I SAB/Wa 187/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2025-09-11
NSAAdministracyjneŚredniawsa
bezczynność organusądy administracyjneprawa pacjentaNFZKodeks postępowania administracyjnegoskargaodrzucenie skargijurysdykcja sądów administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę na bezczynność Prezesa NFZ w sprawie rozpoznania skargi dotyczącej naruszeń praw pacjenta, uznając, że postępowanie skargowe nie podlega kognicji sądów administracyjnych.

Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w przedmiocie rozpoznania jej skargi dotyczącej naruszeń praw pacjenta. Sąd pierwszej instancji (WSA w Gliwicach) stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do WSA w Warszawie. WSA w Warszawie uznał, że postępowanie w trybie skargowym, uregulowane w Kodeksie postępowania administracyjnego, nie podlega kontroli sądów administracyjnych, ponieważ nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej ani innego aktu podlegającego zaskarżeniu. W związku z tym, skarga została odrzucona jako niedopuszczalna.

Sprawa dotyczyła skargi wniesionej przez A. S. na bezczynność Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w przedmiocie rozpoznania skargi dotyczącej rażącego naruszenia praw pacjenta, braku adekwatnych działań oraz systemowych zaniedbań w sprawie osoby paliatywnie chorej. Skarżąca zarzucała organowi naruszenia w zakresie dostępu do świadczeń zdrowotnych oraz niewypełnienie obowiązków wynikających z przepisów prawa. Sąd pierwszej instancji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. WSA w Warszawie, rozpatrując sprawę, powołał się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), wskazując, że kontrola sądów administracyjnych obejmuje m.in. skargi na decyzje, postanowienia, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, a także bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w określonych przypadkach. Sąd podkreślił jednak, że postępowanie w trybie skargowym, uregulowane w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.), jest postępowaniem jednoinstancyjnym, które nie kończy się wydaniem aktu podlegającego kontroli sądu administracyjnego. Zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi w tym trybie nie jest decyzją ani postanowieniem. W związku z tym, sąd uznał, że przedmiotowa skarga nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. postanowił odrzucić skargę jako niedopuszczalną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania skargi złożonej w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego nie podlega kognicji sądów administracyjnych, ponieważ postępowanie to jest jednoinstancyjne i nie kończy się wydaniem aktu podlegającego kontroli sądowej.

Uzasadnienie

Postępowanie skargowe uregulowane w dziale VIII K.p.a. jest postępowaniem uproszczonym, które nie rozstrzyga sprawy administracyjnej, a jedynie informuje o sposobie załatwienia skargi. Zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi nie jest decyzją ani postanowieniem, a zatem nie podlega kontroli sądu administracyjnego w trybie skargi na bezczynność.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

K.p.a. art. 221

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 237

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie skargowe w trybie K.p.a. nie jest objęte kognicją sądów administracyjnych.

Godne uwagi sformułowania

Czynności podejmowane przez organy administracji w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. Tryb skargowo-wnioskowy (...) jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego.

Skład orzekający

Anna Milicka-Stojek

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności skargi na bezczynność organu w kontekście różnych trybów postępowania administracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy skarga dotyczy trybu skargowego K.p.a., a nie decyzji administracyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa wyjaśnia istotne granice jurysdykcji sądów administracyjnych w kontekście skarg na bezczynność, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy skarga na bezczynność nie trafia do sądu? Wyjaśnienie granic jurysdykcji WSA.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SAB/Wa 187/25 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-09-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-08-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Milicka-Stojek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 par. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Anna Milicka-Stojek (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na bezczynność Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w przedmiocie rozpoznania skarg i wniosków postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
A. S. (dalej jako "skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej jako "organ") w przedmiocie rozpoznania jej skargi dotyczącej rażącego naruszenia praw pacjenta, brak adekwatnych działań oraz systemowych zaniedbań w sprawie osoby paliatywnie chorej, niepełnosprawnej i niezdolnej do samodzielnej egzystencji. Skarżąca wskazała, że jej skarga skierowana do organu dotyczyła naruszeń w zakresie dostępu do świadczeń zdrowotnych oraz niewypełnienia obowiązków wynikających z przepisów prawa przez Narodowy Fundusz Zdrowia, w szczególności w kontekście współpracy z [...] w K.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Wskazał, że z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", wynika, że w przypadku skargi na bezczynność, właściwość sądów administracyjnych dotyczy niepodejmowania przez organy administracji publicznej nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. W kontekście opisanych w skardze działań i zaniechań organ wskazał, że Narodowy Fundusz Zdrowia nie miał obowiązku, ani nawet prawa podejmować czynności objętych żądaniami skarżącej. Nie istniał też po jego stronie i nadal nie istnieje obowiązek załatwienia indywidualnej sprawy skarżącej w zakresie prezentowanych przez nią żądań. Tym samym nie może być mowy o bezczynności organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawomocnym postanowieniem z 16 czerwca 2025 r. sygn. akt III SA/Gl 250/25 stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę zgodnie z właściwością Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Sprawę w tut. Sądzie zarejestrowano pod sygn. akt I SAB/Wa 187/25.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2, § 2a i § 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
a także w sprawach, w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę.
Z powyższego wynika, że wniesienie skargi na bezczynność organu, czy przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, a bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i pomimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu albo nie podjął odpowiedniej czynności.
Tymczasem przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest bezczynność, w której według skarżącej pozostaje Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia poprzez nierozpoznanie jej skargi dotyczącej rażącego naruszenia praw pacjenta, brak adekwatnych działań oraz systemowych zaniedbań w sprawie osoby paliatywnie chorej, niepełnosprawnej i niezdolnej do samodzielnej egzystencji.
Skargi takie, jakich dotyczy żądanie skarżącej, nie są jednak załatwiane w formie decyzji administracyjnej, bądź też postanowienia, czy innego aktu. Załatwiane są one natomiast w trybie skargowym, uregulowanym w dziale VIII ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", zatytułowanego "Skargi i wnioski".
Czynności podejmowane przez organy administracji w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. Tryb skargowo-wnioskowy (art. 221 i następne K.p.a.) jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego.
Zgodnie z art. 227 K.p.a. przedmiotem skargi w tym trybie może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Kodeks postępowania administracyjnego nie narzuca organom formy w jakiej może nastąpić załatwienia skargi złożonej w opisywanym trybie. Stanowi jednak, że sprawa ma być załatwiona bez zbędnej zwłoki, a skarżącego zawiadamia się o sposobie załatwienia skargi (art. 237 K.p.a.). Oznacza to, że podejmowane w trybie 237 K.p.a. zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi nie przybiera żadnej z prawnych form działania organu administracji publicznej, podlegających kontroli sądu administracyjnego. W postępowaniu uregulowanym przepisami działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie rozstrzyga się bowiem sprawy administracyjnej, a jedynie informuje o sposobie załatwienia skargi. Zatem czynności podejmowane w tym trybie przez organy administracji samorządowej nie są rozstrzygnięciami, o których mowa w cytowanym art. 3 § 2 p.p.s.a.
Reasumując, niniejsza sprawa nie mieści się we wskazanym powyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Zatem wniesiona skarga, jako niepodlegająca jurysdykcji sądów administracyjnych, nie może być przedmiotem oceny przez sąd administracyjny i podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI