.p.c. w 
związku z art. 397 § 2 i art. 393 18 § 3 k.p.c. postanowił jak w sentencji. 
========================================