Orzeczenie · 2017-07-11

I UK 451/16

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2017-07-11
SNubezpieczenia społeczneprawo emerytalneŚrednianajwyższy
emeryturaubezpieczenia społecznepraca w szczególnych warunkachSąd Najwyższyskarga kasacyjnawykładnia prawa

Sąd Najwyższy w składzie sędziego Piotra Prusinowskiego rozpoznał skargę kasacyjną ubezpieczonego H.M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w C. w sprawie o prawo do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Ubezpieczony domagał się prawa do emerytury, twierdząc, że pracował w szczególnych warunkach jako elektryk i elektromonter w przedsiębiorstwie przetwarzającym złom metali. Sądy niższych instancji oddaliły jego odwołanie, uznając, że jego praca nie mieści się w katalogu prac wykonywanych w szczególnych warunkach. Skarga kasacyjna oparta była na zarzucie niewłaściwej wykładni przepisów dotyczących pracy w szczególnych warunkach i podnosiła istotne zagadnienie prawne dotyczące interpretacji pojęcia „zakład hutniczy”. Sąd Najwyższy odmówił jednak przyjęcia skargi do rozpoznania, stwierdzając, że wykaz prac w szczególnych warunkach nie podlega wykładni rozszerzającej, a postawione zagadnienie prawne zostało już wyczerpująco i jednolicie wyjaśnione w orzecznictwie, co czyni je nieistotnym dla praktyki stosowania prawa. Dodatkowo, sąd wskazał, że nawet pozytywna odpowiedź na postawione pytanie nie zmieniłaby sytuacji prawnej ubezpieczonego, gdyż praca przy przerobie złomu metali musi odbywać się stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, czego nie ustalono w tej sprawie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady, że wykazy prac w szczególnych warunkach nie podlegają wykładni rozszerzającej i że zagadnienia prawne muszą być istotne, aby uzasadnić przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów dotyczących emerytur w szczególnych warunkach i nie stanowi przełomu w orzecznictwie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zakład wykonujący prace polegające na przetwarzaniu złomu metali poza terenem zakładu hutniczego, ale na jego potrzeby, jest „zakładem hutniczym” w rozumieniu przepisów dotyczących pracy w szczególnych warunkach?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pojęcie „zakład hutniczy” nie podlega wykładni rozszerzającej i nie obejmuje przedsiębiorstw, które nie są hutniczymi.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że wykazy prac dających prawo do wcześniejszej emerytury nie podlegają wykładni ekstensywnej, ponieważ świadczenie to jest wyjątkiem od ogólnych zasad systemu emerytalnego. Wola ustawodawcy nie może być zmieniana przez dowolne rozszerzanie zakreślonych rodzajów prac.

Czy zagadnienie prawne dotyczące interpretacji pojęcia „zakład hutniczy” jest „istotne” w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zagadnienie to nie jest istotne, gdyż zostało już wyczerpująco i jednolicie wyjaśnione w orzecznictwie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że jeśli zagadnienie prawne zostało już jednolicie wyjaśnione w orzecznictwie lub daje się rozwiązać przez zastosowanie dyrektyw wykładni, nie jest ono „istotne” w rozumieniu przepisów k.p.c. Przyjęcie skargi kasacyjnej w takiej sytuacji nie wpłynie na zrozumienie prawa i jego instytucji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
H.M.osoba_fizycznaubezpieczony
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w tym istnienie istotnego zagadnienia prawnego.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

Dz.U. 1983 r. Nr 8, poz. 43 z późn.zm. art. pkt 25, dział XIV

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

Praca przy przerobie złomu metali musi odbywać się stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, a otoczenie, w którym pracował wnioskodawca, kryteriów tych nie spełnia.

Dz.U. 1983 r. Nr 8, poz. 43 z późn.zm. art. pkt 38, dział III

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

Pojęcie „zakład hutniczy” nie podlega wykładni rozszerzającej.

u.e.r.f.u.s. art. 184 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze art. § 2 § ust. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze art. § 4 § ust. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wykaz prac dający prawo do wcześniejszej emerytury nie podlega wykładni ekstensywnej. • Pojęcie „zakład hutniczy” nie obejmuje przedsiębiorstw, które nie są hutniczymi. • Postawione zagadnienie prawne nie jest „istotne” w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c., gdyż zostało już wyczerpująco i jednolicie wyjaśnione w orzecznictwie.

Godne uwagi sformułowania

wykładnia rozszerzająca jest niedopuszczalna • wykaz prac dający prawo do uzyskania wcześniejszej emerytury nie podlega wykładni ekstensywnej • zagadnienie prawne nie charakteryzuje się „istotnością”

Skład orzekający

Piotr Prusinowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że wykazy prac w szczególnych warunkach nie podlegają wykładni rozszerzającej i że zagadnienia prawne muszą być istotne, aby uzasadnić przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów dotyczących emerytur w szczególnych warunkach i nie stanowi przełomu w orzecznictwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnego dla wielu osób prawa do emerytury w szczególnych warunkach, ale rozstrzygnięcie opiera się na utrwalonej linii orzeczniczej i braku istotności zagadnienia prawnego, co czyni je mniej interesującym z punktu widzenia nowości prawnej.

Czy praca przy złomie to emerytura w szczególnych warunkach? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst