I SAB/Wa 65/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2011-03-31
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościgruntodszkodowaniedekret warszawskibezczynność organuterminyk.p.a.WSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta Miasta do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za przejęty grunt w terminie dwóch miesięcy, stwierdzając bezczynność organu.

Skarga K. S. i A. A. dotyczyła bezczynności Prezydenta Miasta W. w sprawie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za przejęty przez państwo grunt. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że organ administracji publicznej przekroczył ustawowe terminy załatwienia sprawy. W związku z tym, Sąd zobowiązał Prezydenta Miasta do wydania rozstrzygnięcia w terminie dwóch miesięcy od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę K. S. i A. A. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za przejęty przez państwo grunt. Skarżący podnosili, że postępowanie trwało ponad 4 lata, mimo wyznaczenia dodatkowych terminów przez Wojewodę. Prezydent Miasta argumentował, że sprawa jest skomplikowana ze względu na dekret z 1945 r. i konieczność ustalenia daty utraty możliwości władania działką. Sąd uznał jednak, że organ pozostawał w zwłoce, naruszając przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące terminów załatwiania spraw. Sąd podkreślił obowiązek organów administracji do działania wnikliwie, szybko i bez zbędnej zwłoki. Z uwagi na stwierdzoną bezczynność, Sąd zobowiązał Prezydenta Miasta do wydania rozstrzygnięcia w terminie dwóch miesięcy od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku oraz zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a., lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w rozstrzygnięciu sprawy.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że bezczynność organu zachodzi, gdy sprawa nie jest załatwiona w ustawowym terminie, a organ nie podjął niezbędnych czynności procesowych. Długie okresy bezczynności pomiędzy zebraniem dokumentacji a dalszymi działaniami, a także opóźnienia w podjęciu zawieszonego postępowania, świadczą o naruszeniu przepisów k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 35 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej mają obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca od dnia wszczęcia postępowania.

k.p.a. art. 35 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej mają obowiązek załatwiania spraw szczególnie skomplikowanych nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.

P.p.s.a. art. 149

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, stwierdzając bezczynność organu, zobowiązuje organ do wydania aktu lub dokonania czynności w wyznaczonym terminie, orzeka o istnieniu bezczynności i może orzec o wymierzeniu organowi grzywny.

Pomocnicze

k.p.a. art. 12 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej mają obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia i załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej mają obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia i załatwienia sprawy.

P.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym.

u.g.n. art. 215 § ust. 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Reguluje kwestię odszkodowań za działki przejęte dekretem z 1945 r., określając przesłanki przyznania odszkodowania za dom jednorodzinny lub działkę budowlaną.

Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W.

Reguluje kwestie własności i użytkowania gruntów na obszarze Warszawy, w tym odszkodowania za grunty przejęte przez państwo.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Długotrwała zwłoka organu w rozpoznaniu wniosku o odszkodowanie, przekraczająca ustawowe terminy określone w k.p.a. Naruszenie przez organ obowiązków procesowych wynikających z k.p.a. dotyczących prowadzenia postępowania bez zbędnej zwłoki.

Godne uwagi sformułowania

organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy Prezydent W. pozostaje w zwłoce w rozpoznaniu wniosku czynności te podejmowane były przez organ z naruszeniem wskazanych wyżej terminów nie można bowiem usprawiedliwić tak długich okresów bezczynności organ pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. brak stosownych dokumentów, jak i uzupełnianie zgromadzonego materiału dowodowego - nie usprawiedliwia bezczynności organu

Skład orzekający

Przemysław Żmich

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.a. dotyczących bezczynności organów administracji publicznej oraz terminów załatwiania spraw, zwłaszcza w kontekście spraw odszkodowawczych związanych z dekretami regulującymi własność gruntów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z dekretami warszawskimi i odszkodowaniami za grunty przejęte przez państwo. Ogólne zasady dotyczące bezczynności organów są szeroko stosowane.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem przewlekłości postępowań administracyjnych i skuteczność skargi na bezczynność organu. Jest to istotne dla prawników procesowych i osób prowadzących sprawy z administracją.

Przewlekłość w urzędzie? Sąd administracyjny przypomina o terminach!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SAB/Wa 65/11 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2011-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-02-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Przemysław Żmich /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Zobowiązano organ do rozpoznania wniosku/odwołania w terminie ...od otrzymania odpisu prawomocnego orzeczenia
Sentencja
W IMIENIU RZYCZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. S. i A. A. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za przejęcie przez państwo gruntu nieruchomości [...] 1. zobowiązuje Prezydenta Miasta W. do wydania rozstrzygnięcia w sprawie z wniosku K. S. i A. A. z dnia 11 lipca 2006 r. o odszkodowanie za grunt nieruchomości [...] dla którego prowadzona jest księga wieczysta pod nazwą "[...]", oznaczony nr hip. [...] - w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. zasądza od Prezydenta W. solidarnie na rzecz skarżących K. S. i A. A. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
K. S. i A. M. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. polegającą na niewydaniu decyzji w sprawie ustalenia na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], regulowaną w księdze wieczystej D. lit. [...], [...], hip. [...].
W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że w przedmiotowej sprawie postępowanie toczy się od ponad 4 lat i mimo wyznaczenia przez Wojewodę [...] postanowieniem z [...] kwietnia 2008 r. dodatkowego terminu do załatwienia sprawy na czerwiec 2008 r. Prezydent nie zakończył postępowania. Ponadto skarżący zwrócili się o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art.119 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wyjaśnił, że przedmiotowa nieruchomość leży w obszarze objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. Kwestię odszkodowań za działki przejęte ww. dekretem reguluje obecnie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami zgodnie z którym odszkodowanie może być przyznane za dom jednorodzinny, jeżeli przeszedł on własność Państwa po dniu 5 kwietnia 1958 r. lub za działkę, która przed dniem wejścia w życie dekretu z 26 października 1945 r. mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli były właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5 kwietnia 1958 r.
Organ wyjaśnił, że postępowanie w sprawach odszkodowawczych polega m. in. na gromadzeniu dokumentów potwierdzających prawa podmiotowe właściciela gruntu, pozyskaniu map sytuacyjnych, występowaniu do sądu wieczytoksięgowego po zaświadczenia hipoteczne i do biegłych po opinie, sprawdzeniu, czy przedmiotowa nieruchomość spełnia przesłanki z art. 215 ust. 2 ww. ustawy.
Ponadto wskazane zostało, że w toku postępowania zgromadzono szereg materiałów mających na celu określenie, czy nieruchomość spełnia przesłanki kwalifikujące ją do przyznania odszkodowania, jednak dodatkowych wyjaśnień wymaga nadal kwestia daty w której dawny właściciel utracił możliwość posiadania działki. W związku z powyższym wystąpiono do [...] Związku [...] w W. o wyjaśnienie w jakim okresie przedmiotowy teren zajęty był pod ogródki działkowe oraz po dokumenty dotyczące realizacji tych ogródków.
Reasumując organ wniósł o oddalenie skargi na bezczynność.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a., jak również mają obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.
Odnosząc powyżej wskazane ogólne zasady postępowania do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż oznacza to obowiązek organu administracji publicznej podjęcia właściwych działań, działań celowych, które umożliwią rozpatrzenie wniosku stron postępowania w ustawowym terminie. Przy czym wskazać należy, że z art. 35 § 1 i § 3 k.p.a. wynika obowiązek organów administracji publicznej załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.
Dokonując oceny zasadności skargi w świetle zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji stwierdzić należy w sposób bezsporny, że termin określony w art. 35 § 3 k.p.a. został przez Prezydenta W. przekroczony, innymi słowy Prezydent W. pozostaje w zwłoce w rozpoznaniu wniosku skarżących z 11 lipca 2006 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., regulowaną w księdze wieczystej [...] lit. [...], hip. [...], położoną niegdyś przy ul. [...].
Nie kwestionując wyjaśnień organu, że w toku postępowania zgromadzono szereg materiałów mających na celu zbadanie przesłanek ustawowych w tym ustalenia dokładnej daty pozbawienia poprzedniego właściciela lub jego następcy faktycznej możliwości władania omawianą działką należy zauważyć, że czynności te podejmowane były przez organ z naruszeniem wskazanych wyżej terminów prowadzenia postępowania administracyjnego.
Z akt sprawy wynika, że wniosek spadkobierców L. P. P. o przyznanie odszkodowania wpłynął do Kancelarii Urzędu W. w dniu 2 sierpnia 2006 r.
Po wpłynięciu wniosku Prezydent W. wystąpił o uzupełnienie dokumentacji poprzez przekazanie akt własnościowych (pismo z 8 sierpnia 2006 r.), o wydanie kopii mapy ewidencyjnej z naniesionymi granicami hipotecznymi (pismo z dnia 28 sierpnia 2006 r.), kopii materiałów inwentaryzacyjnych Biura Odbudowy Stolicy dotyczących przedmiotowych nieruchomości (pismo z dnia 13 października 2006 r.).
Pismem z dnia 31 stycznia 2007 r. pełnomocnik skarżących zwrócił się do Prezydenta W. z prośbą o rozpoznania wniosku o odszkodowanie.
Dopiero pismem z dnia 16 listopada 2007 r. organ poinformował pełnomocnika skarżących, iż decyzja zostanie wydana w sprawie do końca maja 2008 r.
Pełnomocnik skarżących wniósł do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, a Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] wyznaczył termin rozpoznania sprawy do 30 czerwca 2008 r.
Z akt sprawy wynika jednak, że wyznaczonym terminie decyzja nie została wydana bowiem postanowieniem z [...] czerwca 2008 r. Prezydent W. zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie o ustalenie odszkodowania do czasu rozstrzygnięcia przez Wojewodę [...] odwołania od decyzji Prezydenta W. z [...] lutego 2008 r., nr [...] orzekającej o odmowie przyznania odszkodowania za inną działkę na rzecz tych samych osób.
Wnioskiem z dnia 10 lipca 2009 r. pełnomocnik skarżących wystąpił o podjęcie zawieszonego postępowania z uwagi na wydanie przez Wojewodę [...] w dniu [...] stycznia 2009 r., decyzji nr [...]. M. K. ponowił swoją prośbę pismem z 8 maja 2009 r.
Postanowieniem z 17 maja 2010 r. Prezydent W. podjął zawieszone postępowanie, a następnie pismem z 15 lutego 2011 r. poinformował skarżących, że decyzja kończąca postępowanie zostanie wydana do dnia 30 czerwca 2011 r.
W ocenie Sądu powyższe czynności organu wskazują, iż Prezydent W. pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu wniosku o przyznanie odszkodowania. Nie można bowiem usprawiedliwić tak długich okresów bezczynności pomiędzy zebraniem dokumentacji w sprawie, a poinformowaniem stron o dalszym postępowaniu, jak również wydania postanowienia o podjęciu postępowania w przedmiocie wniosku o odszkodowanie ponad rok po ustaniu przyczyny jego zawieszenia.
Zauważyć należy, że organ pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a., lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w rozstrzygnięciu sprawy. Treść obowiązku płynącego z art. 35 § 1 k.p.a. oznacza zakaz nieuzasadnionego przetrzymywania spraw bez nadawania im właściwego biegu oraz obowiązek prowadzenia postępowania bez niepotrzebnych zahamowań i przewlekłości w postępowaniu.
Podkreślić również należy, że zarówno brak stosownych dokumentów, jak i uzupełnianie zgromadzonego materiału dowodowego - nie usprawiedliwia bezczynności organu w rozumieniu art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 119 pkt 2 w związku z art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI