I SAB/KA 12/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2004-02-25
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek spadkowyzaświadczeniebezczynność organuOrdynacja podatkowapostępowanie administracyjneprawo spadkoweWSAGliwice

Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał organ podatkowy do wydania zaświadczenia o uregulowaniu podatku spadkowego w terminie 7 dni od prawomocności wyroku, uznając bezczynność organu za zasadną.

Skarżąca H. G. domagała się wydania zaświadczenia o uregulowaniu podatku spadkowego po zmarłej M. T., jednak organ podatkowy odmówił, twierdząc, że nie była ona stroną postępowania spadkowego ani nie posiadała pełnomocnictwa spadkobierców. Sąd administracyjny uznał bezczynność organu za zasadną, zobowiązując go do wydania zaświadczenia lub odmowy w formie postanowienia w terminie 7 dni od prawomocności wyroku, zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej.

Sprawa dotyczyła skargi H. G. na bezczynność II Urzędu Skarbowego w C. w przedmiocie wydania zaświadczenia o uregulowaniu podatku od spadku po zmarłej M. T. Skarżąca potrzebowała zaświadczenia do złożenia w Wydziale Ksiąg Wieczystych. Organ podatkowy odmówił wydania zaświadczenia, wskazując, że wnioskodawczyni nie była spadkobiercą ani nie przedstawiła pełnomocnictwa spadkobierców. Po interwencji Ministerstwa Finansów, Izba Skarbowa w K. potwierdziła, że H. G. nie była stroną postępowania spadkowego. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność organu. Sąd administracyjny uznał, że organ podatkowy powinien był rozpatrzyć wniosek w formie postanowienia (wydając zaświadczenie lub odmawiając jego wydania), a nie poprzez nieformalną informację pisemną. Zgodnie z art. 306a Ordynacji podatkowej, organ ma 7 dni na wydanie zaświadczenia lub postanowienia o odmowie. Ponieważ organ nie dochował terminu i nie zastosował właściwej formy prawnej, sąd zobowiązał go do wydania rozstrzygnięcia w terminie 7 dni od prawomocności wyroku oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Organ podatkowy jest zobowiązany wydać zaświadczenie lub odmówić jego wydania w formie postanowienia, nawet jeśli wnioskodawca nie jest stroną postępowania spadkowego, pod warunkiem wykazania interesu prawnego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że organ podatkowy ma obowiązek rozpatrzyć wniosek o wydanie zaświadczenia w formie postanowienia, a nie poprzez nieformalną informację. Przepisy Ordynacji podatkowej (art. 306a) wymagają wydania zaświadczenia lub odmowy w terminie 7 dni.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (9)

Główne

O.p. art. 306a

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 7 dni.

O.p. art. 306c

Ordynacja podatkowa

Odmowa wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.

p.p.s.a. art. 149

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu lub dokonania czynności.

Pomocnicze

O.p. art. 306a § § 5

Ordynacja podatkowa

Termin 7 dni na wydanie zaświadczenia.

O.p. art. 217 § § 2

Ordynacja podatkowa

Stosowanie przepisów o uzasadnieniu do postanowień.

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kognicji sądu administracyjnego, w tym skarga na postanowienie.

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga na bezczynność organu.

u.NSA art. 55 § ust. 1

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Podstawa prawna orzekania przez NSA (w tym przypadku stosowana przez WSA na podstawie przepisów przejściowych).

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97

Przepisy przejściowe dotyczące stosowania przepisów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ podatkowy pozostawał w bezczynności, nie wydając zaświadczenia ani postanowienia o odmowie w ustawowym terminie. Organ powinien był rozpatrzyć wniosek w formie postanowienia, a nie nieformalnej informacji pisemnej.

Odrzucone argumenty

Organ podatkowy argumentował, że skarżąca nie była stroną postępowania spadkowego i nie mógł wydać żądanego zaświadczenia.

Godne uwagi sformułowania

organ podatkowy wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie takie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 7 dni. W postępowaniu o wydanie zaświadczenia organ podatkowy nie rozstrzyga co do istoty w całości lub w części żadnej sprawy administracyjnej lecz jedynie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania. Odmawiając wydania zaświadczenia organ podatkowy wydaje postanowienie wraz z pisemnym uzasadnieniem, gdyż służy na nie zażalenie.

Skład orzekający

Marek Kołaczek

przewodniczący

Przemysław Dumana

członek

Eugeniusz Christ

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących wydawania zaświadczeń i bezczynności organów administracji publicznej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku reakcji organu na wniosek o wydanie zaświadczenia, gdzie wnioskodawca nie jest stroną postępowania spadkowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady proceduralne dotyczące wydawania zaświadczeń przez organy administracji i konsekwencje bezczynności, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Organ podatkowy milczy? Sąd nakaże mu działać!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SAB/Ka 12/03 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2004-02-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-06-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Eugeniusz Christ /sprawozdawca/
Marek Kołaczek /przewodniczący/
Przemysław Dumana
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ
Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku
Zobowiązano do wydania aktu
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędziowie NSA Przemysław Dumana, Eugeniusz Christ ( spr.), Protokolant stażysta Anna Florek, po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2004 r. sprawy ze skargi H. G. na bezczynność II Urzędu Skarbowego w C. w przedmiocie wydania zaświadczenia 1) zobowiązuje organ podatkowy II Urząd Skarbowy w C. by w terminie 7 dni od dnia prawomocności wyroku dokonał rozstrzygnięcia wniosku skarżącej dotyczącego wydania zaświad- czenia o uregulowaniu podatku od spadku po zmarłej M. T., 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz skarżącej tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę [...] ( [...]) złotych.
Uzasadnienie
U Z A S A N I E N I E
Pismem z dnia [...] 2003 r. skierowanym do II Urzędu Skarbowego w C. pani H. G. domagała się wystawienia zaświadczeń o uregulowaniu, podatku od spadków i darowizn m.in. po zmarłej M. T. uzasadniając wniosek koniecznością ich złożenia w Wydziale Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w C..
W piśmie z dnia [...] 2003 r. Drugi Urząd Skarbowy w C. powiadomił panią H. G., że żądane zaświadczenia mogą być wydane jedynie spadkobiercom wskazując jednocześnie, że ze zgromadzonych dokumentów nie wynika by wnioskodawczyni była stroną w postępowaniu podatkowym tj. "spadkobiercą po w/w zmarłych".
Następnie pismem z dnia [...] 2003 r. wnioskodawczyni zwróciła się do Ministerstwa Finansów z prośbą o podjęcie interwencji w jej sprawie. Pismo to Zastępca Dyrektora Departamentu Ministerstwa Finansów skierował do Dyrektora Izby Skarbowej w K. w celu rozpatrzenia zgodnie z właściwością.
Pismem z dnia [...] 2003 r. Izba Skarbowa w K. Ośrodek Zamiejscowy w C. poinformowała wnioskodawczynię, że postępowanie spadkowe po zmarłej M. T. zostało zakończone w dniu [...] 2003 r. stwierdzając, że pani H. G. nie była stroną postępowania spadkowego m.in. po tej zmarłej, ani też nie przedstawiła pełnomocnictwa spadkobierców upoważniającego ją do działania w ich imieniu wobec czego Drugi Urząd Skarbowy w C. nie mógł wydać wnioskodawczyni żądanej decyzji ani też zaświadczeń o uregulowaniu podatku od spadków i darowizn.
W skardze złożonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego i w piśmie z dnia [...] 2003 r. skarżąca pani H. G. wskazała, że przedmiotem jej skargi jest bezczynność organu podatkowego polegająca na niewydaniu żądanych zaświadczeń oraz wniosła o zobowiązanie Drugiego Urzędu Skarbowego w C. do powiadomienia jej czy podatek spadkowy po zmarłej M. T. został uregulowany, a jeżeli nie to o przesłanie dokumentów, na podstawie których mogła by dokonać jego zapłaty bądź zaświadczenia o uregulowaniu tego podatku.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej odrzucenie powołując się na treść art. 133 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa oraz stwierdzając, że samo żądanie przez skarżącą wydania jej decyzji wystawionej dla innej osoby nie upoważnia organów podatkowych do realizacji tego żądania bowiem stoi to w kolizji z obowiązującymi przepisami prawa skoro skarżąca nie była stroną postępowania podatkowego w zakresie podatków od spadków i darowizn z tytułu spadku po zmarłych M. T., T. T. i K. T., ani też nie przedstawiła pełnomocnictwa spadkobierców upoważniającego ją do działania w ich imieniu, wobec czego Drugi Urząd Skarbowy w C. nie mógł wydać skarżącej żądanej decyzji ani też zaświadczenia o uregulowaniu podatku od spadków i darowizn.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Nie ulega wątpliwości, że zasadniczym przedmiotem sporu między stronami w rozpatrywanej sprawie była kwestia formy prawnej rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o wydanie zaświadczenia w tym przypadku o uregulowaniu podatku od spadków i darowizn, a inaczej mówiąc sposobu załatwienia takiego żądania w sytuacji gdy osoba składająca wniosek zdaniem Urzędu Skarbowego nie należała do kręgu osób wymienionych w art. 133 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa.
Jak wynika z działań podjętych przez organy podatkowe stanęły one na stanowisku, że przedmiotowy wniosek należy rozpatrzyć w drodze niesformalizowanych czynności zakończonych udzieleniem wnioskodawcy informacji o odmowie wydania zaświadczenia.
W tym miejscu należy zauważyć, że żądanie skarżącej wydania jej zaświadczenia zostało złożone w dniu [...] 2003 r., a więc już po nowelizacji z dnia 12 września 2002 r., mocą której wprowadzono do ustawy Ordynacja podatkowa Dział VIII a, którego przepisy obowiązywały od 1 stycznia 2003 r.
Zgodnie z treścią art. 306 a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) organ podatkowy wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie takie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 7 dni ( art. 306 a § 5 Ordynacji podatkowej ). W postępowaniu o wydanie zaświadczenia organ podatkowy nie rozstrzyga co do istoty w całości lub w części żadnej sprawy administracyjnej lecz jedynie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania. Prowadząc to postępowanie organ jest uprawniony i zobowiązany do badania istnienia przesłanek wymaganych do wydania zaświadczenia określonych w art. 306 a § 2 Ordynacji podatkowej, a wykazanie tych okoliczności ciąży na osobie żądającej wydania zaświadczenia.
W wyniku rozpatrzenia przedmiotowego żądania organ podatkowy jest obowiązany bądź wydać zaświadczenie bądź też odmówić jego wydania, przy czym odmowa wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie ( art. 306 c Ordynacji podatkowej ). Obowiązujące przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują żadnego innego sposobu rozstrzygnięcia, "załatwienia" żądania osoby ubiegającej się o wydanie zaświadczenia tym bardziej odmowę jego wydania poprzez niewiążącą informację pisemną w tym przedmiocie.
Odmawiając wydania zaświadczenia organ podatkowy wydaje postanowienie wraz z pisemnym uzasadnieniem, gdyż służy na nie zażalenie, a tym samym stosuje się bezpośrednio przepis art. 217 § 2 Ordynacji podatkowej.
Na postanowienie organu drugiej instancji, wydane po rozpatrzeniu zażalenia, służy skarga do sądu administracyjnego ( art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ).
O dopuszczalności skargi na bezczynność organu w sprawie wydania zaświadczenia wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 września 1998 r. ( I SAB 49/98 ) tak samo jak co do skargi na niezałatwienie żądania wydania z akt odpisu decyzji w postanowieniu z dnia 5 września 2001 r. II SAB/Gd 127/00 ( Palestra 2002/9-10/202 ), które to orzeczenia mimo, iż dotyczą innych stanów faktycznych i prawnych zachowują swoją aktualność również w odniesieniu do niniejszej sprawy.
Wobec powyższego skoro na organie podatkowym ciążył obowiązek rozpatrzenia przedmiotowego żądania – poprzez wydanie zaświadczenia lub odmowy jego wydania w przewidzianej prawem formie postanowienia – nie później niż w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku w tym przedmiocie ( art. 306 a § 5 Ordynacji podatkowej ) i nie uczynił tego w ustawowym terminie, a ponadto mając na względzie, że stronie nie przysługiwał żaden środek zaskarżenia na udzieloną jej informację co do załatwienia wniosku ( art. 52 § 2 w związku z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ) Sąd na mocy art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) i art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) mającym zastosowanie zgodnie z treścią art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI