I SAB/Gl 4/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2026-03-23
NSApodatkoweŚredniawsa
Krajowy System e-FakturKSeFzwolnienie z obowiązkupodatek VATbezwzględna nieważnośćpostępowanie administracyjnesądy administracyjneskarga na bezczynnośćorgan podatkowy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę na bezczynność organu w sprawie wniosku o zwolnienie z obowiązku stosowania Krajowego Systemu e-Faktur, uznając skargę za niedopuszczalną.

Skarżący złożył wniosek o zwolnienie z obowiązku stosowania Krajowego Systemu e-Faktur, jednak organ administracji skarbowej pozostawił go bez rozpatrzenia, uznając, że nie jest uprawniony do indywidualnego zwalniania podatników z tego obowiązku. Po uznaniu ponaglenia za bezprzedmiotowe, skarżący wniósł skargę na bezczynność organu. Sąd administracyjny odrzucił skargę, stwierdzając, że wniosek dotyczył kwestii, w której organ nie mógł wydać rozstrzygnięcia w formie przewidzianej przepisami, a obowiązek stosowania KSeF wynika wprost z ustawy.

Sprawa dotyczyła skargi M. J. na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. w przedmiocie wniosku o zwolnienie z obowiązku stosowania Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF). Skarżący zwrócił się do organu z wnioskiem o zwolnienie, argumentując nadmierną ingerencją KSeF w jego wolność i prawa. Organ pozostawił wniosek bez rozpatrzenia, wskazując, że nie jest uprawniony do zwalniania podatników z obowiązku korzystania z KSeF na indywidualny wniosek. Następnie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach uznał ponaglenie skarżącego za bezprzedmiotowe, ponieważ podanie nie zostało wniesione na adres do doręczeń elektronicznych. Skarżący złożył skargę na bezczynność organu, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną. Sąd wyjaśnił, że skarga na bezczynność jest dopuszczalna tylko w przypadkach, gdy organ nie wydaje w terminie aktu lub czynności, które mogą być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. Wniosek skarżącego dotyczył kwestii, w której organ nie mógł wydać rozstrzygnięcia w formie decyzji czy postanowienia, gdyż obowiązek stosowania KSeF wynika bezpośrednio z ustawy o VAT i nie podlega indywidualnemu modyfikowaniu przez organ podatkowy. Sąd podkreślił, że bezczynność występuje tylko wtedy, gdy organ odmawia załatwienia sprawy, błędnie uznając brak podstaw do prowadzenia postępowania. W tej sytuacji organ prawidłowo zidentyfikował brak podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na bezczynność nie jest dopuszczalna w takiej sytuacji, ponieważ wniosek dotyczy kwestii, w której organ nie jest władny podjąć rozstrzygnięcia w formie przewidzianej przepisami prawa procesowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek stosowania KSeF wynika wprost z ustawy i nie może być modyfikowany przez indywidualny akt organu podatkowego. Bezczynność organu, która może być przedmiotem skargi, dotyczy sytuacji, gdy organ nie wydaje w terminie aktu lub czynności podlegającej kontroli sądu administracyjnego. Wniosek skarżącego nie mieścił się w tych kategoriach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

P.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1-4.

P.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę niedopuszczalną.

u.p.t.u. art. 106ga § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Podatnicy są zobowiązani używać Krajowego Systemu e-Faktur przy wystawianiu faktur ustrukturyzowanych.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 1-4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określają rodzaje aktów i czynności z zakresu administracji publicznej, które mogą być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego, w tym decyzje, postanowienia i inne akty lub czynności dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

P.p.s.a. art. 53 § 2b

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie jest warunkiem wniesienia skargi na bezczynność organu.

u.p.t.u. art. 106ga § 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Określa przypadki, których nie dotyczy obowiązek stosowania KSeF.

o.p. art. 141 § 1

Ordynacja podatkowa

Reguluje kwestię ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nie jest uprawniony do indywidualnego zwalniania podatników z obowiązku stosowania KSeF. Obowiązek stosowania KSeF wynika wprost z ustawy i nie może być modyfikowany przez indywidualny akt organu. Wniosek skarżącego nie dotyczył sprawy, w której organ mógłby wydać rozstrzygnięcie podlegające kontroli sądu administracyjnego. Skarga na bezczynność jest niedopuszczalna, gdy organ prawidłowo identyfikuje brak podstaw do wszczęcia postępowania.

Odrzucone argumenty

Organ pozostawił wniosek bez rozpatrzenia z naruszeniem prawa. Organ był bezczynny w rozpatrzeniu wniosku o zwolnienie z KSeF.

Godne uwagi sformułowania

nie jest uprawniony do zwalniania podatników z obowiązku korzystania z Systemu na ich indywidualny wniosek podanie nie było skuteczne i nie doprowadziło do wszczęcia postępowania administracyjnego bezczynność występuje tylko wówczas, gdy organ odmawia załatwienia sprawy, mylnie sądząc, że zachodzą okoliczności uwalniające go od obowiązku prowadzenia postępowania zakończonego decyzją administracyjną lub innym aktem

Skład orzekający

Anna Tyszkiewicz-Ziętek

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi na bezczynność organu w sprawach, gdzie organ nie ma kompetencji do indywidualnego rozstrzygania kwestii wynikających wprost z przepisów prawa, a także interpretacja obowiązku stosowania KSeF."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o zwolnienie z KSeF; ogólne zasady dopuszczalności skargi na bezczynność mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i podatkowych ze względu na interpretację dopuszczalności skargi na bezczynność w kontekście nowych regulacji (KSeF) i braku kompetencji organu do indywidualnego rozstrzygania.

Czy można skarżyć organ za bezczynność, gdy nie ma on prawa spełnić Twojego żądania? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SAB/Gl 4/26 - Postanowienie WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2026-03-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-02-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Anna Tyszkiewicz-Ziętek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 3 par. 2 pkt 1-4, art. 3 par. 2 pkt 8, art. 53 par. 2b, art. 58 par. 1 pkt 6,
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2025 poz 775
art. 106ga ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek, , , po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. J. na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. w przedmiocie wniosku o zwolnienie z obowiązku stosowania Krajowego Systemu e-Faktur p o s t a n a w i a: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 31 października 2025 r. skarżący zwrócił się drogą elektroniczną do Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z wnioskiem
o zwolnienie go z obowiązku stosowania Krajowego Systemu e-Faktur, podkreślając, że System w nadmiernym stopniu ingeruje w sferę jego wolności i praw.
Pismem z dnia 21 listopada 2025 r. organ poinformował skarżącego
o pozostawieniu bez rozpatrzenia jego podania jako wniesionego niezgodnie
z przepisami. Zwrócił zarazem uwagę, że nie jest uprawniony do zwalniania podatników z obowiązku korzystania z Systemu na ich indywidualny wniosek.
Skarżący złożył ponaglenie, które Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach postanowieniem z dnia 23 grudnia 2025 r. uznał za bezprzedmiotowe, Organ ten wyraził pogląd, że podanie nie było skuteczne i nie doprowadziło do wszczęcia postępowania administracyjnego, gdyż nie wniesiono go na adres organu do doręczeń elektronicznych, co oznacza, że również ponaglenie nie mogło odnieść skutku.
Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu w związku z wnioskiem z dnia 31 października 2025 r. Podtrzymał stanowisko wyrażone w tym wniosku
i przeprowadził polemikę z poglądem kwestionującym skuteczność jego złożenia.
W odpowiedzi na skargę Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej P.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1-4. W powołanym art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a. do kognicji tych sądów zaliczono kolejno sprawy ze skarg na: decyzje, niektóre postanowienia wydane
w postępowaniu administracyjnym, o czym niżej, oraz inne akty lub czynności
z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyjątkami, które można tu pominąć. Bezczynność, która może być przedmiotem skargi, to zatem sytuacja, gdy organ nie wydaje w terminie jednego z wymienionych aktów (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 maja 2017 r., I FSK 240/17, wszystkie przywoływane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Innymi słowy, wspomniana skarga jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzję, postanowienia oraz akty i czynności
z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (tak postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 kwietnia 2013 r., II GSK 446/13).
Tymczasem, jak trafnie zauważył organ, informując skarżącego
o pozostawieniu jego wniosku bez rozpatrzenia, wniosek ten odnosi się do kwestii,
w której organ nie jest władny podjąć rozstrzygnięcia w jakiejkolwiek z form określonych w przywołanych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a. Strona domaga się bowiem zwolnienia ze stosowania Krajowego Systemu e-Faktur, którego podatnicy co do zasady są zobowiązani używać, wystawiając faktury ustrukturyzowane, stosownie do art. 106ga ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
(t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775, ze zm.). Obowiązek ten wynika więc z mocy prawa i nie może być ani konkretyzowany, ani modyfikowany w drodze indywidualnego aktu organu podatkowego, w tym decyzji administracyjnej, np. rozszerzającej określony
w art. 106ga ust. 2 powołanej ustawy katalog przypadków, których on nie dotyczy.
Podkreślenia wymaga, że bezczynność występuje tylko wówczas, gdy organ odmawia załatwienia sprawy, mylnie sądząc, że zachodzą okoliczności uwalniające go od obowiązku prowadzenia postępowania zakończonego decyzją administracyjną lub innym aktem (czynnością), o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 2-4 P.p.s.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2023 r., I GSK 932/23). W rozpatrywanym stanie faktycznym taka sytuacja nie ma miejsca.
Na marginesie zauważyć warto, że wniesienie przez podatnika na podstawie art. 141 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 111) ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie jest warunkiem wniesienia skargi na bezczynność organu (art. 53 § 2 b P.p.s.a.). Postanowienie wydane przez organ podatkowy wyższego stopnia w reakcji na to ponaglenie nie może być zaskarżone do sądu administracyjnego i nie podlega jego kontroli.
Jak więc wykazano skarga jest niedopuszczalna, a taką skargę sąd odrzuca na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., co zgodnie z art. 58 § 3 p.p.s.a. następuje w
drodze postanowienia, które może być wydane na posiedzeniu niejawnym.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI