Orzeczenie · 2015-01-13

I UK 174/14

Sąd

Sąd Najwyższy

Data

2015-01-13

SNubezpieczenia społecznerentyWysokanajwyższy

renta socjalnaniepełnosprawnośćpełnoletnośćprawo do świadczeńZUSSąd Najwyższyniezdolność do pracy

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła odwołania M. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej prawa do renty socjalnej. Ubezpieczona, osoba z wrodzonym brakiem przedramienia lewego i skrzywieniem kręgosłupa, złożyła wniosek o rentę przed ukończeniem 18 roku życia. Sąd Okręgowy przyznał jej prawo do renty od 1 listopada 2011 r., a Sąd Apelacyjny utrzymał to orzeczenie w mocy, uznając całkowitą niezdolność do pracy. Organ rentowy wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 4 ust. 1 ustawy o rencie socjalnej, wskazując, że prawo do świadczenia powstaje dopiero z dniem spełnienia wszystkich warunków, w tym osiągnięcia pełnoletności. Sąd Najwyższy uznał skargę za uzasadnioną, podkreślając, że renta socjalna przysługuje osobie pełnoletniej. Zgodnie z art. 100 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach, prawo do świadczeń powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków. W tej sprawie ostatnia przesłanka – pełnoletność – została spełniona 11 grudnia 2011 r., dlatego renta powinna być przyznana od tej daty, a nie od daty wcześniejszego wniosku. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przyznał rentę socjalną od 11 grudnia 2011 r.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalanie daty powstania prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego, w szczególności renty socjalnej, w kontekście spełnienia warunku pełnoletności i momentu złożenia wniosku.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy ostatnia przesłanka nabycia prawa do świadczenia jest spełniana po złożeniu wniosku.

Zagadnienia prawne (1)

Od kiedy przysługuje prawo do renty socjalnej, jeśli wniosek został złożony przed osiągnięciem pełnoletności, a ostatnia przesłanka nabycia prawa (pełnoletność) została spełniona później?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Prawo do renty socjalnej przysługuje od dnia spełnienia wszystkich ustawowych warunków, w tym osiągnięcia pełnoletności, a nie od daty wcześniejszego wniosku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że prawo do świadczeń z ubezpieczenia społecznego powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa (art. 100 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach). W przypadku renty socjalnej, jednym z warunków jest pełnoletność. Jeśli ostatnia przesłanka została spełniona w konkretnym dniu (np. osiągnięcie pełnoletności), prawo do świadczenia powstaje od tego dnia, nawet jeśli wniosek został złożony wcześniej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylenie i zmiana wyroku

Strona wygrywająca

M. S.

Strony

Nazwa	Typ	Rola
M. S.	osoba_fizyczna	ubezpieczona
Zakład Ubezpieczeń Społecznych	instytucja	organ rentowy

Przepisy (4)

Główne

u.r.s. art. 4 § 1

Ustawa o rencie socjalnej

Renta socjalna przysługuje osobie pełnoletniej całkowicie niezdolnej do pracy z powodu naruszenia sprawności organizmu, które powstało przed ukończeniem 18 roku życia, w trakcie nauki do 25 roku życia, lub w trakcie studiów doktoranckich.

u.e.r.f.u.s. art. 100 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Prawo do świadczeń emerytalno-rentowych powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa.

Pomocnicze

u.r.s. art. 15 § 1

Ustawa o rencie socjalnej

W sprawach nieuregulowanych w ustawie o rencie socjalnej stosuje się odpowiednio przepisy ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

u.e.r.f.u.s. art. 129 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Świadczenia wypłaca się od dnia powstania prawa, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo do renty socjalnej powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków, w tym pełnoletności. • Niewłaściwe zastosowanie art. 4 ust. 1 ustawy o rencie socjalnej i art. 100 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach przez przyznanie świadczenia za okres poprzedzający pełnoletność.

Godne uwagi sformułowania

O nabyciu prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego stanowi art. 100 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (z zastrzeżeniem ust. 2), przewidujący powstanie prawa do świadczeń z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa • Prawo do świadczenia rzadko pokrywa się z jego wypłatą.

Skład orzekający

Małgorzata Wrębiakowska-Marzec

przewodniczący

Maciej Pacuda

sprawozdawca

Krzysztof Staryk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie daty powstania prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego, w szczególności renty socjalnej, w kontekście spełnienia warunku pełnoletności i momentu złożenia wniosku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy ostatnia przesłanka nabycia prawa do świadczenia jest spełniana po złożeniu wniosku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne ustalenie daty powstania prawa do świadczeń, nawet w przypadku osób z niepełnosprawnościami, i jak Sąd Najwyższy koryguje błędy niższych instancji w tym zakresie.

“Czy renta socjalna należy się od dnia złożenia wniosku, czy od dnia pełnoletności? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników