I UK 293/18

Sąd Najwyższy2019-06-27
SNubezpieczenia społeczneobowiązkowe ubezpieczenia społeczneŚrednianajwyższy
ubezpieczenia społeczneumowa o dziełoumowa o świadczenie usługsędziowaniekynologiaSąd Najwyższyskarga kasacyjna

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej dotyczącej kwalifikacji umów o sędziowanie na zawodach kynologicznych jako umów o dzieło, uznając brak istotnego zagadnienia prawnego i oczywistej zasadności skargi.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną Związku [...] w Polsce Oddziału w Ł. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który zakwalifikował umowy o sędziowanie na zawodach kynologicznych jako umowy o świadczenie usług, wymagające objęcia ubezpieczeniami społecznymi. Skarżący domagał się uznania tych umów za umowy o dzieło. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując na niespełnienie przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności brak istotnego zagadnienia prawnego i oczywistej zasadności skargi, powołując się na utrwalone orzecznictwo dotyczące umów o dzieło.

Sąd Najwyższy w składzie sędziego Dawida Miąsika rozpoznał skargę kasacyjną Związku [...] w Polsce Oddziału w Ł. od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 15 lutego 2018 r., sygn. akt III AUa [...]. Sprawa dotyczyła podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w związku z umowami zawartymi przez skarżącego z kilkoma osobami, które świadczyły usługi sędziowania na zawodach kynologicznych. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Ł. i oddalił odwołanie skarżącego, kwalifikując te umowy jako umowy o świadczenie usług. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, opierając ją na przesłance występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (czy umowy o sędziowanie na zawodach kynologicznych są umową o dzieło w rozumieniu art. 627 k.c.) oraz na oczywistej uzasadnieniu skargi. Sąd Najwyższy, po analizie argumentacji skarżącego i odpowiedzi organu rentowego, odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Uzasadnienie opierało się na stwierdzeniu, że skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani oczywistej zasadności skargi. Sąd Najwyższy podkreślił, że formułowanie istotnego zagadnienia prawnego wymaga przedstawienia konkretnych wątpliwości interpretacyjnych lub rozbieżności w orzecznictwie, a nie jedynie polemiki ze stanowiskiem sądu niższej instancji. Odnosząc się do przesłanki oczywistej zasadności, Sąd Najwyższy powołał się na swoje utrwalone orzecznictwo, w tym wyrok z 30 listopada 2017 r. (II UK 551/16), zgodnie z którym rezultat umowy, której przedmiotem jest weryfikacja umiejętności, nie jest znany w momencie jej zawarcia, co wyklucza kwalifikowanie jej jako umowy o dzieło. W konsekwencji, Sąd Najwyższy orzekł o odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądził od skarżącego na rzecz organu rentowego zwrot kosztów zastępstwa procesowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, umowy o sędziowanie na zawodach kynologicznych nie stanowią umowy o dzieło, lecz umowę o świadczenie usług, ponieważ ich rezultat nie jest z góry znany i możliwy do ustalenia, a istotne jest wykonanie określonego zespołu czynności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na swoje utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym dla umowy o dzieło kluczowe jest, aby jej rezultat był z góry określony i możliwy do zidentyfikowania. W przypadku umów o sędziowanie na zawodach kynologicznych, rezultat (np. ocena psa) nie jest znany w momencie zawarcia umowy i nie jest zależny od kwalifikacji wykonawcy w taki sposób, jak w przypadku umowy o dzieło. Istotą tych umów jest wykonanie określonych czynności, a nie osiągnięcie konkretnego, z góry zdefiniowanego rezultatu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w Ł.

Strony

NazwaTypRola
Związek [...] w Polsce Oddziału w Ł.instytucjaodwołujący się
Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w Ł.organ_państwowyorgan rentowy
K. J.osoba_fizycznazainteresowany
A. J.osoba_fizycznazainteresowany
A. S.osoba_fizycznazainteresowany
E. S.osoba_fizycznazainteresowany
M. W.osoba_fizycznazainteresowany

Przepisy (2)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania, lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Pomocnicze

k.c. art. 627

Kodeks cywilny

Przepis definiujący umowę o dzieło, który był przedmiotem sporu w kontekście kwalifikacji umów o sędziowanie na zawodach kynologicznych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych i merytorycznych do jej przyjęcia do rozpoznania. Brak wykazania istotnego zagadnienia prawnego. Brak wykazania oczywistej zasadności skargi. Utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego dotyczące kwalifikacji umów o dzieło.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego oparta na polemice ze stanowiskiem Sądu Apelacyjnego, bez wykazania wątpliwości interpretacyjnych. Próba zakwalifikowania umów o sędziowanie na zawodach kynologicznych jako umowy o dzieło.

