I UK 410/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej spółki w sprawie ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne od wynagrodzenia prezesa zarządu.
Sprawa dotyczyła odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy w postępowaniu dotyczącym ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Spółka kwestionowała decyzję ZUS, która obejmowała wynagrodzenie prezesa zarządu, będącego jednocześnie dyrektorem ds. sprzedaży, podstawą wymiaru składek. Sądy obu instancji uznały, że wynagrodzenie to stanowiło przychód ze stosunku pracy i podlegało składkom. Sąd Najwyższy uznał skargę kasacyjną za oczywiście bezzasadną.
Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 22 marca 2012 r. odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej złożonej przez Międzynarodowe Targi Katowickie Sp. z o.o. w Katowicach. Sprawa dotyczyła ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne od wynagrodzenia wypłacanego ubezpieczonemu, który pełnił funkcję prezesa zarządu spółki, będąc jednocześnie zatrudnionym na stanowisku dyrektora ds. sprzedaży. Sądy niższych instancji, w tym Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 8 czerwca 2011 r., oddaliły odwołanie spółki od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która ustaliła podstawę wymiaru składek. Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego, że prowadzenie spraw spółki przez ubezpieczonego było realizacją jego zadań pracowniczych, a wynagrodzenie z tego tytułu stanowiło przychód ze stosunku pracy, podlegający składkom na ubezpieczenia społeczne zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Spółka w skardze kasacyjnej zarzucała naruszenie przepisów postępowania (art. 382 k.p.c., art. 328 § 2 k.p.c.) oraz prawa materialnego (art. 65 § 2 k.c., art. 11 k.p., art. 18 ust. 1 w zw. z art. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych), argumentując m.in. błędną wykładnię umowy o pracę i aneksu. Sąd Najwyższy uznał skargę kasacyjną za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że sądy obu instancji prawidłowo zinterpretowały dokumenty i zastosowały przepisy prawa, a zarzuty naruszenia przepisów nie były uzasadnione.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wynagrodzenie to stanowi przychód ze stosunku pracy, jeśli umowa i okoliczności wskazują na pracowniczy charakter zatrudnienia.
Uzasadnienie
Sądy obu instancji, a następnie Sąd Najwyższy, uznały, że aneks do umowy o pracę oraz uchwała rady nadzorczej jednoznacznie wskazywały na pracowniczy charakter zatrudnienia prezesa zarządu, realizującego swoje zadania w ramach stosunku pracy. W związku z tym całe wynagrodzenie podlegało składkom na ubezpieczenia społeczne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Międzynarodowe Targi Katowickie Spółki z o. o. | spółka | płatnik składek |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych | instytucja | organ rentowy |
| P. K. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
Przepisy (7)
Główne
u.s.u.s. art. 18 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe stanowi przychód w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych osiągany w ramach pracowniczego stosunku pracy, obejmujący wszelkie należności pieniężne pracodawcy na rzecz pracownika.
k.p.c. art. 3989 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pomocnicze
k.c. art. 65 § 2
Kodeks cywilny
Wykładnia oświadczeń woli stron umowy, z uwzględnieniem zgodnego zamiaru stron i celu umowy.
k.p. art. 300
Kodeks pracy
Stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego do stosunków prawnych wynikających ze stosunku pracy.
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 328 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wymagania dotyczące uzasadnienia wyroku.
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zastosowanie przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji do postępowania apelacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wynagrodzenie prezesa zarządu, będącego jednocześnie pracownikiem, stanowi przychód ze stosunku pracy podlegający składkom. Sądy obu instancji prawidłowo zinterpretowały umowę o pracę i jej aneks. Skarga kasacyjna jest oczywiście bezzasadna.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 382 k.p.c. przez pominięcie materiału dowodowego. Naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. przez wadliwe uzasadnienie wyroku. Naruszenie art. 65 § 2 k.c. przez niewłaściwą wykładnię umowy o pracę. Naruszenie art. 11 k.p. przez przyjęcie, że nawiązano stosunek pracy w zakresie funkcji prezesa zarządu. Naruszenie art. 18 ust. 1 w zw. z art. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych przez zaliczenie do podstawy wymiaru składek kwoty niebędącej przychodem pracowniczym.
Godne uwagi sformułowania
prowadzenie spraw spółki, stanowiące uprawnienie i obowiązek członka zarządu, było w przypadku ubezpieczonego realizacją jego zadań pracowniczych zamiarem pracodawcy było zatrudnienie ubezpieczonego Piotra Kubicy na stanowisku prezesa zarządu Spółki ze wszelkimi wynikającymi z pracowniczego stosunku pracy. podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe stanowi przychód w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych osiągany w ramach pracowniczego stosunku pracy skarga kasacyjna okazała się oczywiście bezzasadna zaskarżonemu wyrokowi nie sposób postawić zarzutów oczywistego, tj. kwalifikowanego naruszenia podstaw skargi kasacyjnej
Skład orzekający
Zbigniew Myszka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne od wynagrodzenia osób pełniących funkcje w zarządach spółek, które są jednocześnie pracownikami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie charakter zatrudnienia prezesa zarządu jest pracowniczy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia z zakresu ubezpieczeń społecznych, które ma praktyczne znaczenie dla wielu spółek i ich zarządów. Choć rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego jest standardowe, uzasadnienie może być pomocne w zrozumieniu kryteriów ustalania podstawy wymiaru składek.
“Czy wynagrodzenie prezesa zarządu to zawsze przychód pracowniczy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I UK 410/11 POSTANOWIENIE Dnia 22 marca 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Zbigniew Myszka w sprawie z odwołania Międzynarodowych Targów Katowickich Spółki z o. o. w Katowicach przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o ustalenie podstawy wymiaru składek, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 22 marca 2012 r., skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 8 czerwca 2011 r., odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 8 czerwca 2011 r. Sąd Apelacyjny III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił apelację płatnika składek Międzynarodowych Targów Katowickich Sp. z o.o. od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 13 września 2010 r. oddalającego odwołanie ubezpieczonego P. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 4 września 2009 r., ustalającej podstawę wymiaru składek dla ubezpieczonego na ubezpieczenia społeczne oraz stwierdzającej, że dla płatnika kwota należnych składek za okres od czerwca do listopada 2006 r., od stycznia do października 2007 r., od grudnia 2007 r. do grudnia 2008 r. wynosi: na Fundusz Pracy 62.439,37 zł, a na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych 2.553 zł. 2 W uzasadnieniu Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji, że w okolicznościach sprawy nie może budzić wątpliwości ustalenie, że prowadzenie spraw spółki, stanowiące uprawnienie i obowiązek członka zarządu, było w przypadku ubezpieczonego realizacją jego zadań pracowniczych jako zatrudnionego na stanowisku dyrektora ds. sprzedaży i powołanego uchwałą rady nadzorczej Spółki do pełnienia obowiązków prezesa jej zarządu. Analiza aneksu Nr 1 do umowy o pracę z dnia 6 maja 2005 r. oraz uchwały Nr 8 /2006, pozwalają na jednoznaczne ustalenie, że zamiarem pracodawcy było zatrudnienie ubezpieczonego Piotra Kubicy na stanowisku prezesa zarządu Spółki ze wszelkimi wynikającymi z pracowniczego stosunku pracy. Skoro zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst Dz. U. z 2009 r. Nr 2005 poz. 158 ze zm.) podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe stanowi przychód w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych osiągany w ramach pracowniczego stosunku pracy, obejmujący wszelkie należności pieniężne należne pracownikowi od pracodawcy, to zaskarżona decyzja organu rentowego z dnia 4 września 2009 r. była zgodna z prawem. W skardze kasacyjnej Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w szczególności; 1/ art. 382 k.p.c. przez pominięcie przez Sąd drugiej instancji przy orzekaniu części materiału procesowego zebranego przed Sądem pierwszej instancji, co doprowadziło do powielenia błędu Sądu I instancji w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ wykładnia woli stron umowy dokonana z pominięciem istotnej części materiału dowodowego jest sprzeczna z zasadami interpretacji oświadczeń woli, wypacza wynik tej interpretacji, co w sposób bezpośredni prowadzi do błędnej wykładni i nieuzasadnione konkluzji stanowiącej podstawę zaskarżonego wyroku, 2/ art. 328 § 2 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c. przez sporządzenie uzasadnienia wyroku w sposób wadliwy, tj. niezawierający odniesienia do wszystkich zarzutów podniesionych w apelacji oraz brak jasnego, klarownego i pełnego wskazania podstawy faktycznej i wyjaśnienia podstawy prawnej zaskarżonego wyroku, które to braki powodują niemożność przeprowadzenia kontroli kasacyjnej. 3 W skardze zarzucono też naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności: 1/ art. 65 § 2 k.c. w związku z art. 300 k.p. przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na ustaleniu treści oświadczeń woli stron umowy o pracę z dnia 6 maja 2005 r. zmienionej aneksem nr 1 z dnia 14 czerwca 2006 r. na podstawie dokładnego literalnego brzmienia umowy, aneksu i uchwały Rady Nadzorczej Nr 8/2006 z całkowitym pominięciem dyrektyw wykładni oświadczeń woli stron ustanowionych w tym przepisie, 2/ art. 11 k.p. w związku z art. 65 § 2 k.c. przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że na podstawie aneksu pomiędzy skarżącym a ubezpieczonym został nawiązany stosunek pracy w zakresie sprawowania przez ubezpieczonego funkcji prezesa zarządu Spółki, pomimo że brak było w tym przedmiocie zgodnego oświadczenia woli skarżącej i ubezpieczonego, 3/ art. 18 ust. 1 w związku z art. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie że odpowiadająca prawu jest decyzja organu rentowego, w której organ rentowy zaliczył do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe p. P. K. kwotę 7.500 zł, podczas gdy kwota ta nie stanowiła jego przychodu osiąganego w ramach stosunku pracy. Zadaniem skarżącego okolicznością uzasadniającą przyjęcie skargi do rozpoznania jest jej oczywiste uzasadnienie, „albowiem zaskarżony wyrok jest oczywiście sprzeczny z treścią art. 65 § 2 k.c. oraz poglądami doktryny i orzecznictwa zakładającymi prymat zgodnego zamiaru stron i celu umowy nad literalną treścią umowy oraz ustalającymi zasady wykładni oświadczeń woli”, a ponadto zachodzi „potrzeba wykładni przepisów prawnych wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sadów” oraz „istnieją rozbieżności w orzecznictwie dotyczące dopuszczalności i zakresu odbiegania treści oświadczeń woli stron umowy wyłożonych zgodnie z art. 65 § 2 k.c. od literalnej treści umowy.” Sąd Najwyższy zważył co następuje: Skarga kasacyjna okazała się oczywiście bezzasadna. Wbrew twierdzeniom skarżącego, zaskarżonemu wyrokowi nie sposób postawić zarzutów oczywistego, tj. kwalifikowanego naruszenia podstaw skargi kasacyjnej, które byłyby widoczne 4 od razu bez wnikania w szczegóły sprawy i bez potrzeby szczegółowej analizy prawnej lub prawniczej i wskazywałby na oczywistą zasadność wniesionej skargi kasacyjnej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, LEX nr 82274). Przeciwnie, Sądy obu instancji prawidłowo i w sposób wykluczający zarzut naruszenia art. 65 § 2 k.c. zinterpretowały aneks Nr 1 do „umowy o pracę” z dnia 6 maja 2005 r. Według jednoznacznej treści tego dokumentu strony postanowiły w nim „ustalić warunki zatrudnienia począwszy od dnia 1 maja 2006 r. i zmienić w/w umowę o pracę w ten sposób, że otrzymuje ona nowe, następujące brzmienie: umowa o pracę z prezesem zarządu spółki dyrektorem d/d sprzedaży”. Sam tytuł „umowy o pracę” wprost obejmuje stanowisko dyrektora ds. marketingu i prezesa zarządu. Z kolei art. 8 aneksu do umowy dotyczący wynagrodzenia wskazuje, że „z zastrzeżeniem punktu 8.2 art. 8 niniejszej umowy Pracownik otrzyma wynagrodzenie (...) w wysokości 3.000 (trzy tysiące) złotych brutto. (…) Wynagrodzenie z tytułu pełnienia funkcji Prezesa Zarządu Spółki, będzie płatne miesięcznie począwszy od miesiąca maja 2006, na podstawie uchwały Rady Nadzorczej Spółki”. Oznacza to w sposób niebudzący wątpliwości, że wynagrodzenie skarżącego, które dotyczy obowiązków dyrektora ds. marketingu i prezesa zarządu, jest „w całości” wynagrodzeniem pracowniczym. W konsekwencji Sąd Apelacyjny prawidłowo konkludował, że zamiarem pracodawcy było zatrudnienie skarżącego na stanowisku prezesa zarządu Spółki „ze wszelkimi implikacjami związanymi z pracowniczym charakterem omawianego stanowiska”. Zgodnie zaś z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 158 ze zm.) podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe stanowi przychód w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych osiągany w ramach pracowniczego stosunku pracy, obejmujący wszelkie należności pieniężne pracodawcy na rzecz pracownika, to „oskładkowaniu” podlegało całe pracownicze wynagrodzenie skarżącego. Nie sposób zatem zarzucić zaskarżonemu wyrokowi oczywistego naruszenia przepisów wskazanych w podstawach skargi kasacyjnej. Przede wszystkim sprawy kasacyjny zarzut naruszenia art. 65 § 2 k.c. oraz skarga kasacyjna okazały się w zupełności oczywiście nietrafne, bezpodstawne i nieuzasadnione. 5 Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia do rozpoznania oczywiście bezzasadnej skargi kasacyjnej (art. 3989 § 2 k.p.c.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI