Orzeczenie · 2024-06-19

I USKP 95/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-06-19
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyWysokanajwyższy
emerytura górniczaubezpieczenia społecznestaż pracypraca górniczaZUSSąd Najwyższyprawo do świadczeń

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w Rybniku od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach, który przyznał E.B. prawo do górniczej emerytury. ZUS odmówił przyznania świadczenia, uznając, że wnioskodawca nie udowodnił wymaganego stażu pracy górniczej. Sądy niższych instancji uznały, że okresy zatrudnienia E.B. w przedsiębiorstwach wykonujących roboty górnicze pod ziemią dla kopalń węgla kamiennego powinny być zaliczone do pracy górniczej. Sąd Najwyższy, podzielając stanowisko sądów niższych instancji co do charakteru pracy, uchylił zaskarżony wyrok w zakresie daty przyznania emerytury. Zgodnie z art. 100 ustawy o emeryturach i rentach, prawo do świadczenia powstaje z dniem spełnienia warunków, ale jeśli ubezpieczony pobiera zasiłek chorobowy, prawo do emerytury powstaje z dniem zaprzestania jego pobierania. Ponieważ E.B. pobierał zasiłek chorobowy do 10 grudnia 2021 r., Sąd Najwyższy przyznał mu prawo do emerytury od 11 grudnia 2021 r. Jednocześnie Sąd Najwyższy potwierdził, że praca wykonywana pod ziemią w przedsiębiorstwach budujących kopalnie lub wykonujących dla nich roboty górnicze, nawet jeśli pracodawca nie jest bezpośrednio kopalnią, jest pracą górniczą w rozumieniu ustawy, o ile faktycznie spełnia wymagania ustawowe.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uznanie pracy w podmiotach wykonujących roboty górnicze dla kopalń za pracę górniczą oraz ustalenie daty powstania prawa do emerytury w przypadku pobierania zasiłku chorobowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przepisów ustawy o emeryturach i rentach dotyczących górniczych emerytur.

Zagadnienia prawne (2)

Czy praca wykonywana pod ziemią w przedsiębiorstwach wykonujących roboty górnicze dla kopalń, które nie są bezpośrednio kopalniami, może być uznana za pracę górniczą w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, praca wykonywana pod ziemią w przedsiębiorstwach budujących kopalnie lub wykonujących dla nich roboty górnicze jest pracą górniczą, jeśli faktycznie spełnia wymagania ustawowe, nawet jeśli pracodawca nie jest bezpośrednio kopalnią.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na utrwalonym orzecznictwie, zgodnie z którym o zakwalifikowaniu pracy jako górniczej decyduje faktyczne wykonywanie pracy górniczej w rozumieniu art. 50c ust. 1 ustawy, a nie tylko rodzaj działalności pracodawcy. Praca pod ziemią w przedsiębiorstwach wykonujących roboty górnicze dla kopalń spełnia te kryteria.

Od kiedy przysługuje prawo do emerytury górniczej, jeśli ubezpieczony pobierał zasiłek chorobowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Prawo do emerytury górniczej przysługuje od dnia zaprzestania pobierania zasiłku chorobowego, nawet jeśli wszystkie inne warunki zostały spełnione wcześniej.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 100 ustawy o emeryturach i rentach, pobieranie zasiłku chorobowego odsuwa w czasie przyznanie prawa do emerytury do dnia zaprzestania pobierania tego zasiłku. Niedopuszczalne jest równoczesne pobieranie zasiłku chorobowego i emerytury.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i zmiana wyroku
Strona wygrywająca
E. B.

Strony

NazwaTypRola
E. B.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Rybnikuinstytucjaorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

u.e.r. art. 50a § ust. 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa wymagane okresy pracy górniczej i równorzędnej do nabycia prawa do górniczej emerytury.

u.e.r. art. 50c § ust. 1 pkt 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Definiuje pracę górniczą jako zatrudnienie pod ziemią w przedsiębiorstwach wykonujących dla kopalń roboty górnicze lub przy budowie szybów.

u.e.r. art. 50e § ust. 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa warunki przyznania górniczej emerytury, w tym wymóg pracy górniczej pod ziemią stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przez co najmniej 25 lat.

u.e.r. art. 100 § ust. 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Prawo do świadczeń powstaje z dniem spełnienia warunków, ale jeśli ubezpieczony pobiera zasiłek chorobowy, prawo do emerytury powstaje z dniem zaprzestania pobierania zasiłku.

Pomocnicze

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odstąpienia od obciążania strony kosztami postępowania.

k.p.c. art. 398¹⁵ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia przez Sąd Najwyższy na podstawie skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Praca wykonywana pod ziemią w przedsiębiorstwach wykonujących roboty górnicze dla kopalń jest pracą górniczą. • Prawo do emerytury górniczej powstaje z dniem zaprzestania pobierania zasiłku chorobowego.

Odrzucone argumenty

Praca w przedsiębiorstwach wykonujących roboty górnicze dla kopalń nie jest pracą górniczą, jeśli pracodawca nie jest kopalnią. • Emerytura górnicza powinna być przyznana od daty spełnienia wszystkich warunków, niezależnie od pobierania zasiłku chorobowego.

Godne uwagi sformułowania

nie jest wystarczającym kryterium wyróżnienia pracy górniczej, okoliczność wykonywania jej pod ziemia ale równie istotnym jest by praca ta była wykonywana w ramach zatrudnienia w kopalni węgla, a więc na rzecz kopalni. • rodzaj faktycznie wykonywanej przez ubezpieczonego pracy odpowiadającej wymaganiom ustawowym, ma decydujące znaczenie dla uznania pracy górniczej • pobieranie przez ubezpieczonego zasiłku chorobowego wyłącza zatem możliwość przyznania mu prawa do renty przed datą zakończenia okresu pobierania zasiłku chorobowego.

Skład orzekający

Romuald Dalewski

przewodniczący

Leszek Bielecki

członek

Renata Żywicka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uznanie pracy w podmiotach wykonujących roboty górnicze dla kopalń za pracę górniczą oraz ustalenie daty powstania prawa do emerytury w przypadku pobierania zasiłku chorobowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy o emeryturach i rentach dotyczących górniczych emerytur.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego dla wielu osób prawa do górniczej emerytury i wyjaśnia kluczowe kwestie dotyczące kwalifikacji pracy oraz momentu powstania prawa do świadczenia, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach społecznych.

Praca dla kopalni to praca górnicza? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady przyznawania górniczej emerytury.

Sektor

górnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst