I UK 191/19

Sygn. akt I UK 191/19
POSTANOWIENIE
Dnia 4 września 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Katarzyna Gonera
w sprawie z odwołania G. P.
‎
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w K.
‎
o prawo do emerytury,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 4 września 2019 r.,
‎
w związku ze skargą kasacyjną ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 27 marca 2018 r., sygn. akt III AUa (…),
przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w K. na rzecz adw. K. K. tytułem kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu ubezpieczonemu (odwołującemu się) G. P. w postępowaniu kasacyjnym kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych powiększoną o odpowiednią stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w K., wyrokiem z 23 marca 2016 r., oddalił odwołanie G. P.  od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w K.  z 24 listopada 2014 r. odmawiającej wnioskodawcy prawa do emerytury kombatanckiej.
Sąd Apelacyjny w (…), wyrokiem z 27 marca 2018 r., oddalił apelację wnioskodawcy G. P.  od wyroku Sądu Okręgowego.
Po wydaniu wyroku przez Sąd Apelacyjny wnioskodawca zgłosił wniosek o ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata w celu sporządzenia skargi kasacyjnej.
Postanowieniem z 28 sierpnia 2018 r. Sąd Okręgowy w K. ustanowił dla wnioskodawcy G. P.  pełnomocnika z urzędu, którego miała wyznaczyć Okręgowa Rada Adwokacka w K.. Pełnomocnikiem z urzędu dla wnioskodawcy została wyznaczona adw. K. K., która sporządziła i wniosła skargę kasacyjną w jego imieniu.
W toku postępowania kasacyjnego skarżący G. P. zmarł, w związku z czym postanowieniem z 24 lipca 2019 r. Sąd Najwyższy zawiesił postępowanie kasacyjne na podstawie art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c.
Pismem z 27 sierpnia 2019 r. (które wpłynęło do Sądu Najwyższego 2 września 2019 r.) pełnomocnik z urzędu adw. K. K. wniosła o przyznanie jej od Skarbu Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając, że koszty te nie zostały uiszczone  całości ani w części przez skarżącego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 118 § 1 i 2 k.p.c.
ustanowienie adwokata lub radcy prawnego przez sąd jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa procesowego. Adwokat lub radca prawny ustanowiony przez sąd jest obowiązany zastępować stronę do prawomocnego zakończenia postępowania, chyba że z postanowienia sądu wynika, iż obowiązek zastępowania strony ustaje wcześniej. Z kolei z art. 119 k.p.c. wynika, że ustanowienie adwokata lub radcy prawnego wygasa ze śmiercią strony, która je uzyskała. Jednakże na zasadzie tego ustanowienia adwokat lub radca prawny strony podejmuje czynności niecierpiące zwłoki.
Śmierć skarżącego G. P. spowodowała wygaśnięcie pełnomocnictwa dla adw. K. K.  ustanowionej dla wnioskodawcy z urzędu przez Sąd Okręgowy w K.. W tej sytuacji uzasadniony okazał się wniosek pełnomocnika o przyznanie (zasądzenie) od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, polegającej na sporządzeniu i wniesieniu skargi kasacyjnej.
O kosztach należnych pełnomocnikowi z urzędu Sąd Najwyższy orzekł na podstawie § 15 ust. 2, § 16 ust. 4 oraz § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r.
w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (jednolity tekst: Dz.U. z 2019 r., poz. 18). Ponieważ pełnomocnika z urzędu ustanowił dla skarżącego Sąd Okręgowy w K., to od tego Sądu (jako
statio fisci
Skarbu Państwa) zasądzono należne koszty pomocy prawnej.