I USK 105/24

Sąd Najwyższy2024-04-10
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyWysokanajwyższy
sąd najwyższywyłączenie sędziegokrajowa rada sądownictwaobsada sąduzasada prawnapostanowieniepostępowanie niejawne

Sąd Najwyższy wyłączył sędziego Leszka Bieleckiego od rozpoznania sprawy dotyczącej wysokości emerytury policyjnej ze względu na sposób jego powołania.

Pełnomocnik ubezpieczonego A.D. wniósł o wyłączenie sędziego Leszka Bieleckiego od rozpoznania sprawy dotyczącej wysokości emerytury policyjnej, powołując się na przepisy k.p.c. oraz sposób powołania sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r. Sąd Najwyższy uznał wniosek za uzasadniony, odwołując się do uchwały połączonych izb z 2020 r., która stanowi, że nienależyta obsada sądu zachodzi również w przypadku udziału sędziego powołanego w takim trybie.

Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Leszka Bieleckiego od rozpoznania sprawy I USK 105/24, dotyczącej wysokości emerytury policyjnej i policyjnej renty inwalidzkiej, został złożony przez pełnomocnika ubezpieczonego A.D. Podstawą wniosku były przepisy Kodeksu postępowania cywilnego (art. 49 § 1 k.p.c. i art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c.) oraz argumentacja dotycząca sposobu powołania sędziego. Pełnomocnik wskazał, że sędzia Leszek Bielecki został powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, która została ukształtowana w trybie określonym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek na posiedzeniu niejawnym, uznał go za uzasadniony. Sąd odwołał się do uchwały składu połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. (sygn. BSA I-4110-1/20), która przesądziła, że nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. zachodzi również wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek KRS ukształtowanej w składzie i trybie przewidzianym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Uchwała ta, z chwilą podjęcia, uzyskała moc zasady prawnej, wiążąc każdy skład orzekający. Sąd Najwyższy podkreślił, że nie ma podstaw do twierdzenia, iż skutki tej uchwały zostały zniwelowane wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 kwietnia 2020 r. (sygn. U 2/20). W konsekwencji, kierując się powyższą argumentacją i przepisami art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c., art. 49 § 1 k.p.c. i art. 52 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł o wyłączeniu sędziego Leszka Bieleckiego od rozpoznania sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, sędzia taki podlega wyłączeniu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołuje się na uchwałę połączonych izb z dnia 23 stycznia 2020 r. (BSA I-4110-1/20), która stanowi, że nienależyta obsada sądu zachodzi również w przypadku udziału sędziego powołanego na wniosek KRS ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r. Uchwała ta ma moc zasady prawnej i wiąże każdy skład orzekający.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wyłączenie sędziego

Strona wygrywająca

A. D. (wnioskodawca)

Strony

NazwaTypRola
A. D.osoba_fizycznaubezpieczony
Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Warszawieorgan_państwowyorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 49 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do wniosku o wyłączenie sędziego.

k.p.c. art. 48 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do wyłączenia sędziego z mocy prawa.

k.p.c. art. 52 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia o wyłączeniu sędziego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 379 § pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Definicja nienależytej obsady sądu.

Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 87 § § 1

Moc zasady prawnej uchwały połączonych izb.

Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Ustawa określająca tryb powołania KRS, na podstawie której powołano sędziego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sędzia został powołany na wniosek KRS ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r., co stanowi o nienależytej obsadzie sądu zgodnie z uchwałą połączonych izb SN. Uchwała połączonych izb SN z 2020 r. ma moc zasady prawnej i wiąże składy orzekające.

Godne uwagi sformułowania

nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek KRS ukształtowanej w składzie i trybie przewidzianym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Uchwała z chwilą jej podjęcia uzyskała moc zasady prawnej (art. 87 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym), co powoduje, że każdy skład orzekający jest nią związany.

Skład orzekający

Maciej Pacuda

przewodniczący

Leszek Bielecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego ze względu na sposób powołania, w oparciu o uchwałę połączonych izb SN."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji powołania sędziego na podstawie przepisów wprowadzonych ustawą z 2017 r. i uchwały połączonych izb SN z 2020 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kwestii ustrojowych związanych z funkcjonowaniem Sądu Najwyższego i sposobem powoływania sędziów, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i poza nim.

Sędzia Sądu Najwyższego wyłączony od sprawy. Kluczowa uchwała z 2020 roku.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I USK 105/24
POSTANOWIENIE
Dnia 10 kwietnia 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Maciej Pacuda
w sprawie z odwołania A. D.
‎
przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Warszawie
‎
o wysokość emerytury policyjnej i policyjnej renty inwalidzkiej,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 10 kwietnia 2024 r.,
‎
wniosku ubezpieczonego o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego
Leszka Bieleckiego od rozpoznania sprawy I USK 105/24,
wyłącza sędziego Sądu Najwyższego Leszka Bieleckiego od rozpoznania sprawy I USK 105/24.
[SOP]
UZASADNIENIE
Pełnomocnik skarżącego A.D. wniósł o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Leszka Bieleckiego od orzekania w sprawie I USK 105/24 z powołaniem się na art. 49 § 1 k.p.c. i art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c. Odwołał się do równocześnie dotyczącego tej kwestii orzecznictwa Sądu Najwyższego, Europejskiego Trybunału Praw Człowieka i Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz podniósł w szczególności, że sędzia Sądu Najwyższego Leszek Bielecki został powołany do pełnienia urzędu na tym stanowisku na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Rozpoznawany wniosek jest uzasadniony. Sąd Najwyższy przypomina bowiem, jak czynił to już wielokrotnie, między innymi w postanowieniach wydanych w sprawach: I USK 326/22, I USK 210/22, I USKP 139/23 oraz I UZ 15/23 (oraz wielu innych), że w uchwale składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20 (OSNK 2000 nr 2, poz. 1 i OSNC 2020 nr 4, poz. 34) przesądzono, że nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek KRS ukształtowanej w składzie i trybie przewidzianym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Uchwała z chwilą jej podjęcia uzyskała moc zasady prawnej (art. 87 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym), co powoduje, że każdy skład orzekający jest nią związany.
Odwołując się do szczegółowej argumentacji zawartej w powołanych wcześniej postanowieniach i w pełni ją podzielając, Sąd Najwyższy uznaje również, że nie ma podstaw do twierdzenia, że skutki wynikające z uchwały składu połączonych Izb Sądu Najwyższego zostały zniwelowane wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 kwietnia 2020 r., U 2/20 (OTK-A 2020, poz. 61).
Kierując się tą argumentacją oraz opierając się na podstawie art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c., art. 49 § 1 k.p.c. i art. 52 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia.
M.G.
[ms]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI