Orzeczenie · 2024-09-10

I USK 482/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-09-10
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyWysokanajwyższy
emerytura górniczapraca górniczakonserwacja urządzeńSąd Najwyższyskarga kasacyjnaubezpieczenia społeczneprawo pracy

Sąd Najwyższy w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych rozpoznał skargę kasacyjną K.G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w Zabrzu w sprawie o emeryturę górniczą. Sąd Apelacyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 13 lipca 2023 r. oddalił apelację K.G. od wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim, który z kolei oddalił odwołanie wnioskodawcy od decyzji ZUS odmawiającej prawa do emerytury górniczej. Głównym powodem odmowy było niespełnienie wymogu dotyczącego okresu pracy górniczej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o emeryturach i rentach, w szczególności art. 50c ust. 1 pkt 4, przez błędną kwalifikację pracy przy bieżącej konserwacji agregatów i urządzeń wydobywczych. Podniósł, że jego praca jako operatora koparek „wielonaczyniowych” powinna być uznana za pracę górniczą. Sąd Najwyższy, analizując przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania, oczywista zasadność), stwierdził, że żadna z nich nie została wykazana. Sąd podkreślił, że orzecznictwo Sądu Najwyższego jest jednolite w kwestii interpretacji pojęcia „pracy przy bieżącej konserwacji agregatów i urządzeń wydobywczych”, która dotyczy prac przy remontach i naprawach urządzeń będących w eksploatacji, a nie prac pomocniczych czy transportowych. Wnioskodawca pracował jako operator ciągnika na odkrywce, wykonując głównie prace transportowe i pomocnicze przy konserwacji, co nie kwalifikuje się jako praca górnicza uprawniająca do emerytury w obniżonym wieku. W związku z tym Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od K.G. na rzecz ZUS zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia pracy górniczej w kontekście emerytury górniczej, zwłaszcza w odniesieniu do prac przy konserwacji urządzeń wydobywczych i prac pomocniczych na odkrywce.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika wykonującego prace transportowe i pomocnicze na odkrywce, a nie bezpośrednio prace wydobywcze lub remontowe kluczowych urządzeń.

Zagadnienia prawne (2)

Czy praca polegająca na bieżącej konserwacji agregatów i urządzeń wydobywczych, wykonywana przez operatora ciągnika na odkrywce, może być zakwalifikowana jako praca górnicza uprawniająca do emerytury górniczej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, praca polegająca na bieżącej konserwacji agregatów i urządzeń wydobywczych, wykonywana przez operatora ciągnika na odkrywce, który wykonuje głównie prace transportowe oraz pomocnicze przy konserwacji, nie kwalifikuje się jako praca górnicza w rozumieniu przepisów ustawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że praca górnicza przy bieżącej konserwacji urządzeń wydobywczych dotyczy prac przy remontach i naprawach urządzeń będących w eksploatacji, wykonywanych w specyficznych warunkach, a nie prac pomocniczych, transportowych czy obsługi sprzętu pomocniczego. Interpretacja przepisów powinna być ścisła i zgodna z ustawową definicją, a nie rozszerzana przez przepisy wykonawcze czy celowościowe.

Czy istnieją rozbieżności w orzecznictwie sądów apelacyjnych i okręgowych dotyczące kwalifikacji pracy przy konserwacji maszyn pomocniczych jako pracy górniczej?

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Najwyższy stwierdził, że orzecznictwo jest jednolite w zakresie interpretacji pojęcia pracy górniczej, a stanowisko sądów niższych instancji jest zgodne z utrwaloną linią orzeczniczą Sądu Najwyższego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odrzucił argument skarżącego o rozbieżnościach w orzecznictwie, wskazując, że jego własne orzecznictwo jest spójne i wyjaśnia wątpliwości interpretacyjne dotyczące pracy górniczej, w tym prac przy konserwacji maszyn pomocniczych na odkrywce.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Zabrzu

Strony

NazwaTypRola
K. G.osoba_fizycznaubezpieczony
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Zabrzuinstytucjaorgan rentowy

Przepisy (13)

Główne

ustawa emerytalna art. 50c § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Praca przy bieżącej konserwacji agregatów i urządzeń wydobywczych jest pracą górniczą tylko wtedy, gdy dotyczy prac przy remontach i naprawach urządzeń będących w eksploatacji, wykonywanych w specyficznych warunkach, a nie prac pomocniczych czy transportowych.

Pomocnicze

ustawa emerytalna art. 50a § 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalna art. 50b

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalna art. 51 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.c. art. 328 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^9 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania: istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania, oczywista zasadność.

k.p.c. art. 398^13 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 9 § 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 10 § 4

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 23 grudnia 1994 r.

Określa niektóre stanowiska pracy górniczej oraz stanowiska pracy zaliczanej w wymiarze półtorakrotnym przy ustalaniu prawa do górniczej emerytury lub renty.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Praca wnioskodawcy jako operatora ciągnika na odkrywce, polegająca głównie na pracach transportowych i pomocniczych przy konserwacji, nie spełnia definicji pracy górniczej. • Orzecznictwo Sądu Najwyższego jest jednolite w zakresie interpretacji pojęcia pracy górniczej. • Nie zachodzą przesłanki z art. 398^9 § 1 k.p.c. uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną kwalifikację pracy przy konserwacji urządzeń wydobywczych jako nie-górniczej. • Zarzut naruszenia przepisów proceduralnych (art. 328 § 2 k.p.c. i art. 391 k.p.c.) przez wadliwe uzasadnienie wyroku sądu drugiej instancji. • Twierdzenie o istnieniu rozbieżności w orzecznictwie sądów powszechnych. • Twierdzenie o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

nie każda praca, która funkcjonalnie łączy się z eksploatacją odkrywki w kopalni węgla brunatnego, jest pracą górniczą w rozumieniu ustawy emerytalnej • O pracy górniczej decyduje ustawa, zaś analizy i kwalifikacji takiej pracy nie można rozpoczynać i prowadzić, przyjmując za nadrzędny, przepis wykonawczy do ustawy • nie można przypisać decydującego znaczenia nazwie stanowiska, jeżeli nie wiąże się z nim rzeczywiste wykonywanie pracy górniczej

Skład orzekający

Robert Stefanicki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia pracy górniczej w kontekście emerytury górniczej, zwłaszcza w odniesieniu do prac przy konserwacji urządzeń wydobywczych i prac pomocniczych na odkrywce."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika wykonującego prace transportowe i pomocnicze na odkrywce, a nie bezpośrednio prace wydobywcze lub remontowe kluczowych urządzeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy prawa do emerytury górniczej, co jest tematem o dużym znaczeniu praktycznym dla wielu osób. Wyjaśnienie, co dokładnie stanowi pracę górniczą, jest kluczowe dla ustalenia uprawnień.

Czy praca przy koparce na odkrywce to praca górnicza? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

górnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst