I UK 289/05

Wyrok z dnia 16 maja 2006 r. I UK 289/05 Zaprzestanie działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 ze zm.), może być również okresowe, spowodowane przerwą w jej wykonywaniu. Faktyczne niewykonywanie działalności w okresie oczekiwania na kolejne zamówienia lub w czasie ich poszukiwania nie jest przerwą w prowadzeniu tej działalności równoznaczną z okresowym zaprzesta- niem jej wykonywania i nie powoduje ustania przymusu ubezpieczenia. Przewodniczący SSN Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie: SN Roman Kuczyński, SA Jolanta Strusińska-Żukowska (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 maja 2006 r. sprawy z odwołania Piotra J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecz- nych-Oddziałowi w C. o objęcie ubezpieczeniem społecznym, na skutek skargi kasa- cyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 27 kwietnia 2005 r. [...] o d d a l i ł skargę kasacyjną. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 16 grudnia 2003 r. Sąd Okręgowy- Sąd Ubezpieczeń Spo- łecznych w Krakowie oddalił odwołanie Piotra J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych-Oddziału w C.z dnia 25 lutego 2003 r., obejmującej odwołującego ubezpieczeniem społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w okre- sach: 2 - 27 grudnia 2000 r., 3 - 29 kwietnia 2001 r., 1 - 28 czerwca 2001 r., 1 - 28 sierpnia 2001 r., 1 - 28 października 2001 r., 4 - 31 marca 2002 r., 1 - 26 maja 2002 r., 1 - 29 września 2002 r., 5 października 2002 r. - 1 listopada 2002 r. oraz 10 listo- pada 2002 r. - 8 grudnia 2002 r. 2 Sąd ten ustalił, że Piotr J. w roku 1989 podjął działalność gospodarczą w za- kresie usług budowlanych, którą jednoosobowo prowadził do sierpnia 2003 r. Składki na ubezpieczenie społeczne należne z tytułu prowadzenia tej działalności opłacał z przerwami, stosując praktykę polegającą na tym, że w przypadku braku zleceń na świadczone przez siebie usługi zgłaszał w Urzędzie Skarbowym zawieszenie działal- ności. W okresach takich oczekiwał na nowe zlecenia oraz poszukiwał klientów, po- zostając w każdej chwili w gotowości do świadczenia usług. Utrzymywał się w tym czasie ze środków zarobionych wcześniej oraz z dochodów osiąganych przez swoją żonę. Prowadzenie działalności gospodarczej wznawiał w momencie uzyskania no- wego zlecenia. Sąd Okręgowy wskazał, że zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5 i art. 12 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 ze zm.) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz wypad- kowemu podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność gospodarczą. Sąd ten wyraził po- gląd, że przepisy te nie przewidują możliwości zawieszenia działalności gospodar- czej, a tym samym nie regulują trybu i zasad, na jakich zawieszenie takie byłoby do- puszczalne i pociągało za sobą zwolnienie z obowiązku opłacania składek na ubez- pieczenie społeczne. Przepis art. 13 pkt 4 tej samej ustawy stanowi, iż osoby prowa- dzące pozarolniczą działalność gospodarczą podlegają obowiązkowo ubezpiecze- niom społecznym od dnia rozpoczęcia wykonywania tej działalności do dnia jej za- przestania. Postępowanie dowodowe wykazało, że w spornych okresach odwołujący się nie zaprzestał wykonywania działalności gospodarczej, bo chociaż nie wykonywał usług budowlanych, to poszukiwał zleceń na te usługi i pozostawał w gotowości do przyjęcia kolejnych zadań do wykonania. Tym samym, zgłaszanie przerw w prowa- dzeniu działalności gospodarczej miało charakter fikcyjny, zmierzający do uchylenia się od obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne. Apelację odwołującego od tego wyroku oddalił Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie, uznając za prawidłowe stanowisko Sądu pierwszej instancji wyrażające się stwierdzeniem, że w spornych okresach wniosko- dawca nie zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej, w związku z czym podlegał obowiązkowi ubezpieczenia społecznego. Sąd drugiej instancji podniósł, że w myśl art. 13 w związku z art. 8 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu 3 podlegają osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą w okresie od dnia rozpoczęcia wykonywania tej działalności do dnia jej zaprzestania. W ocenie tego Sądu, pod pojęciem prowadzenia działalności gospodarczej należy rozumieć nie tylko faktyczne wykonywanie usług, ale także czynności przygotowawcze, poszu- kiwanie zleceniodawców, czy też oferowanie takich usług. Nawet przejściowy prze- stój nie oznacza zatem zaprzestania prowadzenia działalności. Jednoznacznym wy- razem zaprzestania działalności jest dopiero wniosek do organu ewidencyjnego do- tyczący wykreślenia takiej działalności z ewidencji. Sąd Apelacyjny stwierdził także, iż możliwości uznania za trafne stanowiska odwołującego się w przedmiocie dopusz- czalności zawieszenia prowadzenia działalności gospodarczej nie da się wyprowa- dzić z przepisów ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodar- czej (Dz.U. Nr 101, poz. 1178 ze zm.). Zgodnie z art. 2 ust. 1 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym przed 21 sierpnia 2004 r., działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, handlowa, budowlana, usługowa oraz polegająca na poszu- kiwaniu, rozpoznawaniu i eksploatacji zasobów naturalnych, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Z art. 2 ust. 2 tej ustawy wynika zaś, że przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz nieposiadająca osobowo- ści prawnej spółka prawa handlowego, która zawodowo, we własnym imieniu podej- muje i wykonuje działalność gospodarczą. Wykonywanie działalności w sposób cią- gły oznacza prowadzenie jej z uwzględnieniem pewnego czasowego horyzontu jej trwania, w sposób powtarzalny, planowy i stanowiący stałe źródło dochodu. Cechą charakteryzującą działalność gospodarczą jest także wykonywanie jej w sposób zor- ganizowany. Nie mają zatem przymiotu takiej działalności czynności wykonywane w sposób przypadkowy, choćby przynosiły zarobek podmiotowi je wykonującemu. Sąd drugiej instancji za prawidłowe uznał tym samym stanowisko Sądu Okręgowego, że pod pojęciem prowadzenia działalności gospodarczej należy rozumieć tak wykony- wanie usług, jak i poszukiwanie zleceniodawców, organizowanie przyszłych prac, czy oczekiwanie na nowe zlecenia. Zaakceptował również pogląd tego Sądu, że zgłasza- nie przez odwołującego się przerw w prowadzeniu działalności gospodarczej miało charakter fikcyjny, zmierzający do uchylenia się od obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne. W okresach tych odwołujący prowadził bowiem działal- ność gospodarczą, w związku z czym podlegał obowiązkowi ubezpieczenia społecz- nego. 4 Skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego wniósł odwołujący się, który zaskarżył wyrok w całości, zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, pole- gające na błędnej jego wykładni poprzez przyjęcie, że okresem wykonywania dzia- łalności gospodarczej w rozumieniu tego przepisu jest okres do wyrejestrowania działalności gospodarczej w organie ewidencyjnym, a wszelkie przerwy w faktycz- nym wykonywaniu działalności do tego momentu nie mają wpływu na istnienie obo- wiązku ubezpieczeń społecznych, gdyż system prawa polskiego nie przewiduje in- stytucji „zawieszenia” działalności gospodarczej, a przy założeniu, że wykładnia ta jest błędna i faktyczne niewykonywanie działalności bez jej wyrejestrowania powo- duje wyłączenie obowiązku ubezpieczeń społecznych - polegające także na niewła- ściwym zastosowaniu tego przepisu do sytuacji faktycznej, w której żadne czynności charakterystyczne dla prowadzenia działalności gospodarczej nie są wykonywane. Skarżący zarzucił także naruszenie prawa materialnego w postaci § 1 rozporządze- nia Ministra Finansów z dnia 23 lutego 1999 r. w sprawie wykonania niektórych prze- pisów ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz.U. Nr 16, poz. 144) i załącznika nr 1 do tego rozporządzenia oraz § 2 rozporządzenia Mini- stra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 4 grudnia 1998 r. w sprawie określania wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów miesięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatników, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących oraz innych dokumentów (Dz.U. Nr 149, poz. 982) i załącznika nr 20 do tego rozporzą- dzenia - poprzez dokonanie błędnej wykładni i nieuznanie załączników do rozporzą- dzeń wykonawczych, wydanych w wykonaniu delegacji ustawowych, za powszechnie obowiązujące źródło prawa i w konsekwencji przyjęcie, że instytucja „zawieszenia” prowadzenia działalności gospodarczej w polskim systemie prawa nie istnieje. Za- rzuty skarżącego dotyczyły także naruszenia art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Pol- skiej, poprzez przyjęcie, że działania organów wykonujących władztwo państwowe, które wprowadziły odwołującego w błąd co do jego uprawnień i obowiązków, nie miały znaczenia w sprawie i naruszenia w ten sposób zasady zaufania obywateli do Państwa (państwa prawa). Opierając skargę na takiej podstawie, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżo- nego wyroku Sądu drugiej instancji i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponowne- go rozpoznania, względnie o uchylenie w całości zarówno wyroku Sądu drugiej in- 5 stancji, jak i wyroku Sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do rozpoznania temu ostatniemu Sądowi - przy uwzględnieniu kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego jako części kosztów postępowania, bądź o uchylenie zaskarżonego wy- roku i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uwzględnienie apelacji ubezpieczone- go, zmianę wyroku Sądu pierwszej instancji i uchylenie decyzji ZUS Oddział w C. z dnia 25 lutego 2003 r. o objęciu skarżącego obowiązkiem ubezpieczenia społeczne- go, względnie o orzeczenie, że w okresach objętych tą decyzją obowiązek ubezpie- czenia społecznego nie istnieje oraz o zasądzenie od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego kosztów postępowania, w tym kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że obowiązek ubezpieczenia społecznego dotyczy osoby fizycznej będącej przedsiębiorcą, czyli osoby, która pod- jęła i wykonuje działalność zarobkową w sposób zorganizowany i ciągły. Konkluzja taka wynika z art. 2 ust. 2 ustawy - Prawo działalności gospodarczej i jest zgodna z przepisem art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w myśl którego obowiązek ubezpieczenia społecznego istnieje od dnia rozpoczęcia wykonywania do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności. W ocenie skarżącego, decydujące znaczenie dla stwierdzenia istnienia obowiązku ubezpieczenia ma zatem rzeczywiste wykonywanie działalności zarobkowej, a nie inne okoliczności, takie jak ewidencjo- wanie tej działalności. Podjęcie działalności gospodarczej nie jest bowiem równo- znaczne z wykonywaniem tej działalności, a to ostatnie sformułowanie należy rozu- mieć w kategoriach faktycznych. Tym samym okoliczność, że ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych nie przewiduje instytucji „zawieszenia działalności gospo- darczej” nie oznacza, że tego rodzaju przerwy faktycznie w prowadzeniu tej działal- ności nie mogą występować. Skarżący podkreślił, że wbrew twierdzeniom sądu, system prawa posługuje się pojęciami „zawieszenie działalności” i „wznowienie działalności” jako odrębnymi od „zakończenia działalności” w drukach urzędowych „NIP - 1 Zgłoszenie identyfika- cyjne/zgłoszenie aktualizacyjne osoby prowadzącej samodzielnie działalność gospo- darczą”, rubryka C.C1, obowiązujących i stosowanych w okresie, którego sprawa dotyczy. Formularz ten stanowił załącznik do przywołanego rozporządzenia Ministra Finansów z 23 lutego 1999 r. wydanego na podstawie delegacji ustawowej, a zatem chybione jest twierdzenie Sądu, że nie stanowił źródła prawa. Tym samym Sąd dopuścił się naruszenia przepisu § 1 tego rozporządzenia wraz z załącznikiem nr 1, a 6 także naruszenia art. 2 Konstytucji RP, stwierdzającego, że Rzeczpospolita Polska jest państwem prawa. Skarżący podkreślił, że nawet, gdyby przyjąć, iż poprzednia wersja (aktualnie jest inna) „zapisu” objaśnień w rubryce C.C1 była błędna, to konse- kwencji błędu organów państwa nie można przerzucać na obywateli stosujących błędne prawo w dobrej wierze i twierdzić, że ich działania były fikcyjne. Doprowadza to bowiem do naruszenia zasady zaufania obywateli do Rzeczypospolitej Polskiej jako państwa prawa, a więc do naruszenia art. 2 Konstytucji RP. Według skarżącego, stanowisko Sądu drugiej instancji jest nieprawidłowe rów- nież z tego powodu, że przepisy wykonawcze do ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych dają możliwość stwierdzenia, iż zgłoszenie zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej niekoniecznie musi się wiązać z definitywnym zaprzesta- niem tej działalności. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 4 grudnia 1998 r. wraz załącznikiem nr 20, jako wydane z mocy delegacji ustawowej, stanowi źródło prawa, a przewiduje dwa różne kody wyrejestrowania płatnika skła- dek, z których jeden dotyczy zaprzestania wykonywania działalności, a drugi - wykre- ślenia płatnika składek z ewidencji działalności gospodarczej. Zgłoszenie ZUS za- przestania prowadzenia działalności gospodarczej musi być zatem związane z in- nymi okolicznościami niż wykreślenie płatnika składek z ewidencji, bowiem w prze- ciwnym razie jeden z tych kodów byłby zbędny. Skarżący wskazał, że stwierdzenie naruszenia przez Sąd drugiej instancji po- wyżej przytoczonych przepisów aktualizuje zarzut niewłaściwego zastosowania art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez uznanie, iż w pojęciu wykonywania działalności gospodarczej mieści się gotowość do jej wykonywania w okresach zgłaszanego zawieszenia takiej działalności. Skarżący nie prowadził zor- ganizowanego przedsiębiorstwa, nie zatrudniał pracowników, nie miał możliwości organizowania swojej przyszłej pracy, bowiem usługi wykonywane były zawsze u klientów, przy czym były one różnorodne i uzależnione od konkretnych potrzeb, wo- bec czego nie można było ich przewidzieć i wcześniej przygotować. Oczekiwanie na klientów „stanowiło zatem w takiej sytuacji faktycznej stan psychiczny skarżącego prawnie obojętny, a wynikający z realiów rynku pracy”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 7 Skarga kasacyjna nie może być uwzględniona, bowiem zaskarżony wyrok od- powiada prawu, choć trafnie skarżący zarzuca, iż nieprawidłowo Sąd drugiej instancji przyjął, że tylko definitywne zakończenie prowadzenia działalności gospodarczej wy- rażające się wykreśleniem z ewidencji powoduje skutek w postaci wyłączenia obo- wiązku ubezpieczenia społecznego osoby prowadzącej taką działalność. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5 oraz art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 ze zm.), osoby prowadzące poza- rolniczą działalność gospodarczą podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytal- nemu i rentowym, a także ubezpieczeniu wypadkowemu. Osobę prowadzącą poza- rolniczą działalność gospodarczą w tym rozumieniu definiuje art. 8 ust. 6 pkt 1 tej ustawy, stanowiąc że jest to osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodar- czą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej. Z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 101, poz. 1178 ze zm.) - w brzmieniu obowiązującym do 21 sierpnia 2004 r. - wynikało, że przedsię- biorcą jest między innymi osoba fizyczna, która zawodowo, we własnym imieniu po- dejmuje i wykonuje działalność gospodarczą, zdefiniowaną w ust. 1 tego samego artykułu jako zarobkowa działalność wytwórcza, handlowa, budowlana, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i eksploatacja zasobów naturalnych, wykonywa- na w sposób zorganizowany i ciągły. Stosownie do treści art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym oraz wypadkowemu w okresie od dnia rozpoczęcia wykonywania tej działalności do dnia zaprzestania jej wykonywania. Określenie czasowych granic podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu dokonane zostało przez ustawodawcę w sposób formalny, wyznacza je bowiem rozpoczęcie i zaprzestanie wykonywania działalności. Działalność gospodarczą przedsiębiorca może podjąć po uzyskaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców (art. 7 ustawy - Prawo działalności gospodarczej w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2004 r.). Na przedsiębiorcy ciąży również obowiązek zgłaszania organowi ewidencyjnemu zmian stanu faktycznego i prawnego odnoszącego się do niego samego i wykony- wanej przez niego działalności gospodarczej powstałych po dniu dokonania wpisu do ewidencji (art. 88d ustawy - Prawo działalności gospodarczej w brzmieniu obowiązu- jącym przed 1 stycznia 2004 r.), co oznacza, że okresowe zaprzestanie prowadzenia działalności z takich przyczyn, jak np. choroba, czy wyjazd, powinno być do ewidencji 8 zgłoszone i wpisane. Zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej skutkuje zaś wykreśleniem wpisu do ewidencji (art. 88e ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo działalno- ści gospodarczej w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2004 r.). Powyższe prowadzi do wniosku, że wykreślenie wpisu pozarolniczej działalności gospodarczej z ewidencji lub odnotowanie w tej ewidencji przerwy w jej prowadzeniu powoduje - na stałe lub okresowo - ustanie obowiązku ubezpieczenia społecznego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2005 r., I UK 105/04, OSNP 2005 nr 13, poz. 198). Tym samym za nietrafny uznać należy pogląd Sądu Apelacyjnego, że przymus ubezpieczenia obowiązuje do chwili definitywnego zakończenia prowadzenia tej działalności. Zaprzestanie działalności, o którym mowa w art. 13 pkt 4 ustawy o sys- temie ubezpieczeń społecznych, może być bowiem również okresowe, a zatem spo- wodowane przerwą w jej wykonywaniu. Skarżący zasadnie zatem zarzuca narusze- nie prawa materialnego przez błędną wykładnię powyżej przytoczonego przepisu. Zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd Apelacyjny § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 lutego 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz.U. Nr 16, poz. 144) i załącznika nr 1 do tego rozporządzenia oraz § 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Po- lityki Socjalnej z dnia 4 grudnia 1998 r. w sprawie określania wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów mie- sięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatników, de- klaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących oraz innych doku- mentów (Dz.U. Nr 149, poz. 982) i załącznika nr 20 do tego rozporządzenia, wynikają z zakwestionowania stanowiska tego sądu o niemożliwości wystąpienia w okresie prowadzenia działalności gospodarczej faktycznych przerw uchylających obowiązek ubezpieczenia, wobec czego również są usprawiedliwione. Używane przez te akty prawne sformułowania o zawieszeniu, wznowieniu, czy zaprzestaniu działalności muszą być bowiem uznawane za definiujące na ich potrzeby faktyczną przerwę w wykonywaniu takiej działalności, która jest równoznaczna z okresowym zaprzesta- niem prowadzenia działalności gospodarczej. Wbrew odmiennemu stanowisku Sądu Apelacyjnego, nie ma bowiem podstaw do uznania, że wystąpienie tego rodzaju przerw w okresie prowadzenia działalności gospodarczej nie jest możliwe. Powyższe implikuje konieczność stwierdzenia, że używanie tego rodzaju pojęć w przytoczonych przez skarżącego aktach prawnych nie godzi w obowiązujący porządek prawny, z czym związany jest zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. 9 Uznanie za usprawiedliwione zarzutów naruszenia prawa materialnego, w szczególności przez błędną wykładnię art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, nie prowadzi jednak do możliwości uwzględnienia skargi kasacyjnej. Nie ma bowiem podstaw do uznania, że Sąd drugiej instancji dokonał błędnego sub- sumowania faktów ustalonych w procesie „pod” stan faktyczny abstrakcyjny określo- ny w tym przepisie, tzn. że niewłaściwie go zastosował. W sprawie jest niesporne, że skarżący nie zgłaszał przerw w prowadzeniu działalności gospodarczej organowi ewidencyjnemu. Zgłoszenie okresowego zaprzestania prowadzenia działalności Za- kładowi Ubezpieczeń Społecznych może zaś, ale nie musi prowadzić do ustania obowiązku ubezpieczenia. Zależy to od wyników kontroli, w trakcie której tego ro- dzaju zgłoszenie poddawane jest weryfikacji. Tylko bowiem udokumentowana i usprawiedliwiona faktyczna przerwa w prowadzeniu działalności może być uznana za okresowe zaprzestanie prowadzenia takiej działalności w rozumieniu art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Należy przy tym zauważyć, że choć Sąd Apelacyjny zanegował możliwość faktycznego okresowego zaprzestania prowa- dzenia działalności gospodarczej z punktu widzenia przymusu ubezpieczenia, to stan faktyczny poddawany ocenie przez ten Sąd nie dawał podstaw do uznania, że okresy sporne były tego rodzaju przerwami w prowadzeniu przez skarżącego działalności gospodarczej. Z ustaleń poczynionych w tej sprawie wynika bowiem, że w tym czasie odwołujący się pozostawał w gotowości do wykonywania takiej działalności, co ozna- cza, że był w stanie w każdej chwili wykonać usługę, jeżeli taką by mu zlecono. Ra- cję ma Sąd Apelacyjny, gdy twierdzi, że faktyczne niewykonywanie działalności go- spodarczej w okresie oczekiwania na kolejne zamówienie lub w czasie poszukiwania takiego zamówienia, nie oznacza zaprzestania prowadzenia takiej działalności i nie powoduje uchylenia obowiązku ubezpieczenia społecznego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 17 lipca 2003 r., II UK 111/03, Monitor Prawa Pracy 2004 nr 7). Nie jest to bowiem przerwa w prowadzeniu działalności gospodarczej równoznaczna z jej okresowym zaprzestaniem. Istotą działalności gospodarczej jest jej prowadzenie w sposób ciągły i zorganizowany, na własny rachunek i ryzyko przedsiębiorcy. Dzia- łalność taka nie może mieć charakteru przypadkowego, a zatem nieuprawnione jest twierdzenie, że wykonywana jest wyłącznie wówczas, gdy przedsiębiorca świadczy konkretną usługę. Prowadzenie działalności gospodarczej polega bowiem tak na stworzeniu odpowiednich warunków do jej wykonywania, składaniu ofert, oczekiwa- niu na zamówienie, jak i na faktycznym wykonywaniu zleconej pracy. Z uwagi na to, 10 że wszystkie sporne okresy skarżący uważa za przerwy w prowadzeniu działalności gospodarczej tylko z tej przyczyny, że w tym czasie nie wykonywał żadnych usług, nie ma podstaw do podważenia stanowiska Sądu Apelacyjnego, że w ustalonym w sprawie stanie faktycznym nie ma możliwości stwierdzenia, iż skarżący zaprzestał wykonywania działalności w rozumieniu art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Faktycznie nie występowały bowiem żadne przerwy w prowadzeniu takiej działalności, a tym samym obowiązek ubezpieczenia nie mógł zostać uchylony. O istnieniu takiego obowiązku nie decyduje wola odwołującego się, czy organu ren- towego a przepisy prawa stosowane w określonej sytuacji faktycznej. Skoro nie ma przesłanek do uznania, ażeby w spornych okresach skarżący zaprzestał prowadze- nia działalności gospodarczej, to stosownie do treści art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych podlegał wówczas obowiązkowi ubezpieczenia, jak w kon- sekwencji prawidłowo stwierdził Sąd Apelacyjny. Z tych względów Sąd Najwyższy z mocy art. 39814 k.p.c. orzekł jak w senten- cji. ========================================