I SAB/Op 29/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OpoluOpole2024-03-07
NSAochrona środowiskaWysokawsa
przewlekłość postępowaniaochrona środowiskadecyzja środowiskowapostępowanie administracyjnegrzywnaWSA OpoleKodeks postępowania administracyjnegoPrawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

WSA w Opolu stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza Białej w sprawie wydania decyzji środowiskowej, umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, wymierzył grzywnę i zasądził koszty.

Skarżący zarzucili Burmistrzowi Białej przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia. Po analizie akt sprawy, WSA w Opolu stwierdził, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa. Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, ponieważ decyzja została wydana w międzyczasie, ale stwierdził przewlekłość i wymierzył Burmistrzowi grzywnę w kwocie 1000 zł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu rozpoznał skargę G. O. i M. O. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza Białej w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie hali magazynowo-produkcyjnej. Postępowanie administracyjne trwało od 30 marca 2016 r. i charakteryzowało się licznymi uchyleniami decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz długimi okresami bezczynności organu. Sąd stwierdził, że Burmistrz dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa, co uzasadniało wymierzenie grzywny w kwocie 1000 zł. Ponieważ w międzyczasie organ wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, ale uwzględnił skargę w pozostałym zakresie, stwierdzając przewlekłość i rażące naruszenie prawa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania.

Uzasadnienie

Sąd analizując chronologię czynności organu stwierdził, że postępowanie trwało ponad 7,5 roku, z licznymi okresami bezczynności i nieefektywnymi działaniami, co uzasadniało stwierdzenie przewlekłości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (17)

Główne

k.p.a. art. 37 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja przewlekłości postępowania.

P.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądów administracyjnych - skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

P.p.s.a. art. 149 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcia sądu uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłość.

P.p.s.a. art. 149 § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stwierdzenie rażącego naruszenia prawa przy bezczynności lub przewlekłości.

P.p.s.a. art. 149 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość orzeczenia o wymierzeniu grzywny lub przyznaniu sumy pieniężnej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekazywania spraw.

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności.

k.p.a. art. 12 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada szybkości postępowania.

k.p.a. art. 35 § 1-3 i 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Terminy załatwiania spraw administracyjnych.

k.p.a. art. 36

Kodeks postępowania administracyjnego

Zawiadomienie o zwłoce w załatwieniu sprawy.

Ustawa z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw art. 15zzs § ust. 1 i ust. 11

Zawieszenie biegu terminów procesowych i sądowych w okresie stanu epidemii oraz brak możliwości wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności lub przewlekłości w tym okresie.

P.p.s.a. art. 53 § 2b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dopuszczalność skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania po wniesieniu ponaglenia.

P.p.s.a. art. 154 § 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wysokość grzywny wymierzanej organowi.

P.p.s.a. art. 161 § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Umorzenie postępowania w przypadku, gdy przedmiot zaskarżenia stał się bezprzedmiotowy.

P.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania. Przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Godne uwagi sformułowania

organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa nie jest możliwe zobowiązanie organu do wydania aktu, jeżeli sprawa została załatwiona przez wydanie decyzji w toku postępowania sądowoadministracyjnego nie budzi wątpliwości Sądu, że taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie, ponieważ od dnia złożenia wniosku przez inwestora upłynął znaczny czas, a nadto organ podejmował czynności dowodowe rozwlekle.

Skład orzekający

Elżbieta Kmiecik

sprawozdawca

Krzysztof Bogusz

przewodniczący

Tomasz Judecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stwierdzenia przewlekłości postępowania administracyjnego, ocena rażącego naruszenia prawa, konsekwencje wydania aktu przez organ w trakcie postępowania sądowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań administracyjnych i skarg na przewlekłość.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak długo może trwać postępowanie administracyjne i jakie są konsekwencje dla organu, który je przewleka. Jest to przykład praktycznego zastosowania przepisów o skardze na przewlekłość.

Ponad 7 lat oczekiwania na decyzję środowiskową. Sąd ukarał burmistrza za przewlekłość postępowania.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SAB/Op 29/24 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2024-03-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-01-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Elżbieta Kmiecik /sprawozdawca/
Krzysztof Bogusz /przewodniczący/
Tomasz Judecki
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
659
Hasła tematyczne
Przewlekłość postępowania
Ochrona środowiska
Skarżony organ
Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku
Stwierdzono, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania
Umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu
Stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa
Orzeczono o wymierzeniu grzywny
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7, art. 8, art. 9, art 11, art. 37 par. 1 pkt 2, art. 12, art. 35 par. 1-3 i par. 5, art. 36
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2020 poz 568
art. 15zzs ust. 1 i ust. 11
Ustawa z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem  COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 3 par. 2 pkt 8, art. 53 par. 2b, art. 37 par. 1, art. 149 par. 1, par. 1a i par. 2, art. 154 par. 6, art. 161 par. 1 pkt 3, art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Judecki Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 marca 2024 r. sprawy ze skargi G. O. i M. O. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza Białej w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia 1) umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza Białej do wydania aktu, 2) stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, 3) stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 4) wymierza Burmistrzowi Białej grzywnę w kwocie 1000 (tysiąc) złotych, 5) zasądza od Burmistrza Białej na rzecz skarżących G. O i M. O. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez G. O. i M. O. (zwanych dalej skarżącymi) jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza Białej (dalej zwanego również organem, organem pierwszej instancji lub Burmistrzem) w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia.
Skarga wniesiona została w następującym stanie faktycznym:
N. Sp. j. w U. (aktualnie: Z. Sp. z o.o. w U., zwana dalej Spółką lub inwestorem) w dniu 30 marca 2016 r. złożyła do Burmistrza Białej wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie hali magazynowo-produkcyjnej wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działkach nr a, nr b, nr c, nr d, nr e i nr f, położonych w B., przy ul. [...]. Do podania inwestor dołączył kartę informacyjną przedsięwzięcia.
Pismem z dnia 11 kwietnia 2016 r. Burmistrz zawiadomił m.in. skarżących o wszczęciu postępowania w sprawie wydania wyżej opisanej decyzji.
Pismami z dnia 11 kwietnia 2016 r. organ zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. (dalej: PPIS) oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. (dalej w skrócie: RDOŚ) o wydanie opinii co do obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia.
W pismach z dnia 26 kwietnia 2016 r. powyższe podmioty wyraziły opinię, że dla przedsięwzięcia nie istnieje potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Postanowieniem z dnia 31 maja 2016 r., nr [...], Burmistrz odstąpił od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla powyższego przedsięwzięcia. W tym samym dniu organ zawiadomił o zakończeniu postępowania w sprawie wydania wnioskowanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Decyzją z dnia 1 lipca 2016 r., nr [...], Burmistrz Białej stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, podając w tym samym dniu do publicznej wiadomości informację o wydaniu rozstrzygnięcia.
W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżących od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu decyzją z dnia 28 października 2016 r. nr [...], uchyliło decyzję Burmistrza oraz przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Decyzja ta została przekazana do organu w dniu 27 grudnia 2016 r.
Pismem z dnia 14 lutego 2017 r. Burmistrz, na podstawie art. 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm. [obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 775, z późn. zm.]), zwanej dalej w skrócie K.p.a., zawiadomił, że sprawa nie może być rozstrzygnięta w terminie określonym w art. 35 § 3 K.p.a. i wyznaczył przypuszczalny termin załatwienia sprawy do dnia 31 marca 2017 r.
Pismem z dnia 2 marca 2017 r. Burmistrz wezwał inwestora do złożenia wyjaśnień w zakresie oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na budynek mieszkalny znajdujący się w bezpośrednim sąsiedztwie w zakresie emisji hałasu i zasłonięcia dostępu światła słonecznego do pomieszczeń mieszkalnych.
Po otrzymaniu powyższych wyjaśnień organ w dniu 10 kwietnia 2017 r. zawiadomił strony postępowania o zaplanowanych na dzień 19 kwietnia 2016 r. (winno być 2017 r. - dopisek Sądu) oględzinach w zakresie oddziaływania planowanej inwestycji na sąsiedni budynek mieszkalny.
Pismem z dnia 21 kwietnia 2017 r. Burmistrz, na podstawie art. 36 K.p.a., zawiadomił strony postępowania, że sprawa nie może być rozstrzygnięta w terminie określonym w art. 35 § 3 K.p.a. i wyznaczył przypuszczalny termin załatwienia sprawy do dnia 30 czerwca 2017 r.
Przy piśmie z dnia 4 maja 2017 r. organ przesłał skarżącym dodatkowe wyjaśnienia przedstawione przez inwestora.
W dniu 14 czerwca 2017 r. Burmistrz zawiadomił o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie wydania wnioskowanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Następnie decyzją z dnia 28 lipca 2017 r., nr [...], Burmistrz stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia oraz określił warunki i wymagania dotyczące jego realizacji, podając w tym samym dniu do publicznej wiadomości w drodze obwieszczenia informację o wydaniu rozstrzygnięcia.
W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżących od powyższej decyzji SKO decyzją z dnia 27 października 2017 r., nr [...], uchyliło decyzję Burmistrza oraz przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Decyzja ta została przekazana do organu w dniu 13 listopada 2017 r.
Pismem z dnia 13 grudnia 2017 r. Burmistrz wezwał inwestora do uzupełnienia Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia (dalej w skrócie: KIP).
Pismem z dnia 2 stycznia 2018 r. inwestor złożył wniosek o przedłużenie terminu do wykonania wezwania do dnia 12 stycznia 2018 r.
Po przedłożeniu przez inwestora uzupełnienia KIP, pismem z dnia 9 lutego 2018 r. organ zawiadomił o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie wydania przedmiotowej decyzji.
Następnie decyzją z dnia 12 kwietnia 2018 r., nr [...], Burmistrz stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia oraz określił warunki i wymagania dotyczące jego realizacji, podając w tym samym dniu do publicznej wiadomości w drodze obwieszczenia informację o wydaniu rozstrzygnięcia.
W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżących SKO decyzją z dnia 30 października 2018 r., nr [...], uchyliło powyższą decyzję Burmistrza oraz przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Decyzja ta wpłynęła do Urzędu Miejskiego w Białej w dniu 9 stycznia 2019 r.
Pismami z dnia 30 stycznia 2019 r. organ pierwszej instancji zwrócił się do PPIS, Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. (dalej: RZGW) oraz do RDOŚ o wydanie opinii w zakresie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia.
W odpowiedzi RDOŚ pismem z dnia 15 lutego 2019 r. odmówił wyrażenia opinii wobec wątpliwości co do lokalizacji przedsięwzięcia oraz wątpliwości co do tego, czy przedmiot inwestycji jest planowany, jest w trakcie realizacji, czy jest już zrealizowany, miejsca jego realizacji, a także w związku z koniecznością uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia poprzez skonkretyzowanie rodzaju, cech, skali i usytuowania przedsięwzięcia, wskazanie powierzchni zajmowanych nieruchomości, obiektu budowlanego i dotychczasowego sposobu ich wykorzystania, jak również poprzez podanie: przewidywanej ilości wykorzystywanej wody, paliw, materiałów, energii i surowców, rozwiązań chroniących środowisko, źródeł i wielkości emisji hałasu, informacji o korytarzach ekologicznych, ilości i rodzajach wytwarzanych odpadów oraz o pracach rozbiórkowych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
PPIS w piśmie z dnia 15 lutego 2019 r. wyraził opinię o braku konieczności sporządzania raportu i przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Natomiast RZGW w piśmie z dnia 14 lutego 2019 r. zwrócił uwagę, że w aktualnie obowiązującym stanie prawnym, wobec wszczęcia postępowania przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, tj. przed dniem 1 stycznia 2018 r., organ Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie nie uczestniczy w postępowaniu toczącym się w trybie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (ówcześnie Dz. U. z 2018 r. poz. 2081, z poźn. zm.).
W dalszej kolejności pismem z dnia 22 lutego 2019 r. Burmistrz Białej zwrócił się do inwestora o uzupełnienie karty informacyjnej przedsięwzięcia, zgodnie z zaleceniami RDOŚ, zakreślając czternastodniowy termin wykonania wezwania.
Pismem z dnia 6 marca 2019 r. Spółka zwróciła się do organu pierwszej instancji o prolongatę wyznaczonego terminu do dnia 5 maja 2019 r., a następnie pismem z dnia 14 maja 2019 r. - o jego dalszą prolongatę (bez wskazania do kiedy), uzasadniając prośbę szerokim zakresem żądanego uzupełnienia KIP.
W wyniku rozpatrzenia ponaglenia skarżących postanowieniem z dnia 11 października 2019 r., nr [...] (data wpływu do organu 15 października 2019 r.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu stwierdziło, że Burmistrz Białej dopuścił się bezczynności oraz że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz zobowiązało organ pierwszej instancji do załatwienia wniosku inwestora, w terminie dwóch miesięcy, licząc od dnia otrzymania postanowienia.
Pismem z dnia 21 października 2019 r. Burmistrz, na podstawie art. 36 K.p.a., zawiadomił strony postępowania, że sprawa nie może być rozstrzygnięta w terminie określonym w art. 35 § 3 K.p.a. z powodu szczególnie skomplikowanego charakteru sprawy i wyznaczył przypuszczalny termin załatwienia sprawy do dnia 15 grudnia 2019 r. W tym samym dniu organ wezwał inwestora do uzupełnienia i dostosowania KIP.
W dniu 8 listopada 2019 r. inwestor przedstawił organowi pierwszej instancji uzupełnioną i dostosowaną KIP.
Na tej podstawie Burmistrz Białej w dniu 15 listopada 2019 r. ponownie wystąpił do RDOŚ oraz do PPIS o opinię co do obowiązku sporządzania raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz co do obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Pismem z dnia 29 listopada 2019 r. PPIS wyraził opinię, że w przedmiotowej sprawie nie jest konieczne sporządzenie raportu ani oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Natomiast pismem z dnia 3 grudnia 2019 r. RDOŚ w O., powołując się na art. 36 K.p.a., zawiadomił Burmistrza Białej oraz inwestora, że sprawa o wydanie opinii co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby - co do zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko, nie może być załatwiona w terminie określonym w art. 64 ust. 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Jednocześnie RDOŚ wyjaśnił, że rozpatrzenie przedmiotowej sprawy przewiduje w terminie 10 dni od dnia otrzymania zweryfikowanej KIP.
Pismem datowanym na dzień 10 stycznia 2020 r., Burmistrz Białej, na podstawie art. 36 K.p.a., zawiadomił wszystkie strony w sprawie, że przyczyną zwłoki w załatwieniu sprawy jest oczekiwanie na opinię RDOŚ w kwestii potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania ww. przedsięwzięcia na środowisko, a przypuszczalny termin rozstrzygnięcia sprawy nastąpi do 10 lutego 2020 r.
Przy piśmie z dnia 24 stycznia 2020 r. Burmistrz Białej przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu akta sprawy w związku ze skargą skarżących na bezczynność organu w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia.
Przy pismach z dnia 29 kwietnia 2020 r. i 17 czerwca 2020 r. inwestor przekazał do organu uzupełnienia KIP.
Pismem z dnia 29 czerwca 2020 r. RDOŚ wyraził opinię, że dla przedsięwzięcia nie istnieje potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
W dniu 6 lipca 2020 r. (data wpływu do organu) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zwrócił Burmistrzowi Białej akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem z dnia 10 marca 2020 r., sygn. akt II SAB/Op 6/20, którym Sąd zobowiązał organ do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia w terminie 30 dni od dnia otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami (pkt 1) oraz stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2).
W dniu 22 lipca 2020 r. organ zawiadomił strony postępowania o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie wydania wnioskowanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Decyzją z dnia 7 sierpnia 2020 r., nr [...], Burmistrz Białej stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia oraz określił warunki i wymagania dotyczące jego realizacji, podając w tym samym dniu do publicznej wiadomości w drodze obwieszczenia informację o wydaniu rozstrzygnięcia.
Przy piśmie z dnia 28 sierpnia 2020 r. Burmistrz przekazał do Kolegium odwołania skarżących oraz inwestora.
Po dwukrotnym przedłużeniu przez Kolegium terminu rozpoznania sprawy, SKO decyzją z dnia 2 lutego 2021 r., nr [...] uchyliło decyzję Burmistrza z dnia 7 sierpnia 2020 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Postanowieniami z dnia 20 maja 2021 r., nr [...], Burmistrz Białej nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia oraz ustalił zakres raportu w pełnym zakresie zgodnym z art. 66 ustawy środowiskowej ze szczególnym uwzględnieniem oddziaływania na stan klimatu akustycznego na terenach prawnie chronionych przed hałasem oraz zawiesił postępowanie w sprawie do czasu przedłożenia przez inwestora raportu.
Przy piśmie z dnia 9 czerwca 2021 r. Burmistrz przekazał do SKO zażalenie inwestora na postanowienie w sprawie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
W wykonaniu wezwania Kolegium pismem z dnia 28 lipca 2021 r. organ przesłał informacje z rejestru gruntów dotyczące stanu prawnego działek oraz działek sąsiadujących dla przedsięwzięcia.
Po dwukrotnym przedłużeniu rozpoznania sprawy, postanowieniem z dnia 14 stycznia 2022 r., nr [...], Kolegium uchyliło postanowienie Burmistrza z dnia 20 maja 2021 r. o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.
Pismem z dnia 20 lipca 2022 r. Burmistrz zawiadomił strony o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie wydania wnioskowanej decyzji.
Następnie w dniu 16 sierpnia 2022 r. Burmistrz decyzją nr [...] umorzył w całości postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Przy piśmie z dnia 8 września 2022 r. Burmistrz przekazał do SKO odwołanie skarżących wraz z aktami sprawy.
Po przedłużeniu terminu rozpatrzenia sprawy, Kolegium decyzją z dnia 31 stycznia 2023 r., nr [...], (6 marca 2023 r. - data wpływu do organu pierwszej instancji) uchyliło decyzję Burmistrza Białej z dnia 16 sierpnia 2022 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
Pismem z dnia 17 marca 2023 r., skierowanym do Burmistrza Białej, skarżący wnieśli o powiadomienie ich o podjęciu postępowania w związku z orzeczeniem kasacyjnym Kolegium oraz uwzględnienie okoliczności, które nie zostały rozważane przez organ przez 7 lat trwającego już postępowania.
Zawiadomieniem z dnia 18 kwietnia 2023 r. Burmistrz powiadomił strony postępowania o niemożliwości rozstrzygnięcia sprawy w terminie określonym w art. 35 § 3 K.p.a. ze względu na szczególnie skomplikowany charakter sprawy oraz wyznaczył nowy termin rozpoznania sprawy na dzień 18 maja 2023 r. W tym samym dniu organ wezwał inwestora o przedłożenie, w terminie 7 dni, pozwolenia na budowę oraz pozwolenia na użytkowanie hali magazynowej.
Pismem z dnia 25 maja 2023 r. Burmistrz zawiadomił strony postępowania o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie wniosku inwestora z dnia 23 marca 2016 r. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Pismem z dnia 1 czerwca 2023 r., skierowanym do Burmistrza, skarżący wezwali o informację jakie czynności dowodowe zostały przeprowadzone przez organ.
Pismem z dnia 23 czerwca 2023 r. Burmistrz wniósł do PINB w powiecie [...] prośbę o potwierdzenie przyjęcia zawiadomienia o zakończeniu budowy hali przez inwestora.
W dniu 27 czerwca 2023 r. PINB poinformował Burmistrza, że inwestor złożył w dniu 29 grudnia 2021 r. zawiadomienie o zakończeniu budowy, które zostało przyjęte bez sprzeciwu, co oznacza, iż hala magazynowa może być użytkowa zgodnie z jej przeznaczeniem.
Pismem z dnia 22 czerwca 2023 r. skarżący złożyli bezpośrednio do Sądu skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza Białej, która w celu nadania jej prawidłowego biegu została przekazana pismem nr II DK/Op 24/23 do organu w dniu 5 lipca 2023 r. (data wpływu).
Przy piśmie z dnia 27 lipca 2023 r. Burmistrz przekazał do WSA w Opolu akta sprawy wraz z odpowiedzią na ww. skargę.
Pismem z dnia 31 sierpnia 2023 r. skarżący wnieśli do SKO ponaglenie, domagając się przyśpieszenia rozpoznania sprawy.
Pismem z dnia 18 września 2023 r. Burmistrz w odpowiedzi na wezwanie poinformował SKO, że nie ma możliwości przekazania akt w związku z ich przesłaniem do Sądu.
Postanowieniem z dnia 26 września 2023 r., sygn. akt II SAB/Op 43/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę skarżących z dnia 22 czerwca 2023 r. z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia, tj. niezłożenia wymaganego ponaglenia.
W dniu 8 listopada 2023 r. (data wpływu do organu) Sąd zwrócił do Burmistrza Białej akta administracyjne wraz z prawomocnym postanowieniem.
Pismem z dnia 10 listopada 2023 r. Burmistrz poinformował skarżących, że kwestia dotycząca drogi dojazdowej oraz hałasu zostały wyjaśnione w toku postępowania.
W dniu 8 grudnia 2023 r. Burmistrz Białej wydał decyzję nr [...], którą stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia oraz określił warunki i wymagania dotyczące jego realizacji. Decyzja ta została doręczona skarżącym w dniu 15 grudnia 2023 r.
Pismem z dnia 8 grudnia 2023 r., nadanym w placówce pocztowej w dniu 12 grudnia 2023 r., skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza i zarzucili brak woli organu do przeprowadzenia analizy stanu faktycznego oraz pozbawienie ich praw wynikających z art. 7, art. 10 § 1, art. 12, art. 35 i art. 36 § 1 K.p.a. Podnieśli, że od dnia wniesienia pisma z dnia 17 marca 2023 r. organ nie powiadomił ich o fazach postępowania ani nie zajął stanowiska co do składanych wniosków. Zdaniem skarżących organ wykorzystywał dokumentację bez jej oceniania, co wydłużało okres załatwienia sprawy. Ponadto akcentowali, że liczba uchylonych decyzji organu pierwszej instancji wskazuje na potrzebę wzmożenia nadzoru nad tym organem oraz świadczy o braku racjonalnego działania organu.
Na tej podstawie wnieśli o stwierdzenie, że organ prowadził postępowanie przewlekle, rozważenie nałożenia grzywny oraz zobowiązanie organu do wydania decyzji rozstrzygającej zakres korzystania z drogi dojazdowej poprzez wykluczenie ciężkich pojazdów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o oddalenie skargi, wyjaśniając, że w dniu 8 grudnia 2023 r. wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm.), dalej zwanej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Uwzględniając skargę na bezczynność, Sąd - stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a. - zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3).
Jednocześnie, co wynika z art. 149 § 1a P.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.).
Dodać jeszcze trzeba, że na podstawie art. 119 pkt 4 oraz art. 120 P.p.s.a., rozpoznanie skargi nastąpiło w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.
Oceniając w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi, odnotować przyjdzie, że w myśl art. 53 § 2b P.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Oznacza to, że wniesienie takiej skargi należy poprzedzić ponagleniem, o którym mowa w art. 37 § 1 cyt. wcześniej ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, nadal zwanej w skrócie K.p.a. Dopiero po wyczerpaniu tego trybu strona może złożyć skargę do sądu administracyjnego, zaś skarga jest dopuszczalna niezależnie od tego, czy stanowisko organu wyższego stopnia było pozytywne, czy też negatywne, a nawet - czy ponaglenie zostało rozpoznane. Wystarczające jest wykazanie wniesienia przez stronę skarżącą stosownego ponaglenia.
W niniejszej sprawie skarżący, przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego, dopełnili wymogu formalnego wynikającego z art. 53 § 2b P.p.s.a., składając do SKO - pismem z dnia 31 sierpnia 2023 r. - ponaglenie, w trybie art. 37 K.p.a. Dlatego Sąd stwierdził, że skarga wniesiona w rozpoznawanej sprawie przez uprawniony podmiot jako dopuszczalna podlega merytorycznej ocenie.
Przystępując do oceny zasadności skargi, odnotować trzeba, że przepisy P.p.s.a. nie określają, na czym polega stan przewlekłości. Wyjaśnić trzeba, że pojęcie przewlekłości postępowania zdefiniowane zostało w art. 37 § 1 pkt 2 K.p.a., zgodnie z którym o przewlekłości postępowania mówimy, gdy postępowanie administracyjne jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy.
Zgodnie zaś z art. 12 K.p.a., który statuuje zasadę szybkości postępowania administracyjnego, organy administracji mają działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie.
Zasada ta znajduje rozwinięcie w przepisach art. 35 § 1 - 3 K.p.a. I tak, zgodnie z art. 35 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Stosownie też do art. 35 § 2 K.p.a. niezwłocznie powinny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Z kolei załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego, w myśl art. 35 § 3 K.p.a., powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.
Na gruncie przytoczonych przepisów, podzielając poglądy orzecznictwa przyjąć należy, że z przewlekłym prowadzeniem postępowania mamy do czynienia w sytuacji prowadzenia postępowania, które nie zmierza do bezpośredniego załatwienia sprawy. Przewlekłość postępowania wystąpi wówczas, gdy organ będzie działał w sposób nieefektywny, gdy jego działania w toku postępowania polegać będą na mnożeniu czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy, wykonywaniu szeregu czynności w dużym odstępie czasu, względnie wykonywaniu czynności pozornych powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny, co w efekcie prowadzi do znacznego przesunięcia w czasie załatwienia sprawy.
Tym samym przewlekłość obejmować będzie opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak też nieuzasadnione przedłużanie terminu jej załatwienia. Oznacza to podejmowanie przez organ czynności, które - wbrew zasadzie wynikającej z art. 12 K.p.a. - nie zmierzają do załatwienia sprawy w rozsądnym terminie, albo mają charakter czynności nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy.
Za istotę przewlekłego prowadzenia postępowania uznać należy, podejmowanie przez organ w toku postępowania czynności zbędnych lub wykonywanie czynności pozornych, a także powstrzymywanie się od podejmowania czynności niezbędnych do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, co w konsekwencji prowadzi do nieracjonalnego przedłużenia terminu jej załatwienia.
Podkreślenia też wymaga, że ciążące na organie zobowiązanie do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, nie może służyć jako wytłumaczenie prowadzenia sprawy w sposób przewlekły, czy też pozostawanie w bezczynności. Organ administracji publicznej będąc gospodarzem postępowania, podejmując decyzje dotyczące przeprowadzenia określonych czynności poprzedzających wydanie rozstrzygnięcia, a zmierzających do ustalenia wszystkich istotnych w sprawie okoliczności winien w taki sposób i terminie je przeprowadzić, aby w pełni zrealizować również zasadę szybkości postępowania. Nie może stanowić usprawiedliwienia dla organu administracji publicznej prowadzenie sprawy przez kilka lat nawet gdy zdaniem organu ma ona skomplikowany charakter (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 4 października 2018 r., sygn. akt II SAB/Bk 93/18, wyrok NSA z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 34/13, wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2023 r., sygn. akt II OSK 2384/22, wyrok NSA z dnia 3 marca 2023 r., sygn. akt II OSK 1070/22, wyrok NSA z dnia 5 grudnia 2023 r., sygn. akt III OSK 1115/23, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu są dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W niniejszej sprawie uwzględniając przedstawioną na wstępie chronologię czynności podejmowanych przez organ nie ulega wątpliwości, że Burmistrz prowadził postępowanie przewlekle. Z ustaleń faktycznych wnika, że organ nie podejmował skutecznych czynności zmierzających do zakończenia postępowania i nie działał sprawnie. Przy czym dostrzec należy, że Burmistrz nie prowadził obszernego postępowania wyjaśniającego, co oznacza, że sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym. Zauważyć trzeba, że podejmowane przez organ czynności dowodowe nie odznaczały się koncentracją wymaganą w świetle zasady szybkości postępowania, pomiędzy niektórymi czynnościami występowały znaczne odstępy czasowe, często przekraczające maksymalny termin jej rozpoznania, a powody przedłużenia nie zawsze świadczyły o wystąpieniu przyczyn niezależnych od organu, w rozumieniu art. 35 § 5 K.p.a., ponieważ nie dotyczyły obiektywnych zdarzeń zewnętrznych. Przykładowo w okresie od 21 kwietnia 2017 r. do 28 lipca 2017 r. organ nie podejmował żadnych czynności procesowych, poza zawiadamianiem stron o zakończeniu postępowania dowodowego. Również po każdym zwrocie akt przez SKO i otrzymaniu decyzji kasacyjnej, Burmistrz przez miesiąc nie wykonywał żadnych czynności zmierzających do zakończenia postępowania. Oceniając działanie organu od dnia otrzymania ostatniej z decyzji kasacyjnych SKO, tj. od 6 marca 2023 r. stwierdzić przyjdzie, że organ nie podejmował skutecznych czynności zmierzających do wyjaśnienia sprawy i jej załatwienia. Pierwsza czynność organu miała miejsce dopiero w dniu 18 kwietnia 2023 r., a więc po upływie ponad miesiąca od otrzymania akt i było to zawiadomienie o wyznaczeniu nowego terminu rozpoznania sprawy na 18 maja 2023 r. oraz wezwanie inwestora o dokumenty. Kolejna czynność organu miała miejsce w dniu 25 maja 2023 r. (już po wyznaczonym przez siebie terminie rozpoznania sprawy) i było to zawiadomienie o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie. Od tego momentu, poza wezwaniem PINB o informację o zakończeniu budowy hali, organ do dnia 27 lipca 2023 r. (przekazanie akt do Sądu w związku ze skargą skarżących), a więc przez dwa miesiące nie podejmował żadnych czynności wyjaśniających. Poza tym, jeśli już w dniu 25 maja 2023 r. według organu sprawa nie wymagała gromadzenia dalszych dowodów, to sprawa taka powinna być załatwiona niezwłocznie. Również po zwrocie przez Sąd akt do organu, co miało miejsce 8 listopada 2023 r. organ nie wydał decyzji. Dopiero po upływie miesiąca rozstrzygnął sprawę decyzją z dnia 8 grudnia 2023 r. Również nieuzasadnione było przedłużanie terminu załatwienia sprawy skoro organ od otrzymania decyzji SKO nie podjął żadnych czynności dowodowych. Z tego względu należy uznać, że organ działał opieszale i prowadził postępowanie dłużej niż było to potrzebne. Stan przewlekłości ustał dopiero na skutek wydania przez Burmistrza decyzji w dniu 8 grudnia 2023 r.
Przy ocenie przewlekłości postępowania Sąd uwzględnił również, że w toku postępowania obowiązywały przepisy szczególne, które zawieszały bieg terminów. Mianowicie od dnia 14 marca 2020 r. na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej obowiązywał stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 (rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. - Dz. U. z 2020 r. poz. 433), zaś z dniem 20 marca 2020 r. w jego miejsce ogłoszono stan epidemii (rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. - Dz. U. z 2020 r. poz. 491). Z dniem 31 marca 2020 r. weszła natomiast w życie ustawa z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 568), mocą której do ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 z późn. zm.), dodano art. 15 zzs. Ustęp 1 tego artykułu stanowił, że w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID, bieg terminów procesowych i sądowych nie rozpoczynał się, a rozpoczęty ulegał zawieszeniu na ten okres. W myśl art. 15zzs ust. 11 powołanej ustawy ustawodawca zastrzegł, że zaprzestanie czynności przez sąd, organ lub podmiot, prowadzące odpowiednio postępowanie lub kontrolę, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Cytowany powyżej art. 15zzs ustawy z dnia 2 marca 2020 r. został uchylony z dniem 16 maja 2020 r., przy czym terminy zawieszone na jego podstawie rozpoczęły swój bieg dopiero od dnia 24 maja 2020 r. (por. art. 46 pkt 20 i art. 68 ust. 1, 2, 6 i 7 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, Dz. U. z 2020 r. poz. 875, z późn. zm.).
Stosownie do powyższego Sąd przy dokonywaniu oceny, czy organ prowadził postępowanie przewlekle odliczył okres od 14 marca 2020 r. do 24 maja 2020 r. oraz okresy, których na podstawie art. 35 § 5 K.p.a. nie wlicza się do terminów załatwienia sprawy (wystąpienia Burmistrza o wydanie opinii przez uprawnione organy co do obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia), co nie zmienia faktu, że wszczęte na wniosek inwestora postępowanie trwa od 30 marca 2016 r., a więc ponad 7,5 roku, a SKO wielokrotnie (cztery razy) uchylało decyzje organu pierwszej instancji, co świadczy o nieefektywnym i nieprzemyślanym prowadzeniu postępowania przez Burmistrza. Powyższe stanowi również przejaw braku dołożenia przez organ należytych starań, aby w sprawie działać szybko, bez zbędnej zwłoki i załatwić sprawę w rozsądnym terminie.
Jak wskazano wcześniej, ocena skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania dokonywana jest na dzień zamknięcia rozprawy. Wynikająca z art. 149 P.p.s.a. możliwość uwzględnienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., poprzez wydanie wyroku zobowiązującego organ do wydania w określonym terminie aktu bądź dokonania czynności, dopuszczalna jest jedynie wówczas, gdy stan ten trwa nadal w dacie wyrokowania. Tak więc, skoro sprawa dotycząca wniosku inwestora o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla wyżej opisanego przedsięwzięcia została załatwiona przez wydanie decyzji 8 grudnia 2023 r., nr [...], to nie jest możliwe zobowiązanie organu do wydania tego aktu. Dlatego w tym zakresie postępowanie umorzono, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1 wyroku.
Natomiast w kwestii przewlekłego prowadzenia postępowania powtórzyć przyjdzie, że z chronologii zdarzeń ustalonych na podstawie akt sprawy przedstawionych Sądowi jednoznacznie wynika, iż Burmistrz działał opieszale i w ustawowym terminie nie podejmował takich czynności procesowych, które zmierzałyby do rozstrzygnięcia sprawy w możliwie jak najkrótszym terminie. Zdaniem Sądu postępowanie było prowadzone nieefektywnie i długotrwale. Przy czym tak znaczna zwłoka w rozpoznaniu sprawy nie znajduje żadnego uzasadnienia w okolicznościach sprawy. Inaczej mówiąc, postępowanie prowadzono rozwlekle, a tego stanu rzeczy nie usprawiedliwiała konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych niezbędnych do załatwienia sprawy. Nie bez znaczenia jest również okoliczność, że pomimo stwierdzenia, zarówno przez tut. Sąd (wyrok sygn. akt II SAB/Op 6/20), jak i SKO (postanowienie nr [...]), że Burmistrz dopuścił się bezczynności w wydaniu wnioskowanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, organ nadal nie podejmował takich czynności, które zmierzałyby do skutecznego zakończenia postępowania. W tych okolicznościach, złożona w dniu 12 grudnia 2023 r. skarga jest w pełni uzasadniona. Nadmienić trzeba, że w momencie jej wniesienia skarżący nie mieli żadnej wiedzy co do faktu wydania decyzji, która została im doręczona dopiero w dniu 15 grudnia 2023 r. Sąd zgodził się zatem ze skarżącymi, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia art. 8, art. 12 K.p.a. i art. 35 § 3 K.p.a. Niewątpliwie bowiem działania organu pozostają w oczywistej sprzeczności z podstawową zasadą procedury administracyjnej, jaką jest zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz zasadą szybkości postępowania, jak też z przepisami art. 35 oraz 36 K.p.a., wyznaczającymi terminy załatwiania spraw. Opisane działania organu świadczą o ograniczeniu prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, w postępowaniu prowadzonym w sposób wnikliwy, efektywny i szybki (art. 12 w zw. z art. 35 § 3 K.p.a.). Powyższe uzasadniało stwierdzenie, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, o czym orzeczono w pkt 2 wyroku, stosownie do art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Natomiast wynikająca z art. 149 § 1 P.p.s.a. możliwość uwzględnienia skargi, wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., poprzez wydanie wyroku zobowiązującego organ do wydania w określonym terminie aktu bądź dokonania czynności, dopuszczalna jest jedynie wówczas, gdy przewlekłe prowadzenie postępowania trwa nadal w dacie wyrokowania. Tak więc, jeżeli w toku postępowania sądowoadministracyjnego, przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania organ administracji publicznej wyda akt lub podejmie czynność, których domagała się strona, to przestaje on być w stanie przewlekłości. Oznacza to, że postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie staje się bezprzedmiotowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub do dokonania czynności i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Skoro zatem sprawa została załatwiona przez wydanie decyzji Burmistrza w dniu 8 grudnia 2023 r., nr [...], to nie jest możliwe zobowiązanie organu do wydania aktu. Dlatego w omawianym zakresie postępowanie zostało umorzone, o czym orzeczono w pkt 1 wyroku, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Oceniając stopień naruszenia prawa w związku z zaistniałym przewlekłym prowadzeniem postępowania przez organ, Sąd uznał, że miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w pkt 3 wyroku, na zasadzie art. 149 § 1a P.p.s.a. Pod pojęciem "rażącego naruszenia prawa", w rozumieniu powyższego przepisu, należy rozumieć takie działania lub zaniechania organu prowadzącego postępowanie, które w sposób niewątpliwy i oczywisty pozostają w sprzeczności z obowiązkiem podejmowania efektywnych czynności zmierzających bezpośrednio do załatwienia sprawy administracyjnej w możliwie jak najkrótszym terminie. Nie budzi wątpliwości Sądu, że taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie, ponieważ od dnia złożenia wniosku przez inwestora upłynął znaczny czas, a nadto organ podejmował czynności dowodowe rozwlekle. Poza tym w toku postępowania występowały okresy niedziałania organu, które były zbyt długie. Natomiast oczywistym naruszeniem obowiązków organu w ramach przyznanych mu kompetencji jest brak działań organu nakierowanych na terminowe zakończenie postępowania. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że terminy załatwienia sprawy nie są terminami instrukcyjnymi i nie stanowią jedynie sugestii dla organu co do tego, w jakim terminie - w ocenie ustawodawcy - pożądane byłoby zakończenie postępowania administracyjnego. Treść art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 12 § 1, a przede wszystkim art. 35 i art. 36 K.p.a., jest dla organów administracji prowadzących postępowanie wiążąca, a ich niezastosowanie czy przekroczenie ujętych w nich terminów, zawsze stanowi naruszenie prawa, a zatem również może być oceniane w kategorii rażącego naruszenia prawa (por. wyrok NSA z dnia 14 stycznia 2016 r., sygn. akt I OSK 1681/15). W przekonaniu Sądu zachowanie organu nie znajduje żadnego uzasadnienia, nie było podyktowane żadnymi przeszkodami procesowymi, pasywną postawą inwestora czy innymi okolicznościami uniemożliwiającymi załatwienie sprawy.
Rezultatem powyższej oceny było orzeczenie przez Sąd - w punkcie 4 wyroku – o wymierzeniu organowi grzywny, na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. Podstawą podjęcia orzeczenia w tym przedmiocie było to, że stwierdzone przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza Białej ma kwalifikowany charakter i związane było z zaniechaniem podejmowania takich działań, które prowadziłyby do załatwienia sprawy. Wysokość zasądzonej grzywny Sąd miarkował stosowanie do art. 154 § 6 P.p.s.a. uwzględniając: długość prowadzonego postępowania, czynności bezpośrednio zmierzających do załatwienia sprawy i uzasadnione w świetle przepisów prawa oraz fakt, że w sprawie wydana została już decyzja, która zakończyła stan przewlekłości organu. W tych okolicznościach sprawy Sąd uznał, że grzywna w kwocie 1000 zł będzie adekwatna do zawinienia organu, a zarazem spełni wystarczająco swą funkcję prewencyjno-represyjną.
O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie 5 wyroku, na podstawie art. 200 P.p.s.a. Na wysokość tych kosztów składa się uiszczony przez skarżących solidarnie wpis od skargi w kwocie 100 zł.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI