I SAB/Sz 142/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2024-10-09
NSAAdministracyjneŚredniawsa
dostęp do informacji publicznejuczelnia niepublicznainformacja publicznazadania publicznedziałalność gospodarczaprawo o szkolnictwie wyższymbeczynność organuwniosek o udostępnienie informacji

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę na bezczynność Rektora uczelni niepublicznej w przedmiocie udostępnienia informacji o liczbie studentów według powiatu zamieszkania, uznając, że dane te nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy.

Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji o liczbie studentów uczelni niepublicznej według powiatu zamieszkania. Rektor uczelni odmówił udostępnienia, uznając, że nie jest to informacja publiczna. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że uczelnia niepubliczna, działając na zasadach wolnorynkowych, nie jest zobowiązana do udostępniania danych dotyczących liczby studentów według powiatów, gdyż stanowią one informację o charakterze gospodarczym, a nie publicznym.

Skarżący R. K. zwrócił się do Rektora uczelni niepublicznej z wnioskiem o udostępnienie informacji o liczbie studentów według powiatu zamieszkania na dzień 30 czerwca 2024 r. Rektor uczelni odmówił udostępnienia wnioskowanych danych, wskazując, że nie są one informacją publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, a dotyczą działalności gospodarczej uczelni. Skarżący złożył skargę na bezczynność Rektora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę. Sąd uznał, że uczelnia niepubliczna, mimo wykonywania zadań publicznych w zakresie kształcenia, w tym przypadku działała na zasadach wolnorynkowych. Informacja o liczbie studentów według powiatów została uznana za mającą charakter gospodarczy, ujawniającą rozmiary i zasięg działalności uczelni jako przedsiębiorcy, a nie za informację publiczną podlegającą udostępnieniu na podstawie ustawy. Sąd podkreślił, że nie wszystkie sprawy uczelni niepublicznej są sprawami publicznymi. Ponieważ Rektor udzielił odpowiedzi na wniosek, nie można mówić o bezczynności organu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uczelnia niepubliczna działająca na zasadach wolnorynkowych nie jest zobowiązana do udostępnienia informacji o liczbie studentów według powiatu zamieszkania, gdyż dane te mają charakter gospodarczy, a nie publiczny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uczelnia niepubliczna, mimo wykonywania zadań publicznych w zakresie kształcenia, w tym przypadku działała na zasadach wolnorynkowych. Informacja o liczbie studentów według powiatów została uznana za mającą charakter gospodarczy, ujawniającą rozmiary i zasięg działalności uczelni jako przedsiębiorcy, a nie za informację publiczną podlegającą udostępnieniu na podstawie ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

u.d.i.p. art. 1 § ust. 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 pkt 5

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 13 § ust. 1 i 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 14 § ust. 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 15 § ust. 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 16 § ust. 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i § 2

Konstytucja RP art. 61 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomocnicze

Prawo o szkolnictwie art. 11 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Prawo o szkolnictwie art. 13 § pkt 2

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Prawo o szkolnictwie art. 365 – 425

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Prawo o szkolnictwie art. 426

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

p.p.s.a. art. 119 § pkt 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 70

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Informacja o liczbie studentów uczelni niepublicznej według powiatu zamieszkania ma charakter gospodarczy, a nie publiczny. Uczelnia niepubliczna, działając na zasadach wolnorynkowych, nie jest zobowiązana do udostępniania danych dotyczących jej działalności gospodarczej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Rektor uczelni udzielił odpowiedzi na wniosek, co wyklucza bezczynność organu.

Odrzucone argumenty

Rektor uczelni niepublicznej dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Żądana informacja o liczbie studentów według powiatu zamieszkania jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy.

Godne uwagi sformułowania

nie wszystkie jej sprawy są sprawami publicznymi informacja o liczbie studentów, gdyż dotyczy działań jako przedsiębiorca nie można żądać ujawnienia danych związanych z tą działalnością na podstawie u.d.i.p.

Skład orzekający

Anna Sokołowska

przewodniczący sprawozdawca

Wiesława Achrymowicz

sędzia

Bolesław Stachura

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, czy uczelnia niepubliczna jest zobowiązana do udostępniania informacji o charakterze gospodarczym na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uczelni niepublicznej działającej na zasadach wolnorynkowych i informacji o charakterze gospodarczym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej w kontekście uczelni niepublicznych i ich działalności gospodarczej, co jest istotne dla prawników zajmujących się tym obszarem.

Czy uczelnia niepubliczna musi ujawnić dane o swoich studentach? Sąd rozstrzyga.

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SAB/Sz 142/24 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2024-10-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Anna Sokołowska /przewodniczący sprawozdawca/
Bolesław Stachura
Wiesława Achrymowicz
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1, art. 4 ust. 1 pkt 5, art. 6, art. 13 ust. 1 i 2, art. 14 ust. 2, art. 15 ust. 2, art. 16 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Dz.U. 2023 poz 742
art. 13 pkt 2, art. 426
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Sygn. [...] I SAB/Sz 142/24 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 października 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz Sędzia WSA Bolesław Stachura po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu [...] października 2024 r. sprawy ze skargi R. K. na bezczynność Rektora Uniwersytetu/Politechniki/Akademii w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
Uzasadnienie
R. K. (dalej: "Strona", "Skarżący"), pismem z 15 lipca 2024 r., złożył za pośrednictwem platformy ePUAP wniosek o udostępnienie informacji o następującej treści: "Liczba studentów Z. wg powiatu zamieszkania (stan na 30 czerwca 2024)".
Jako sposób i formę udostępnienia wnioskowanych informacji wskazał przesłanie odpowiedzi na podany we wniosku adres skrzynki ePUAP.
Rektor Z. (dalej: "Organ"), pismem z dnia 18 lipca 2024 r. udzielił Skarżącemu odpowiedzi, w której zawarł stanowisko, że przedmiot złożonego wniosku nie jest informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U.2022.902; dalej: "u.d.i.p.") i nie podlega udostępnieniu.
Skarżący, pismem z 31 lipca 2024 r., złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, poprzez naruszenie:
1) art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez błędne zastosowanie polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek;
2) art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek, a podmiot jest zobowiązany w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku do udostępnienia informacji lub poinformowania wnioskodawcy o przedłużeniu terminu potrzebnego na rozpatrzenie wniosku, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie informacji w zakreślonym ustawowo terminie.
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów Skarżący wniósł o:
1) stwierdzenie, że Organ dopuścił się bezczynności;
2) zobowiązanie Organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku;
3) zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu Skarżący przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania i wskazał, że do dnia złożenia skargi nie została mu udostępniona informacja będąca przedmiotem wniosku z 15 lipca 2024 r.
W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o:
1) odrzucenie skargi w całości, ewentualnie
2) oddalenie skargi w całości z tego powodu, że żądana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu u.d.i.p., ewentualnie
3) oddalenie skargi w całości z tego powodu, że żądana informacja wymaga przetworzenia, a Skarżący nie wykazał szczególnej istotności informacji dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.),
4) orzeczenie o kosztach postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu Organ wskazał, że Z. (dalej: "Akademia") jest uczelnią niepubliczną, działającą na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz.U.2023.742 ze zm.; dalej: "Prawo o szkolnictwie"). Obok swojej działalności jako podmiot prawa prywatnego, wykonuje ona również funkcje publiczne w zakresie prowadzenia kształcenia na studiach, na studiach podyplomowych i innych form kształcenia (art. 11 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa o szkolnictwie). Działalność Akademii może być przedmiotem informacji publicznej jedynie w takim zakresie, w jakim wykonuje ona zadania władzy publicznej, a nie w zakresie jej pozostałej działalności. Informacja o tym, z jakich powiatów pochodzą studenci Akademii należy do sfery jej interesów gospodarczych, nie dotyczy natomiast sprawy publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Nie jest ona w związku z tym informacją publiczną i w konsekwencji nie podlega udostępnieniu w trybie i na zasadach określonych w tej ustawie.
Jednocześnie Organ wskazał, że nawet w przypadku, gdyby żądane przez Skarżącego informacje zostały zakwalifikowane jako informacja publiczna, Organ nie byłby zobowiązany do jej udzielenia na podstawie wniosku złożonego przez Skarżącego, ponieważ żądana informacja nie jest tzw. informacją prostą, której można by udzielić poprzez jej zwykłe przekazanie, ale informacją, która dopiero musiałaby zostać stworzona na podstawie analizy posiadanych informacji cząstkowych i opracowywania odpowiedzi, której Skarżący żąda. Skarżący zaś w swoim wniosku nie wykazał szczególnej istotności informacji dla interesu publicznego, która to okoliczność jest warunkiem udostępnienia informacji przetworzonej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta - z mocy art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935) – dalej jako "p.p.s.a.", obejmuje również bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a p.p.s.a.
Przedmiot postępowania w niniejszej sprawie stanowiła bezczynność Rektora Z. (Akademii) w zakresie rozpoznania wniosku Skarżącego z 15 lipca 2024 r. złożonego w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Oceniając w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi dotyczącej bezczynności Organu, odnotować trzeba, że jej wniesienie nie było ograniczone terminem, jak również nie musiało być poprzedzone żadnym środkiem zaskarżenia. Stąd skarga wniesiona w niniejszej sprawie była dopuszczalna i podlegała rozpoznaniu.
Art. 13 u.d.i.p. stanowi, że udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (ust. 1), a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Wniosek o udzielenie informacji publicznej powinien być załatwiony albo przez udzielenie żądanych informacji (w formie czynności materialno-technicznej), albo przez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., albo przez zawiadomienie wnioskodawcy, że żądana informacja nie może być udzielona w trybie ustawy lub przez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania, w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2 oraz w sytuacji określonej w art. 15 ust. 2, gdy wnioskujący wycofa uprzednio złożony wniosek. Art. 16 ust. 1 u.d.i.p. ma przy tym zastosowanie tylko wówczas, gdy konieczna jest odmowa udzielenia informacji lub umorzenie postępowania i spełniony jest warunek przedmiotowy (informacja ma charakter informacji publicznej) oraz podmiotowy (podmiot jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej). Jeżeli zaś wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą lub że jej przepisy nie znajdują zastosowania ze względu na odmienne tryby dostępu (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Wolters Kluwer, Warszawa 2016 r., str. 314 – 315).
Z bezczynnością organu w sprawie udzielenia informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. J. Woś, wyd. LexisNexis, Warszawa 2009 r., s. 103).
Wniesienie skargi na bezczynność organu jest uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej w kompleksowy sposób reguluje procedurę dostępu do informacji publicznej, zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ustawy oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej, nie zawiera jednak przepisów, które dotyczyłyby bezczynności organu. W wąskim zakresie odsyła do stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego ustalając, że jedynie w kwestii wydania decyzji stosuje się K.p.a. I tak reguluje ona udostępnienie informacji publicznej (art. 7, 13 i 14 ustawy), jak również odmowę udostępnienia informacji w trybie art. 16 ust. 1 ustawy, czy też dopuszcza stwierdzenie przez organ, iż żądane informacje nie stanowią informacji publicznej i wówczas organ powiadamia jedynie wnoszącego, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach prawa (por. teza nr 2 wyroku NSA w Warszawie z dnia 25 marca 2003 r., sygn. akt II SA 4059.02, Lex nr 77178, wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 162/07, Lex nr 322803).
W każdym jednak z wymienionych form rozpatrzenia wniosku wymagane jest poinformowanie przez organ wnioskodawcy o zajętym stanowisku.
Reasumując, bezczynność organu na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej polega zatem na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno - technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje, czy też nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Innymi słowy, z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ "milczy" wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy w pierwszej kolejności należy dokonać oceny, czy adresat wniosku o udzielenie tych informacji zobowiązany był do rozpoznania wniosku oraz czy żądana informacja jest informacją publiczną, stosownie do przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ocena ta dokonana być musi na gruncie regulacji prawa materialnego, z której wnioskodawca wywodzi podstawę swego żądania, czyli ustawy o dostępie do informacji publicznej .
W przedmiotowej sprawie adresatem wniosku skarżącego z dnia 15 lipca 2024 r. jest Rektor Z. , który to podmiot jest niepubliczną uczelnią zawodową działającą na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 20018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, innych przepisów prawa powszechnie obowiązującego oraz statutu (§ 1 Statutu dostępnego na dzień wydania niniejszego wyroku – adres strony internetowej [...]
Podmiot ten został utworzony na podstawie pozwolenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 28 stycznia 1993 roku Nr [...] i jest zarejestrowany w Rejestrze Uczelni i Instytucji Naukowych / Ewidencja Uczelni Niepublicznych.
Stosownie do treści art. 70 Konstytucji, obywatele i instytucje mają prawo zakładania szkół podstawowych, ponadpodstawowych i wyższych oraz zakładów wychowawczych. Warunki zakładania i działalności szkół niepublicznych oraz udziału władz publicznych w ich finansowaniu, a także zasady nadzoru pedagogicznego nad szkołami i zakładami wychowawczymi określa ustawa. Władze publiczne zapewniają obywatelom powszechny i równy dostęp do wykształcenia. W tym celu tworzą i wspierają systemy indywidualnej pomocy finansowej i organizacyjnej dla uczniów i studentów. Warunki udzielania pomocy określa ustawa.
Dla ustalenia, czy niepubliczna (prywatna) szkoła wyższa jest podmiotem realizującym zadania publiczne konieczne jest zacytowanie regulacji Prawa o szkolnictwie.
Jak wynika z art. 13 pkt 2) Prawa o szkolnictwie uczelnia niepubliczna jest uczelnią utworzoną przez osobę fizyczną albo osobę prawną inną niż jednostka samorządu terytorialnego albo państwowa albo samorządowa osoba prawna. W myśl Prawa o szkolnictwie misją systemu szkolnictwa wyższego i nauki jest prowadzenie najwyższej jakości kształcenia oraz działalności naukowej, kształtowanie postaw obywatelskich, a także uczestnictwo w rozwoju społecznym oraz tworzeniu gospodarki opartej na innowacjach. Uczelnie, w tym niepubliczne m.in. poprzez kształcenie studentów, stanowią integralną część narodowego systemu edukacji i nauki. W dziale XII Prawa o szkolnictwie (art. 365 – 425) określono zasady finansowania szkolnictwa wyższego (w tym uczelni niepublicznych) z środków publicznych oraz gospodarki finansowej uczelni. Z przepisów wynika, że niepubliczna uczelnia zawodowa może mieć przyznaną pomoc w formie środków publicznych (subwencje, dotacje), w zakresie i formach określonych w ustawie. Zgodnie z art. 426 Prawa o szkolnictwie minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego sprawuje nadzór nad zgodnością działań uczelni z przepisami prawa, a także nad prawidłowością wydatkowania środków publicznych. Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego może żądać informacji i wyjaśnień od organów uczelni oraz założyciela uczelni niepublicznej, a także dokonywać kontroli działalności uczelni.
Z powyższego wynika, że uczelnia niepubliczna stanowi część państwowego systemu edukacji i nauki. W zakresie tworzenia i funkcjonowania tych uczelni nie ma dowolności, gdyż do państwa należy ustalenie warunków ich powstawania, funkcjonowania, określa ono też udział władz publicznych w ich finansowaniu. Dlatego też funkcjonowanie prywatnych szkół wyższych stanowi realizację jednego z konstytucyjnych zadań państwa i spełnia kryterium wykonywania zadań władzy publicznej (por. postanowienie SN z dnia 25.06.2004 r., sygn. V KK 74/04, OSNKW 2004/7-8/79). Dla uznania danych zadań za zadania publiczne istotnym jest bowiem brak rezygnacji władzy publicznej z odpowiedzialności za ich wykonywanie.
Nie jest natomiast konieczne, by samo wykonywanie zadań odbywało się w ramach struktur organizacyjnych państwa lub samorządu terytorialnego (por. Stanisław Biernat Prywatyzacja zadań publicznych Problematyka prawna, Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 1994 r.). Zadania publiczne wykonywane przez podmioty spoza obszaru administracji publicznej, nie tracą charakteru takich zadań (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 15.09.2011 r., sygn. akt IV SAB/GL 49/11, baza orzeczeń cbois).
Uczelnia niepubliczna, nie będąc organem administracji publicznej, jest jednostką, która powołana została do wykonywania zadań publicznych i jest uprawniona do nawiązywania stosunków administracyjno -prawnych w zakresie określonym w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym (por. wyrok NSA z dnia 12.06.2001 r., sygn. I SA 2521/00).
W ocenie Sądu, wynika z powyższego, że uczelnia niepubliczna jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, ponieważ realizuje zadania publiczne. Stanowisko to potwierdza linia orzecznicza sądów administracyjnych, wyrażająca pogląd, że oświatę oraz kształcenie należy zaliczyć do zadań publicznych nawet wtedy, gdy są one wykonywane przez szkoły niepubliczne (vide: wyrok NSA z 1.12.2011 r. sygn. akt I OSK 1630/11 – LEX nr 1109517 ).
Argumentując dodatkowo powyższe należy podkreślić, że dostęp do informacji publicznej stanowi prawo zagwarantowane już na poziomie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a katalog podmiotów zobowiązanych do realizacji tego prawa wymieniony został w jej art. 61. Podmiotami zobowiązanymi do udzielania informacji o swojej działalności są przede wszystkim organy władzy publicznej oraz osoby pełniące funkcje publiczne, organy samorządu gospodarczego i zawodowego, a także inne osoby oraz jednostki organizacyjne w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Z kolei definicję informacji publicznej wprowadza art. 1 u.p.d.i.p. Stosownie do treści tego przepisu "Każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie". Zakres przedmiotowy informacji publicznej został nakreślony w przybliżeniu w katalogu otwartym art. 6 ustawy. Wyliczenie to ma jedynie przykładowy charakter - wskazuje kategorie, których charakter jako informacji publicznej nie budzi wątpliwości; nie stanowi ono zatem podstawy do zawężającej interpretacji pojęcia informacji publicznej.
W myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., do udostępniania informacji publicznej obowiązane są podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Informacją publiczną będzie zatem każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także wytworzona lub odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne, w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej, a w szczególności w zakresie w jaki podmioty te dysponują majątkiem publicznym.
Stosownie do treści art. 6 ust. 1 pkt 2, pkt 4 lit. a) tiret drugi u.d.i.p., udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o statusie prawnym lub formie prawnej, organizacji, przedmiocie działalności i kompetencjach, organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach, strukturze własnościowej podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3-5, majątku, którym dysponują, danych publicznych, w tym dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających.
Podkreślić należy, że wykonywanie zadań władzy publicznej połączone zostało w Konstytucji z jednoczesnym gospodarowaniem mieniem komunalnym lub Skarbu Państwa. Natomiast wykonywanie zadań publicznych, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. dotyczyć będzie także zadań o charakterze niewładczym i nie łączących się z koniecznością dysponowania majątkiem publicznym. Użycie spójnika "lub" oznacza, że wykonywanie zadań publicznych przez osoby i jednostki organizacyjne może, ale nie musi być związane z dysponowaniem majątkiem publicznym. Zadania publiczne, to zadania, które służą zaspokajaniu potrzeb zbiorowych, przypisane państwu oraz szeroko rozumianym podmiotom władzy publicznej, które ponoszą w świetle prawa odpowiedzialność za ich zrealizowanie (przykładowo por. J. Zimmermann, Prawo administracyjne, Zakamycze 2005; St. Biernat, Prywatyzacja zadań publicznych, Problematyka prawna. PWN Warszawa 1994).
Przechodząc do odpowiedzi na pytanie, czy informacje w zakresie wskazanym we wniosku z dnia 15 lipca 2024 r. stanowią informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p., wskazać na wstępie należy, że zgodnie z § 1 ust. 7 Statutu, Akademia jako uczelnia niepubliczna jest instytucją samofinansującą się i czerpiącą dochody z prowadzenia działalności określonej w niniejszym statucie. Wszystkie dochody Akademii przeznaczane są na działalność statutową, a ewentualne zyski przeznaczane są na rozwój Akademii.
Według Statutu podstawowa działalność Akademii obejmuje m.in.: 1) prowadzenie kształcenia na studiach; 2) prowadzenie kształcenia na studiach podyplomowych lub innych formach kształcenia, w tym kształcenia polegającego na rozwoju kompetencji i kwalifikacji zawodowych nauczycieli; 3) prowadzenie działalności naukowej, świadczenie usług badawczych, doradczych oraz transfer wiedzy i technologii do gospodarki; 4) kształcenie i promowanie kadr Uczelni; 5) prowadzenie kształcenia specjalistycznego. Ze Statutu wynika nadto, że Akademia prowadzi m.in.: 1) działalność edukacyjną (w tym zakresie m.in.: studia I i II stopnia, studia magisterskie, studia podyplomowe, kursy dokształcające, szkolenia, seminaria, konferencje, kongresy), 2) prowadzi badania naukowe i prace rozwojowe, 3) prowadzi działalność wydawniczą.
Powyższe regulacje potwierdzają, że Akademia jest uczelnią, która mieści się w katalogu podmiotów wykonujących zadania publiczne w postaci oświaty i kształcenia, które, nie muszą łączyć się z koniecznością dysponowania majątkiem publicznym. W niniejszej sprawie Statut Akademii wskazuje na szeroki zakres zadań i rodzajów prowadzonej działalności (w tym zakresie też odpłatnego kształcenia studentów), a także że sposób finansowania działalności odbywa się bez udziału środków publicznych.
Akta przedmiotowej sprawy potwierdzają, że wniosek Skarżącego dotyczył udostępnienia informacji w zakresie liczby studentów Akademii z podziałem na powiaty według stanu na dzień 30 czerwca 2024 r.
Organ w piśmie z dnia 18 lipca 2024 r. wskazał, że żądane informacje w zakresie liczby studentów, nie stanowią informacji publicznej, w rozumieniu u.d.i.p.
W odpowiedzi na skargę Organ dodatkowo wyjaśnił, że nie jest obowiązany do udzielania informacji niebędących informacją publiczną, a żądane dane dotyczą jego działalności gospodarczej prowadzonej na zasadach wolnorynkowych. Środki finansowe z prowadzonej działalności gospodarczej przeznacza na pokrycie kosztów, a zyski przeznacza na cele działalności statutowej.
W tym stanie sprawy, w cenie Sądu, słusznie Organ zwrócił uwagę, że dla podmiotu samofinansującego, który prowadzi działalność na zasadach wolnorynkowych, informacje o liczbie studentów z podziałem według powiatów mogą mieć walor informacji o charakterze gospodarczym, gdyż ujawnią rozmiary i zasięg prowadzonej działalności gospodarczej. Z danych dotyczących liczby studentów z danego terenu podmioty nieuprawnione mogą wyinterpretować informacje o zakresie i kosztach prowadzonej przez szkołę działalności, co mogłoby mieć negatywny wpływ dla pozycji uczelni z uwagi na konkurencję na rynku szkół prywatnych. Z ustaleń wynika, że Akademia, przyjęła taki model działania, że swoje zadania w zakresie kształcenia wykonuje w ramach prowadzenia działalności gospodarczej, zatem nie można żądać ujawnienia danych związanych z tą działalnością na podstawie u.d.i.p. Choć niewątpliwie Akademia wykonuje zadania o charakterze publicznym, to jak zasadnie wskazała, nie wszystkie jej sprawy są sprawami publicznymi i mogą być uznane za informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p. Akurat taką sprawą publiczną nie będzie tutaj informacja o liczbie studentów, gdyż dotyczy działań jako przedsiębiorca.
W konsekwencji Akademia słusznie przyjęła, że nie udostępnia informacji niestanowiących informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Nie była bowiem zobowiązana do udzielenia informacji żądanych przez Skarżącego, skoro zaistniały przesłanki wyłączające zastosowanie przepisów u.d.i.p.
W tym stanie rzeczy, zdaniem Sądu, Organ w piśmie z dnia 18 lipca 2024 r. udzielił odpowiedzi na wniosek z dnia 15 lipca 2024 r. zatem nie pozostawał w bezczynności na dzień wniesienia skargi. Wniosek Skarżącego został załatwiony przez Organ w ustawowym terminie i w przewidzianej przez przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej formie, z uwagi na charakter żądanych informacji. Fakt, że Skarżący nie zgadza się z treścią udzielonej odpowiedzi nie oznacza, że Organ dopuścił się bezczynności i nie załatwił wniosku.
Z tych względów stwierdzić trzeba, że zarzuty skargi były bezzasadne i skarga w oparciu art. 151 p.p.s.a. podlegała oddaleniu.
Na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.
Powołane w niniejszym wyroku orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI