I UK 258/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w składzie sędzi Jolanty Frańczak rozpoznał skargę kasacyjną ubezpieczonego W. J. od wyroku Sądu Apelacyjnego w […], który oddalił apelację ubezpieczonego od wyroku Sądu Okręgowego w N. Sprawa dotyczyła odmowy przyznania emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z powodu niewystarczającego stażu pracy w powszechnym systemie. Ubezpieczony posiadał już emeryturę rolniczą, a okresy pracy w szczególnych warunkach oraz inne okresy składkowe i nieskładkowe wyniosły łącznie 13 lat, 1 miesiąc i 19 dni, co nie spełniało wymogów do przyznania emerytury z FUS. Sąd Apelacyjny przyjął, że okresy ubezpieczenia rolniczego, które zostały już zaliczone do emerytury rolniczej, nie mogą być ponownie uwzględnione przy ustalaniu prawa do emerytury z FUS, zgodnie z art. 10 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Ubezpieczony w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie prawa materialnego (art. 10 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 EKPC) oraz przepisów postępowania (art. 386 § 4 k.p.c.). Wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące możliwości zaliczenia okresów ubezpieczenia rolniczego, od których nie zależało prawo do emerytury rolniczej, do stażu w systemie powszechnym. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. Stwierdził, że przesłanki oczywistej zasadności i istotnego zagadnienia prawnego wzajemnie się wykluczają. Podkreślił, że zagadnienie prawne musi być nowe i nierozstrzygnięte, a w tej sprawie zostało już wielokrotnie rozstrzygnięte w orzecznictwie Sądu Najwyższego, m.in. w wyrokach z dnia 4 listopada 2009 r. (I UK 168/09) i z dnia 5 czerwca 2013 r. (III UK 78/12), które jasno stanowiły, że te same okresy nie mogą być zaliczane dwukrotnie do różnych świadczeń. Sąd Najwyższy uznał, że nie występuje potrzeba ponownego wyjaśniania tej kwestii, a ustalenia faktyczne sądów niższych instancji, zgodnie z którymi wszystkie okresy zostały już zaliczone do emerytury rolniczej, były wiążące.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego, gdy kwestia była już rozstrzygnięta w orzecznictwie. Potwierdzenie zasady, że te same okresy nie mogą być zaliczane dwukrotnie do różnych świadczeń emerytalnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy okresy rolnicze zostały już zaliczone do emerytury rolniczej i ubezpieczony domaga się ich ponownego zaliczenia do emerytury z FUS. Nie dotyczy sytuacji, gdy okresy rolnicze nie zostały zaliczone do emerytury rolniczej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy okresy ubezpieczenia rolniczego, które zostały już zaliczone do nabycia prawa do emerytury rolniczej, mogą być ponownie uwzględnione przy ustalaniu prawa do emerytury z powszechnego systemu ubezpieczeń społecznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, te same okresy nie mogą być zaliczane dwukrotnie do różnych świadczeń. Okresy zaliczone do emerytury rolniczej nie mogą być zaliczone do emerytury pracowniczej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na utrwalone orzecznictwo, w tym wyroki z dnia 4 listopada 2009 r. (I UK 168/09) i z dnia 5 czerwca 2013 r. (III UK 78/12), które jednoznacznie stwierdzają, że art. 10 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS nie wyłącza możliwości uwzględnienia okresów pracy rolniczej w stażu składkowym, które nie zostały zaliczone do nabycia prawa do emerytury lub renty rolniczej. Jednakże, te same okresy nie mogą być zaliczane dwa razy do różnych świadczeń. Okresy, które zostały zaliczone do nabycia prawa do emerytury rolniczej, nie mogą zostać zaliczone do okresu, od którego zależy nabycie prawa do emerytury pracowniczej.
Czy skarga kasacyjna, która opiera się jednocześnie na przesłance istotnego zagadnienia prawnego i oczywistej zasadności, spełnia wymogi przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, te przesłanki wzajemnie się wykluczają. Nie można jednocześnie twierdzić, że skarga jest oczywiście uzasadniona (naruszenia widoczne na pierwszy rzut oka) i że występują poważne zagadnienia prawne wymagające pogłębionej interpretacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazuje, że oczywista zasadność skargi oznacza, że stwierdzone naruszenia prawa są widoczne bez pogłębionej analizy. Natomiast istotne zagadnienie prawne wymaga zaangażowania Sądu Najwyższego w pogłębioną interpretację niejasnych przepisów. Te dwie przesłanki nie mogą występować jednocześnie, ponieważ problem prawny świadczący o potrzebie wykładni przepisu stoi w sprzeczności z oczywistością skargi.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. J. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w N. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
u.e.i.r. z FUS art. 10 § 3
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Okresy ubezpieczenia rolniczego mogą być uwzględnione w systemie powszechnym tylko wtedy, gdy nie zostały zaliczone do okresów, od których zależy prawo do emerytury rolniczej. Te same okresy nie mogą być zaliczane dwukrotnie.
k.p.c. art. 398 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy: istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania, oczywista uzasadniona skarga.
k.p.c. art. 398 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeżeli nie zachodzą przesłanki określone w § 1.
Pomocnicze
u.u.s.r. art. 19 § 1
Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników
Wymóg posiadania co najmniej 100 kwartałów podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu dla przyznania emerytury rolniczej.
u.e.i.r. z FUS art. 10 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Możliwość uwzględnienia okresów ubezpieczenia społecznego rolników przy ustalaniu prawa do emerytury w systemie powszechnym.
u.e.i.r. z FUS art. 27
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przesłanki do przyznania emerytury w systemie powszechnym.
u.e.i.r. z FUS art. 28
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przesłanki do przyznania emerytury w systemie powszechnym.
k.p.c. art. 386 § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji przez sąd drugiej instancji w przypadku nierozpoznania istoty sprawy.
u.SN art. 1 § 1
Ustawa z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym
Rola Sądu Najwyższego w zapewnieniu zgodności z prawem i jednolitości orzecznictwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niespełnienie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności brak istotnego zagadnienia prawnego, które nie zostało już rozstrzygnięte w orzecznictwie. • Wzajemne wykluczanie się przesłanek oczywistej zasadności skargi i występowania istotnego zagadnienia prawnego.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia prawa materialnego (art. 10 ust. 3 u.e.i.r. z FUS, art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 EKPC) przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. • Zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 386 § 4 k.p.c.) przez nieuchylenie wyroku Sądu Okręgowego mimo nierozpoznania istoty sprawy.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, 2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3) zachodzi nieważność postępowania lub 4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. • Ujęte w skardze przesłanki przedsądu wzajemnie się wykluczają. • Nie można twierdzić, że skarga jest oczywiście uzasadniona (...) i że jednocześnie w sprawie występują poważne zagadnienia prawne... • Te same okresy nie mogą być zaliczane dwa razy do różnych świadczeń.
Skład orzekający
Jolanta Frańczak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego, gdy kwestia była już rozstrzygnięta w orzecznictwie. Potwierdzenie zasady, że te same okresy nie mogą być zaliczane dwukrotnie do różnych świadczeń emerytalnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy okresy rolnicze zostały już zaliczone do emerytury rolniczej i ubezpieczony domaga się ich ponownego zaliczenia do emerytury z FUS. Nie dotyczy sytuacji, gdy okresy rolnicze nie zostały zaliczone do emerytury rolniczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych ze względu na analizę przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej i utrwaloną wykładnię przepisów dotyczących zaliczania okresów ubezpieczenia.
“Sąd Najwyższy: Czy można dostać dwie emerytury za te same lata pracy? Kluczowa zasada w orzecznictwie SN.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.