I SAB/RZ 10/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę na bezczynność ZUS w sprawie niewykonania wyroków sądów powszechnych, uznając sprawę za niedopuszczalną do kognicji sądu administracyjnego.
Skarga została wniesiona przez P. F. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. w przedmiocie niewykonania prawomocnych wyroków sądów powszechnych. Organ wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ przedmiot zaskarżenia nie mieści się w zakresie kognicji sądów administracyjnych określonej w art. 3 § 2 p.p.s.a., co skutkowało jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał skargę P. F. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. w zakresie niewykonania prawomocnych wyroków sądów powszechnych. Organ skarżony wniósł o odrzucenie skargi, podnosząc, że sprawa nie podlega jurysdykcji sądów administracyjnych. Sąd, po zbadaniu przesłanek dopuszczalności skargi, stwierdził, że skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), kontrola sądów administracyjnych obejmuje ściśle określone kategorie spraw, w tym decyzje, postanowienia oraz inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, a także bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w tych przypadkach. Sąd podkreślił, że bezczynność organu podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego tylko wtedy, gdy dotyczy sytuacji, w której strona ma prawo żądać od organu podjęcia czynności, która sama w sobie może być przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie, przedmiot skargi – niewykonanie wyroków sądów powszechnych – nie mieścił się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych. W związku z tym, na mocy art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd orzekł o odrzuceniu skargi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, bezczynność organu w przedmiocie niewykonania prawomocnych wyroków sądów powszechnych nie podlega kognicji sądu administracyjnego, chyba że dotyczy sytuacji, w której strona ma prawo żądać od organu podjęcia czynności, która sama w sobie może być przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny jest właściwy do orzekania w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, w tym na bezczynność, tylko w zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia lub innego aktu z zakresu administracji publicznej. Niewykonanie wyroków sądów powszechnych nie mieści się w tym zakresie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (6)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje ściśle określone kategorie spraw, w tym bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub 4a.
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, postanowienia egzekucyjne i zabezpieczające, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego, opinie zabezpieczające, akty prawa miejscowego, akty organów jednostek samorządu terytorialnego, akty nadzoru.
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zaskarżenie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 58 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd odrzuca skargę, jeżeli zaszły inne przyczyny odrzucenia skargi niż te wymienione w § 1 pkt 1-6, np. gdy sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Pomocnicze
k.p.a.
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.d.o.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprawa nie należy do kognicji sądu administracyjnego, ponieważ przedmiot zaskarżenia (niewykonanie wyroków sądów powszechnych) nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądów administracyjnych zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a.
Godne uwagi sformułowania
Sąd przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy zobligowany jest w pierwszej kolejności do zbadania przesłanek dopuszczalności skargi. Nie każda zatem bezczynność organu będzie podlegała kognicji sądów administracyjnych. Sama skarga jest niedopuszczalna, przedmiot zaskarżenia nie mieści się bowiem w zakresie przedmiotowym powołanego wcześniej art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. w świetle którego zaskarżenie przewlekle prowadzonego postępowania przez organ jest dopuszczalne, ale tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej.
Skład orzekający
Piotr Popek
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie granic kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących bezczynności organów, w szczególności w kontekście niewykonania orzeczeń sądów powszechnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której skarżący próbuje poddać kontroli sądu administracyjnego kwestię niewykonania wyroków sądów powszechnych, co nie jest przedmiotem właściwości tych sądów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa jest ważna z punktu widzenia prawników procesowych, ponieważ precyzuje granice jurysdykcji sądów administracyjnych. Jednak dla szerszej publiczności może być zbyt proceduralna.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SAB/Rz 10/25 - Postanowienie WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2025-10-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-10-09 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Piotr Popek /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a ustaw 658 Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Skarżony organ Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS Treść wyniku Odrzucono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 58 § 1 pkt 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Popek po rozpoznaniu w dniu 14 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. F. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. w przedmiocie niewykonania prawomocnych wyroków sądów powszechnych - postanawia - odrzucić skargę. Uzasadnienie P. F. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. w przedmiocie niewykonania prawomocnych wyroków sądów powszechnych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, gdyż w jego cenie, sprawa nie należy do kognicji sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Sąd przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy zobligowany jest w pierwszej kolejności do zbadania przesłanek dopuszczalności skargi. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej, jako: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615 z późń. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119 zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie do art. 3 § 2a p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, a także, na mocy art. 3 § 3 tej ustawy, w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Jak wynika z powyższego, sądy administracyjne są właściwe wyłącznie do rozpatrywania skarg w sprawach określonych w powołanych przepisach. Zatem przedmiotem skargi na bezczynność może być wyłącznie bezczynność organów w tych przypadkach, gdy strona ma prawo żądać od organu podjęcia czynności (np. wydania postanowienia, decyzji lub innego aktu), która stanowić może przedmiot zaskarżenia do sądu administracyjnego. Nie każda zatem bezczynność organu będzie podlegała kognicji sądów administracyjnych. W niniejszej sprawie jako przedmiot skargi skarżący wskazał bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Jaśle w sprawie niewykonania wyroków sądów powszechnych dotyczących okresów podlegania ubezpieczeniom społecznym. Analiza skargi prowadzi do stwierdzenia, że sama skarga jest niedopuszczalna, przedmiot zaskarżenia nie mieści się bowiem w zakresie przedmiotowym powołanego wcześniej art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. w świetle którego zaskarżenie przewlekle prowadzonego postępowania przez organ jest dopuszczalne, ale tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Skoro skarga została wniesiona w sprawie znajdującej się poza kognicją sądu administracyjnego, zatem stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do jej odrzucenia. Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI