I SAB/PO 3/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Poznaniu odrzucił skargę podatniczki na bezczynność organu podatkowego w sprawie oprocentowania nadpłaty, uznając ją za niedopuszczalną z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.
Podatniczka A.H. domagała się oprocentowania nadpłaty podatku dochodowego, twierdząc, że organ podatkowy zbyt długo zwlekał z jej zwrotem. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił, argumentując, że termin zwrotu rozpoczął się dopiero od dnia wydania decyzji określającej wysokość nadpłaty. Podatniczka wniosła skargę na bezczynność organu. WSA w Poznaniu odrzucił skargę, stwierdzając, że podatniczka nie wyczerpała drogi postępowania administracyjnego, gdyż powinna była wezwać organ do usunięcia naruszenia prawa przed złożeniem skargi.
Sprawa dotyczyła wniosku podatniczki A.H. o oprocentowanie nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za rok [...]. Podatniczka zadeklarowała nadpłatę, a po czynnościach sprawdzających i postępowaniu podatkowym, organ określił ostateczną wysokość nadpłaty. Następnie podatniczka zwróciła się o oprocentowanie, powołując się na przepisy Ordynacji podatkowej, które przewidują oprocentowanie nadpłaty, jeśli nie zostanie ona zwrócona w terminie 3 miesięcy od złożenia zeznania. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił, uznając, że termin rozpoczął się od dnia wydania decyzji ustalającej wysokość nadpłaty. Podatniczka wniosła skargę na bezczynność organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę jako niedopuszczalną. Sąd uzasadnił, że skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, ponieważ przed złożeniem skargi na bezczynność organu powinna była wezwać organ do usunięcia naruszenia prawa, zgodnie z art. 52 § 2 i 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd podkreślił, że odmowa uwzględnienia żądania podatnika powinna nastąpić w formie decyzji, która umożliwia kontrolę instancyjną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia, co w tym przypadku oznaczało konieczność wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że odmowa wypłaty oprocentowania nadpłaty, nawet jeśli nie nastąpiła w formie formalnej decyzji, powinna być poprzedzona wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, zgodnie z art. 52 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (13)
Główne
PPSA art. 58 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd postanowił odrzucić skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA w zw. z przepisami dotyczącymi obowiązku wyczerpania środków zaskarżenia.
Pomocnicze
PPSA art. 52 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymóg wyczerpania możliwości obrony praw służących stronie w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.
PPSA art. 52 § § 2 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Procedura wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa w przypadku braku środków zaskarżenia.
O.p. art. 78 § § 3 pkt 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący oprocentowania nadpłaty, gdy nie została zwrócona w terminie.
O.p. art. 73 § § 2 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Definicja powstania nadpłaty dla podatników podatku dochodowego.
O.p. art. 74a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przepis, który skarżąca twierdziła, że organ nie mógł zastosować.
O.p. art. 208
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Podstawa do umorzenia postępowania podatkowego.
u.p.d.o.f. art. 45 § ust. 6
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis dotyczący określenia wysokości zobowiązania podatkowego.
O.p. art. 139
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przepisy dotyczące wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
O.p. art. 207
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Wymóg załatwienia sprawy w formie decyzji.
O.p. art. 220 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Kontrola instancyjna odmowy uwzględnienia żądania podatnika.
O.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada praworządności.
O.p. art. 121
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada zaufania do organów podatkowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niedopuszczalność skargi z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia przez stronę skarżącą.
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżącej dotycząca obowiązku oprocentowania nadpłaty i bezczynności organu.
Godne uwagi sformułowania
Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę [...] można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu [...] do usunięcia naruszenia prawa.
Skład orzekający
Jerzy Małecki
przewodniczący
Włodzimierz Zygmont
sprawozdawca
Karol Pawlicki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi wnoszenia skargi do sądu administracyjnego, w szczególności obowiązek wyczerpania środków zaskarżenia i wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku formalnej decyzji organu i skargi na bezczynność, ale zasada wyczerpania środków zaskarżenia jest ogólna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.
“Niewłaściwy pierwszy krok: dlaczego Twoja skarga do sądu może zostać odrzucona?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SAB/Po 3/05 - Postanowienie WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2005-10-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Jerzy Małecki /przewodniczący/ Karol Pawlicki Włodzimierz Zygmont /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania Skarżony organ Naczelnik Urzędu Skarbowego Treść wyniku Odrzucono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Małecki Sędziowie NSA Włodzimierz Zygmont /spr./ as.sąd. WSA Karol Pawlicki Protokolant: Marek Nowak po rozpoznaniu w dniu 06 października 2005 r. sprawy ze skargi A.H. na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie oprocentowania nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za rok [...] postanawia: odrzucić skargę. /-/K. Pawlicki /-/ J. Małecki /-/ W. Zygmont Uzasadnienie Podatniczka A.H. w zeznaniu rocznym za [...] r., złożonym w Urzędzie Skarbowym, zadeklarowała podatek należny w wysokości [...] zł oraz kwotę nadpłaty w wysokości [...] zł. Z uwagi na wysokość zwrotu podatku, w dniu [...] r. wezwano podatniczkę do przedłożenia wszystkich dokumentów na podstawie których sporządzono zeznanie. Po prowadzonych od dnia [...]r. czynnościach sprawdzających organ podatkowy postanowieniem z dnia [...] r. wszczął postępowanie podatkowe w sprawie określenia podatniczce właściwej wysokości zobowiązania w podatku dochodowym za [...] r. W postanowieniu przedstawił przebieg postępowania wyjaśniającego i przyczyny dla których konieczne stało się wszczęcie postępowania podatkowego. Następnie decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 208 O.p. w zw. z art. 45 ust.6 ustawy z dnia 26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), Naczelnik Urzędu Skarbowego określił, że wysokość podatku należnego za [...] r. wynosi [...] zł. według wyliczenia: przychód za [...] r. z tytułu najmu lokali w wysokości [...] zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości [...] zł, dochód z tytułu najmu lokali [...] zł, dochód do opodatkowania [...] zł. obliczony podatek [...] zł. odliczenia od podatku wydatków mieszkaniowych [...] zł, odliczenia wydatków mieszkaniowych które nie znalazły pokrycia w [...] r., [...] zł, podatek należny [...] zł, przypisano [...] zł, do przypisu [...] zł, wpłacone zaliczki [...] zł, nadpłata [...] zł. Wobec powyższego umorzył postępowanie podatkowe w sprawie określenia właściwej wysokości zobowiązania w podatku dochodowym, jako bezprzedmiotowe a jednocześnie na podstawie z art. 74a O.p. określił podatniczce wysokość nadpłaty za [...] r. w kwocie [...] zł. Podatniczka zwróciła się [...] r. o przekazanie jej kwoty [...] zł tytułem oprocentowania nadpłaty wynikającej z decyzji z dnia [...] r. określającej wysokość nadpłaty. Uzasadniając żądanie stwierdziła, że zgodnie z art. 78 § 3 pkt 4 O.p. w przypadku gdy nadpłata podlega zwrotowi w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia zeznania, oprocentowanie przysługuje od dnia powstania nadpłaty, jeżeli nadpłata nie została zwrócona w terminie 3 miesięcy od złożenia zeznania, do dnia zwrotu nadpłaty. W jej sprawie zwrot nadpłaty powinien nastąpić do dnia [...] r. Jednakże organ podatkowy wydał decyzję w sprawie nadpłaty dopiero [...] r. a faktyczny zwrot nadpłaty nastąpił w miesiącu lutym [...] r. Dla obowiązku wypłaty oprocentowanie bez znaczenia pozostaje długość okresu w jakim prowadzone było postępowanie wyjaśniające. Obowiązek oprocentowania nadpłaty powstaje bowiem z mocy samego prawa. Sama wypłata oprocentowania jest czynnością techniczną i powinna zostać dokonana jednocześnie ze zwrotem nadpłaconego podatku. Naczelnik Urzędu Skarbowego odpowiadając na wniosek stwierdził, że ze względu na określenia w drodze decyzji innej wysokości nadpłaty podatku za rok [...] aniżeli wysokość przez nią wskazana, termin do wypłaty nadpłaty rozpoczął się dopiero z dniem wydania decyzji tj. [...] r., co w rezultacie uzasadnia odmowę wypłaty oprocentowania nadpłaty. W skardze na bezczynność podatniczka domagała się zobowiązania Naczelnika Urzędu Skarbowego do dokonania czynności poprzez naliczenie i wypłacenie jej oprocentowania nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za rok [...] oraz zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania przed sądem administracyjnym, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Organowi podatkowemu zarzuciła naruszenie przepisu art. art. 76 § 1 O.p., który nakłada na organ obowiązek zwrotu podatnikowi nadpłaty wraz z oprocentowaniem oraz 78 O.p. określającego obowiązek naliczenia oprocentowania nadpłaty. Uzasadniając skargę wskazała, że według art. 73 § 2 pkt 1 O.p. dla podatników podatku dochodowego nadpłata powstaje z dniem złożenia zeznania rocznego. Zwrot nadpłaty winien zostać dokonany w ciągu 3 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego. W sprawie zwrot nadpłaty powinien zatem nastąpić do dnia [...] r. (art. 78 § 1 ust. 4 O.p.), przy czym braku było możliwości zastosowania art. 74a O.p. W końcowej części skargi stwierdziła, iż organ zastosował 3 miesięczny termin zwrotu nadpłaty wyłącznie w odniesieniu do kwoty [...] zł, od której to kwoty oprocentowanie nie przysługuje. W pozostałym zakresie oprocentowanie nadpłaty winno być naliczone i wypłacone skarżącej. Naczelnik Urzędu Skarbowego wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzuca skargę, jako niedopuszczalną. Powody. Skarżąca nie wyczerpała możliwości obrony praw, która służyła jej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przed złożeniem skargi musi dojść do skonsumowania trybu postępowania instancyjnego, jeżeli jest ustawowo przewidziany (art. 52 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wymóg wyczerpania możliwości służących skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie nie dotyczy tylko Prokuratora i Rzecznika Praw Obywatelskich (art. 53 § 3 powyższej ustawy). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 2 i 3 ustawy). Skarżąca uznawszy, że pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające przekazania jej kwoty [...] zł tytułem oprocentowania nadpłaty - jest aktem względem którego ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia, a jest tzw. innym aktem lub czynnością, której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - powinna była, złożyć na piśmie do właściwego organu, nawiązując do art. 139 i nast. O.p., wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Skarżąca nie składając takiego wezwania, nie wyczerpała możliwości jej służących w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Załatwienie sprawy powinno nastąpić w formie decyzji (art. 207 O.p.). Odmowa uwzględnienia żądania podatnika dokonana w formie decyzji podatkowej jest standardem zapewniającym kontrolę instancyjną odmowy (art. 220 § 1 O.p.), realizującym zasadę praworządności (art. 120 O.p.) oraz zaufania do organów podatkowych (art. 121 O.p.). W przeciwnym wypadku podatnik pozbawiony byłby możliwości dochodzenia swych racji i praw. Z tych powodów na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z przytoczonymi wyżej przepisami ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270), Sąd postanowił jak w sentencji. /-/ K. Pawlicki /-/ J. Małecki /-/ W. Zygmont
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI