I UK 278/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuW sprawie o ustalenie kapitału początkowego, skarżący domagał się uwzględnienia wynagrodzenia z lat 1974-1990, które zostało pominięte przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z powodu braku dokumentów. Sąd Okręgowy uwzględnił odwołanie, obliczając kapitał z uwzględnieniem tego wynagrodzenia. Sąd Apelacyjny częściowo zmienił wyrok, ustalając wartość kapitału początkowego według minimalnego wynagrodzenia pracowników. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, wskazując na potrzebę wykładni przepisów prawa i rozbieżności w orzecznictwie, szczególnie w odniesieniu do art. 117 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, odmówił jej przyjęcia. Uzasadnienie wskazuje, że przepis art. 117 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach nie budzi wątpliwości interpretacyjnych i co najważniejsze, nie miał zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż dotyczy innych okresów i okoliczności (kombatanci, represje polityczne). Sąd Najwyższy stwierdził również, że nie wykazał rozbieżności w orzecznictwie, a wyrok z dnia 4 lipca 2007 r., I UK 36/07, nie jest sprzeczny z wcześniejszymi orzeczeniami, lecz jedynie precyzuje kwestię oceny dowodów, a nie ich dopuszczalności. W związku z tym, że nie zostały spełnione przesłanki z art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c., skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie kapitału początkowego w przypadku braku dokumentów, dopuszczalność i ocena dowodów w postępowaniu przed sądem ubezpieczeń społecznych.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentów i próby ustalenia wynagrodzenia na podstawie dowodów alternatywnych lub uśrednionych. Nie dotyczy bezpośrednio wykładni art. 117 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przepis art. 117 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach budzi wątpliwości interpretacyjne lub wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów?
Odpowiedź sądu
Nie, przepis ten nie budzi wątpliwości interpretacyjnych i nie wykazano rozbieżności w orzecznictwie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że przepis art. 117 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach dotyczy specyficznych okresów związanych z działalnością kombatancką i represjami politycznymi, a nie okresów pracy, które były przedmiotem sporu w tej sprawie. Ponadto, sąd uznał, że wyrok z dnia 4 lipca 2007 r., I UK 36/07, nie jest sprzeczny z wcześniejszym orzecznictwem, a jedynie precyzuje kwestię oceny dowodów.
Czy w postępowaniu o ustalenie kapitału początkowego możliwe jest uwzględnienie wynagrodzenia z okresu, dla którego brak jest dokumentów, na podstawie dowodów alternatywnych lub uśrednionych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w postępowaniu przed sądem ubezpieczeń społecznych ubezpieczony może wykazywać okoliczności (fakty) wszelkimi dowodami, od których zależą jego uprawnienia. Jednakże, ocena tych dowodów jest kluczowa, a ustalenie stanu faktycznego nie może opierać się na hipotetycznych zarobkach innych pracowników.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził utrwaloną zasadę dopuszczalności wszelkich środków dowodowych w postępowaniu przed sądem ubezpieczeń społecznych. Jednocześnie podkreślił, że ocena tych dowodów musi być indywidualna, a ustalenie wysokości wynagrodzenia nie może opierać się na hipotetycznych, uśrednionych wielkościach wywiedzionych z zarobków innych pracowników, gdyż podstawa wymiaru składek musi być pewna. W przypadku braku pewności stosuje się regulację ustawową (wynagrodzenie minimalne).
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. N. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych | instytucja | pozwanego |
Przepisy (11)
Główne
u.e.r.f.u.s. art. 117 § ust. 4
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis dotyczy okresów związanych z działalnością kombatancką i represjami politycznymi, a nie okresów pracy, dla których brak jest dokumentów.
k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy istnieje potrzeba wykładni przepisu prawa budzącego poważne wątpliwości lub wywołującego rozbieżności w orzecznictwie.
Pomocnicze
u.e.r.f.u.s. art. 15 § ust. 2a
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Rady Ministrów art. § 20
Dotyczy postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń, ograniczenia dowodowe.
u.e.r.f.u.s. art. 23 § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
u.e.r.f.u.s. art. 15 § ust. 1 lub 6
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
k.p.c. art. 473
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Rady Ministrów art. § 22
Dotyczy postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń, ograniczenia dowodowe.
Rozporządzenie Rady Ministrów art. § 20
Dotyczy postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń, ograniczenia dowodowe.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak spełnienia przesłanek z art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c. – przepis art. 117 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach nie budzi wątpliwości interpretacyjnych i nie miał zastosowania w sprawie. • Brak wykazania rozbieżności w orzecznictwie Sądu Najwyższego. • Wyrok z dnia 4 lipca 2007 r., I UK 36/07, nie jest sprzeczny z wcześniejszym orzecznictwem, a jedynie precyzuje kwestię oceny dowodów.
Odrzucone argumenty
Konieczność dokonania wykładni przepisów prawa wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, dotyczących ustalenia wysokości wynagrodzenia dla potrzeb emerytalno-rentowych, w szczególności przepisu art. 117 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach. • Rozbieżności w orzecznictwie Sądu Najwyższego w zakresie dopuszczalności dowodów na okoliczność wysokości uzyskiwanych zarobków.
Godne uwagi sformułowania
Nie jest jednak możliwe przeliczenie wysokości emerytury w oparciu o jakąś hipotetyczną uśrednioną wielkość premii uzyskiwanej przez ubezpieczonego, wywiedzioną z wysokości premii wypłaconych innym pracownikom. • W postępowaniu cywilnym przed sądem pracy i ubezpieczeń społecznych w sprawie o przeliczenie wysokości emerytury możliwe jest dopuszczenie i przeprowadzenie wszelkich dowodów, w tym także dowodu z zeznań świadków lub przesłuchania samego wnioskodawcy. • W sprawie tej (I 36/07) nie chodziło więc o „dowody hipotetyczne”, lecz o zarobki hipotetyczne.
Skład orzekający
Zbigniew Korzeniowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie kapitału początkowego w przypadku braku dokumentów, dopuszczalność i ocena dowodów w postępowaniu przed sądem ubezpieczeń społecznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentów i próby ustalenia wynagrodzenia na podstawie dowodów alternatywnych lub uśrednionych. Nie dotyczy bezpośrednio wykładni art. 117 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii ustalania kapitału początkowego i dopuszczalności dowodów w sprawach ubezpieczeniowych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.
“Jak udowodnić zarobki do kapitału początkowego, gdy brakuje dokumentów? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.