I USKP 78/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi przyznający A. Z. prawo do renty rodzinnej. Spór dotyczył interpretacji art. 68 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, który stanowi, że renta rodzinna przysługuje dzieciom do ukończenia 25 lat, z wyjątkiem sytuacji, gdy dziecko kontynuuje naukę w szkole wyższej i osiągnęło 25 lat będąc na ostatnim roku studiów – wówczas prawo do renty przedłuża się do zakończenia tego ostatniego roku studiów. A. Z. ukończył 25 lat w grudniu 2019 r., będąc na ostatnim roku studiów. Z powodu konieczności powtórzenia semestru, jego nauka miała zakończyć się w październiku 2020 r. Sąd Okręgowy i Apelacyjny uznały, że powtarzanie ostatniego roku studiów, w tym konieczność złożenia pracy dyplomowej, nie przerywa prawa do renty do faktycznego zakończenia nauki. Sąd Najwyższy uznał jednak skargę kasacyjną za uzasadnioną. Podkreślił, że art. 68 ust. 2 ustawy emerytalnej jest przepisem szczególnym i nie podlega wykładni rozszerzającej. Prawo do renty rodzinnej przedłuża się jedynie do zakończenia tego konkretnego roku akademickiego, w którym uprawniony ukończył 25 lat, a powtarzanie ostatniego roku studiów nie stanowi podstawy do dalszego przedłużenia świadczenia. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i oddalił odwołania, zasądzając od A. Z. koszty postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 68 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w kontekście przedłużenia prawa do renty rodzinnej po ukończeniu 25 lat, gdy student powtarza ostatni rok studiów.
Dotyczy specyficznej sytuacji powtarzania ostatniego roku studiów przez osobę, która ukończyła 25 lat.
Zagadnienia prawne (2)
Czy prawo do renty rodzinnej przysługujące dziecku do ukończenia 25 lat, które osiągnęło ten wiek będąc na ostatnim roku studiów, przedłuża się do faktycznego zakończenia nauki, nawet jeśli student powtarza ostatni rok studiów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prawo do renty rodzinnej przedłuża się jedynie do zakończenia tego konkretnego roku akademickiego, na którym student ukończył 25 lat. Powtarzanie ostatniego roku studiów nie stanowi podstawy do dalszego przedłużenia świadczenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że art. 68 ust. 2 ustawy emerytalnej jest przepisem szczególnym i nie podlega wykładni rozszerzającej. Termin końcowy ochrony ubezpieczeniowej wyznacza data zakończenia tego konkretnego roku akademickiego studiów w szkole wyższej, a nie faktyczne ukończenie nauki po powtórzeniu roku. Wykładnia taka zapobiega nadużywaniu uprawnień do renty rodzinnej przez sztuczne wydłużanie okresu nauki.
Czy organ rentowy ponosi odpowiedzialność za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji i wypłatę odsetek, jeśli decyzje były prawidłowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli decyzje organu rentowego były prawidłowe, brak jest podstaw do ustalenia odpowiedzialności organu i wypłaty odsetek.
Uzasadnienie
Wadliwość wykładni art. 68 ust. 2 ustawy emerytalnej przez Sąd Apelacyjny skutkowała wadliwością orzeczenia w zakresie odpowiedzialności organu rentowego za nieustalenie ostatniej okoliczności i wypłatę odsetek.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. Z. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych […] Oddział w Łodzi | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (5)
Główne
u.e.r. FUS art. 68 § 1 pkt 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Renta rodzinna przysługuje dzieciom do ukończenia nauki w szkole, nie dłużej jednak niż do osiągnięcia 25 lat życia. Wyjątek stanowi nauka w szkole wyższej.
u.e.r. FUS art. 68 § 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Prawo do renty rodzinnej przedłuża się dziecku, które osiągnęło 25 lat życia, będąc na ostatnim roku studiów w szkole wyższej, do zakończenia tego ostatniego roku studiów.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 85 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Dotyczy odpowiedzialności organu rentowego za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji i wypłatę odsetek.
u.e.r. FUS art. 118 § 1 i 1a
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dotyczy odpowiedzialności organu rentowego za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji i wypłatę odsetek.
p.s.w.n. art. 66
Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Określa, że rok akademicki trwa od 1 października do 30 września i dzieli się na 2 semestry.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do renty rodzinnej przedłuża się jedynie do zakończenia roku akademickiego, w którym uprawniony ukończył 25 lat, a nie do faktycznego zakończenia nauki po powtórzeniu roku. • Przepis art. 68 ust. 2 ustawy emerytalnej jest przepisem szczególnym i nie podlega wykładni rozszerzającej. • Wykładnia celowościowa zapobiega nadużywaniu uprawnień do renty rodzinnej przez sztuczne wydłużanie okresu nauki.
Odrzucone argumenty
Powtarzanie ostatniego roku studiów, w tym konieczność złożenia pracy dyplomowej, nie przerywa prawa do renty rodzinnej do faktycznego zakończenia nauki. • Regulamin uczelni i wpis na kolejny rok studiów decydują o tym, na którym roku studiów znajduje się student.
Godne uwagi sformułowania
Wyjątkowa regulacja art. 68 ust. 2 ustawy emerytalnej nie pozwala na dokonywanie wykładni rozszerzającej. • Okoliczność, że na tym "ostatnim roku studiów" wnioskodawca był dwukrotnie, skutkiem czego nie mógł ukończyć nauki zgodnie z harmonogramem studiów, jest całkowicie irrelewantna. • Przedstawiona wyżej wykładnia ma oparcie w interpretacji celowościowej, ponieważ zapobiega negatywnemu zjawisku nadużywania uprawnień do renty rodzinnej przez sztuczne wydłużanie okresu nauki.
Skład orzekający
Renata Żywicka
przewodniczący, sprawozdawca
Jarosław Sobutka
członek
Robert Stefanicki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 68 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w kontekście przedłużenia prawa do renty rodzinnej po ukończeniu 25 lat, gdy student powtarza ostatni rok studiów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji powtarzania ostatniego roku studiów przez osobę, która ukończyła 25 lat.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego świadczenia jakim jest renta rodzinna i jego przedłużenia w specyficznej sytuacji związanej z edukacją, co może być interesujące dla wielu osób.
“Czy powtarzanie ostatniego roku studiów przedłuży Twoją rentę rodzinną? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.