I SAB/Wa 99/23

I SAB/Wa 99/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-09-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Marciniak /przewodniczący/
Elżbieta Lenart /sprawozdawca/
Mateusz Rogala
Symbol z opisem
6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
658
Hasła tematyczne
Grunty warszawskie
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę na bezczynność
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 119 pkt 4, art. 120, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Bożena Marciniak sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) asesor WSA Mateusz Rogala po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 września 2023 r. sprawy ze skargi "[...]" S.A. z siedzibą w W. na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości warszawskiej oddala skargę.
Uzasadnienie
Pismem z 5 kwietnia 2023 r. (data prezentaty) [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] (dalej jako skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w zakresie rozpoznania wniosku Spółki - [...] S.A. z siedzibą w [...] z 30 listopada 1948 r. o przyznanie prawa własności czasowej (aktualnie prawa użytkowania wieczystego) do nieruchomości położonej w [...] przy ul [...] ozn. hip. jako "[...] ".
Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym.
Z zaświadczenia Sądu Grodzkiego w [...] Oddziału Ksiąg Wieczystych z 30 września 1948 r. nr [...] wynika, że zgodnie ze stanem wykazu hipotecznego nieruchomości "[...] " na dzień 19 września 1948 r. stosownie do działów I i II nieruchomości ta wydzielona została z księgi [...] zawiera powierzchni ogólnej 2199, 75 sąż. kw. I składa się z działek [...] i [...]. Tytuł własności uregulowany jest jawnym wpisem na imię [...], Spółka Akcyjna".
Przedmiotowa nieruchomość objęta była działaniem dekretu z 26 października 19[...] r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), dalej jako "dekret". Z dniem wejścia w życie dekretu, tj. z dniem 21 listopada 19[...] r., grunty nieruchomości warszawskich - w tym grunt przedmiotowej nieruchomości - przeszły na własność gminy m. st. Warszawy, a od 1950 r. - na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr 14, poz. 130) - na własność Skarbu Państwa.
W dniu 30 listopada 1948 r. [...] S.A. wystąpiła o przyznanie za czynszem symbolicznym prawa własności do gruntu nieruchomości położonej przy ul [...] ozn. hip. jako "[...]".
Po rozpoznaniu tego wniosku Prezydium Rady Narodowej [...] orzeczeniem administracyjnym z 13 maja 1958 r. nr [...] odmówiło dawnemu właścicielowi przyznania prawa własności czasowej.
Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie - po rozpoznaniu wniosku z 17 czerwca 2005 r. - decyzją z 25 października 2005 r. nr [...] stwierdziło nieważność ww. orzeczenia.
Na skutek czego Prezydent [...]:
- decyzją nr [...] z 1 czerwca 2012 r. ustanowił prawo użytkowania wieczystego do gruntu stanowiącego działki ewidencyjne nr [...] o pow. 658 m2 i nr [...] o pow. 2913 m2 z obrębu [...];
- decyzją nr [...] z 27 czerwca 2013 r. ustanowił prawo użytkowania wieczystego do gruntu stanowiącego działkę ewidencyjną nr [...] o pow. 506 m2 z obrębu [...];
- decyzją nr [...] z 28 sierpnia 2014 r. ustanowił prawo użytkowania wieczystego do gruntu stanowiącego działkę ewidencyjną nr [...] o pow. 2118 m2 z obrębu [...].
Ponadto wskazał, że odnośnie pozostałej części nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] ozn. hip. jako "[...]", wniosek dekretowy z 30 listopada 1948 r. zostanie rozpoznany odrębną decyzją.
Następnie Marszałek Województwa [...] decyzją z 27 czerwca 2013 r. odmówił ustanowienia użytkowania wieczystego do gruntu stanowiącego działkę ewidencyjną nr 39 o pow. 3233 m2 z obrębu [...].
Pismem z 13 grudnia 2017 r. skarżąca ponowiła wniosek dekretowy z 30 listopada 1948 r. o przyznanie prawa własności czasowej - wskazując, że przedmiotowa nieruchomość w swoich granicach zawierała również obszar o powierzchni 585 m2, składający się z części działek nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], co wynika z opinii geodezyjnej.
W odpowiedzi na ten wniosek Prezydent [...] pismem z 18 stycznia 2018 r. poinformował skarżącą, że akta przedmiotowej nieruchomości zostały przesłane do Prokuratury Regionalnej w [...] i będzie on mógł podjąć działania w tej sprawie dopiero po zwrocie akt.
Pismem z 26 października 2018 r. (sygn. [...]) Prokurator Regionalny w [...] wniósł sprzeciw od decyzji SKO z 25 października 2005 r. nr [...] stwierdzającej nieważność orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w przedmiocie odmowy przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. hip. "[...]" dz. N. [...].
W związku z tym Prezydent [...] postanowieniami z 15 stycznia 2019r. - nr [...] zawiesił postępowanie o przyznanie prawa własności czasowej do części działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...] z obrębu [...];
- nr [...] zawiesił postępowanie o przyznanie prawa własności czasowej do działek nr [...] i nr [...] z obrębu [...], do czasu zakończenia postępowania toczącego się przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji SKO nr [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 6 listopada 2019 r. nr [...] stwierdziło nieważność własnej decyzji z 25 października 2005 r. nr [...].
Następnie decyzją z 19 lutego 2020 r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję SKO w Warszawie z 6 listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji SKO w Warszawie nr [...] z 25 października 2005 r. w całości, jednocześnie orzekło o stwierdzeniu nieważności decyzji SKO z 25 października 2005 r. nr [...] stwierdzającej unieważnienie orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z 13 maja 1958 r. nr [...].
Zaś postanowieniem z 14 września 2020 r. nr [...] uchyliło w całości postanowienie Prezydenta [...] nr [...] z dnia 15 stycznia 2019 r.
Wnioskiem złożonym 15 lipca 2019 r. [...] S.A. zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z 13 maja 1958 r. odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], ozn. nr hip. "[...]".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z 29 kwietnia 2022 r. nr [...] stwierdziło - działając na podstawie art. 158 § 1 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 1491) - że postępowanie w sprawie z wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z 13 maja 1958 r. nr [...] uległo umorzeniu z mocy prawa.
[...] S.A. w [...] pismem z 9 listopada 2022 r. (data prezentaty) złożyła ponaglenie w sprawie postępowania wszczętego wnioskiem z 15 listopada 1948 r. (data wpływu do organu 30 listopada 1948 r.) - w przedmiocie przyznania prawa własności czasowej (obecnie prawa użytkowania wieczystego) do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], ozn. hip. jako [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem nr [...] z 30 grudnia 2022 r. uznało zażalenie za nieuzasadnione podnosząc, że Prezydent nie mógł podjąć żadnych czynności w sprawie z uwagi na fakt, iż nie posiadał akt nieruchomości, które od 14 września 2020 r. znajdują się w Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich (a wcześniej od listopada 2018 r. znajdowały się w SKO).
Zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 8 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 1585/22 oddalił skargę [...] S.A. w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 29 kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.
[...] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] pismem z 5 kwietnia 2023 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w zakresie rozpoznania jej wniosku z 30 listopada 1948 r. o przyznanie prawa własności czasowej (aktualnie prawa użytkowania wieczystego) do nieruchomości [...] położonej ul [...] ozn. hip. jako "[...]".
Prezydentowi [...] zarzuciła rażące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego - art. 35 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 12 k.p.a. w zw. z art. 36 § 1 k.p.a. polegające na braku podejmowania działań zmierzających do wydania rozstrzygnięcia w sprawie rozpoznania wniosku o przyznanie prawa własności czasowej/użytkowania wieczystego w trybie art. 7 dekretu warszawskiego za przedmiotową nieruchomość [...] oraz braku wskazania konkretnych przyczyn zwłoki w załatwieniu sprawy.
Skarżąca wniosła o:
1. zobowiązanie Prezydenta [...] do wydania rozstrzygnięcia w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym w terminie 1 miesiąca od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy,
2. stwierdzenie, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym,
3. uznanie przez Sąd, że bezczynność Prezydenta [...] nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa,
4. wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny,
5. skierowanie sprawy do rozpoznania w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,
6. zasądzenie od Prezydenta [...] na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniosła, że Prezydent [...] do dnia dzisiejszego nie rozpoznał w całości wniosku dekretowego z 30 listopada 1948 r. - tj. w zakresie obszaru o powierzchni 585 m2, nie poinformował też Spółki o przyczynie zwłoki oraz nie podał terminu rozpoznania sprawy.
Takie działanie organu narusza prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, a także ogólne zasady uregulowane w art. 7 i art. 8 k.p.a., zobowiązujące organy administracji publicznej do stania na straży praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli, a także pogłębiania prowadzonym postępowaniem zaufania do organów Państwa.
Na zakończenie podniosła, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy, aby przywrócić utracone zaufanie skarżącej do organów władzy publicznej, a organ skłonić na przyszłość do efektywnego prowadzenia postępowania administracyjnego zasadnym jest na podstawie art. 149 § p.p.s.a. w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a. wymierzenie Prezydentowi m. st. Warstwy grzywny.
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie.
W uzasadnieniu skargi szczegółowo przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania i wydane w nim decyzje.
Podniósł, że na skutek decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 29 kwietnia 2022 r. nr [...] stwierdzającego, że postępowanie w sprawie z wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z 13 maja 1958 r. nr [...] uległo umorzeniu z mocy prawa oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 1585/22 oddalającego skargę na tę decyzję - pozostaje w mocy ww. orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej [...] z 13 maja 1958 r. odmawiające dawnemu właścicielowi przyznania prawa własności czasowej, które w całości rozpatrzyło wniosek złożony w dniu 30 listopada 1948 r. przez [...] S.A.
Zatem przed Prezydentem [...] nie toczy się obecnie żadne postępowanie z wniosku [...] S.A.
Dodał, że akta przedmiotowej nieruchomości zostały przesłane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego przy piśmie z 27 listopada 2018 r., a z pozyskanych z Kolegium informacji wynika, że następnie zostały one przesłane do Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich, która poinformowała, że SKO przekazało akta nieruchomości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w związku ze złożoną skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 29 kwietnia 2022 r. nr [...] (sygn. akt I SA/Wa 1585/22).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259), dalej "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania - taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Poza tym skarga w rozpoznawanej sprawie została wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Skarżąca bowiem, przed wniesieniem skargi do Sądu na bezczynność Prezydenta [...], złożyła do organu - w trybie art. 37§ 1 k.p.a. - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
W orzecznictwie podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 k.p.a.
Stosownie do treści art. 149 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Z przepisu tego wynika, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu przed rozpatrzeniem przez Sąd skargi na bezczynność organu wyłącza możliwość jej uwzględnienia, nawet wówczas, gdy decyzja podjęta została z naruszeniem ustawowego terminu przewidzianego do jej wydania. W takiej sytuacji postępowanie sądowo-administracyjne w sprawie bezczynności staje się bezprzedmiotowe.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie wniosek dekretowy [...] S.A. z 30 listopada 1948 r. został w całości rozpoznany orzeczeniem administracyjnym Prezydium Rady Narodowej [...] z 13 maja 1958 r. - którym odmówiono Spółce przyznania prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości.
Co prawda Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z 25 października 2005 r. stwierdziło nieważność tego orzeczenia, ale następnie decyzją z 6 listopada 2019 r. została stwierdzona nieważność tej decyzji - co powoduje, że orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej [...] z 13 maja 1958r. jest ostateczne i znajduje się w obrocie prawnym.
Tym bardziej, że wniosek skarżącej z 15 lipca 2019 r. o stwierdzenie jego nieważności został rozpoznany przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z 29 kwietnia 2022 r. stwierdzającą, że postępowanie w sprawie z wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z 13 maja 1958 r. uległo umorzeniu z mocy prawa. Zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 8 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 1585/22 oddalił skargę [...] S.A. w [...] na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 29 kwietnia 2022 r.
Zatem w dacie wniesienia skargi do WSA (pismo z 5 kwietnia 2023 r.) na bezczynność Prezydenta [...] w zakresie rozpoznania wniosku skarżącej z 30 listopada 1948 r. - nie toczyło się przed Prezydentem [...] żadne postępowanie z wniosku skarżącej dotyczącej przedmiotowej nieruchomości położonej w [...] przy ul [...] ozn. hip. jako "[...]".
Nie zmienia tego fakt, że pismem z 13 grudnia 2017 r. skarżąca ponowiła wniosek dekretowy z 30 listopada 1948 r. o przyznanie prawa własności czasowej - wskazując, że przedmiotowa nieruchomość w swoich granicach zawierała również obszar o powierzchni 585 m2, składający się z części działek nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], co wynika z opinii geodezyjnej. W odpowiedzi na ten wniosek Prezydent [...] pismem z 18 stycznia 2018 r. poinformował ją, że akta przedmiotowej nieruchomości zostały przesłane do Prokuratury Regionalnej w [...] i będzie on mógł podjąć działania w tej sprawie dopiero po zwrocie akt. Następnie akta znajdowały się w posiadaniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - zatem Prezydent nie mógł podjąć decyzji w sprawie. Ponieważ Prokurator Regionalny w [...] pismem z 26 października 2018 r. wniósł sprzeciw od decyzji SKO z 25 października 2005 r. stwierdzającej nieważność orzeczenia administracyjnego z 13 maja 1958 r., dlatego też Prezydent [...] postanowieniami z 15 stycznia 2019 r. zawiesił postępowania o przyznanie prawa własności czasowej do części działek ewidencyjnych nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] - do czasu zakończenia ww. postępowania (które stwierdziło nieważność decyzji z 25 października 2005 r.).
W związku z tym fakt zawieszenia postępowań wstrzymał bieg terminów przewidzianych w k.p.a.
Podsumowując - w tym stanie rzeczy - zarzut dotyczący obecnej bezczynności Prezydenta [...] przy rozpatrywaniu wniosku dekretowego z 30 listopada 1948 r. Sąd uznał za nieuzasadniony.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 oraz art. 120 w zw. z art. 119, orzekł jak w sentencji wyroku.