I SAB/WA 183/23

I SAB/Wa 183/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-10-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Marciniak /przewodniczący/
Elżbieta Lenart /sprawozdawca/
Monika Sawa
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
658
Hasła tematyczne
Gospodarka mieniem
Skarżony organ
Minister Rozwoju
Treść wyniku
Stwierdzono, iż bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 119 pkt 4, art. 4, art. 120, art. 149 par. 1a, art. 149 par. 2, art. 151, art. 161 par. 1 pkt 3, art. 200, art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Bożena Marciniak sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) sędzia WSA Monika Sawa po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 października 2023 r. sprawy ze skargi A. J. na bezczynność Ministra Rozwoju i Technologii w przedmiocie rozpatrzenia odwołania od decyzji 1. stwierdza, że Minister Rozwoju i Technologii dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3. wymierza Ministrowi Rozwoju i Technologii grzywnę w wysokości 1000 (tysiąc) złotych; 4. oddala skargę w pozostałej części; 5. zasądza od Ministra Rozwoju i Technologii na rzecz A. J. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Pismem z 9 czerwca 2023 r. (data prezentaty) A. J. (dalej jako skarżąca), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie rozpatrzenia odwołania [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] oraz Parafii [...] p.w. [...] w [...] od decyzji Wojewody Podkarpackiego z 31 października 2013 r. nr [...].
Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym.
Zarząd Miasta [...] decyzją nr [...] z [...] grudnia 1991 r., po rozpatrzeniu wniosku Spółdzielni Mieszkaniowej w [...], rozwiązał z dniem [...] grudnia 1991 r. umowę użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiącej własność mienia komunalnego miasta [...], oznaczonej jako działki nr [...] i nr [...] o łącznej pow. 0,1226 m2, położonej w [...] na [...] (pkt 1), zmienił wysokość opłaty rocznej za pozostający w użytkowaniu wieczystym ww. spółdzielni teren oznaczony jako działki nr [...], nr [...] i nr [...] o łącznej pow. 1,5682 ha (pkt 2), orzekł, iż odebranie przedmiotowej nieruchomości nastąpi z dniem uprawomocnienia się niniejszej decyzji (pkt 3) oraz ustanowił na działce nr [...] służebność przejazdu, przechodu i ustawiania kontenerów na śmieci na rzecz każdoczesnego właściciela działki nr [...] oraz służebność przejazdu i przechodu na rzecz każdoczesnego właściciela działki nr [...] (pkt 4).
Po rozpoznaniu wniosku A. J. Wojewoda Podkarpacki decyzją z 31 października 2013 r., nr [...] stwierdził nieważność ww. decyzji Zarządu Miasta [...] z 27 grudnia 1991 r. - w części dotyczącej pkt 4, orzekającego o ustanowieniu na działce gruntowej nr [...], będącej własnością mienia komunalnego miasta [...], prawa służebności przejazdu, przechodu oraz ustawiania kontenerów na śmieci na całym odcinku granicy tej działki z działką nr [...] o szerokości 4 m i długości 50 m na rzecz każdoczesnego właściciela działki nr [...] oraz przejazdu i przechodu na rzecz każdoczesnego właściciela działki nr [...].
Następnie Minister Inwestycji i Rozwoju - po rozpoznaniu odwołania [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] oraz Parafii [...] p.w. [...] w [...] - decyzją nr [...] z [...] lutego 2018 r., uchylił w całości ww. decyzję Wojewody Podkarpackiego z 31 października 2013 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Wyrokiem z 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 481/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił sprzeciw A. J. od decyzji Ministra Inwestycji i Rozwoju z 9 lutego 2018 r., nr [...].
Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 2 października 2018 r., sygn. akt I OSK 3325/18 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 481/18 oraz decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z 9 lutego 2018 r., nr [...].
W uzasadnieniu podniósł, że organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdy postępowanie w I instancji zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego. Natomiast k.p.a. wyłącza stosowanie sankcji nieważności decyzji w postępowaniu odwoławczym. Skutkiem tego jest przyjęcie, że w wypadku, gdy organ odwoławczy ustali, że decyzja organu I instancji jest dotknięta jedną z wad wyliczonych w art. 156 § 1 k.p.a., to może tylko uchylić i zmienić decyzję lub uchylić decyzję i umorzyć postępowanie w I instancji. Mając powyższe na uwadze NSA stwierdził, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy przyjęcie przez Ministra Inwestycji i Rozwoju, że Wojewoda Podkarpacki nie jest właściwy do zajęcia się przedstawioną sprawą i podjęcia rozstrzygnięcia (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.) - wykluczało możliwość wydania decyzji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Powyższe świadczy o istotnej wadliwości zaskarżonego wyroku oraz skutkuje uznaniem, że poddana kontroli Sądu I instancji decyzja Ministra Inwestycji i Rozwoju, jako wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, podlegać musiała uchyleniu.
Wobec powyższego do rozpoznania pozostały odwołania [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] oraz Parafii [...] p.w. [...] w [...] od decyzji Ministra Inwestycji i Rozwoju nr [...] z 9 lutego 2018 r.
Zwrot akt do organu z NSA nastąpił w dniu 21 listopada 2018 r.
Zawiadomieniem z 31 stycznia 2019 r. Minister Inwestycji i Rozwoju zawiadomił strony, że w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 października 2018 r., sygn. akt I OSK 3325/18 prowadzone jest postępowanie odwoławcze od decyzji Wojewody Podkarpackiego nr [...] z 31 października 2013 r.
W dniu 24 stycznia 2023 r. Ministerstwo Rozwoju i Technologii złożyło wniosek o udostępnienie danych osobowych z rejestru PESEL dotyczących stron przedmiotowego postępowania.
Zaś w dniu 14 lutego 2023 r. do Ministerstwa Rozwoju i Technologii wpłynęło ponaglenie - złożone przez A. J. - na bezczynność organu w sprawie rozpatrzenia odwołania [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] oraz Parafii [...] p.w. [...] w [...] od decyzji Wojewody Podkarpackiego z 31 października 2013 r.
Następnie pismem z 9 czerwca 2023 r. (data prezentaty) skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie rozpatrzenia odwołań od decyzji Wojewody Podkarpackiego z 31 października 2013 r. nr [...].
W skardze wnosiła o:
1) rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym,
2) stwierdzenie, że Minister Rozwoju i Technologii dopuścił się bezczynności z rażącym
naruszeniem prawa,
3) zobowiązanie Ministra Rozwoju i Technologii do rozpoznania odwołania i wydania decyzji w ciągu jednego miesiąca,
4) wymierzenie Ministrowi Rozwoju i Technologii grzywny,
5) przyznanie Skarżącej od Ministra Rozwoju i Technologii sumy pieniężnej w wysokości połowy przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym wydanie wyroku, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego,
6) zasądzenie na rzecz Skarżącej od Ministra Rozwoju i Technologii zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniosła, że postępowanie odwoławcze w niniejszej sprawie jest dotknięte bezczynnością, zaś naruszeniem prawa, o jakim mowa w art. 57 § 1 pkt 3) p.p.s.a., jest niewydanie przez Organ decyzji w terminie przewidzianym w art. 35 § 3 k.p.a. Dodała, że w dniu 10 lutego 2023 r. złożyła Organowi ponaglenie, o jakim mowa w art. 37 k.p.a. - jednakże okazało się ono całkowicie nieskuteczne i nie wywołało żadnej reakcji Organu.
Stwierdziła też, że domaganie się przez nią stwierdzenia dopuszczenia się bezczynności Organu z rażącym naruszeniem prawa uzasadnia bezsporny fakt, iż od czasu zawiadomienia jej o prowadzeniu postępowania odwoławczego przez Organ, aż do dnia wystąpienia z ponagleniem, upłynęły 4 lata, w którym to okresie nie została podjęta żadna czynność procesowa lub faktyczna, skierowana na rozpoznanie odwołań, a z całą pewnością o takich czynnościach nie była ona informowana. Organ nie skorzystał nawet z formalnej możliwości zapewnienia sobie swoistego "alibi", czyli instytucji przewidzianej w art. 36 k.p.a., często wykorzystywanej w praktyce organów administracji publicznej dla usprawiedliwienia przedłużania się czasu trwania postępowania ponad terminy przewidziane w art. 35 k.p.a. Całkowita bierność Organu jest więc sama w sobie rażącym naruszeniem prawa - zwłaszcza w tym przypadku, gdy brak jest konieczności prowadzenia szerokiego postępowania dowodowego.
Natomiast domaganie się przez nią zarówno wymierzenia grzywny Organowi, jak i przyznania jej sumy pieniężnej uzasadnia art. 149 § 2 p.p.s.a. Użyty w jego treści spójnik "lub", a nie "albo" oznacza alternatywę nierozłączną, nie wyklucza więc zastosowanie obu sankcji.
W odpowiedzi na skargę Minister Rozwoju i Technologii wniósł o jej oddalenie.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że zwrot akt po prawomocnym rozstrzygnięciu sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny nastąpił w dniu 21 listopada 2018 r.
W związku z tym pismem z 31stycznia 2019 r. zawiadomił strony, że w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 października 2018 r. sygn. akt I OSK 3325/18 prowadzone jest postępowanie odwoławcze od decyzji Wojewody Podkarpackiego z 31 października 2013 r.
Następnie wskazał, iż w okresie rozpatrywania odwołania od decyzji Wojewody Podkarpackiego z 31 października 2013 r., obowiązywał art. 15 zzs ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U z 2020 r., poz. 374 ze zm.) - zgodnie z którym w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg terminów sądowych i procesowych w postępowaniach administracyjnych nie rozpoczyna się a rozpoczęty ulega zwieszeniu, oraz art. 15 zzs ust. 10 pkt 1 ww. ustawy, zgodnie z którym w okresie, o którym mowa w ust. 1, przepisów o bezczynności organów oraz o obowiązku organu i podmiotu, prowadzących odpowiednio postępowanie lub kontrolę, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się. Stan zagrożenia epidemicznego, a następnie stan epidemii z powodu COVID-19 wpłynął przy tym na sposób organizacji pracy organu, która musiała zostać dostosowana do pracy wykonywanej częściowo poza siedzibą urzędu, w systemie pracy zdalnej.
W dniu 24 stycznia 2023 r. Ministerstwo Rozwoju i Technologii złożyło wniosek o udostępnienie danych osobowych z rejestru PESEL dotyczących stron przedmiotowego postępowania.
Zaś w dniu 14 lutego 2023 r. do Ministerstwa Rozwoju i Technologii wpłynęło ponaglenie na bezczynność organu złożone przez A. J.,
W dalszej części odpowiedzi na skargę Minister stwierdził, że rozstrzygnął już przedmiotową sprawę, gdyż decyzją z 3 lipca 2023 r. nr [...] zakończył prowadzone postępowanie - uchylił decyzję Wojewody Podkarpackiego z 31 października 2013 r. nr [...] i umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji.
Tym samym wniesione w sprawie ponaglenie odniosło zamierzony skutek - organ zakończył postępowanie. Dlatego też wymierzenie organowi grzywny jest bezzasadne - tym bardziej, że skarga nie zawiera uzasadnienia wymierzenia grzywny poza wskazaniem, że organ odwoławczy pozostaje w bezczynności.
Minister odniósł się też do wniosku skarżącej o przyznanie na jej rzecz od organu sumy pieniężnej - wskazując, iż w orzecznictwie sądowym zgodnie przyjmuje się, że przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej ma wprawdzie również (jak wymierzenie grzywny) w pewnym zakresie spełniać funkcję represyjno-prewencyjną, to jest dyscyplinować organ w procedowaniu, tym niemniej podstawową funkcją tej instytucji jest jednak funkcja kompensacyjna. Przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej ma bowiem przede wszystkim na celu spełnienie funkcji zarówno odszkodowawczej, jak również uczynić zadość krzywdzie, jaką skarżący poniósł na skutek wadliwie działającej administracji publicznej. Tym samym przyznanie sumy pieniężnej powinno być stosowane tylko w przypadku uporczywego uchylania się przez organ od wydania decyzji. Zaś Indywidualnie występujące opóźnienia, które nie wynikają ze złej woli organu nie powinny skutkować stosowaniem tak dotkliwych sankcji. Tym bardziej, że w przedmiotowej sprawie brak jest dowodów wskazujących na zachodzący związek pomiędzy opisaną przez skarżącą bezczynnością organu a doznanym uszczerbkiem w majątku skarżącej. Co istotne, argumentacja skarżącej w tym zakresie ponownie ogranicza się tylko i wyłącznie do wskazania faktu bezczynności - tym samym nie sposób mówić o rzeczywistej szkodzie wyrządzonej wskutek bezczynności organu, która to szkoda uszczupliła majątek skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259), dalej "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania - taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Poza tym skarga w rozpoznawanej sprawie została wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Skarżąca bowiem, przed wniesieniem skargi do Sądu na bezczynność Ministra Rozwoju i Technologii, złożyła do organu - w trybie art. 37§ 1 k.p.a. - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Zgodnie z treścią art. 35 § 1 i 3 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.
O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie, organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).
Podnieść również należy, że zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, jak również zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia - stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.
Bezczynność organu administracji publicznej ma zatem miejsce, jeśli w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Przy czym Sąd - badając skargę na bezczynność organu - czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego.
Stosownie do treści art. 149 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Z przepisu tego wynika, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu przed rozpatrzeniem przez Sąd skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ wyłącza możliwość jej uwzględnienia. W takiej sytuacji postępowanie sądowo-administracyjne w sprawie przewlekłości organu staje się bezprzedmiotowe.
W niniejszej sprawie Minister Rozwoju i Technologii decyzją z 3 lipca 2023 r. uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Podkarpackiego z 31 października 2013 r. i umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji.
Wydanie przez organ powyższego orzeczenia wyłącza możliwość uwzględnienia przez Sąd skargi na bezczynność Ministra Rozwoju i Technologii nawet wówczas, gdy orzeczenie to podjęte zostało z naruszeniem terminu przewidzianego do jego wydania - jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie.
Skoro orzeczenie Ministra zostało wydane po wpłynięciu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ale przed rozpoznaniem skargi przez Sąd, uznać należy, że organ załatwił sprawę, zaś postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe, gdyż w jego toku wystąpiły zdarzenia, w następstwie których przestała istnieć sprawa sądowo-administracyjna.
Wskazać jednak należy, iż zgodnie z treścią art. 149 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo nie miały takiego charakteru.
W związku z powyższym Sąd uznał, że zaistniała w sprawie bezczynność Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie rozpatrzenia odwołania [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] oraz Parafii [...] p.w. [...] w [...] od decyzji Wojewody Podkarpackiego z 31 października 2013 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
O rażącym naruszeniu prawa można bowiem mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, iż formalnie organ nie jest bezczynny (wyrok NSA z 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13).
Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie.
W ocenie Sądu, sposób działania Ministra w niniejszej sprawie stoi w rażącej sprzeczności z zasadą szybkości postępowania nakazującej organom administracji działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (art. 12 k.p.a.), jak i przepisami procedury administracyjnej określającymi terminy załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym (art. 35 § 1-3 k.p.a.).
Sąd miał przy tym na względzie okoliczność, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 2 października 2018 r. uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 kwietnia 2018 r. oraz decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z 9 lutego 2018 r. - wyraźnie stwierdzając, co organ może w tej sprawie zrobić (uchylić i zmienić decyzję lub uchylić decyzję i umorzyć postępowanie w I instancji).
Tymczasem Minister wydał decyzję dopiero 3 lipca 2023 r. - a więc ponad cztery lata później. Przy czym okoliczności, na które powołuje się organ w odpowiedzi na skargę, nie mogą stanowić usprawiedliwienia dla niedotrzymania ustawowych terminów załatwienia sprawy administracyjnej.
W szczególności dotyczy to powoływania się organu na treść art. 15 zzs ust. 1 pkt 6 i ust. 10 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U z 2020 r., poz. 374 ze zm.)
Zgodnie z art. 15 zzs ust. 1 ww. ustawy, który wszedł w życie w dniu 31 marca 2020 r., w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych i sądowych w: 6) postępowaniach administracyjnych - nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Przepis ten został dodany do ww. ustawy przez art. 1 pkt 14 ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 568), zmieniającej wskazaną ustawę z dniem 31 marca 2020 r. Stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 został wprowadzony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez Ministra Zdrowia w rozporządzeniu z dnia 13 marca 2020 r. (Dz. U. poz. 433) i obowiązywał od dnia 14 marca 2020 r. Odwołano go rozporządzeniem z dnia 20 marca 2020 r. (Dz. U. poz. 490). Stan epidemii ogłoszono w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. (Dz.U. poz. 491). Należy zatem przyjąć, że od dnia 31 marca 2020 r. z mocy prawa nastąpiło zawieszenie biegu terminów procesowych i sądowych w postępowaniach administracyjnych. Zgodnie z art. 15 zzs ust. 10, w tym okresie nie stosuje się przepisów o bezczynności organów oraz o obowiązku organu i podmiotu, prowadzących odpowiednio postępowanie lub kontrolę, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy, a organom lub podmiotom prowadzącym odpowiednio postępowanie lub kontrolę nie wymierza się kar, grzywien ani nie zasądza się od nich sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa.
Na mocy art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 875), art. 15 zzs został uchylony. Zmiana ta weszła w życie w dniu 16 maja 2020 r. Jednakże w myśl art. 68 ust. 7 ww. ustawy, terminy, których bieg uległ zawieszeniu, biegną dalej po upływie 7 dni od dnia jej wejścia w życie, a więc po dniu 23 maja 2020 r.
Uwzględnienie zatem ww. regulacji zawieszających terminy procesowe w okresie od 31 marca 2020 r. do 23 maja 2020 r. oraz wyłączających stosowanie przepisów o bezczynności w tym okresie (art. 15 zzs ust. 10 pkt 1 uCOVID-19) w żaden sposób nie może zmienić oceny wystąpienia w sprawie bezczynności o charakterze rażącym - wobec ponad czteroletniej zwłoki w rozpoznaniu odwołań od decyzji.
Jednocześnie Sąd uznał za zasadne wymierzenie organowi, na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., grzywny w wysokości 1000 zł. - uznając tę kwotę za adekwatną biorąc pod uwagę długotrwałe prowadzenie postępowania ale także fakt definitywnego załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji.
Natomiast Sąd oddalił skargę w części dotyczącej przyznania na rzecz skarżącej sumy pieniężnej - uznając to żądanie za nieuzasadnione.
Wskazać należy, że przepis art. 149 § 2 p.p.s.a. nie precyzuje charakteru przyznawanej kwoty pieniężnej, stanowiąc jedynie o "sumie pieniężnej". Kwota ta, poza funkcją represyjną i prewencyjną, ma też znaczenie kompensacyjne. Oznacza to, iż ma ona na celu zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Użycie przez ustawodawcę czasownika "może" w treści tego artykułu oznacza, że rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny.
Podkreślić też trzeba, że o ile wymierzenie grzywny organowi ma na celu przede wszystkim oddziaływać na organ mobilizująco i prewencyjnie, o tyle przyznanie stronie od organu określonej sumy pieniężnej ma, jak już wskazano powyżej, charakter głównie kompensacyjny. W związku z tym wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie, w którym strona powinna nawiązać do krzywdy wywołanej bezczynnością organu w zakresie rozpoznania odwołań od decyzji organu I instancji.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że w skardze nie są wymienione powody żądania przyznania skarżącej od organu sumy pieniężnej. Zatem z treści skargi nie wynika, aby skarżąca doznała w związku
z bezczynnością organu krzywdy, którą należałoby zrekompensować.
Jeszcze raz należy podkreślić, iż zakwalifikowanie działania organu jako bezczynności w rozpoznaniu odwołań nie oznacza automatycznie konieczności orzeczenia na rzecz skarżącej sumy pieniężnej - bowiem zasądzenie tej sumy nie jest bezpośrednią konsekwencją bezczynności organu. Ma ona na celu zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej.
Sąd zasądził też na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 120 w zw. z art. 119 pkt 4, art. 149 § 1a i § 2, art. 161 § 1 pkt 3 oraz art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.