I UK 272/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy dla L. C., który był uprawniony do renty z ogólnego stanu zdrowia do 30 września 2014 r. Po złożeniu wniosku o dalszą rentę, lekarz orzecznik i komisja lekarska ZUS stwierdzili brak niezdolności do pracy, co skutkowało odmową przyznania dalszej renty. Sąd Okręgowy, opierając się na opiniach biegłych, przyznał wnioskodawcy prawo do renty na kolejne 3 lata, uznając, że nie odzyskał on zdolności do pracy zgodnej ze swoimi kwalifikacjami. Sąd Apelacyjny zmienił ten wyrok, oddalając odwołanie. Sąd Apelacyjny uznał, że wnioskodawca, mimo wykształcenia technicznego, wykonywał głównie ciężkie prace fizyczne poniżej swoich kwalifikacji, a po nabyciu renty podjął pracę jako pracownik ochrony mienia, co świadczyło o zachowaniu zdolności do pracy na ogólnym rynku. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną następcy prawnego zmarłego ubezpieczonego, uznając, że wieloletnia praca jako pracownik ochrony mienia świadczy o zachowaniu zdolności do wykonywania pracy fizycznej lub umysłowej na ogólnym rynku pracy, co wyklucza dalsze prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Sąd Najwyższy podkreślił, że prawo do renty nie ma charakteru kompensacyjnego, a jego przyznanie wymaga potwierdzonej niezdolności do pracy, która uniemożliwia uzyskanie dochodu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy w kontekście wykonywania innej pracy, w tym pracy ochroniarza, oraz znaczenia kwalifikacji zawodowych i możliwości rynku pracy.
Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i jego historii zatrudnienia, ale stanowi ważną wykładnię przepisów dotyczących rent.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przy ustalaniu prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy bierze się pod uwagę kwalifikacje, rodzaj i charakter dotychczas wykonywanej pracy tylko z okresu pełnej sprawności fizycznej, czy również z okresu po pogorszeniu stanu zdrowia i po przyznaniu renty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przy ocenie zdolności do pracy uwzględnia się kwalifikacje, rodzaj i charakter dotychczas wykonywanej pracy z okresu zarówno przed, jak i po pogorszeniu stanu zdrowia oraz po przyznaniu renty, a także możliwość wykonywania innej pracy, do której świadczenia ubezpieczony zachował zdolność.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że wieloletnia praca jako pracownik ochrony mienia świadczy o zachowaniu zdolności do wykonywania pracy fizycznej lub umysłowej na ogólnym rynku pracy, co wyklucza dalsze prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy.
Czy pojęcie „możliwość wykonywania innej pracy” z art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych powinno uwzględniać istotne obniżenie wysokości wynagrodzenia osoby?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wysokość wynagrodzenia za wykonywanie innej pracy nie ma znaczenia przy ocenie dalszego przysługiwania prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, o ile osoba ta zachowała zdolność do jej wykonywania.
Uzasadnienie
Prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie ma charakteru kompensacyjnego. Jeśli rencista odzyska zdolność do pracy, nawet jeśli jest ona niżej wynagradzana, renta nie przysługuje.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. C. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. | instytucja | organ rentowy |
| F. C. | osoba_fizyczna | następca prawny wnioskodawcy |
Przepisy (5)
Główne
u.e.r.f.u.s. art. 12 § 3
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa, że częściowa niezdolność do pracy oznacza znaczną utratę dotychczasowej zdolności do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji.
u.e.r.f.u.s. art. 13 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Wskazuje, że przy ocenie stopnia i okresu trwania niezdolności do pracy uwzględnia się rokowania co do odzyskania zdolności do pracy oraz celowość przekwalifikowania lub podjęcia innej pracy.
u.e.r.f.u.s. art. 13 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Punkt 2 wskazuje na uwzględnienie możliwości wykonywania innej pracy, do której świadczenia ubezpieczony zachował zdolność lub do której się przystosował.
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna wyroku Sądu Najwyższego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 378 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący granic apelacji, który według skarżącej został naruszony przez sąd drugiej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wieloletnia praca jako pracownik ochrony mienia świadczy o zachowaniu zdolności do wykonywania pracy fizycznej lub umysłowej na ogólnym rynku pracy. • Prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie ma charakteru kompensacyjnego i przysługuje tylko w razie potwierdzonej niezdolności do pracy uniemożliwiającej uzyskanie dochodu. • Odzyskanie zdolności do pracy, nawet jeśli jest ona niżej wynagradzana, wyklucza dalsze prawo do renty.
Odrzucone argumenty
Niewłaściwe zastosowanie art. 12 ust. 3 i art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej przez uwzględnienie kwalifikacji i pracy zdobytych po pogorszeniu stanu zdrowia i po przyznaniu renty. • Błędna wykładnia „innej pracy” z art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej przez pominięcie istotnego obniżenia wysokości wynagrodzenia. • Błędne zastosowanie art. 12 ust. 3 i art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej przez uznanie, że praca ochroniarza była zgodna z kwalifikacjami wnioskodawcy. • Naruszenie art. 378 § 1 k.p.c. przez wyjście poza granice apelacji.
Godne uwagi sformułowania
Sprzeciwiało się to niejako „dożywotniemu” oczekiwaniu na pobieranie renty z tytułu częściowej niezdolności do wykonywania poprzedniego zatrudnienia • Prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie ma charakteru „kompensacyjnego” • Oznacza to, że przy ocenie dalszego przysługiwania prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie ma znaczenia nieuregulowane w przepisach prawa ubezpieczeń społecznych kryterium ani wysokość uzyskiwanego przez rencistę wynagrodzenia za wykonywanie innego zatrudnienia odpowiedniego do zachowanej zdrowotno-zawodowej sprawności do pracy.
Skład orzekający
Krzysztof Rączka
przewodniczący
Halina Kiryło
członek
Zbigniew Myszka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy w kontekście wykonywania innej pracy, w tym pracy ochroniarza, oraz znaczenia kwalifikacji zawodowych i możliwości rynku pracy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i jego historii zatrudnienia, ale stanowi ważną wykładnię przepisów dotyczących rent.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest udowodnienie trwałej niezdolności do pracy, a nie tylko posiadanie schorzeń. Praca ochroniarza jako dowód zdolności do pracy jest interesującym aspektem.
“Czy praca ochroniarza przekreśla prawo do renty? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.