Godne uwagi sformułowania

Sformułowanie istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. powinno przybrać postać porównywalną z formułowaniem zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości. Z przedstawionego przez wnoszącego skargę istotnego zagadnienia prawnego musi jednak wynikać, jaki jest konkretny problem prawny, na czym polegają istotne wątpliwości (na przykład interpretacyjne), na czym polega rozbieżność w orzecznictwie i jakich kwestii owa niejednolitość dotyczy. Rolą Sądu Najwyższego jako najwyższego organu sądowego w Rzeczypospolitej Polskiej, nie jest bowiem działanie w interesie indywidualnym, lecz powszechnym, poprzez ochronę obowiązującego porządku prawnego przed dowolnością orzekania i ujednolicanie praktyki stosowania prawa pozytywnego. Przedmiotem umów, które skarżący kwalifikuje jako umowę o dzieło, było sędziowanie na zawodach kynologicznych, co oznacza sprawdzenie umiejętności psów w nich uczestniczących oraz ich budowy i prezentacji. Rezultat umowy, której przedmiotem jest weryfikacja umiejętności zdających egzamin, w momencie jej zawarcia nie jest (i nie może być) znany. Tym samym nie jest możliwy do ustalenia (zidentyfikowania) jej rezultat.

Skład orzekający

Dawid Miąsik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia przesłanek formalnych i merytorycznych, w szczególności brak istotnego zagadnienia prawnego i oczywistej zasadności. Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej kwalifikacji umów o dzieło."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji umów o sędziowanie na zawodach kynologicznych, ale zawiera ogólne wytyczne dotyczące wymogów skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i ubezpieczeń społecznych ze względu na analizę kwalifikacji umów. Dla szerszej publiczności może być mniej atrakcyjna, chyba że zostanie przedstawiona w kontekście specyfiki zawodów kynologicznych.

Czy sędziowanie na zawodach kynologicznych to umowa o dzieło? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I UK 293/18
POSTANOWIENIE
Dnia 27 czerwca 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dawid Miąsik
w sprawie z odwołania Związku […] w Polsce Oddziału w Ł.
‎
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych […] Oddziałowi w Ł.
‎
z udziałem zainteresowanych: K. J., A. J., A. S., E. S. i M. W.
‎
o podleganie obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 27 czerwca 2019 r.,
‎
skargi kasacyjnej Związku […] w Polsce Oddziału w Ł.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
‎
z dnia 15 lutego 2018 r., sygn. akt III AUa […],
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2. zasądza od odwołującego się na rzecz organu rentowego kwotę 1200 (tysiąc dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 15 lutego 2018 r., III AUa
[…]
Sąd Apelacyjny w
[…]
zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Ł. z 29 października 2016 r., VIII U
[…]
, zmieniający decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
[…]
Oddział w Ł. (organ rentowy) z 23 października 2015 r., kwalifikującą umowy zawarte przez Związek
[…]
w Polsce (skarżący) z E. S., A. S., M. W., A. J. i K. J. (zainteresowani) jako umowy o świadczenie usług, wymagające objęcia zainteresowanych obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi, w ten sposób, że oddalił odwołanie.
Powyższy wyrok Sąd Apelacyjnego został zaskarżony przez skarżącego skargą kasacyjną w całości. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłance występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego - czy umowy, których przedmiotem jest sędziowanie na zawodach kynologicznych, stanowią umowę o dzieło w rozumieniu art. 627 k.c.? Ponadto skarżący podniósł, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona z uwagi na błędne zakwalifikowanie przez Sąd Apelacyjny umów o sędziowanie na zawodach kynologicznych jako umów o świadczenie usług, podczas gdy były to umowy o dzieło.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżącego organ rentowy wniósł o odmowę przyjęcia jej do rozpoznania i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania.
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania, lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Jeżeli chodzi o przesłankę przedsądu określoną w art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c., to sformułowanie istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c. powinno przybrać postać porównywalną z formułowaniem zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości, o którym stanowi na przykład art. 390 § 1 k.p.c. Chodzi więc o przedstawienie wyraźnych wątpliwości co do określonego przepisu (normy) lub zespołu przepisów (norm), albo szerzej i bardziej ogólnie - wątpliwości co do pewnego uregulowania prawnego (instytucji prawnej). Z przedstawionego przez wnoszącego skargę istotnego zagadnienia prawnego musi jednak wynikać, jaki jest konkretny problem prawny, na czym polegają istotne wątpliwości (na przykład interpretacyjne), na czym polega rozbieżność w orzecznictwie i jakich kwestii owa niejednolitość dotyczy. Sformułowane zagadnienie winno zatem odwoływać się w sposób generalny i abstrakcyjny do treści przepisu, który nie podlega jednoznacznej wykładni, a którego wyjaśnienie przez Sąd Najwyższy przyczyni się do rozwoju jurysprudencji i prawa pozytywnego. Rolą Sądu Najwyższego jako najwyższego organu sądowego w Rzeczypospolitej Polskiej, nie jest bowiem działanie w interesie indywidualnym, lecz powszechnym, poprzez ochronę obowiązującego porządku prawnego przed dowolnością orzekania i ujednolicanie praktyki stosowania prawa pozytywnego (postanowienia Sądu Najwyższego: z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000 nr 7-8, poz. 147; z 16 kwietnia 2008 r., I CZ 11/08, LEX nr 393883).
Skarżący nie spełnił powyższych wymagań. Wskazując na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, ograniczył się jedynie do polemiki ze stanowiskiem przyjętym przez Sąd Apelacyjny, wskazując, że w jego ocenie prawidłowej kwalifikacji umów o sędziowanie za zawodach kynologicznych dokonał Sąd Okręgowy, który rozstrzygnął sprawę na korzyść skarżącego, bez wykazanie, że powołany przez niego w zagadnieniu prawnym przepis w istocie wywołuje problemy interpretacyjne, wymagające wiążącej wykładni Sądu Najwyższego.
Odnosząc się do przesłanki określonej w
art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c.,
należy zauważyć, że
w
świetle utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego wynika ona zwykle z oczywistego, widocznego
prima facie
naruszenia przepisów prawa polegającego na sprzeczności wykładni lub stosowania prawa z jego brzmieniem lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji. Nie chodzi zatem o takie naruszenie prawa, które może stanowić podstawę skargi w rozumieniu art. 398
4
k.p.c., lecz o naruszenie kwalifikowane (postanowienia Sądu Najwyższego: z 26 lutego 2008 r., II UK 317/07, LEX nr 453107; z 25 lutego 2008 r., I UK 339/07, LEX nr 453109; z 26 lutego 2001 r., I PKN 15/01, OSNAPiUS 2002 nr 20, poz. 494; z dna 17 października 2001 r., I PKN 157/01, OSNP 2003 nr 18, poz. 437; z 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004 nr 6, poz. 100, wyrok Sądu Najwyższego z 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, LEX nr 375616).
Skarżący nie wykazał oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Przedmiotem umów, które skarżący kwalifikuje jako umowę o dzieło, było sędziowanie na zawodach kynologicznych, co oznacza sprawdzenie umiejętności psów w nich uczestniczących oraz ich budowy i prezentacji. Analogicznie ujęty przedmiot umowy był już analizowany przez Sąd Najwyższy w wyroku z 30 listopada 2017 r.,
II UK 551/16
(
LEX nr 2434450)
.
Podkreślono w nim, że rezultat umowy, której przedmiotem jest weryfikacja umiejętności zdających egzamin, w momencie jej zawarcia nie jest (i nie może być) znany. Tym samym nie jest możliwy do ustalenia (zidentyfikowania) jej rezultat. Nie można więc przyjąć, aby zamawiający wymagał od wykonawcy wytworzenia konkretnego, indywidualnie oznaczonego wytworu, który poddawałby się sprawdzianowi w aspekcie wykonania umowy zgodnie z zamówieniem. Wręcz przeciwnie, sprawdzanie umiejętności jest nastawione na wykonanie określonego zespołu czynności, w których to one zyskują na znaczeniu, a nie ich wynik, bo ten nie jest znany i nie jest zależny od kwalifikacji i wiedzy wykonawcy (postanowienie Sądu Najwyższego z 12 marca 2019 r., III UK 201/18, LEX nr 2644616).
W tych okolicznościach, Sąd Najwyższy nie znalazł powodów dla przyjęcia skargi do rozpoznania i orzekł jak w sentencji.
a

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI