I UZ 3/18

Sąd Najwyższy2018-05-15
SNubezpieczenia społecznerenty z tytułu niezdolności do pracyWysokanajwyższy
rentaniezdolność do pracywypadek przy pracyskarga kasacyjnaterminpełnomocnik z urzęduSąd NajwyższyZUS

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie ubezpieczonej na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej wniesionej po terminie przez pełnomocnika z urzędu.

Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną I. M. jako wniesioną po terminie przez pełnomocnika z urzędu. Pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu doręczono odpis wyroku z uzasadnieniem, a termin na wniesienie skargi kasacyjnej rozpoczął bieg od tego doręczenia. Zmiana pełnomocnika z urzędu w trakcie biegu terminu nie wpływa na jego bieg. Sąd Najwyższy uznał zażalenie ubezpieczonej za nieuzasadnione, potwierdzając prawidłowość stanowiska Sądu Apelacyjnego.

Sąd Apelacyjny w (…) odrzucił skargę kasacyjną wniesioną przez I. M. (ubezpieczoną) od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 17 lutego 2017 r. jako wniesioną po terminie przez pełnomocnika działającego z urzędu. Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że pełnomocnikowi z urzędu, ustanowionemu po złożeniu wniosku przed upływem terminu, doręczono odpis wyroku z uzasadnieniem w dniu 11 lipca 2017 r. Termin dwumiesięczny na wniesienie skargi kasacyjnej rozpoczął bieg od tego doręczenia. Mimo zmiany pełnomocnika z urzędu, która nastąpiła później, bieg terminu nie uległ zmianie. Ubezpieczona wniosła skargę kasacyjną w dniu 16 października 2017 r., co było po terminie. Sąd Najwyższy, rozpatrując zażalenie na to postanowienie, potwierdził, że zgodnie z art. 124 § 3 k.p.c., skutki procesowe ustanowienia pełnomocnika z urzędu należy łączyć z doręczeniem pierwszemu ustanowionemu pełnomocnikowi. Zmiana pełnomocnika z urzędu nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako nieuzasadnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zmiana pełnomocnika z urzędu w trakcie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie wpływa na bieg tego terminu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na utrwalone orzecznictwo, wskazał, że skutki procesowe ustanowienia pełnomocnika z urzędu, w tym rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, należy wiązać z doręczeniem orzeczenia pierwszemu ustanowionemu pełnomocnikowi. Kolejne zmiany pełnomocnika z urzędu nie przerywają ani nie modyfikują biegu tego terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
I. M.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 124 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

W razie ustanowienia adwokata z urzędu na wniosek zgłoszony przed upływem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej przez stronę, która prawidłowo żądała doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem, sąd doręcza ustanowionemu adwokatowi orzeczenie z uzasadnieniem z urzędu, a termin do wniesienia skargi biegnie od doręczenia pełnomocnikowi orzeczenia z uzasadnieniem. Skutki te należy łączyć wyłącznie z doręczeniem pierwszemu pełnomocnikowi.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398 § 5 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 131 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 9

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 140 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 87 § 1 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 168 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w przypadku zmiany pełnomocnika z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczął się od doręczenia orzeczenia pierwszemu pełnomocnikowi z urzędu. Zmiana pełnomocnika z urzędu nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Odrzucone argumenty

Zażalenie ubezpieczonej na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

skutki procesowe ustanowienia pełnomocnika z urzędu, o których mowa w art. 124 § 3 k.p.c., należy łączyć wyłącznie z doręczeniem pierwszemu pełnomocnikowi wyroku wraz z uzasadnieniem Wyznaczenie innego pełnomocnika z urzędu przez organ samorządu zawodowego w miejsce pełnomocnika uprzednio wyznaczonego, któremu już doręczono odpis postanowienia z uzasadnieniem, oznacza tylko zmianę osoby pełnomocnika z urzędu i pozostaje bez wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Skład orzekający

Jolanta Frańczak

przewodniczący

Zbigniew Korzeniowski

członek

Dawid Miąsik

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w przypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu i jego późniejszej zmiany."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany pełnomocnika z urzędu po doręczeniu orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą terminów w postępowaniu kasacyjnym, co jest kluczowe dla praktyków prawa ubezpieczeniowego i cywilnego.

Pełnomocnik z urzędu nie ratuje skargi kasacyjnej wniesionej po terminie – Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I UZ 3/18
POSTANOWIENIE
Dnia 15 maja 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jolanta Frańczak (przewodniczący)
‎
SSN Zbigniew Korzeniowski
‎
SSN Dawid Miąsik (sprawozdawca)
w sprawie z odwołania I. M.
‎
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w P.
‎
o rentę z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 15 maja 2018 r.,
‎
zażalenia ubezpieczonej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w
(…)
‎
z dnia 6 listopada 2017 r., sygn. akt III AUa
(…)
,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w (…) odrzucił postanowienie z 6 listopada 2017 r., III […] /17 skargę kasacyjną I. M. (ubezpieczonej) od wyroku tego Sądu z dnia 17 lutego 2017 r., III AUa (…) jako wniesioną przez pełnomocnika działającego z urzędu po terminie.
Sąd Apelacyjny w (…) wyjaśnił, że po uwzględnieniu wniosku ubezpieczonej, ustanowił dla nie pełnomocnika z urzędu celem sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. Pełnomocnikowi wyznaczonemu w ten sposób doręczono 11 lipca 2017 r. odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. Pełnomocnik ten nie podjął czynności, ponieważ Izba Adwokacka w […]. dokonała zmiany pełnomocnika z urzędu, wskazując dwukrotnie nowych adwokatów. Po otrzymaniu informacji o ustanowieniu pełnomocnikiem ubezpieczonej adwokata W. S., Sąd Apelacyjny w (…) ponownie doręczył odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. Doręczenie nastąpiło 16 sierpnia 2017 r., a w dniu 3 sierpnia 2017 r. wyrażono temu pełnomocnikowi zgodę na wykonania fotokopii przy przeglądaniu akt sprawy. Skarga kasacyjna została wniesiona w sprawie 16 października 2017 r.
Sąd Apelacyjny w (…) wyjaśnił, że od doręczania odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem pierwszemu pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu w dniu 11 lipca 2017 r., rozpoczął bieg termin dwumiesięczny na wniesienie skargi kasacyjnej. Zmiana pełnomocnika z urzędu już po doręczeniu wyroku pierwszemu pełnomocnikowi z urzędu, prawidłowo ustanowionemu, nie ma wpływu na zmianę początku biegu terminu do złożenia skargi kasacyjnej.
Pełnomocnik ubezpieczonej zaskarżył postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…) zażaleniem, zarzucając naruszenie: 1) art. 124 § 3 k.p.c.; 2) art. 398
5
§ 1 k.p.c. w związku z art. 131 § 1 k.p.c. i art. 9 k.p.c. oraz 3) art. 140 § 1 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie okazało się nieuzasadnione.
Zgodnie z art. 124 § 3 k.p.c. w razie ustanowienia adwokata z urzędu na wniosek zgłoszony przed upływem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej przez stronę, która prawidłowo żądała doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem, sąd doręcza ustanowionemu adwokatowi orzeczenie z uzasadnieniem z urzędu, a termin do wniesienia skargi biegnie od doręczenia pełnomocnikowi orzeczenia z uzasadnieniem. W utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że przepis ten modyfikuje termin do wniesienia tego środka zaskarżenia i tym samym chroni stronę przed zarzutem naruszenia art. 87
1
§ 1 k.p.c. w przypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu (postanowienie Sądu Najwyższego z 15 grudnia 2016 r., I UZ 49/16,
LEX nr 2186568
). Jednakże, skutki procesowe ustanowienia pełnomocnika z urzędu, o których mowa w art. 124 § 3 k.p.c., należy łączyć wyłącznie z doręczeniem pierwszemu pełnomocnikowi wyroku wraz z uzasadnieniem (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 maja 2017 r., III CZ 16/17, LEX nr 2332309; z 27 października 2017 r., IV CZ 66/17, niepublikowane; z 21 lipca 2016 r., II CZ 69/16 niepublikowane; z 28 października 2016 r., I CZ 62/16, niepublikowane;
z 4 lipca 2013 r., I CZ 63/13, LEX nr 1365609 i z 17 września 2014 r., I CZ 64/14, LEX nr 1532730
).
Wyznaczenie innego pełnomocnika z urzędu przez organ samorządu zawodowego w miejsce pełnomocnika uprzednio wyznaczonego, któremu już doręczono odpis postanowienia z uzasadnieniem, oznacza tylko zmianę osoby pełnomocnika z urzędu i pozostaje bez wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (postanowienie Sądu Najwyższego
z 21 lipca 2016 r., II CZ 69/16, niepublikowane
)
. W przypadku zmiany pełnomocnika z urzędu w trakcie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, można co najwyżej rozważać przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 168 § 1 k.p.c.).
W tej sytuacji zbędne okazało się odniesienie do pozostałych zarzutów zażalenia.
Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI