I SAB/Wa 104/20

I SAB/Wa 104/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-07-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-04-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Jolanta Dargas
Monika Sawa
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
658
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OSK 308/21 - Wyrok NSA z 2022-12-02
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 256
art. 35, 36
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska- Jaroszewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędzia WSA Monika Sawa po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. G. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2014 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
T. G. pismem z [...] kwietnia 2015 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] lutego 2014 r.
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie, wskazując m.in, że na powyższy wniosek Centrum Pomocy Społecznej Dzielnicy [...] [...] udzieliło skarżącej odpowiedzi w piśmie zbiorczym z [...] marca 2014 r., a pismo to zostało skutecznie doręczone skarżącej [...] marca 2014 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 3 grudnia 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 398/15 oddalił skargę, uznając, że w niniejszej sprawie organ nie dopuścił się bezczynności. Sąd wyjaśnił, że skarżąca [...] lutego 2014 r. wystosowała do Ośrodka Pomocy Społecznej pismo zatytułowane "wniosek". Pismo to nie było jednak wnioskiem wszczynającym postępowanie w sprawie administracyjnej, lecz stanowiło wyraz bogatej korespondencji z Ośrodkiem Pomocy Społecznej, w której skarżąca, jak w dziesiątkach innych pism składanych do tego Ośrodka, wyraża swoje niezadowolenie z jego pracy oraz zwraca się o wydawanie kserokopii składanych przez nią dokumentów oraz udzielanie informacji. W konsekwencji, Sąd uznał, że skoro pismo z [...] lutego 2014 r. nie wszczynało sprawy administracyjnej to nie sposób mówić o bezczynności organu w związku z jej niezakończeniem.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 9 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 1125/16, uchylił wyrok z 3 grudnia 2015 r., wskazując, że podanie skarżącej z [...] lutego 2014 r. zawiera 8 punktów, które w sposób mniej lub bardziej zrozumiały wskazują na domaganie się przez skarżącą wydania jej kserokopii z akt sprawy. Ponadto, wniosek ten zawiera "zastrzeżenie" dotyczące "wypełniania przez dyrekcję obowiązków służbowych" i inne trudne do jednoznacznej oceny uwagi. Treść tego pisma, w ocenie NSA, wskazuje na bezczynność organu, która dotyczyła wydawania z akt sprawy pism oraz uzyskania informacji wskazanych we wniosku. Za zasadne NSA uznał przeprowadzenie przez Sąd pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego względem określenia przedmiotu sprawy, tj. zweryfikowanie – poprzez skierowanie odpowiedniego wezwania do samej skarżącej, czy następnie – po ustanoweniu pełnomocnika z urzędu – do pełnomocnika procesowego, co jest przedmiotem każdej z odrębnie rozpatrywanych skarg na bezczynność organu, a następnie odniesienie stanowiska strony skarżącej odpowiednio do dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, będąc związany na podstawie art. 190 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zwrócił się do ustanowionego z urzędu pełnomocnika skarżącej z wnioskiem o jednoznaczne określenie przedmiotu zaskarżenia i treści żądania skargi.
W odpowiedzi na powyższe, pełnomocnik skarżącej w piśmie z [...] maja 2018 r. wyjaśnił, że przedmiotem skargi jest bezczynność organu w zakresie żądania udostępnienia z akt sprawy gromadzonych dla celów pomocy społecznej pism składanych przez samą skarżącą w określonych sprawach z 2014 r., wydanie ksero wywiadu, ewentualnie wydanie poświadczenia na piśmie o miejscu zamieszkania skarżącej.
Organ ustosunkowując się do powyższego stanowiska, w piśmie z [...] sierpnia 2018 r., przedstawił korespondencję kierowaną do skarżącej (kilkanaście pism wystosowanych w lutym 2014 r.) wraz z kopiami żądanych przez nią pism (przez nią samą składanych) do tego organu, a żądanych we wniosku z [...] lutego 2014 r. wraz z kopiami kopert i dowodów nadania. Organ ponownie podkreślił przy tym, że nie pozostaje w bezczynności i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo, w odniesieniu do wniosku o potwierdzenie miejsca zamieszkania organ wyjaśnił, że skarżąca wielokrotnie domagała się tego zaświadczenia w celu pozyskania świadczeń z pomocy społecznej twierdząc, że jest osobą bezdomną oraz że organ wielokrotnie udzielał skarżącej odpowiedzi na ten wniosek w różnych formach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 14 stycznia 2019 r. sygn. akt I SAB/Wa 149/18 oddalił skargę uznając, że pełnomocnik skarżącej sprecyzował zarzuty skargi odnośnie bezczynności organu. Sąd uznał, że organ udzielił odpowiedzi na pismo skarżącej, doręczył skarżącej kopie pism przez nią żądanych oraz wyjaśnił kwestie dotyczące wywiadu środowiskowego i ustalenia jej miejsca zamieszkania na wywiadzie tym opartego (pismo z [...] marca 2014 r., k- 273). Organ zwracał się do SKO pismem z [...] lutego 2014 r. (k - 151), a kwestie domagania się przez kilka lat wielokrotnie w wielu wnioskach i wielu skargach poświadczenia miejsca zamieszkania przez skarżącą z konsekwentnym powoływaniem się przez nią samą, iż takiego miejsca nie posiada i kwestie żądania wydawania zaświadczenia o bezdomności (niemożliwego z punktu widzenia art. 217 kpa) – Sąd zna z urzędu z wielu postępowań inicjowanych przez skarżącą zarówno w I jak i w IV Wydziale. Ustalenia poczynione odnośnie do pisma skarżącej z [...] lutego 2014 r. wskazują, jak ocenił WSA w Warszawie, że organ nie pozostawał w zwłoce w rozumieniu art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
T. G. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 lutego 2020 r. sygn. akt I OSK 1814/19 uchylił wyrok z 14 stycznia 2019 r. i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego na podstawie uzasadnienia wydanego wyroku trudno uznać, że rozpoznając skargę Sąd wydał wyrok na podstawie akt sprawy. Zdaniem NSA Sąd pierwszej instancji nie zbadał treści wniosku skarżącej z [...] lutego 2014 r., w ogóle wniosku tego nie przywołał, nie dokonał jego analizy w konfrontacji z aktami administracyjnymi, w celu potwierdzenia czy faktycznie organ udzielił skarżącej odpowiedzi na jej wniosek z [...] lutego 2014 r.
NSA podkreślił, że dopiero analiza żądania skarżącej zawartego we wniosku z [...] lutego 2014 r. w związku z treścią pisma skarżącej z [...] maja 2018 r., precyzującego skargę, w konfrontacji z pismami organu, mającymi stanowić odpowiedź na ten wniosek, a znajdującymi się w aktach administracyjnych sprawy, a także złożonymi do akt postępowania sądowoadministracyjnego, będzie świadczyła o rozpoznaniu skargi na podstawie akt sprawy, zgodnie z wymogiem art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna i brak jest podstaw do jej uwzględnienia.
Zgodnie z art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) – dalej jako P.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Sąd orzeka także w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V, VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (art. 3 § 2 pkt 9 P.p.s.a.).
W myśl art. 119 pkt 4 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 kpa lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji.
Stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.).
Instytucja skargi na bezczynność ma więc na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Kontrola Sądu zmierza zaś do sprawdzenia, czy istotnie organ administracji publicznej pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy. Oceniając czy organ pozostaje w bezczynności, Sąd bierze pod uwagę sytuację faktyczną i prawną istniejącą w dacie orzekania.
Zgodnie natomiast z art. 190 P.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Rozpoznając ponownie sprawę, mając na uwadze ocenę prawną wyrażoną w wyroku NSA z dnia 5 lutego 2020 r., Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Prezydentowi m. W. nie można bowiem zarzucić bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącej z [...] lutego 2014 r.
Zauważyć trzeba, że analiza przedmiotowego wniosku oraz pisma pełnomocnika skarżącej z [...] maja 2018 r. precyzującego skargę wskazuje, że T. G. wystąpiła do Prezydenta [...] z żądaniem: udostępnienia z akt sprawy gromadzonych dla celów pomocy społecznej przez Centrum Pomocy Społecznej Dzielnicy [...] im. [...][...][...] składanych przez skarżącą pism w sprawach [...], [...], [...], [...], [...], poprzez sporządzenie kserokopii, wydania dokumentacji z akt; wydania urzędowego poświadczenia na piśmie i wskazania konkretnych dat odnośnie pism [...] z [...].09.13 w zakresie potwierdzenia miejsca zamieszkania skarżącej; wydania ksero wywiadu środowiskowego dot. skarżącej z dnia [...].01.2014 i w związku z tym wszelkich oświadczeń skarżącej i notatek pracowniczych poprzez sporządzenie kserokopii oraz uzyskania pisemnych informacji w sprawie pism dotyczących odpowiedzi na złożone przez skarżącą wnioski.
Jak wynika z treści pisma pełnomocnika organu z [...] sierpnia 2018 r. (k-145 akt sądowych) oraz załączonych kserokopii dokumentów, przy piśmie z [...] lutego 2014 r. w odpowiedzi na wniosek z [...] lutego 2014 r. przesłano skarżącej m.in. kopie dokumentów z akt gromadzonych do celów pomocy społecznej z 2013 r. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] (k – [...] akt sądowych). Przesyłka polecona z [...] marca 2014 r. zawierająca przedmiotowe dokumenty nie została przez skarżącą odebrana (k- [...], [...] akt sądowych). W stosownych pismach organ odnosił się ponadto do kwestii urzędowego potwierdzenia miejsca zamieszkania, czy też do żądań dotyczących wywiadu środowiskowego (pismo z [...] lutego 2014 r., k- [...] akt sądowych, pismo z [...] marca 2014 r., k-[...] akt sądowych).
Mając na uwadze wytyczne NSA zawarte w wyroku z 5 lutego 2020 r., pismem z [...] lipca 2020 r. zwrócono się do pełnomocnika organu o nadesłanie całości akt administracyjnych sprawy i jednoznacznego wskazania czy organ udzielił odpowiedzi na zawarte we wniosku z [...] lutego 2014 r. żądania skarżącej.
W odpowiedzi na powyższe w piśmie organu z [...] lipca 2020 r. wyjaśniono, że pismem z [...] lutego 2014 r. organ odpowiedział na pismo skarżącej w części dotyczącej wydania kopii dokumentów, za wyjątkiem tych, których kopie zostały już wcześniej wydane skarżącej [...] lutego 2014 r., a które pokrywały się z jej wnioskiem z [...] lutego 2014 r. Natomiast pismem z [...] marca 2014 r. odniesiono się do części merytorycznej wniosku skarżącej.
Zauważyć trzeba, że z wyjaśnień organu zawartych ww. piśmie oraz z załączonych do pisma kserokopii dokumentów wynika, że przy piśmie z [...] lutego 2014 r. zostały wydane skarżącej kopie dokumentów dotyczące sprawy nr [...], o które skarżąca wnioskowała [....] stycznia 2014 r., a których odbiór pokwitowała własnoręcznym podpisem [...] lutego 2014 r. (k- [...] i [...] akt sądowych). W dniu [...] stycznia 2014 r. skarżąca pokwitowała odbiór kserokopii pisma z [...] stycznia 2014 r. w sprawie nr [...] stanowiącego odpowiedź na wniosek z [...] stycznia 2014 r. (k- [...] i [...] akt sądowych). [...] lutego 2014 r. skarżąca odebrała ponadto kserokopie dwóch pism z [...] lutego 2014 r. wraz z załączonymi do nich dokumentami w sprawie nr [...], które stanowiły odpowiedzi organu na wniosek skarżącej z [...] stycznia 2014 r. (k- [...], [...], [...] akt sądowych). Tego samego dnia ([...] lutego 2014 r.) skarżąca odebrała ponadto kserokopię pisma z [...] lutego 2014 r. wraz z załączonymi dokumentami w sprawie nr [...] stanowiącą odpowiedź na pismo z [...] stycznia 2014 r. (k – [...] i [...] akt sądowych) oraz kserokopię pisma z [...] lutego 2014 r. wraz z załączonymi dokumentami w sprawie nr [...] stanowiącą odpowiedź na pismo z [...] stycznia 2014 r. (k- [...] i [...] akt sądowych).
Z analizy nadesłanych dokumentów wynika ponadto, że kserokopia wywiadu środowiskowego z [...] stycznia 2014 r. oraz kopie notatek służbowych pracowników sporządzonych w okresie od [...] września 2013 r. do[...] stycznia 2014 r. i kopie pism w tym oświadczeń, zostały przesłane skarżącej przy piśmie organu z [...] stycznia 2014 r. stanowiącym odpowiedź na jej wniosek z [...] lutego 2014 r. (k- [...] – [...] akt sądowych). Żądanie dotyczące "wydania urzędowego poświadczenia na piśmie i wskazania odnośnie pisma [...] z [...].09.13 w zakresie potwierdzenia miejsca zamieszkania skarżącej" dotyczy zaś w istocie uchwały nr [...] Zarządu Dzielnicy [...][...] z dnia [...] września 2013 r. w sprawie skierowania T. G. do zawarcia umowy najmu lokalu na czas nieoznaczony, co wynika z załączonego do pisma z [...] lipca 2020 r. wydruku z Biuletynu Informacji Publicznej [...] (k- [...] akt sądowych).
W świetle powyższego stwierdzić trzeba, że brak jest podstaw do uwzględnienia złożonej skargi. W rozpoznawanej sprawie - zdaniem Sądu - nie można skutecznie zarzucić organowi bezczynności w rozpoznaniu wniosku z [...] lutego 2014 r. Z analizy ww. pism i nadesłanych dokumentów wynika, że organ udzielił skarżącej stosownych wyjaśnień i odpowiedzi na zawarte w przedmiotowym wniosku żądania. Skarżąca otrzymała też żądane kserokopie dokumentów. Co prawda część z tych dokumentów oraz stosowne informacje skarżąca otrzymała przed złożeniem wniosku z [...] lutego 2014 r., w odpowiedzi na wcześniej składane przez nią wnioski. Trzeba mieć jednak na uwadze, że podania skarżącej składane są w sprawach dotyczących pomocy społecznej, które nie podlegają żadnej opłacie. Sądowi z urzędu wiadomym natomiast jest, że skarżąca występuje do organu z wieloma wnioskami, często zawierającymi tożsame lub bardzo podobne żądania. Nie można zatem wymagać od organu aby wielokrotnie udzielał odpowiedzi na te same żądania i przekazywał te same kserokopie dokumentów. Mogłoby to bowiem utrudnić działanie organu i spowodować nadmierne koszty jego funkcjonowania. Istotne przy tym jest, że rozpoznając skargę na bezczynność Sąd bierze pod uwagę czy w danej sprawie została dokonana żądana przez stronę czynność.
Mając powyższe na uwadze, po analizie wniosku skarżącej, udzielonych odpowiedzi organu oraz nadesłanych dokumentów stwierdzić należy, że wniesiona skarga jest bezzasadna i podlega oddaleniu.
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 P.p.s.a.