Orzeczenie · 2026-02-09

I SAB/Wa 153/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2026-02-09
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
ubezpieczenia społecznerentabezczynność organusąd administracyjnysąd powszechnywłaściwość sąduZUSpostępowanie administracyjnepostępowanie cywilne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę W. L. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Płocku w sprawie przyznania renty. Skarżący, powołując się na orzecznictwo sądów ubezpieczeń społecznych, argumentował, że decyzja organu rentowego nie została wydana, co uzasadnia skargę na bezczynność. Organ rentowy wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na brak przedmiotu zaskarżenia. Sąd administracyjny, działając z urzędu, zbadał dopuszczalność skargi. Stwierdził, że zgodnie z przepisami P.p.s.a., sprawy dotyczące przyznawania świadczeń z ubezpieczeń społecznych, w tym rent, należą do właściwości sądów powszechnych (sądów pracy i ubezpieczeń społecznych), a nie sądów administracyjnych. Podstawą do skargi do sądu administracyjnego są m.in. decyzje administracyjne, postanowienia czy akty lub czynności z zakresu administracji publicznej. Jednakże, w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, właściwość sądów administracyjnych jest ograniczona do przypadków wskazanych w art. 83 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, które nie obejmowały sprawy przyznania renty. Sąd podkreślił, że nawet w przypadku niewydania decyzji w terminie, odwołanie od takiej sytuacji w sprawach ubezpieczeń społecznych kieruje się do sądu powszechnego, zgodnie z art. 83 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i art. 476 § 3 K.p.c. W związku z tym, że sprawa nie należała do właściwości sądu administracyjnego, sąd postanowił odrzucić skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących świadczeń z ubezpieczeń społecznych, w tym skarg na bezczynność organów rentowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego przypadku braku właściwości sądu administracyjnego w sprawach rentowych; nie rozstrzyga merytorycznie sprawy o rentę.

Zagadnienia prawne (1)

Czy skarga na bezczynność organu rentowego w sprawie przyznania renty należy do właściwości sądu administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na bezczynność organu rentowego w sprawie przyznania renty nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

Uzasadnienie

Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym przyznawanie renty, należą do właściwości sądów powszechnych (sądów pracy i ubezpieczeń społecznych), zgodnie z art. 83 ust. 2 i 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz art. 476 § 3 K.p.c. Sądy administracyjne są właściwe tylko w ściśle określonych przypadkach, wskazanych w art. 83 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, które nie obejmują sprawy przyznania renty.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Skarga odrzucona z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.

Przepisy (8)

Główne

P.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 3 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych, w tym kontrolę działalności administracji publicznej obejmującą orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, a także bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

K.p.a. art. 180 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania.

K.p.a. art. 181

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy odwoławcze właściwe w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych określają przepisy odrębne; do postępowania przed tymi organami stosuje się odpowiednio przepis art. 180 § 1.

ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 83 § ust. 2

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w Kodeksie postępowania cywilnego.

ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 83 § ust. 3

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Odwołanie do sądu przysługuje również w razie niewydania decyzji w terminie dwóch miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia wniosku o świadczenie lub inne roszczenia.

ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 83 § ust. 4

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Określa wyjątki, od których decyzji przysługuje wniosek do Prezesa ZUS o ponowne rozpatrzenie sprawy, a nie odwołanie do sądu.

K.p.c. art. 476 § § 3

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się także sprawy wszczęte na skutek niewydania przez organ rentowy decyzji we właściwym terminie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa przyznania renty nie należy do właściwości sądu administracyjnego, lecz sądu powszechnego (pracy i ubezpieczeń społecznych).

Godne uwagi sformułowania

sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego • w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania • od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego • w ustawie systemowej została przyjęta zasada, że sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych podlegają rozpoznaniu i rozstrzygnięciu w trybie postępowania administracyjnego, a weryfikacja podjętych w tym zakresie decyzji następuje w drodze postępowania sądowego, stosownie do reguł określonych w Kodeksie postępowania cywilnego

Skład orzekający

Kamil Kowalewski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących świadczeń z ubezpieczeń społecznych, w tym skarg na bezczynność organów rentowych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku braku właściwości sądu administracyjnego w sprawach rentowych; nie rozstrzyga merytorycznie sprawy o rentę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię podziału właściwości między sądami administracyjnymi a powszechnymi w sprawach ubezpieczeniowych, co jest kluczowe dla praktyków.

Sąd administracyjny czy powszechny? Gdzie szukać sprawiedliwości w sprawie renty z ZUS?

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst