I SAB/Wa 299/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2022-10-20
NSAnieruchomościŚredniawsa
przekształcenie użytkowania wieczystegoprawo własnościzaświadczeniebezczynność organuskarga administracyjnaponaglenieWSAnieruchomości

WSA w Warszawie odrzucił skargę na bezczynność organu, uznając, że ponaglenie zostało już 'skonsumowane' przez wydanie postanowienia przez organ pierwszej instancji, mimo jego późniejszego uchylenia.

Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w sprawie wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego. Wskazali na wcześniejsze ponaglenie wniesione z powodu braku załatwienia sprawy. Sąd uznał jednak, że ponaglenie zostało już wyczerpane przez wydanie przez organ postanowienia, a późniejsze uchylenie tego postanowienia przez SKO nie przywracało możliwości wniesienia skargi na bezczynność w oparciu o to samo ponaglenie. W konsekwencji skargę odrzucono.

Skarżący A. M. i Z. M. złożyli skargę na bezczynność Prezydenta m. W. w przedmiocie wydania zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Podkreślili, że mimo upływu czasu i wcześniejszych postępowań (w tym uchylenia postanowienia przez SKO i ponaglenia), organ nie wydał wnioskowanego zaświadczenia. Sąd administracyjny, analizując przepisy P.p.s.a. dotyczące skargi na bezczynność i ponaglenia, uznał, że skarżący nie wyczerpali trybu zaskarżenia. Sąd stwierdził, że ponaglenie z 28 września 2021 r. zostało 'skonsumowane' przez wydanie przez Prezydenta postanowienia z 8 października 2021 r., które zakończyło postępowanie na tym etapie. Choć postanowienie to zostało następnie uchylone przez SKO i sprawa wróciła do organu pierwszej instancji, sąd uznał, że nie można już wnieść skargi na bezczynność w oparciu o to samo, już raz 'skonsumowane' ponaglenie. W związku z tym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., skargę odrzucono, a wpis sądowy zwrócono.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na bezczynność nie może być wniesiona w oparciu o ponaglenie, które zostało już 'skonsumowane' przez wydanie przez organ postanowienia, nawet jeśli to postanowienie zostało następnie uchylone.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ponaglenie ma na celu doprowadzenie do załatwienia sprawy przez organ. Wydanie postanowienia przez organ pierwszej instancji, nawet jeśli zostało ono później uchylone przez organ odwoławczy, oznacza, że cel ponaglenia został osiągnięty na tym etapie. Ponowne wniesienie skargi na bezczynność w oparciu o to samo ponaglenie jest niedopuszczalne, gdyż wyczerpuje ono swój skutek procesowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

P.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 53 § 2b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.

P.p.s.a. art. 52 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.

Pomocnicze

k.p.a. art. 37 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie lub postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne.

k.p.a. art. 37 § 3 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie.

P.p.s.a. art. 232 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot wpisu sądowego.

P.p.s.a. art. 202 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot wpisu sądowego.

u.p.u.w. art. 4 § 2 pkt 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ponaglenie zostało 'skonsumowane' przez wydanie postanowienia przez organ pierwszej instancji, co wyklucza możliwość wniesienia skargi na bezczynność w oparciu o to samo ponaglenie, nawet po uchyleniu tego postanowienia.

Odrzucone argumenty

Skarżący argumentowali, że organ pozostawał w bezczynności i nie załatwił sprawy mimo wcześniejszych postępowań i ponaglenia.

Godne uwagi sformułowania

ponaglenie zostało skonsumowane cel tego ponaglenia związany z przymuszeniem organu do załatwienia sprawy na tym etapie został osiągnięty przedmiotowe ponaglenie jest związane z postępowaniem, które zamknęło się wydaniem ww. postanowienia

Skład orzekający

Gabriela Nowak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów P.p.s.a. dotyczących skargi na bezczynność i dopuszczalności jej wniesienia po wcześniejszym ponagleniu, które zostało już formalnie 'skonsumowane' przez organ."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie ponaglenie zostało formalnie załatwione przez organ, ale sprawa nie została merytorycznie zakończona.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu administracyjnym – kiedy ponaglenie na bezczynność organu jest skuteczne i czy można je wykorzystać wielokrotnie. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy ponaglenie na bezczynność organu 'wyczerpuje się' po pierwszym postanowieniu?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SAB/Wa 299/22 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-10-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Gabriela Nowak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 58 par. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. M. i Z. M. na bezczynność Prezydenta m. W. w przedmiocie wydania zaświadczenia postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącym A.M. i Z.M. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi.
Uzasadnienie
Pismem z 28 lipca 2022 r. A. M. i Z. M. (dalej jako: "skarżący") wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta m. W.(dalej jako: "Prezydent") w rozpoznaniu wniosku z 4 października 2019 r. o wydanie na podstawie art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz.U. z 2022 r., poz. 1495 ze zm.) zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w odniesieniu do nieruchomości gruntowej położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...].
W uzasadnieniu skargi wskazali, że postanowieniem z 25 czerwca 2020 r. nr UD-IV-WNI-G.6826.19516.2019.ECI Prezydent odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (dalej jako: "Kolegium"), po rozpatrzeniu zażalenia skarżących, postanowieniem z 30 września 2020 r. nr KOC/3739/Zs/20 uchyliło ww. postanowienie Prezydenta w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Z uwagi na niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie pismem z 28 września 2021 r. skarżący wnieśli ponaglenie co do sposobu prowadzenia sprawy. Następnie Prezydent postanowieniem z 8 października 2021 r. nr UD-IV-WNI-G.6826.19516.2019.ECI odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. Na skutek wniesionego zażalenia –Kolegium postanowieniem z 24 stycznia 2022 r. nr KOC/7084/Zs/21 uchyliło ww. postanowienie Prezydenta i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Podnieśli, że do dnia wniesienia skargi, pomimo zgromadzenia wystarczającego materiału dowodowego organ nie rozpoznał sprawy i nie wydał wnioskowanego zaświadczenia, jak również na żadnym etapie postępowania nie poinformował skarżących o niezałatwieniu sprawy w terminie, podając przyczyny zwłoki oraz o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy.
Jednocześnie skarżący wskazali, że przed wniesieniem skargi, zgodnie z treścią art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) dalej: "P.p.s.a.", wyczerpali przysługujące im środki zaskarżenia, gdyż pismem z 28 września 2021 r. wystąpili z ponagleniem na niezałatwienie sprawy w terminie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie odnosząc się do zarzutów skargi stwierdził, że zasada szybkości postępowania nie może mieć prymatu nad zasadą praworządności. Wydanie zaświadczenia potwierdzającego fakt przekształcenia w sytuacji, kiedy zachodzą uzasadnione wątpliwości co do spełnienia podstawowej przesłanki, tj. zabudowy nieruchomości na cele mieszkaniowe, skutkowałoby tym, że działania organu nie znalazłyby oparcia w przepisach prawa materialnego, jakimi jest ustawa o przekształceniu. Brak woli strony do przedłożenia dokumentów koniecznych do jednoznacznego ustalenia stanu faktycznego nie zwalnia organu z obowiązku ich pozyskania. Podejmowane przez organ I instancji czynności zmierzają do należytego ustalenia stanu faktycznego, co pozwoli na ostateczne rozstrzygnięcie, czy nastąpiło przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na podstawie art. 52 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Zgodnie zaś z art. 53 § 2b P.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Zgodnie z art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 poz. 735 ze zm.) stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Stosownie do art. 37 § 3 pkt 1 powołanej ustawy ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie.
W rozpoznawanej sprawie stan faktyczny sprawy jest niesporny. Jak wynika z akt oraz treści skargi, skarżący w dniu 4 października 2019 r. złożyli wniosek o wydanie na podstawie art. 4 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości. Prezydent postanowieniem z 25 czerwca 2020 r. odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. Następnie Kolegium, po rozpatrzeniu zażalenia skarżących, postanowieniem z 30 września 2020 r. uchyliło ww. postanowienie Prezydenta w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Z uwagi na niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie pismem z 28 września 2021 r. skarżący wnieśli ponaglenie co do sposobu prowadzenia sprawy. Następnie Prezydent postanowieniem z 8 października 2021 r. odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. Na skutek wniesionego zażalenia – Kolegium postanowieniem z 24 stycznia 2022 r. uchyliło ww. postanowienie Prezydenta i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W takim stanie faktycznym sprawy uznać należy, że skarżący nie wyczerpali trybu z art. 53 § 2b P.p.s.a. Zdaniem Sądu, ponaglenie z 28 września 2021 r. zostało skonsumowane wobec wydania przez Prezydenta postanowienia z 8 października 2021 r. i przez Kolegium postanowienia z 24 stycznia 2022 r. To ostatnie postanowienie jako kasatoryjne spowodowało powrót sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W postanowieniu z 2 września 2020 r. sygn. akt II OSK 3732/18 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów wyjaśnił, że realizacja zasady praworządności wymaga korzystania przez legitymowane podmioty, czy to ze środków zaskarżenia sensu stricto, czy też sensu largo - jak w przypadku ponaglenia, ustanowionego jako środek służący weryfikacji sposobu procedowania przez organ w aspekcie wiążących ten organ terminów załatwienia sprawy - w trybie uregulowanym przepisami prawa procesowego administracyjnego. Ponaglenie ma bowiem na celu doprowadzenie do szybszego załatwienia sprawy.
W sprawie niniejszej na skutek wniesionego przez skarżących ponaglenia z 28 września 2021 r. Prezydent zakończył postępowanie wydając postanowienie z 8 października 2021 r. A zatem cel tego ponaglenia związany z przymuszeniem organu do załatwienia sprawy na tym etapie został osiągnięty. Wprawdzie skarżący nie uzyskali finalnie rozpoznania wniosku z 4 października 2019 r., gdyż na skutek zażalenia postanowieniem z 24 stycznia 2022 r. Kolegium uchyliło ww. postanowienie z 8 października 2021 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, niemniej jednak przedmiotowe ponaglenie jest związane z postępowaniem, które zamknęło się wydaniem ww. postanowienia.
A zatem w realiach sprawy niniejszej ponaglenie z 28 września 2021 r., z przyczyn wskazanych wyżej nie może być uznane jako wyczerpanie trybu zaskarżenia w rozumieniu art. 53 § 2b w zw. z art. 52 § 1 i § 2 P.p.s.a., warunkujące skuteczne wniesienie przedmiotowej skargi na bezczynność.
W takiej sytuacji wniesienie niniejszej skargi uznać należało za niedopuszczalne.
Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 w zw. z art. 202 § 2 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI