VIII SA/WA 740/25

VIII SA/Wa 740/25 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-11-28
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-10-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Leszek Kobylski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 § 1 pkt 1 i § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kobylski po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy ze skargi A. K. na działanie Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie niezabezpieczenia gwarancji wynikających z prawa postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Pismem z 1 września 2025 r. wniesionym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zatytułowanym "Skarga na Ministra Sprawiedliwości dotycząca niezabezpieczenia gwarancji wynikających z prawa, w tym z prawa Unii Europejskiej" A. K. (dalej: skarżący) wystąpił o zobowiązanie Ministra Sprawiedliwości (dalej: organ) do:
- podjęcia stosownych działań ukierunkowanych na przywróceniu jego mienia do stanu przed zatrzymaniem i osadzeniem go w jednostkach penitencjarnych;
- podjęcia racjonalnych i skutecznych działań ukierunkowanych na uregulowanie strat poniesionych przez skarżącego w wyniku zaniechania władz publicznych związanych z ochroną mienia;
- podjęcia czynności, których celem będzie wyrównanie korzyści jakich nie otrzymała skarżący w wyniku niemożności korzystania z mienia.
W obszernym uzasadnieniu skargi, skarżący podniósł m.in., że w dniu 22 kwietnia 2025r., na podstawie art. 228 w zw. z art. 229 § 1 k.p.a. oraz w zw. z art. 47 Karty Praw Podstawowych wystąpił do organu ze skargą o podjęcie stosownych działań naprawczych ukierunkowanych na odbudowę jego mienia, w miejscowości J. [...], [...] C., którego został pozbawiony, przez niedopełnienie obowiązków i niezgodne z prawem działanie funkcjonariuszy państwowych. Wyjaśnił, iż w okresie od 16 grudnia 2002r. do lutego 2019r. przebywał w zakładzie karnym jako osoba pozbawiona wolności. Na każdym etapie pobytu, informował, iż jego mienie nie jest zabezpieczone w jakikolwiek sposób. Skarżący, skutki bezprawia funkcjonariuszy państwowych wycenia na 1 200 000 zł. W jego ocenie, to państwo polskie nie zrealizowało swojego obowiązku zabezpieczenia mienia skarżącego i ciągłego nadzoru.
W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej odrzucenie, z uwagi na niedopuszczalność drogi sądowej oraz o zasądzenie, na zasadzie art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W postępowaniu przed sądem administracyjnym każde merytoryczne rozpatrzenie skargi musi być poprzedzone badaniem dopuszczalności jego wniesienia. Skarga jest dopuszczalna jedynie wtedy, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy skarga spełnia wymogi formalne i został złożony w przewidzianym w prawie trybie i terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu i jego merytoryczne rozpatrzenie.
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), zgodnie z którym sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej.
Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, gdyż objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie.
Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm., dalej: O.p.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych
w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI O.p. oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto, zgodnie z § 2a i § 3 tego artykułu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji, wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Mając na uwadze treść powołanych wyżej przepisów określających właściwość sądów administracyjnych stwierdzić należy, że skarga, której żądania opisano powyżej jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Przedmiotowy zakres skargi, który wskazuje na cywilno-prawny charakter roszczeń nie należy do żadnej z wyżej wskazanych wyżej kategorii spraw należących do właściwości sądów administracyjnych. Brak też jest przepisów szczególnych, które przewidywałyby w takiej sytuacji kontrolę sądowoadministracyjną.
Odnosząc się do wniosku pełnomocnika organu o zasądzenie kosztów postępowania, należy wyjaśnić, że stosownie do art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zwrot kosztów przysługuje również skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 (art. 201 § 1 p.p.s.a.).
Na tle ww. przepisu w piśmiennictwie (M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 200, źródło: Lex) wskazuje się, że w postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi, stanowiącymi sądy pierwszej instancji (...) zwrot kosztów postępowania może nastąpić jedynie na rzecz skarżącego i tylko w sytuacji, gdy skarga została uwzględniona. Nie jest więc możliwe zasądzenie zwrotu kosztów postępowania od skarżącego na rzecz organu. Stąd też, wniosek pełnomocnika organu o zasądzenie od skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, w sytuacji odrzucenia skargi, należy uznać za bezpodstawny.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał skargę za niedopuszczalną i stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.